Công văn 17030/BTC-CST: trả lời kiến nghị của VASEP về chính sách thuế GTGT, thuế TNDN đối với hoạt động sơ chế, CB thủy sản và chính sách thuế đối với bột cá, mỡ cá, phụ phẩm thủy sản

17030/BTC-CST
23/10/2026
Bộ Tài chính
Ngày 23/10/2026, Bộ Tài chính ban hành Công văn số 17030/BTC-CST trả lời kiến nghị của VASEP tại Công văn số 2189/LĐTM-PC ngày 02/10/2026 của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, liên quan đến chính sách thuế GTGT, thuế TNDN đối với hoạt động sơ chế, chế biến thủy sản và chính sách thuế đối với bột cá, mỡ cá, phụ phẩm thủy sản.

1. Về xác định sản phẩm sơ chế và chế biến thủy sản trong áp dụng thuế GTGT và TNDN:

Nội dung kiến nghị: "Theo phản ánh của doanh nghiệp, cách xác định “sơ chế” và “chế biến” thủy sản trong áp dụng thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) không đồng nhất, có trường hợp áp dụng nhầm lẫn giữa cách xác định của hai sắc thuế. Có trường hợp cùng một quy trình sơ chế, chế biến sản phẩm nhưng cơ quan địa phương có kết luận khác tại mỗi kỳ kiểm tra vì lý do doanh nghiệp không sở hữu nguyên liệu. Hiệp hội kiến nghị ban hành hướng dẫn thống nhất, bao gồm bộ tiêu chí riêng trong xác định sản phẩm sơ chế và sản phẩm chế biến đối với từng lĩnh vực thuế GTGT và thuế TNDN và phụ lục hướng dẫn theo quy trình sản xuất thực tế kèm theo ví dụ minh hoạ đối với từng trường hợp áp dụng thuế GTGT và thuế TNDN."

Nội dung trả lời:

Chính sách thuế GTGT: Sản phẩm thủy sản nuôi trồng, đánh bắt chưa chế biến hoặc chỉ qua sơ chế thông thường do tự sản xuất, đánh bắt bán ra hoặc nhập khẩu thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Khi mua bán thương mại giữa các doanh nghiệp, hợp tác xã thì không phải kê khai, tính nộp thuế GTGT nhưng được khấu trừ thuế đầu vào; khi bán cho đối tượng khác áp dụng thuế suất 5%. Sản phẩm đã qua chế biến thành sản phẩm khác áp dụng thuế suất 10%. Danh mục các hình thức sơ chế thông thường đã quy định tại khoản 1 Điều 4 Nghị định số 181/2025/NĐ-CP; trường hợp vướng mắc không xác định được thuộc dạng sơ chế hay chế biến, doanh nghiệp liên hệ Bộ Nông nghiệp và Môi trường để được hướng dẫn căn cứ theo quy trình thực tế.

Chính sách thuế TNDN: Doanh nghiệp được miễn thuế TNDN đối với thu nhập từ hoạt động chế biến nông sản, thủy sản (bao gồm cả trường hợp mua về chế biến hoặc thuê gia công) theo Điều 4, Điều 13 Luật Thuế TNDN số 67/2025/QH15 và Điều 4, Điều 18 Nghị định số 320/2025/NĐ-CP. Việc xác định ưu đãi thuế TNDN căn cứ đồng thời vào các điều kiện đặc thù quy định trong văn bản pháp luật về thuế, không chỉ dựa vào mã ngành kinh tế.

2. Về phân loại và chính sách thuế áp dụng đối với bột cá, mỡ cá và phụ phẩm thủy sản:

Nội dung kiến nghị: "Theo phản ánh của doanh nghiệp, bột cá, mỡ cá và sản phẩm từ phụ phẩm thủy sản có nơi được xếp vào nhóm 1020, nơi khác xếp vào nhóm 1080 theo công dụng làm thức ăn chăn nuôi. Theo Quyết định số 36/2025/QĐ-TTg, ngành 1020 đã bao gồm sản xuất thức ăn cho người hoặc súc vật từ cá và sản xuất thức ăn từ thủy sản không dùng cho người, trong khi sản xuất dầu mỡ từ nguyên liệu thủy sản thuộc nhóm 10401 và súp cá thuộc nhóm 10790. Hiệp hội cho rằng việc phân loại cần dựa vào bản chất sản phẩm và quy trình cụ thể, không chỉ dựa vào tên gọi chung “phụ phẩm” hay đối tượng mua hàng. Hiệp hội kiến nghị cần ban hành hướng dẫn rõ sự khác biệt giữa các nhóm 1020, 1001, 1090 và các nhóm liên quan; đồng thời nêu rõ chính sách thuế áp dụng."

Nội dung trả lời:

Chính sách thuế GTGT: Bột cá, mỡ cá và phụ phẩm thủy sản được xác định là thức ăn chăn nuôi theo pháp luật chăn nuôi và thủy sản thì thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT (khoản 3 Điều 5 Luật Thuế GTGT). Nếu không phải thức ăn chăn nuôi: trường hợp chưa chế biến/sơ chế thông thường do tự sản xuất/nhập khẩu thì không chịu thuế GTGT; ở khâu thương mại giữa các doanh nghiệp, hợp tác xã thì không phải kê khai, tính nộp thuế; bán cho người tiêu dùng cuối cùng chịu thuế suất 5%. Phế phẩm, phụ phẩm thu hồi áp dụng thuế suất tương ứng của mặt hàng đó.

Chính sách thuế TNDN: Áp dụng ưu đãi thuế TNDN đối với hoạt động chế biến nông, thủy sản theo địa bàn: Miễn thuế (địa bàn đặc biệt khó khăn), thuế suất 10% (địa bàn khó khăn), thuế suất 15% (địa bàn không thuộc vùng khó khăn). Riêng dự án đầu tư mới thuộc ngành sản xuất thức ăn gia súc, gia cầm, thủy sản được áp dụng thuế suất 17% trong 10 năm (miễn 2 năm, giảm 50% trong 4 năm tiếp theo). Việc áp dụng căn cứ trên cơ sở ngành nghề sản xuất kinh doanh và điều kiện thực tế của doanh nghiệp theo pháp luật thuế TNDN.


Văn bản khác

SỐ KÝ HIỆU BAN HÀNH HIỆU LỰC LOẠI VĂN BẢN TIÊU ĐỀ VĂN BẢN FILE
235/CV-VASEP 17/11/2026 Công văn Công văn 235/CV-VASEP: xem xét, giải quyết các kiến nghị tại văn bản số 156/CV-VASEP của VASEP về kiểm soát nguyên liệu thủy sản khai thác phục vụ chế biến, xuất khẩu
24049/CHQ-GSQL 10/11/2026 Công văn Công văn 24049/CHQ-GSQL: Trả lời kiến nghị của Tập đoàn Thủy sản Minh Phú về thủ tục kiểm tra hàng xuất khẩu và quản lý rủi ro
24051/CHQ-GSQL 10/11/2026 Công văn Công văn 24051/CHQ-GSQL: Trả lời kiến nghị của VASEP về thủ tục và chính sách đối với hải sản khai thác nhập khẩu phục vụ chế biến, xuất khẩu
4239/TSKN-KTTS 02/10/2026 Công văn Công văn 4239/TSKN-KTTS: V/v thay đổi tên khoa học của bạch tuộc trong hồ sơ truy xuất nguồn gốc
2656/TSKN-KTTS 21/07/2026 Công văn Công văn 2656/TSKN-KTTS: V/v thay đổi tên khoa học của một số loài thủy sản xuất khẩu sang thị trường EU
8047/CT-KTr 27/10/2026 Công văn Công văn 8047/CT-KTr: trả lời kiến nghị của VASEP liên quan đến việc thống nhất thực thi, kế thừa kết quả kiểm tra và cơ chế chuyển tiếp trong công tác quản lý thuế
223/CV-VASEP 30/10/2026 Công văn Công văn 223/CV-VASEP: cung cấp thông tin, số liệu giải trình với EU về quy tắc xuất xứ và sản lượng khai thác cá ngừ theo Hiệp định EVFTA
222/CV-VASEP 30/10/2026 Công văn Công văn 222/CV-VASEP: tình hình thực thi Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Hàn Quốc (VKFTA)