(vasep.com.vn) Việc sử dụng phụ phẩm gia cầm trong thức ăn cá hồi tại Na Uy đang được thúc đẩy nhằm giảm phụ thuộc vào nguyên liệu biển. Tuy nhiên, giải pháp này vẫn làm dấy lên tranh luận về tính bền vững, an toàn thực phẩm và tác động đến hệ sinh thái.
Theo giáo sư Margareth Overland, phụ phẩm gia cầm có hàm lượng protein cao, thành phần axit amin phù hợp và lợi thế về chi phí cũng như khả năng cung ứng trong nước. Nghiên cứu do bà thực hiện cho thấy việc bổ sung 10% bột phụ phẩm gia cầm vào thức ăn có thể giúp cá hồi tăng trưởng tương đương nhóm đối chứng sử dụng công thức thương mại chứa bột cá và protein thực vật. Nghiên cứu cũng chưa ghi nhận ảnh hưởng bất lợi đến sức khỏe đường ruột, phúc lợi cá hoặc chất lượng sản phẩm ở mức bổ sung này. Tuy nhiên, tỷ lệ sử dụng tối đa vẫn cần được đánh giá thêm.
Dù vậy, phụ phẩm gia cầm chỉ có thể thay thế một phần bột cá, không loại bỏ hoàn toàn các nguyên liệu có nguồn gốc từ biển. Đáng chú ý, dầu gia cầm không cung cấp đủ EPA và DHA - các axit béo omega-3 thiết yếu - ngành vẫn cần những nguồn bổ sung khác, chẳng hạn dầu vi tảo. Sự phụ thuộc vào dầu cá vì thế vẫn có thể duy trì áp lực khai thác đối với các quần thể cá tự nhiên.
Keri Tietge thuộc tổ chức Eurogroup for Animals cho rằng việc thay thế một thành phần thức ăn không đủ để bảo đảm tính bền vững cho mô hình nuôi cá hồi thâm canh. Theo tổ chức này, cần ưu tiên các nguyên liệu không có nguồn gốc động vật, như tảo, đồng thời tránh chuyển gánh nặng môi trường sang những loài động vật hoặc hệ sinh thái khác. Tổ chức cũng ủng hộ việc giảm dần sử dụng cá đánh bắt tự nhiên trong thức ăn thủy sản.
Về phía ngành bán lẻ, British Retail Consortium cho biết các nhà bán lẻ đang phối hợp với nhà cung cấp để tìm nguồn nguyên liệu có tác động môi trường thấp hơn. Bà Øverland nhấn mạnh các nhà sản xuất cần minh bạch về thành phần thức ăn và cung cấp bằng chứng về độ an toàn, sức khỏe cá, chất lượng sản phẩm cũng như việc kiểm soát nguy cơ bệnh bò điên (BSE). Bà cũng lưu ý cá hồi trong tự nhiên vốn ăn cá, côn trùng, giun biển và các động vật không xương sống dưới nước.
Nhìn chung, hiệu quả của phụ phẩm gia cầm không chỉ phụ thuộc vào khả năng thay thế bột cá mà còn ở việc chứng minh tính an toàn và đánh giá đầy đủ tác động môi trường của toàn bộ công thức thức ăn.