(vasep.com.vn) Theo số liệu từ Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu cá tra GTGT của Việt Nam năm 2025 đạt 51 triệu USD, tăng 8% so với năm 2024. Điều này phản ánh sự nỗ lực của doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu cá tra Việt Nam trong việc đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao giá trị cho sản phẩm cá tra. Tuy nhiên, đằng sau mức tăng trưởng chung này là sự phân hóa rõ rệt giữa các thị trường nhập khẩu.
Mỹ tiếp tục giữ vai trò là thị trường trọng điểm đối với sản phẩm cá tra GTGT của Việt Nam. Kim ngạch xuất khẩu cá tra chế biến sang thị trường Mỹ năm 2025 đạt hơn 17 triệu USD, tăng 22% so với năm 2024. Từ tháng 8, các sản phẩm Việt Nam chịu mức thuế đối ứng 20% đã làm ảnh hưởng đến kim ngạch nhập khẩu ở thị trường này. Riêng tháng 12/2025, kim ngạch xuất khẩu của cá tra GTGT giảm 19% so với cùng kỳ năm ngoái. Kết quả này cho thấy người tiêu dùng tại thị trường Mỹ vẫn có nhu cầu đối với các sản phẩm chế biến sâu, tuy nhiên việc mất đi lợi thế cạnh tranh về giá khiến sản phẩm cá tra chế biến của Việt Nam bị mất đi phần nào lợi thế trước các sản phẩm khác.
Tại khu vực châu Á, một số thị trường ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng. Kim ngạch xuất khẩu cá tra chế biến sang Nhật Bản năm 2025 đạt gần 5 triệu USD, tăng 70% so với năm 2024, cho thấy tiềm năng lớn đối với các sản phẩm chế biến phù hợp thị hiếu tiêu dùng. Tương tự, kim ngạch xuất khẩu sang Hàn Quốc năm 2025 đạt 600 nghìn USD, tăng 85% so với năm trước, trong khi xuất khẩu sang Israel đạt 500 nghìn USD, tăng mạnh 146% so với năm 2024. Những con số này phản ánh xu hướng gia tăng nhu cầu tại các thị trường ngách, nơi người tiêu dùng quan tâm nhiều hơn đến sản phẩm chế biến tiện lợi và giá trị gia tăng cao.
Bên cạnh đó, một số thị trường khác cũng ghi nhận tăng trưởng tích cực. Kim ngạch xuất khẩu cá tra GTGT sang Canada năm 2025 đạt 800 nghìn USD, tăng 84% so với năm 2024; xuất khẩu sang Thụy Sĩ đạt 700 nghìn USD, tăng 41% so với cùng kỳ năm ngoái. Các thị trường này tuy quy mô còn khiêm tốn nhưng đang mở ra dư địa tăng trưởng mới cho lĩnh vực XK cá tra GTGT của Việt Nam.
Ở chiều ngược lại, nhiều thị trường truyền thống ghi nhận xu hướng sụt giảm rõ rệt. Kim ngạch xuất khẩu cá tra GTGT sang Anh năm 2025 đạt 4 triệu USD, giảm 24% so với năm 2024. Xuất khẩu sang Australia đạt hơn 4 triệu USD, giảm 21%, trong khi Hà Lan đạt gần 3 triệu USD, giảm 9%. Đáng chú ý, kim ngạch xuất khẩu cá tra GTGT sang Trung Quốc năm 2025 chỉ đạt khoảng 0,21 triệu USD, giảm mạnh 66% so với năm 2024.
Sự suy giảm này phản ánh những thách thức về nhu cầu tiêu dùng, cạnh tranh từ các sản phẩm thay thế tại các thị trường phát triển. Đây là những thị trường có tiêu chuẩn nghiêm ngặt và yêu cầu về chứng nhận bền vững. Điều này vừa là thách thức cũng là cơ hội để doanh nghiệp cá tra Việt Nam xem xét thay đổi chiến lược cho sản phẩm cá tra, đặc biệt là cá tra chế biến sâu. Khi sản phẩm cá tra ngày càng khó cạnh tranh về giá, các doanh nghiệp cần phải nâng cao giá trị sản phẩm bằng thương hiệu uy tín, các chứng nhận quốc tế và mở rộng, thâm nhập vào các thị trường tiềm năng.
Nhìn chung, bức tranh xuất khẩu cá tra GTGT (mã HS16) năm 2025 cho thấy xu hướng tăng trưởng vẫn được duy trì nhưng không đồng đều. Trong thời gian tới, ngành cá tra cần tiếp tục đa dạng hóa thị trường, phát triển sản phẩm chế biến sâu và linh hoạt điều chỉnh chiến lược theo từng thị trường cụ thể, nhằm tận dụng tốt các cơ hội tăng trưởng và giảm thiểu rủi ro từ những biến động bên ngoài.