(vasep.com.vn) Ngành cá minh thái (pollock) của Nga đang tăng tốc chuyển dịch từ mô hình “xuất khẩu dẫn dắt” sang cấu trúc mới “hai bánh xe nội – ngoại, ưu tiên nhu cầu trong nước”.

Dữ liệu mới nhất cho thấy năm 2025, lượng sản phẩm cá minh thái tiêu thụ tại thị trường nội địa Nga đạt 271.000 tấn, tăng 7% so với năm trước và lập mức cao kỷ lục. Quy đổi theo nguyên liệu tương đương khoảng 647.000 tấn cá nguyên liệu, chiếm xấp xỉ một phần ba tổng sản lượng khai thác toàn quốc. Diễn biến này cho thấy Nga đang giữ lại nhiều nguồn cá hơn cho tiêu dùng và chế biến trong nước thay vì chủ yếu xuất khẩu nguyên liệu thô.
Về cơ cấu sản phẩm, động lực tăng trưởng vẫn đến từ cá minh thái đông lạnh với 188.000 tấn (+6%). Tuy nhiên, nhóm giá trị gia tăng tăng nhanh hơn, trong đó phi lê cá minh thái vượt 55.000 tấn (+20%), còn mince và surimi duy trì khoảng 30.000 tấn. Ở phía tiêu dùng, mức tiêu thụ bình quân đầu người của cá minh thái tại Nga ước đạt 4,4 kg/năm, tương đương khoảng 20% tổng tiêu thụ cá.
Hiệp hội các nhà khai thác cá minh thái Nga nhấn mạnh xu hướng quay về thị trường nội địa không phải do bị ép bởi các hạn chế bên ngoài, mà là kết quả của chiến lược kích cầu có hệ thống. Từ năm 2023, ngành đã đẩy mạnh xây dựng thương hiệu “Pollock Viễn Đông”, quảng bá cá minh thái như nguồn protein quốc dân thông qua công thức nấu ăn, truyền thông mạng xã hội và hợp tác với đầu bếp, nhà sáng tạo nội dung.
Trong giai đoạn tới, Nga dự kiến tiếp tục tái thiết kế sản phẩm theo hướng tiện lợi hơn như đồ ăn nhanh, bữa ăn sẵn và sản phẩm snack từ cá minh thái. Song song, nước này không thu hẹp xuất khẩu mà chuyển trọng tâm sang các sản phẩm chế biến sâu — đặc biệt là surimi và phi lê tiêu chuẩn hóa — điều có thể làm thay đổi cấu trúc cung ứng đối với các thị trường nhập khẩu lớn như Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc.
Về nguồn cung, cá minh thái vẫn là loài thương mại quan trọng nhất của Nga, chiếm khoảng 40% tổng sản lượng khai thác. Hạn ngạch khai thác năm 2026 được nâng nhẹ lên 2,42 triệu tấn, song tiến độ đầu vụ chậm cùng yếu tố thời tiết khiến nguồn cung ngắn hạn vẫn có dấu hiệu thắt chặt.