(vasep.com.vn) Ngày 28/7/2026, Ban Chấp hành Trung ương ban hành Nghị quyết số 20-NQ/TW về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh. Trong định hướng phát triển các ngành kinh tế biển hiện đại, xanh, thông minh, Nghị quyết xác định nhiều mục tiêu, nhiệm vụ quan trọng đối với ngành thủy sản, từ cơ cấu lại sản xuất theo chuỗi giá trị, phát triển nuôi biển công nghiệp, công nghệ cao đến hiện đại hóa khai thác, ứng dụng khoa học, công nghệ, đầu tư hạ tầng bảo quản, chế biến và bảo vệ nguồn lợi thủy sản.
Nuôi biển tăng bình quân 8%/năm đến năm 2030
Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030 xây dựng nền tảng vững chắc để Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh, hình thành hệ thống quản trị biển quốc gia hiện đại, thống nhất, đồng bộ, dựa trên khoa học, công nghệ và dữ liệu số; quản lý, khai thác, sử dụng hiệu quả, bền vững tài nguyên và không gian biển.
Đối với thủy sản, mục tiêu cụ thể được xác định là giá trị sản xuất nuôi biển tăng bình quân 8%/năm; tỷ trọng nuôi biển trong tổng giá trị sản xuất thủy sản đạt 15%.
Tầm nhìn đến năm 2045, Việt Nam là quốc gia biển mạnh, giàu từ biển, phát triển bền vững từ biển; có nền quản trị biển hiện đại, khoa học, công nghệ biển tiên tiến; đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân vùng biển, đảo được nâng cao toàn diện.
Cơ cấu lại ngành thủy sản theo hướng hiện đại, bền vững
Nội dung được Nghị quyết dành riêng cho thủy sản xác định rõ yêu cầu cơ cấu lại ngành thủy sản theo hướng hiện đại, bền vững; tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị, gắn với các vùng sinh thái, tích hợp đa giá trị.
Đây cũng là phần nội dung trọng tâm được nhấn mạnh trong Nghị quyết, bao quát từ giống, nuôi trồng, khai thác đến bảo quản và chế biến thủy sản.
Theo đó, cần tăng cường bảo tồn, phát triển nguồn gen, tự chủ sản xuất giống thủy sản; đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng khoa học, công nghệ trong nuôi trồng, khai thác, bảo quản và chế biến thủy sản.
Trong lĩnh vực khai thác, Nghị quyết yêu cầu cơ cấu lại, hiện đại hóa đội tàu, giảm khai thác ven bờ, bảo vệ nguồn lợi thủy sản; đẩy mạnh khai thác xa bờ gắn với bảo vệ chủ quyền biển, đảo.
Đối với nuôi trồng thủy sản, định hướng trọng tâm là đẩy mạnh nuôi biển công nghiệp, công nghệ cao. Nghị quyết nêu rõ yêu cầu ưu tiên tín dụng cho nuôi biển xa bờ, nuôi biển công nghiệp, công nghệ cao; phát triển các cụm công nghiệp nuôi biển.
Cùng với đó, nghiên cứu, phát triển mô hình tàu nuôi trồng thủy sản thông minh, lồng nuôi thông minh tích hợp hệ thống năng lượng tái tạo và công nghệ số được xác định là một trong những nhiệm vụ cụ thể.
Nâng cấp hạ tầng bảo quản, chế biến và chuỗi công nghiệp phụ trợ
Nghị quyết yêu cầu đầu tư, nâng cấp hạ tầng, phát triển đồng bộ hệ thống bảo quản, chế biến và chuỗi công nghiệp phụ trợ; đồng thời hoàn thiện chính sách đối với ngư dân, ngư nghiệp và ngư trường, thúc đẩy phát triển nghề cá bền vững, có trách nhiệm, khuyến khích phát triển nghề cá giải trí.
Định hướng này gắn với nhiệm vụ phát triển đồng bộ, hiện đại hệ thống hạ tầng biển, ven biển, hải đảo và hạ tầng kết nối; hình thành mạng lưới logistics biển hiện đại, kết nối hiệu quả với khu vực và quốc tế.
Nghị quyết cũng định hướng hình thành các trung tâm công nghiệp, dịch vụ, logistics, năng lượng và đổi mới sáng tạo gắn với lợi thế vùng, miền; thu hút đầu tư có chọn lọc, ưu tiên các ngành công nghiệp nền tảng, công nghiệp hỗ trợ, công nghiệp sạch, công nghệ cao, chế biến sâu và các lĩnh vực có giá trị gia tăng lớn.
Phát triển mạnh doanh nghiệp biển, huy động nguồn lực đầu tư
Một nhiệm vụ quan trọng khác là huy động, phát huy và sử dụng hiệu quả các nguồn lực; phát triển mạnh doanh nghiệp biển, nhất là các tập đoàn, tổng công ty quy mô lớn.
Nghị quyết xác định cần đa dạng hóa các hình thức huy động vốn, thúc đẩy tài chính xanh; ưu tiên nguồn lực cho các lĩnh vực, địa bàn và dự án trọng điểm có sức lan tỏa lớn; tháo gỡ các điểm nghẽn về đất đai, tín dụng, tài nguyên, không gian biển và các nguồn lực khác.
Đồng thời, khuyến khích thu hút kinh tế tư nhân, kinh tế tập thể; hình thành các tập đoàn, doanh nghiệp nhà nước và tư nhân quy mô lớn, có năng lực cạnh tranh quốc tế trong các ngành, lĩnh vực biển quan trọng.
Nghị quyết cũng đặt ra yêu cầu thúc đẩy liên kết, hợp tác giữa doanh nghiệp trong nước với các tập đoàn đa quốc gia, tham gia sâu vào chuỗi giá trị đại dương toàn cầu; thực hiện cơ chế chia sẻ rủi ro thực chất giữa Nhà nước và doanh nghiệp.
Bảo vệ nguồn lợi thủy sản, tập trung tháo gỡ vướng mắc về IUU
Phát triển thủy sản được đặt trong yêu cầu khai thác, sử dụng hiệu quả, bền vững tài nguyên biển gắn với bảo vệ môi trường và bảo tồn hệ sinh thái biển.
Nghị quyết yêu cầu phục hồi nguồn lợi thủy sản; mở rộng, quản lý hiệu quả hệ thống khu bảo tồn biển và các khu vực có giá trị đa dạng sinh học cao; bảo vệ, phục hồi và phát huy giá trị của các hệ sinh thái rừng ngập mặn, rạn san hô, thảm cỏ biển, bãi triều, đầm phá và các vùng sinh thái đặc thù.
Đáng chú ý, Nghị quyết nêu rõ nhiệm vụ tập trung lãnh đạo, chỉ đạo tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong công tác phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định – IUU.
Các định hướng tại Nghị quyết 20-NQ/TW tạo khung chiến lược cho quá trình cơ cấu lại toàn ngành thủy sản, phát triển nuôi biển công nghiệp, công nghệ cao, hiện đại hóa khai thác, nâng cấp năng lực bảo quản, chế biến và công nghiệp phụ trợ, đồng thời gắn phát triển kinh tế với bảo vệ nguồn lợi, môi trường và chủ quyền biển, đảo.
VP VASEP