(vasep.com.vn) Năm 2025, Chile nhập khẩu hơn 156 triệu USD cá ngừ, tăng 8,1% so với năm trước và là mức cao nhất trong 5 năm. Trong bối cảnh cơ cấu nguồn cung tại thị trường này đang thay đổi nhanh, cá ngừ Việt Nam vừa có cơ hội mở rộng thị phần, vừa đối mặt sức ép cạnh tranh lớn hơn từ Thái Lan, Colombia và Trung Quốc.
Nhập khẩu cá ngừ đạt mức cao nhất trong 5 năm qua
Theo dữ liệu thống kê của Trung tâm Thương mại Thế giới (ITC), tổng giá trị nhập khẩu cá ngừ của Chile tăng từ 104 triệu USD năm 2021 lên 156 triệu USD năm 2025, tương đương mức tăng gần 50% sau 5 năm. Riêng năm 2025, nhập khẩu cá ngừ của nước này tăng 8% so với năm 2024, sau khi đã phục hồi mạnh trong năm trước đó. Đây là tín hiệu cho thấy Chile dù không phải thị trường quá lớn, nhưng đang duy trì xu hướng nhập khẩu tích cực và ổn định hơn đối với nhóm hàng cá ngừ.
Diễn biến 5 năm cũng cho thấy nhu cầu nhập khẩu của Chile không tăng theo đường thẳng, mà có sự điều chỉnh theo chu kỳ. Sau khi tăng mạnh trong năm 2022, kim ngạch nhập khẩu chững lại vào năm 2023, rồi bật tăng trở lại trong giai đoạn 2024-2025. Điều này phản ánh thị trường Chile vẫn có nền cầu tương đối bền, đồng thời ngày càng mở rộng thị phần cho các nhà cung cấp ngoài khu vực.
Cơ cấu nguồn cung thay đổi nhanh, cạnh tranh ngày càng quyết liệt
Bức tranh nhập khẩu năm 2025 của Chile cho thấy sự dịch chuyển đáng kể trong cơ cấu nhà cung cấp. Thái Lan tiếp tục là nguồn cung lớn nhất, với kim ngạch đạt 63 triệu USD, bỏ xa các nguồn cung khác. Đứng sau là Colombia với gần 25 triệu USD, Ecuador với 23,8 triệu USD, Trung Quốc với 23,6 triệu USD và Việt Nam với 15 triệu USD. Như vậy, Việt Nam đang là nhà cung cấp cá ngừ lớn thứ 5 cho Chile tính theo giá trị.
Điểm đáng chú ý là không phải NK cá ngừ của Chile từ các nguồn cung đều cùng xu hướng. Xuất khẩu của Thái Lan, Colombia và Trung Quốc sang Chile đều tăng trong năm 2025, trong khi Ecuador giảm mạnh và Việt Nam cũng giảm. Điều đó cho thấy thị trường Chile đang tái cơ cấu nguồn nhập theo hướng linh hoạt hơn, không còn phụ thuộc quá nhiều vào một vài nguồn cung truyền thống.
Cá ngừ Việt Nam giảm trong năm 2025 nhưng phục hồi mạnh đầu năm 2026
Đối với Việt Nam, bức tranh năm 2025 có phần trái chiều. Theo dữ liệu đính kèm, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Chile đạt 13 triệu USD trong năm 2025, giảm so với 18 triệu USD của năm 2024. Tuy nhiên, đà giảm này không kéo dài sang năm 2026. Chỉ trong 2 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang Chile đã đạt hơn 3 triệu USD, tăng 125% so với cùng kỳ năm trước. Đây là tín hiệu phục hồi tích cực, cho thấy thị trường Chile vẫn còn nhiều dư địa để doanh nghiệp Việt Nam khai thác.
Xu hướng nhập khẩu nghiêng về nguồn cung linh hoạt và sản phẩm phù hợp nhu cầu
Xét về xu hướng nhập khẩu, Chile đang cho thấy hai đặc điểm khá rõ. Thứ nhất là quy mô nhập khẩu tiếp tục tăng, bất chấp biến động thương mại toàn cầu. Thứ hai là xu hướng ưu tiên nguồn cung linh hoạt hơn, nghĩa là ngoài giá cả, nhà nhập khẩu Chile ngày càng quan tâm đến khả năng giao hàng ổn định, cơ cấu sản phẩm phù hợp và mức độ đáp ứng nhanh. Xu hướng gia tăng NK từ Colombia trong khi Nk từ Ecuador giảm sâu cho thấy yếu tố vị trí địa lý, logistics và chiến lược thị trường đang ảnh hưởng ngày càng rõ tới quyết định mua hàng của Chile.
Ở góc độ sản phẩm, Chile là thị trường có nhu cầu khá tốt với thịt/loin cá ngừ đông lạnh và cá ngừ chế biến, đóng hộp – cũng là những nhóm hàng Việt Nam đã có hiện diện tại đây. Trong khi đó, FAO GLOBEFISH ghi nhận thương mại cá ngừ toàn cầu những năm gần đây tiếp tục được hỗ trợ bởi nhu cầu đối với nhóm sản phẩm tiện lợi, chế biến sẵn (ready-to-eat), thay vì chỉ tập trung vào cá nguyên liệu thô. Đây là một xu hướng có lợi cho các doanh nghiệp có năng lực chế biến sâu.
Cơ hội và thách thức
Cơ hội lớn nhất của Việt Nam tại Chile trong năm 2026 là thị trường vẫn đang tăng NK và Việt Nam đã có sẵn nền thị phần nhất định. Thêm vào đó, quan hệ thương mại giữa Việt Nam và Chile được hỗ trợ bởi cả VCFTA và CPTPP, tạo nền tảng thuận lợi hơn cho hàng xuất khẩu Việt Nam khi tiếp cận thị trường này. Chile cũng là thành viên CPTPP cùng với Việt Nam, và biểu thuế của Chile trong CPTPP cho thấy nhiều dòng thuế được đưa về 0% theo lộ trình hoặc áp dụng ngay cho các nước thành viên, trong đó có Việt Nam.
Tuy nhiên, cơ hội luôn đi kèm thách thức. Trước hết là cạnh tranh về giá, Thái Lan vẫn giữ vị trí áp đảo, còn Trung Quốc và Colombia đang tăng nhanh. Tiếp đó là chi phí logistics – một bất lợi cố hữu của Việt Nam khi xuất khẩu sang Nam Mỹ so với các đối thủ ở gần khu vực hơn. Ngoài ra, bối cảnh thị trường cá ngừ thế giới đầu năm 2026 vẫn chịu tác động từ nguồn cung nguyên liệu chưa thực sự dồi dào và chi phí đầu vào còn cao, khiến các thị trường nhạy về giá như Chile càng trở nên khó tính hơn.
Nhìn tổng thể, Chile là thị trường “vừa tầm” nhưng đáng đầu tư đối với cá ngừ Việt Nam trong năm 2026. Quy mô nhập khẩu đang tăng, cơ cấu nguồn cung đang dịch chuyển và xu hướng NK từ Việt đang đi théo hướng tích cực ngay từ đầu năm.