Trung Quốc đảo chiều cán cân thương mại thủy sản

Theo số liệu hải quan, tổng giá trị nhập khẩu cá và nhuyễn thể của Trung Quốc đạt 20,3 tỷ USD trong năm 2025, tăng 11,6% so với năm trước. Trong khi đó, xuất khẩu đạt 19,5 tỷ USD, gần như đi ngang, khiến cán cân thương mại âm khoảng 800 triệu USD. So với mức thặng dư khoảng 13 tỷ USD năm 2015, Trung Quốc đang chuyển nhanh từ trung tâm chế biến xuất khẩu sang thị trường tiêu thụ ròng.

Động lực chính của tăng trưởng nhập khẩu đến từ nhóm giáp xác. Năm 2025, chi tiêu cho tôm, cua và tôm hùm đạt gần 9,7 tỷ USD, chiếm gần một nửa tổng kim ngạch nhập khẩu. Trong đó, tôm đông lạnh đạt 4,8 tỷ USD (tăng 5%), cua sống đạt 1,9 tỷ USD, còn tôm hùm đá và tôm hùm biển tăng mạnh 71% lên 1,5 tỷ USD. Ngoài ra, nhập khẩu mực đông lạnh và mực nang tăng 47% lên 1,7 tỷ USD, trong khi cá hồi Đại Tây Dương tươi/ướp lạnh tăng 26% lên 1,3 tỷ USD.

Ở phân khúc cá thịt trắng, nhập khẩu cá minh thái đông lạnh tăng 38% lên 751 triệu USD; cá tuyết đông lạnh tăng 25% lên 774 triệu USD dù sản lượng giảm, cho thấy mặt bằng giá quốc tế duy trì ở mức cao. Đồng thời, nguồn cung surimi cá minh thái từ Nga gia tăng cũng đang củng cố nguồn nguyên liệu cho thị trường Trung Quốc.

Đáng chú ý, nhập khẩu cá hồi của Trung Quốc tăng gần 50% trong năm qua, với nhu cầu ngày càng dịch chuyển từ kênh nhà hàng sang tiêu dùng hộ gia đình và bán lẻ trực tuyến.

Ở chiều xuất khẩu, dù sản lượng tăng 7,8% lên 4,4 triệu tấn, kim ngạch lại giảm nhẹ 0,3%, phản ánh áp lực giá và cạnh tranh gia tăng đối với các sản phẩm chế biến sâu.

Giới chuyên môn nhận định sự đảo chiều cán cân thương mại không phải biến động ngắn hạn mà là xu hướng cấu trúc. Khi thu nhập và nhu cầu tiêu dùng tiếp tục tăng, Trung Quốc nhiều khả năng sẽ củng cố vị thế là một trong những thị trường nhập khẩu thủy sản lớn nhất thế giới trong những năm tới.