(vasep.com.vn) Ngành nuôi trồng thủy sản toàn cầu bước vào nửa cuối năm 2026 trong bối cảnh nguồn cung hạn chế, chi phí thức ăn tăng, biến động khí hậu và nhu cầu tiêu dùng không đồng đều, theo báo cáo cập nhật mới nhất của Rabobank.
Chuyên gia phân tích thủy sản Novel Sharma của Rabobank nhận định ngành đang chuyển sang một giai đoạn mà biến đổi khí hậu, nguồn nguyên liệu thức ăn ngày càng thắt chặt và bất ổn địa chính trị sẽ trở thành những yếu tố thường trực, thay vì các cú sốc riêng lẻ.
Nguồn cung các nguyên liệu biển truyền thống như bột cá và dầu cá hiện chịu nhiều sức ép. Hiện tượng El Niño được dự báo kéo dài đến cuối quý IV và sang năm 2027 có thể khiến hạn ngạch cá cơm của Peru tiếp tục bị cắt giảm, làm gia tăng nguy cơ thiếu hụt bột cá và dầu cá. Giá bột cá đã vượt mức trong đợt El Niño năm 2023 và có thể duy trì ở mức cao trong thời gian dài, trong khi giá dầu cá hiện cao gấp đôi cùng kỳ năm trước.
Theo Sharma, vấn đề không còn đơn thuần là giá mà đã chuyển thành sự khan hiếm nguyên liệu. Điều này có thể thúc đẩy ngành tăng sử dụng các nguồn protein thay thế, dù thách thức lớn nhất vẫn là mở rộng sản xuất đủ quy mô.
Về nhu cầu, thị trường thủy sản nhìn chung vẫn vững nhưng ngày càng phân hóa. Cá hồi, sản phẩm hướng tới nhóm người tiêu dùng có thu nhập tương đối cao, được dự báo duy trì sức mua tốt. Rabobank kỳ vọng sản lượng cá hồi toàn cầu phục hồi trong nửa cuối năm, trong đó Na Uy có lượng sinh khối cá sẵn sàng thu hoạch cuối tháng 5 tăng 15% so với cùng kỳ. Chile vẫn đối mặt rủi ro khí hậu cao hơn do El Niño.
Trong khi đó, nguồn cung tôm tiếp tục tăng tại Ecuador nhưng có thể chịu sức ép tại Ấn Độ và Indonesia do thuế quan. Rabobank cho rằng thị trường tôm đang bước vào giai đoạn “tái cân bằng tạm thời” và nhạy cảm với các yếu tố kinh tế, chính trị.
Về dài hạn, Sharma đánh giá thương mại quốc tế có thể trở thành bất ổn chiến lược lớn nhất đối với ngành thủy sản, do đây là loại protein động vật được giao dịch xuyên biên giới nhiều nhất thế giới.