(vasep.com.vn) Trong thời gian từ cuối tháng 3 đến đầu tháng 4/2026, thị trường tôm ghi nhận diễn biến trái chiều: nhiều doanh nghiệp sản xuất thức ăn nuôi tôm điều chỉnh tăng giá bán, trong khi giá tôm nguyên liệu tại các vùng nuôi lại giảm so với mặt bằng đầu năm. Diễn biến này không chỉ tạo thêm áp lực cho người nuôi mà còn làm gia tăng lo ngại về chi phí sản xuất, sức cạnh tranh của tôm Việt Nam và khả năng cân đối nguồn nguyên liệu cho các tháng tới.
Nhiều nhà cung cấp thức ăn điều chỉnh tăng giá
Theo ghi nhận từ thị trường, trong giai đoạn cuối tháng 3 đến đầu tháng 4/2026, nhiều doanh nghiệp sản xuất thức ăn thủy sản đã điều chỉnh tăng giá bán, với mức tăng phổ biến từ vài trăm đồng đến khoảng vài nghìn đồng/kg; một số dòng sản phẩm có mức điều chỉnh cao hơn.
Theo thông tin từ các doanh nghiệp, việc điều chỉnh giá chủ yếu xuất phát từ biến động chi phí đầu vào, bao gồm giá nguyên liệu sản xuất, chi phí logistics và tỷ giá. Trong bối cảnh chi phí sản xuất còn chịu tác động từ thị trường thế giới, việc điều chỉnh giá được doanh nghiệp lý giải là phản ứng theo diễn biến thị trường.
Việc nhiều doanh nghiệp cùng điều chỉnh giá trong một giai đoạn ngắn đã làm chi phí đầu vào của người nuôi tăng thêm đáng kể. Trong khi thức ăn là yếu tố chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành nuôi, xu hướng này đang góp phần đẩy mặt bằng chi phí sản xuất tôm lên cao hơn, làm thu hẹp hiệu quả của người nuôi.
Giá tôm nguyên liệu giảm so với đầu năm
Trái ngược với xu hướng tăng của thức ăn, giá tôm nguyên liệu trong nước lại giảm rõ rệt từ sau Tết Nguyên đán và giảm mạnh hơn trong nửa đầu tháng 4/2026. Thông tin từ địa phương nuôi tôm trọng điểm cũng cho thấy tôm thẻ chân trắng giảm giá ở nhiều cỡ trong tháng 3/2026 so với kỳ trước.
Theo ghi nhận từ thị trường và một số vùng nuôi, mặt bằng giá tôm thẻ trong tháng 4 đã lùi khá xa so với vùng đỉnh đầu tháng 1, đặc biệt ở nhóm cỡ trung bình và cỡ lớn. Xu hướng giảm diễn ra trên diện rộng, phản ánh áp lực tiêu thụ trong bối cảnh thị trường xuất khẩu chưa phục hồi đồng đều, trong khi nguồn cung trong nước vẫn duy trì ở mức tương đối cao trong giai đoạn đầu vụ.
Chi phí tăng – giá giảm: sức cạnh tranh bị bào mòn
Sự kết hợp giữa giá bán giảm và chi phí đầu vào tăng đang khiến hiệu quả nuôi tôm bị thu hẹp đáng kể. Với đặc thù thức ăn thường chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành nuôi, việc tăng giá thức ăn dù không lớn trên từng đơn vị nhưng khi cộng dồn theo cả chu kỳ nuôi sẽ làm chi phí sản xuất tăng lên đáng kể.
Trong bối cảnh đó, khả năng cạnh tranh của tôm Việt Nam trên thị trường quốc tế cũng chịu tác động. Khi giá thành nuôi trong nước tăng lên trong khi các đối thủ như Ecuador và Ấn Độ vẫn duy trì lợi thế chi phí thấp, khoảng cách cạnh tranh về giá có xu hướng bị nới rộng.
Áp lực này càng lớn hơn khi doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu còn phải đối mặt với cạnh tranh gay gắt từ các nguồn cung lớn, trong khi chi phí bao bì, vật tư, logistics và cước tàu tiếp tục tạo thêm gánh nặng. Căng thẳng địa chính trị trên thế giới tiếp tục làm gia tăng rủi ro vận chuyển và chi phí logistics đối với hàng xuất khẩu.
Điều này không chỉ ảnh hưởng đến người nuôi mà còn tạo thêm áp lực lên doanh nghiệp chế biến, khi giá xuất khẩu chịu tác động mạnh từ thị trường trong khi nhiều cấu phần chi phí đầu vào vẫn ở xu hướng tăng.
Người nuôi thận trọng, nguy cơ ảnh hưởng nguồn nguyên liệu vụ tới
Áp lực chi phí gia tăng trong khi đầu ra chưa cải thiện đang tác động trực tiếp đến quyết định thả nuôi. Khi hiệu quả kinh tế không rõ ràng, người nuôi có xu hướng thận trọng hơn với kế hoạch sản xuất, giảm mật độ thả hoặc giãn thời gian xuống giống.
Khó khăn của người nuôi hiện nay không chỉ nằm ở chi phí đầu vào tăng và giá mua thấp, mà còn ở rủi ro dịch bệnh xuất hiện nhiều hơn, môi trường nuôi biến động và việc nuôi tôm ngày càng khó kiểm soát hơn ở một số vùng. Những yếu tố này làm tăng thêm áp lực chi phí, rủi ro sản xuất và tâm lý dè dặt trong việc tái thả nuôi.
Nếu xu hướng này kéo dài, nguồn nguyên liệu cho các tháng tới có thể bị ảnh hưởng. Ngành tôm vì vậy có thể đối mặt với nguy cơ thiếu hụt cục bộ nguồn nguyên liệu trong giai đoạn cao điểm chế biến và xuất khẩu cuối năm. Đây là yếu tố cần được theo dõi sát, bởi sự thiếu hụt nguyên liệu không chỉ ảnh hưởng đến sản xuất mà còn có thể tác động đến tiến độ giao hàng và khả năng đáp ứng đơn hàng của doanh nghiệp.
Cần sự chia sẻ và đồng hành để giữ ổn định chuỗi
Khi chi phí đầu vào tăng trong khi giá đầu ra giảm, áp lực không chỉ dừng ở người nuôi mà lan sang toàn bộ chuỗi. Trong bối cảnh hiện nay, việc duy trì sự ổn định của ngành cần sự chia sẻ và phối hợp giữa các bên.
Người nuôi cần có thêm thông tin thị trường để điều chỉnh kế hoạch sản xuất phù hợp. Doanh nghiệp cung ứng đầu vào cần chia sẻ, đồng hành với thị trường để hạn chế thêm áp lực chi phí trong giai đoạn khó khăn. Doanh nghiệp chế biến cần tăng cường liên kết với vùng nuôi nhằm ổn định nguồn cung. Các cơ quan quản lý cần theo dõi sát diễn biến để có giải pháp hỗ trợ kịp thời khi cần thiết.
Việc hài hòa lợi ích giữa các mắt xích trong chuỗi sẽ là yếu tố quan trọng giúp ngành tôm giảm bớt khó khăn hiện tại, đồng thời duy trì năng lực cạnh tranh và ổn định nguồn nguyên liệu cho giai đoạn tới.
Trong bối cảnh thị trường tôm toàn cầu đầy biến động, việc sở hữu dữ liệu chính xác là chìa khóa để doanh nghiệp thích ứng và bứt phá. VASEP mới phát hành "Báo cáo ngành hàng tôm Việt Nam 2021-2025 và dự báo đến năm 2030" cung cấp cái nhìn toàn diện và phân tích sâu về:
* Diễn biến sản xuất, giá cả và xuất khẩu tôm Việt Nam 5 năm qua.
* Vị thế cạnh tranh của Việt Nam so với các đối thủ Ecuador, Ấn Độ.
* Dự báo chi tiết về thị trường, sản phẩm và kim ngạch xuất khẩu đến năm 2030.
👉 Đăng ký báo cáo ngay để không bỏ lỡ các xu hướng quan trọng! 📩 Liên hệ: Ms. Hải Yến – SĐT: 0856 562 828 | Email: nguyenyen@vasep.com.vn hoặc truy cập link: https://vasep.com.vn/ban-tin-bao-cao/bao-cao-san-pham-thuy-san/bao-cao-nganh-hang-tom-2021-2025-du-bao-den-nam-2030-26614.html