(vasep.com.vn) Trong nuôi trồng thủy sản hiện đại, sản xuất cá giống được xem là khâu then chốt quyết định hiệu quả của toàn bộ chuỗi giá trị. Với cá tuyết Đại Tây Dương – loài có giá trị kinh tế cao nhưng khó ương nuôi – giai đoạn cá giống vẫn đối mặt nhiều thách thức như tỷ lệ sống thấp, tăng trưởng không đồng đều và nguy cơ dị dạng. Trước thực tế này, chương trình nghiên cứu châu Âu EarlyCOD đã tập trung cải tiến quy trình cho ăn nhằm nâng cao chất lượng cá tuyết giống.
Dự án EarlyCOD do công ty SPAROS (Bồ Đào Nha) điều phối, phối hợp với CIIMAR và Planktonic AS, hướng tới xây dựng một hệ thống dinh dưỡng ổn định, giảm rủi ro trong giai đoạn ương nuôi. Trọng tâm của nghiên cứu là hạn chế stress sinh lý khi cá ấu trùng chuyển từ thức ăn sống sang thức ăn công nghiệp – một trong những nguyên nhân chính gây tỷ lệ chết cao và chất lượng cá giống không đồng đều.
Trong khuôn khổ dự án, các nhà khoa học đã phát triển quy trình cho ăn kết hợp (co-feeding) sử dụng thức ăn vi mô trơ cùng sinh vật phù du bảo quản đông lạnh (cryoplankton). Giải pháp này giúp cá ấu trùng tiếp cận đầy đủ dưỡng chất thiết yếu ngay từ giai đoạn sớm, đồng thời giảm phụ thuộc vào thức ăn sống truyền thống vốn khó kiểm soát về chất lượng và mầm bệnh.
Cryoplankton được đánh giá là yếu tố then chốt trong quy trình mới, khi có thành phần dinh dưỡng gần với sinh vật phù du tự nhiên nhưng ổn định hơn về chất lượng và an toàn sinh học. Việc sử dụng cryoplankton giúp cá giống thích nghi tốt hơn, giảm stress và cải thiện khả năng tiêu hóa trong suốt quá trình ương nuôi.
Kết quả thử nghiệm cho thấy quy trình cho ăn mới giúp giảm đáng kể tỷ lệ dị dạng xương, cải thiện sự phát triển của các cơ quan nội tạng và nâng cao tỷ lệ sống của cá tuyết giống. Những cải thiện này tạo nền tảng quan trọng cho giai đoạn nuôi thương phẩm, đồng thời nâng cao giá trị kinh tế của cá tuyết nuôi.
Các kết quả của chương trình EarlyCOD đã được trình bày tại một hội thảo trực tuyến quốc tế với sự tham gia của các chuyên gia và doanh nghiệp đến từ Na Uy, Iceland và Bồ Đào Nha, cho thấy tiềm năng ứng dụng rộng rãi của quy trình này trong sản xuất cá tuyết giống chất lượng cao.