1. Đối với nội dung kiến nghị tại Mục II: Rà soát, thống nhất hướng dẫn áp dụng chính sách thuế GTGT đối với sản phẩm thủy sản
Nội dung kiến nghị: "VASEP xin kiến nghị Bộ Tài chính, Cục Thuế xem xét: Ban hành theo thẩm quyền văn bản hướng dẫn áp dụng thống nhất trên toàn quốc đối với chính sách thuế GTGT của sản phẩm thủy sản; làm rõ cách xử lý theo chủ thể bán, nguồn hàng tự nuôi hoặc mua ngoài, mức độ sơ chế hoặc chế biến, khâu lưu thông và đối tượng mua. Đồng thời, xây dựng phụ lục hoặc bảng hướng dẫn tra cứu theo nhóm sản phẩm và quy trình sản xuất; có ví dụ cụ thể đối với tôm, cá, mực, nghêu ở dạng tươi sống, đông lạnh, hấp, luộc và các công đoạn sơ chế phổ biến, giúp doanh nghiệp và cơ quan thuế địa phương có cùng căn cứ lập hóa đơn, kê khai, khấu trừ và hoàn thuế."
Nội dung trả lời:
a) Về quy định áp dụng chính sách thuế GTGT qua các thời kỳ:
Giai đoạn từ ngày 01/01/2014 đến trước ngày 01/07/2025: Căn cứ Luật số 106/2016/QH13, Nghị định số 209/2013/NĐ-CP (được sửa đổi tại Nghị định 12/2015/NĐ-CP, Nghị định 100/2016/NĐ-CP) và Thông tư số 219/2013/TT-BTC (được sửa đổi tại Thông tư 26/2015/TT-BTC), sản phẩm thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến hoặc chỉ qua sơ chế thông thường do tự sản xuất, đánh bắt bán ra và ở khâu nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã mua bán với nhau ở khâu thương mại thì không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế đầu vào. Sản phẩm đã qua chế biến áp dụng thuế suất 10%. Bộ Tài chính đã ban hành Công văn số 7062/BTC-TCT ngày 29/05/2014 hướng dẫn thực hiện thống nhất toàn quốc.
Giai đoạn từ ngày 01/07/2025 đến trước ngày 01/01/2026: Căn cứ Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và Nghị định số 181/2025/NĐ-CP, sản phẩm thủy sản chưa chế biến hoặc chỉ qua sơ chế thông thường do tự sản xuất, đánh bắt bán ra và ở khâu nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Khi bán cho hộ, cá nhân kinh doanh hoặc người tiêu dùng cuối cùng áp dụng mức thuế suất 5%. Phế phẩm, phụ phẩm, phế liệu thu hồi áp dụng thuế suất tương ứng của mặt hàng đó. Trường hợp đã qua chế biến áp dụng mức thuế suất 10%.
Giai đoạn từ ngày 01/01/2026 trở đi: Căn cứ Luật số 149/2025/QH15 (sửa đổi Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15) và Nghị định số 359/2025/NĐ-CP, quy định rõ cơ chế kê khai: doanh nghiệp, hợp tác xã bán sản phẩm thủy sản chưa chế biến hoặc chỉ qua sơ chế thông thường cho doanh nghiệp, hợp tác xã khác ở khâu thương mại thì không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế GTGT đầu vào. Khi bán cho hộ, cá nhân sản xuất, kinh doanh thì tính thuế GTGT 5%. Trường hợp hộ, cá nhân kinh doanh hoặc doanh nghiệp nộp thuế theo phương pháp trực tiếp bán ra thì tính thuế GTGT theo tỷ lệ 1% trên doanh thu.
b) Về căn cứ xác định hình thức sơ chế thông thường và thẩm quyền hướng dẫn:
Nghị định số 181/2025/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 359/2025/NĐ-CP) đã quy định cụ thể danh mục các hình thức sơ chế thông thường đối với sản phẩm thủy sản như làm sạch, phơi, sấy khô, bóc vỏ, xay xát, nghiền, chia tách ra từng phần, bỏ xương, lột da, ướp muối, đóng hộp kín khí, bảo quản lạnh, ngâm dung dịch bảo quản...
Đối với các trường hợp phát sinh vướng mắc thực tế không xác định được sản phẩm thuộc dạng sơ chế thông thường hay đã qua chế biến thành sản phẩm khác, Nghị định số 181/2025/NĐ-CP quy định rõ Bộ Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm căn cứ vào quy trình sản xuất thực tế do người nộp thuế cung cấp để xác định và hướng dẫn theo đúng thẩm quyền.
2. Đối với nội dung kiến nghị tại Mục V: Tỷ giá trên hóa đơn điện tử
Về việc xác định tỷ giá trên hóa đơn, Cục Thuế đã ban hành Công văn số 6810/CT-QLNT ngày 14/09/2026 trả lời Hiệp hội Doanh nghiệp Đầu tư nước ngoài, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam, Hiệp hội Hồ tiêu và cây gia vị Việt Nam, Hiệp hội Doanh nghiệp Hàn Quốc, đồng thời gửi Cục Thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương để tổ chức thực hiện thống nhất.