(vasep.com.vn) Một tổ chức mới tại khu vực Ibero-Mỹ được thành lập nhằm thúc đẩy hợp tác khoa học và kỹ thuật, qua đó nâng cao công tác phòng ngừa, giám sát và kiểm soát dịch bệnh trong ngành nuôi trồng thủy sản trên toàn ngành nuôi trồng thủy sản của khu vực.
Nhằm ứng phó với những thách thức dịch bệnh phi biên giới, ba chuyên gia hàng đầu đến từ Chile và Colombia (Fernando Mardones, Paola Barato và Ruben Avendaño-Herrera) đã thành lập Hiệp hội Sức khỏe Động vật Thủy sản Ibero-Mỹ (SISAQUA). Tổ chức ra đời nhằm thúc đẩy hợp tác khoa học – kỹ thuật, nâng cao công tác phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh trên các đối tượng nuôi chủ lực của khu vực như cá hồi, tôm, cá rô phi.
Mạng lưới chia sẻ kiến thức và tăng cường năng lực
SISAQUA đặt một trong những mục tiêu chính là thúc đẩy hợp tác khoa học - kỹ thuật giữa các quốc gia Ibero-Mỹ, nâng cao tiêu chuẩn an toàn sinh học và phúc lợi động vật. Mạng lưới tập trung vào các loài thủy sản chủ lực như cá hồi, tôm, cá rô phi, động vật thân mềm, các loài thủy sản cảnh và loài bản địa. Tổ chức hướng tới việc cung cấp cơ sở khoa học cho các chính sách phát triển bền vững và tăng cường sức chống chịu cho toàn ngành.
Bên cạnh đó, tổ chức ưu tiên khắc phục lỗ hổng trong đào tạo dịch tễ học thủy sản. Theo ông Fernando Mardones, sự thiếu hụt các công cụ dịch tễ khiến công tác lấy mẫu giám sát thường thiếu mục tiêu rõ ràng, gây khó khăn cho việc phát hiện sớm dịch bệnh. Thêm vào đó, do mầm bệnh lây lan không phân biệt biên giới tự nhiên hay thương mại, SISAQUA sẽ đóng vai trò là nền tảng chia sẻ quy trình và kinh nghiệm để phối hợp ứng phó xuyên quốc gia.
SISAQUA cũng sẽ tập trung giải quyết các thách thức sức khỏe động vật thủy sản hiện đại như phòng ngừa và chẩn đoán bệnh, bệnh học, dịch tễ học ứng dụng, giám sát sức khỏe, phúc lợi động vật, an toàn sinh học và kháng kháng sinh. Trong đó, chuyên gia Paola Barato cảnh báo biến động nhiệt độ đang tạo môi trường lý tưởng cho mầm bệnh mới nổi sinh sôi. Để ứng phó, SISAQUA sẽ đẩy mạnh đào tạo chuyên sâu về y học thủy sản, giúp các chuyên gia đưa ra quyết định dựa trên bằng chứng trong những hệ thống sản xuất ngày càng phức tạp.
Bà cũng giải thích rằng mạng lưới này sẽ thúc đẩy cách tiếp cận tích hợp dựa trên tam giác dịch tễ học, đồng thời xem xét vật chủ, tác nhân gây bệnh và môi trường là những yếu tố then chốt trong việc phòng ngừa dịch bệnh và cải thiện sức khỏe của các sinh vật nuôi.
Kết nối khoa học, đổi mới và ngành thủy sản
Từ góc độ nghiên cứu ứng dụng, SISAQUA đóng vai trò nền tảng kết nối giới học thuật, doanh nghiệp và cơ quan nhà nước nhằm giải quyết các thách thức sức khỏe thủy sản. Theo Rubén Avendaño-Herrera, chìa khóa của đổi mới là sự hợp tác chặt chẽ giữa nhà khoa học và người sản xuất. Việc xây dựng mạng lưới này giúp đẩy nhanh chuyển giao công nghệ, tạo ra vaccine hiệu quả, chẩn đoán nhanh và các giải pháp thay thế kháng sinh.
Thay vì những nỗ lực phân tán, SISAQUA tạo cầu nối đưa tri thức khoa học vào ứng dụng thực tiễn, hướng tới một ngành nuôi trồng thủy sản khỏe mạnh, cạnh tranh và phát triển bền vững.