(vasep.com.vn) Năm 2025, xuất khẩu surimi dạng khối của Mỹ giảm xuống mức thấp nhất trong gần 14 năm. Dù nhập khẩu từ Ấn Độ tăng mạnh, xu hướng suy giảm tổng thể vẫn chưa được cải thiện.
Tại hai thị trường truyền thống là Nhật Bản và Hàn Quốc, hoạt động nhập khẩu diễn ra thận trọng hơn so với trước. Tuy nhiên, thay đổi đáng chú ý nhất đến từ phía nguồn cung. Năm 2025, sản lượng surimi cá minh thái của Nga đạt mức cao kỷ lục, vượt 80.000 tấn theo thống kê ngành. Việc mở rộng năng lực chế biến trực tiếp trên tàu giúp Nga tăng khả năng cung ứng quy mô lớn và kết nối thẳng tới thị trường Đông Bắc Á.
Trung Quốc là thị trường ghi nhận sự chuyển dịch rõ rệt nhất. Tỷ trọng surimi có nguồn gốc từ Nga trong tổng nhập khẩu của nước này tiếp tục tăng và đã giữ vị trí chi phối. Khoảng cách giá ngày càng nới rộng khiến sản phẩm của Mỹ dần mất lợi thế cạnh tranh về chi phí.
Tại Nhật Bản, cơ cấu thị phần cũng có biến động. Surimi Nga gia tăng sức cạnh tranh nhờ mức giá và nguồn cung ổn định, trong khi sản phẩm Mỹ chủ yếu duy trì thị phần dựa trên quan hệ khách hàng truyền thống và lợi thế thương hiệu.
Ấn Độ nổi lên là thị trường tăng trưởng trong năm 2025 với mức nhập khẩu tăng đáng kể. Tuy nhiên, quy mô thị trường này vẫn chưa đủ bù đắp sự sụt giảm từ các thị trường chủ lực tại Đông Á. Hiện nay, tiêu thụ surimi toàn cầu vẫn tập trung tại Đông Á và Đông Nam Á, do đó thay đổi trong cấu trúc nhập khẩu của khu vực này tác động trực tiếp đến xu hướng xuất khẩu.
Đối với Trung Quốc, nguồn cung gia tăng từ Nga góp phần ổn định giá nguyên liệu và đảm bảo sản xuất cho ngành chế biến surimi. Tuy nhiên, mức độ phụ thuộc cao vào một nguồn cung cũng làm gia tăng rủi ro nếu xuất hiện biến động về hạn ngạch, trừng phạt thương mại hoặc logistics.
Trong bối cảnh hạn ngạch cá minh thái toàn cầu duy trì ổn định, Nga tiếp tục triển khai kế hoạch mở rộng sản xuất, với tàu mới và công suất mới dự kiến đưa vào hoạt động. Nếu không cải thiện được lợi thế chi phí hoặc tạo khác biệt sản phẩm, thị phần của surimi Mỹ tại châu Á có thể tiếp tục thu hẹp.