Ngày 12/03/2015, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 19/NQ-CP (NQ 19) về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu tiếp tục cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia hai năm 2015 – 2016. Theo đó, Bộ Y tế có nhiệm vụ chủ trì, phối hợp với các Bộ, cơ quan, địa phương liên quan theo chức năng, nhiệm vụ và thẩm quyền được giao sửa đổi, bổ sung Thông tư số 19/2012/TT-BYT (TT 19) về thủ tục công bố hợp quy và công bố phù hợp quy định an toàn thực phẩm (ATTP) trong trường hợp sản phẩm chỉ thay đổi về kích cỡ vật liệu bao gói và Quyết định số 23/2007/QĐ-BYT (QĐ 23) theo hướng quy định rõ thời gian lấy mẫu, trả kết quả trong kiểm tra chất lượng phụ gia thực phẩm nhập khẩu cho sản xuất.
Qua website của Bộ Y tế, Hiệp hội VASEP nhận được Dự thảo Thông tư (dự thảo 16) quy định việc kiểm tra nhà nước về ATTP đối với thực phẩm nhập khẩu, xuất khẩu thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Y tế (thay thế QĐ 23). Hiệp hội đã triển khai lấy ý kiến các DN hội viên, và tổng hợp một số ý kiến góp ý cho Dự thảo, cũng như những vướng mắc liên quan đến các quy định-thủ tục XNK thuộc trách nhiệm của Bộ Y tế.
Các ý kiến góp ý & kiến nghị của Hiệp hội được tổng hợp, xem xét trên các cơ sở sau:
1) NQ19: các yêu cầu về đơn giản hóa thủ tục hành chính (TTHC), hỗ trợ cho sản xuất, cải thiện môi trường kinh doanh, thủ tục quản lý chuyên ngành đối với hàng hóa, dịch vụ XNK phù hợp thông lệ quốc tế, chuyển mạnh sang hậu kiểm – để nâng cao năng lực cạnh tranh của sản phẩm, của DN và của quốc gia.
2) Thực tế các vướng mắc, bất cập và khó khăn của các DN thủy sản trong mấy năm gần đây trong việc nhập khẩu các loại phụ gia thực phẩm, bột, nước sốt, rượu thực phẩm, vitamin... để phối trộn, sản xuất hàng xuất khẩu theo yêu cầu của khách hàng nước ngoài. Các vướng mắc, khó khăn, theo phản ánh của các DN, tập trung ở các thủ tục công bố hợp quy, công bố phù hợp, thủ tục kiểm tra chất lượng và ATTP thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Y tế do mất quá nhiều thời gian chờ đợi thủ tục, chờ kiểm tra viên xuống lấy mẫu kiểm, chờ kết quả - nhất là ngay đối với cả hàng mẫu để làm thử cần thời gian ngắn để có thể ký kết được hợp đồng ... đã & đang làm phát sinh chi phí lưu kho bãi của DN, ảnh hưởng tới tiến độ ký hợp đồng và thời gian XK hàng. Ngoài ra, thủ tục định kỳ đăng ký lại bản công bố hợp quy hoặc công bố phù hợp đối với sản phẩm thực phẩm lưu thông trên thị trường cũng đang là những trở ngại lớn và làm tốn kém nhiều chi phí của DN do phải có kết quả kiểm nghiệm sản phẩm định kỳ của phòng kiểm nghiệm được chỉ định thực hiện.
3) Các văn bản kiến nghị liên quan của Hiệp hội đã gửi cho Bộ Y tế và Cục ATTP trong năm 2014 và đến nay chưa được giải quyết, tháo gỡ: công văn số 49/2014/CV-VASEP ngày 19/3/2014 và công văn số 171/2014/CV-VASEP ngày 17/9/2014 – báo cáo & kiến nghị tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc kể trên cho DN.
Theo các cơ sở trên và bản Dự thảo Thông tư sửa đổi QĐ 23 của Quý Bộ, Hiệp hội xin gửi kèm Công văn này hai (2) Phụ lục kèm theo. Trong đó:
- Phụ lục 1 là những nội dung kiến nghị cho những Vướng mắc/khó khăn hiện tại (bao gồm liên quan cả QĐ 23) mà các DN đang gặp phải. Các kiến nghị ở đây cũng đồng thời là những đề xuất phù hợp theo quy định hiện hành và thông lệ quốc tế. Các nội dung tại Phụ lục 1 là cơ sở cho cách tiếp cận & các quy định hướng đến ở Dự thảo sửa đổi QĐ 23.
- Phụ lục 2 là những góp ý cụ thể vào bản Dự thảo.
Hiệp hội VASEP kính đề nghị Bộ Y tế & Cục ATTP xem xét và sửa đổi kịp thời 1 số quy định tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các DN thủy sản, giảm bớt các khó khăn, tiết giảm các chi phí không cần thiết nhằm tăng năng lực canh tranh theo đúng tinh thần chỉ đạo của NQ19.
Đỗ Hương