(vasep.com.vn) Giá bột cá Peru tại Trung Quốc đã tăng lên gần 24.000 NDT/tấn trong đầu tháng 7/2026, trong khi tồn kho cảng giảm xuống khoảng 149.000 tấn. Nguồn cung hạn chế do hạn ngạch cá cơm Peru giảm mạnh, hoạt động khai thác bị gián đoạn bởi El Niño và tỷ lệ cá non cao đang đẩy chi phí thức ăn thủy sản tại Trung Quốc lên cao.
Theo báo cáo thị trường ngày 9/7/2026 của China Feed Online, bột cá Peru loại Super được giao dịch ở mức 23.900–24.000 NDT/tấn, tăng khoảng 400–500 NDT/tấn so với một tuần trước. Trong khi đó, bột cá sản xuất trong nước loại 63/150 được chào bán ở mức 21.800 NDT/tấn. Giá bán trước đối với bột cá Peru Super Prime vụ mới đạt khoảng 3.100 USD/tấn (CNF).
Cùng với đà tăng giá, tồn kho bột cá tại các cảng Trung Quốc giảm còn khoảng 149.110 tấn, thấp hơn khoảng 5.200 tấn so với tuần trước. Trong tuần kết thúc ngày 9/7, lượng bột cá xuất khỏi kho đạt 22.100 tấn, vượt lượng hàng cập cảng mới (16.900 tấn), cho thấy nhu cầu tiêu thụ vẫn cao hơn nguồn cung bổ sung.
Một số nguồn thị trường khác cũng ghi nhận giá nhập khẩu quy đổi ở mức 3.275–3.289 USD/tấn, tăng khoảng 76,7% so với cùng kỳ năm trước. Chênh lệch nhỏ về số liệu tồn kho giữa các nguồn được cho là do khác biệt về thời điểm thống kê và phạm vi cảng theo dõi.
Động lực chính của đợt tăng giá là nguồn cung bột cá Peru tiếp tục bị hạn chế. Trong mùa khai thác đầu tiên năm 2026 tại khu vực Bắc – Trung, Peru chỉ cấp hạn ngạch 1,914 triệu tấn cá cơm (anchoveta), giảm 36% so với mức 3 triệu tấn của cùng vụ năm 2025. Hoạt động khai thác còn bị ảnh hưởng bởi hiện tượng El Niño ven biển và tỷ lệ cá non cao, buộc cơ quan quản lý Peru nhiều lần tạm dừng khai thác để đánh giá lại nguồn lợi.
Sự sụt giảm nguồn nguyên liệu tại Peru cũng kéo sản lượng bột cá toàn cầu đi xuống. Trong quý I/2026, sản lượng bột cá thế giới giảm khoảng 28%, riêng tháng 3 giảm 38% so với cùng kỳ năm trước. Đến hết tháng 4, sản lượng lũy kế vẫn thấp hơn khoảng 26%, trong đó Peru – quốc gia chiếm khoảng 20% nguồn cung bột cá và dầu cá toàn cầu – là yếu tố tác động lớn nhất.
Giá bột cá tăng đang tạo thêm áp lực đối với ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản tại Trung Quốc. Một số doanh nghiệp thức ăn đã điều chỉnh tăng giá bán từ 200–1.000 NDT/tấn, đặc biệt đối với thức ăn cho các loài cá biển có hàm lượng bột cá cao như cá mú và cá rockfish. Đối với ngành tôm, mặc dù tỷ lệ bột cá trong công thức thức ăn đã được giảm tại nhiều nhà máy, giá bột cá tăng vẫn làm chi phí protein, axit amin và chất dẫn dụ tăng theo, gây áp lực lên giá thành sản xuất trong nửa cuối năm.
Đối với Việt Nam, diễn biến này vừa tạo cơ hội, vừa đặt ra thách thức. Nguồn cung Peru thiếu hụt có thể thúc đẩy các nhà nhập khẩu Trung Quốc tăng tìm kiếm bột cá từ Việt Nam, nhất là các sản phẩm có hàm lượng protein cao và đáp ứng yêu cầu chất lượng. Tuy nhiên, mặt bằng giá xuất khẩu tăng cũng có thể kéo giá bột cá trong nước đi lên, làm gia tăng chi phí sản xuất thức ăn cho tôm, cá biển và các đối tượng nuôi có giá trị cao. Điều này có thể buộc các doanh nghiệp thức ăn chăn nuôi phải đẩy mạnh sử dụng các nguồn protein thay thế, dù khả năng thay thế hoàn toàn bột cá chất lượng cao vẫn còn hạn chế.