Các tổ chức bảo tồn Mỹ phản đối chứng nhận nghề cá của 8 quốc gia

Theo Trung tâm Đa dạng Sinh học (CBD), luật pháp Mỹ cho phép ngăn chặn tình trạng cá voi và cá heo bị mắc vào ngư cụ trên toàn cầu nếu được thực thi nghiêm túc. Các tổ chức bảo tồn kỳ vọng vụ kiện sẽ dẫn tới lệnh cấm nhập khẩu thủy sản từ tám quốc gia liên quan, buộc các chính phủ phải siết chặt kiểm soát tình trạng đánh bắt không chủ đích (bycatch) để duy trì quyền tiếp cận thị trường Mỹ.

Từ năm ngoái, NOAA Fisheries có trách nhiệm xác minh các nghề cá nước ngoài đã triển khai các biện pháp bảo vệ tương đương với Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú biển (MMPA) của Mỹ. Theo Earthjustice, nhiều quốc gia vẫn thiếu quy định phù hợp, khiến cá voi, cá heo và nhiều loài biển khác tiếp tục bị thương hoặc chết với tỷ lệ đáng báo động do hoạt động khai thác thủy sản.

Tháng 8/2025, NOAA Fisheries thông báo từ chối công nhận tương thích đối với 240 nghề cá thuộc 46 quốc gia. Một số nước như Ireland và Grenada sau đó đã điều chỉnh quy định, chứng minh tuân thủ và được khôi phục quyền xuất khẩu sang Mỹ.

Tuy nhiên, CBD, Hội đồng Bảo vệ Tài nguyên Thiên nhiên (NRDC) và Viện Phúc lợi Động vật cho rằng NOAA Fisheries vẫn cấp chứng nhận cho tám quốc gia chưa đáp ứng yêu cầu gồm Argentina, Ecuador, Ấn Độ, Na Uy, Đài Loan, Tunisia, Anh và Vanuatu. Đơn kiện nộp ngày 21/5 lên Tòa Thương mại Quốc tế Mỹ cho rằng các quyết định này dựa trên giả định sai lệch, bằng chứng không đầy đủ và nhiều sai sót logic, thực tế.

Các tổ chức dẫn chứng việc ngư dân đánh cá ngừ ở Vanuatu không sử dụng lưỡi câu đặc biệt nhằm giảm mắc cá voi sát thủ giả, tỷ lệ cá heo franciscana bị mắc lưới cao tại Argentina, hay số lượng hải cẩu xám và cá heo chuột bị đánh bắt ngoài ý muốn ở Na Uy ở mức đáng lo ngại. Một số quốc gia khác thậm chí không thu thập đủ dữ liệu để ước tính mức độ bycatch.

Nguyên đơn đề nghị tòa tuyên các chứng nhận đã cấp là trái luật và cấm nhập khẩu thủy sản từ tám quốc gia nêu trên vào thị trường Mỹ.