Văn hóa doanh nghiệp thời hội nhập

TS. Hồ Quốc Lực 08:43 07/03/2024 Kim Thu
Thời bao cấp không quan tâm, không biết khái niệm văn hóa doanh nghiệp (VHVN). Mãi sau khi đất nước đổi mới khoảng chục năm, chương trình đào tạo quản trị kinh doanh mới cập nhật. Do mới mẻ, nội dung VHDN được hoàn thiện, bổ sung từng bước. Khái quát chuyên đề này xoay quanh khái niệm, ý nghĩa, nội dung, vai trò của VHDN tác động tới tiến trình tồn tại và phát triển doanh nghiệp (DN).

Giai đoạn hội nhập mạnh mẽ, tất cả mọi lĩnh vực, mọi mặt, mọi nơi phải chuyển mình theo dòng chảy, xu thế mới; nếu không muốn bị bỏ lại phía sau, tụt hậu. Khái niệm, nội dung VHDN cũng được cập nhật kịp thời, diễn đạt rất cô đọng, dễ hiểu, dễ nắm bắt và hơn hết rất thiết thực.

Chuyên gia kinh tế TRẦN SĨ CHƯƠNG trong bài phỏng vấn của nhà báo Quốc Học, đăng trên số Xuân 2024 Thời báo Kinh tế Sài Gòn (trang 60-63) chia ra hai loại văn hóa, văn hóa công và văn hóa riêng. Còn trước đây khái quát dân hóa quốc gia, vùng miền, dân tộc, tổ chức, nhóm người…

Bây giờ VĂN HÓA CÔNG là nếp sống chung mà mọi người trong một tổ chức hay một hoạt động nào đó phải tuân thủ. Còn VĂN HÓA RIÊNG phụ thuộc vào đặc thù tính cách của một dân tộc, một địa phương thì chỉ liên quan đến những nhóm người đặc thù đó. Điều không thể khác hơn trong nhận định từ trước đến nay là nếu coi DN như cái cây, thì văn hóa là cái gốc, quản trị là thân, chiến lược là nhánh. VHDN là đều kiện đủ, là yếu tố then chốt quyết định thành bại của DN. Bởi nếu không có cái gốc văn hóa tốt thì dù có quản trị tốt, có chiến lược tốt thì cái cây cũng èo uột và bật gốc hồi nào không hay.

Nội dung VHDN ông Trần Sĩ Chương nêu ra cũng gói gọn hết sức súc tích và cô đọng, thời đại hội nhập, làm ăn với nhau phải tuân thủ văn hóa công. Nền tảng văn hóa CÔNG chỉ cần thực thi hai chuyện là TUÂN THỦ PHÁP LUẬTLÀM NHỮNG GÌ ĐÃ HỨA. Tuân thủ pháp luật là điều cơ bản nhất. Qua đó đối tác của DN mới an tâm và giảm thiểu rủi ro. Tuân thủ pháp luật, không chỉ hệ thống pháp luật của bên DN bị điều chỉnh mà còn tuân thủ pháp luật phía đối tác nếu là quan hệ kinh doanh quốc tế.

Trước đây khái niệm VHDN chung nhất, cơ bản là chuẩn mực tất cả hoạt động, thậm chí từng hành vi thành viên trong DN, thông qua hệ thống quy chế được ban hành, cập nhật và bổ sung để ngày càng hoàn thiện hơn. Trong hệ thống quy chế đó, hết sức lưu tâm trong việc chấp hành pháp luật; trong việc nỗ lực xây dựng hình ảnh, thương hiệu mà cụ thể có việc phải giữ uy tín thông qua cố gắng tối đa thực thi những gì đã hứa, đã thỏa thuận.

Tiến trình thực thi hệ thống quy chế đó dần sẽ tạo ra nếp, thói quen, quán tính… và tiến tới hình thành những giá trị là tài sản vô hình của DN. Trong đó những giá trị cao nhất được coi là giá trị cốt lõi. Hầu hết các DN đầu đàn Việt đều có tuyên bố giá trị cốt lõi của mình. Như minh bạch, chính trực, tận tâm, trung thành…

Một nội dung, tôi cho rằng hết sức thấu đáo, ông Chương đã nêu lên khái niệm VỐN XÃ HỘI. Và theo ông Vốn xã hội là lòng tin (mức độ lòng tin) giữa người và người, giữa người và hệ thống. Vốn xã hội là yếu tố nội lực quyết định sự thành công trong phát triển đất nước. Vốn xã hội được cấu thành bởi một là giá trị văn hóa truyền thống, hai là hệ thống pháp trị công minh.

Ông Chương cũng đưa ra một minh chứng sống động. Đó là ông Lý Quang Diệu, Thủ tướng Singapore, bắt đầu xây dựng văn hóa quốc gia và quản lý đất nước chỉ bằng một câu: “Các doanh nhân là xương sống quốc gia. Đất nước chỉ cần anh, chị một chuyện, đó là “Nói và làm”. Quan chức cũng vậy. Dần dần tạo ra nếp sống, tạo ra lòng tin và sau cùng tạo ra vốn xã hội lớn. Ông Lý Quang Diệu đã quyết định tư duy người Singapore, nên đa số doanh nhân Singapore đi đâu cũng được tin, nói được làm được, đã đóng góp vô cùng to lớn vào sự phát triển quốc gia này.

Văn hóa quốc gia do lãnh đạo quốc gia cầm chịch, VHDN hiển nhiên do người chủ DN quyết định. Tuy nhiên, cái khó cho doanh nhân ta là Vốn xã hội của ta còn quá thấp. Thể hiện ở lòng tin đối tác, lòng tin nội bộ chưa cao và môi trường kinh doanh của ta còn quá nhiều rủi ro khiến cho Vốn xã hội hình thành càng chậm chạp.

Tóm lại theo ông Trần Sĩ Chương, hai nội dung lớn đáng lưu tâm nhất để hình thành VHDN là TUÂN THỦ PHÁP LUẬTGIỮ VỮNG UY TÍN trong hoạt động của DN. Tuy nhiên, VỐN XÃ HỘI của ta còn thấp, ảnh hưởng quá lớn tới tiến trình xây dựng VHDN. Như vậy vấn đề xây dựng nội lực (Vốn xã hội) trở nên hết sức cấp thiết. Việc hình thành những chuẩn mực trong xã hội trở nên khẩn trương hơn bao giờ hết, Nhà nước phải nhanh tay hơn thể hiện vai trò trọng trách của mình. Chậm chân thì thua thiệt.

Góc nhìn của tôi, ông Trần Sĩ Chương (và nhà báo Quốc Học) đã gửi một món quà đầu Xuân hết sức có giá trị, hết sức quý báu cho các doanh nhân không có nhiều cơ hội tiếp cận về những nội dung cốt lõi để tạo nền tảng vững chắc phát triển DN, nhất là các DN thủy sản kinh doanh quốc tế rất cần xây dựng một VHDN chuẩn quốc tế. Thiết nghĩ, các doanh nhân thủy sản chúng ta cần tìm và đọc bài viết liên quan nêu trên.

TS. Hồ Quốc Lực - Nguyên Chủ tịch VASEP, Chủ tịch HĐQT FIMEX VN

Bạn đang đọc bài viết Văn hóa doanh nghiệp thời hội nhập tại chuyên mục TS. Hồ Quốc Lực của Hiệp hội VASEP
van hoa doanh nghiep ts. ho quoc luc

TIN MỚI CẬP NHẬT

BioMar định hướng tăng trưởng đến năm 2026: Đổi mới thức ăn tôm, nguyên liệu bền vững và số hóa

 |  06:06 28/01/2026

(vasep.com.vn) Tập đoàn BioMar dự báo triển vọng tăng trưởng tích cực trong năm 2026, với động lực chính đến từ phân khúc tôm, chiến lược sử dụng nguyên liệu bền vững và tăng cường đầu tư cho nghiên cứu – phát triển (R&D). Doanh nghiệp cho biết các yếu tố này sẽ đóng vai trò then chốt trong việc nâng cao hiệu quả sản xuất và khả năng cạnh tranh của thức ăn thủy sản trong bối cảnh thị trường toàn cầu nhiều biến động.

Philippines cải thiện thứ hạng trong chỉ số chống đánh bắt cá bất hợp pháp

 |  06:03 28/01/2026

(vasep.com.vn) Theo Cục Thủy sản và Tài nguyên Thủy sinh (DA-BFAR) thuộc Bộ Nông nghiệp Philippines, điểm số và thứ hạng của nước này trong Chỉ số đánh bắt bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) của Sáng kiến toàn cầu chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia (GIA).

TCRS (Mỹ) nhận tài trợ 1,1 triệu USD để tiếp tục nghiên cứu phương pháp giết mổ cá nhân đạo

 |  06:02 28/01/2026

(vasep.com.vn) Trung tâm Thủy sản Có Trách nhiệm (The Center for Responsible Seafood – TCRS), một tổ chức phi lợi nhuận có trụ sở tại Portsmouth, bang New Hampshire (Mỹ), vừa nhận được khoản tài trợ trị giá 1,1 triệu USD (tương đương 947.000 EUR) nhằm tiếp tục các nghiên cứu về phương pháp giết mổ cá nhân đạo trong nuôi trồng thủy sản.

EU đẩy mạnh nhập khẩu tôm, nhu cầu phục hồi rõ nét cuối năm 2025

 |  06:00 28/01/2026

(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Liên minh châu Âu (EU) đang trên đà đạt mức cao kỷ lục mới sau kết quả tăng trưởng mạnh trong tháng 11/2025, cho thấy nhu cầu tiêu thụ tiếp tục phục hồi rõ nét tại thị trường này.

Cá rô phi Việt Nam gia tăng thị phần tại Mỹ trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu biến động

 |  05:03 28/01/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025 ghi nhận bước tăng trưởng đột phá của xuất khẩu cá rô phi Việt Nam, trong đó thị trường Mỹ đóng vai trò động lực chính. Tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi Việt Nam sang Mỹ trong năm này đạt 53,15 triệu USD, tăng 173% so với cùng kỳ năm ngoái, chiếm 54% tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam, đưa Mỹ trở thành thị trường nhập khẩu lớn nhất đối với mặt hàng này. So với năm 2024, xuất khẩu cá rô phi sang Mỹ tăng trưởng mạnh, phản ánh nhu cầu nhập khẩu cũng như khả năng tận dụng cơ hội thị trường của doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu có nhiều biến động.

Chứng nhận y tế thúc đẩy xuất khẩu thủy sản Peru năm 2025

 |  08:57 27/01/2026

(vasep.com.vn) Ngành thủy sản và nuôi trồng thủy sản Peru ghi nhận tăng trưởng tích cực trong năm 2025 nhờ sự gia tăng mạnh mẽ hoạt động cấp chứng nhận y tế cho các sản phẩm thủy sinh. Theo Bộ Sản xuất Peru (Produce), Cơ quan Quốc gia về Chứng nhận Vệ sinh trong Nghề cá và Nuôi trồng thủy sản (Sanipes) đã cấp tổng cộng 32.587 giấy chứng nhận y tế trong năm 2025, tăng 39,1% so với 23.425 giấy của năm 2024.

Thị trường thủy sản toàn cầu từng bước phục hồi, hướng về mức năm 2022

 |  08:49 27/01/2026

(vasep.com.vn) Theo số liệu sơ bộ của FAO, thương mại thủy sản toàn cầu trong năm 2025 được dự báo tăng 2% về khối lượng và 5% về giá trị, đạt khoảng 70,3 triệu tấn với kim ngạch 193,3 tỷ USD. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ các mặt hàng có nhu cầu tiêu thụ ổn định như tôm, cá hồi và cá ngừ.

Các tổ chức bảo tồn kêu gọi tòa án Mỹ giữ quy định giới hạn tốc độ tàu để bảo vệ cá voi trơn

 |  08:39 27/01/2026

(vasep.com.vn) Một liên minh các tổ chức bảo tồn đã đệ trình văn bản pháp lý lên tòa án liên bang Mỹ, kêu gọi duy trì quy định giới hạn tốc độ tàu thuyền được ban hành từ năm 2008 nhằm bảo vệ loài cá voi trơn Bắc Đại Tây Dương đang bên bờ tuyệt chủng.

Nhìn lại 1 năm Tổng thống Trump trở lại Nhà Trắng: Phép thử từ cú sốc thuế quan

 |  08:29 27/01/2026

Ngày 20/1/2026 đánh dấu tròn một năm Tổng thống Donald Trump trở lại Nhà Trắng trong nhiệm kỳ thứ hai. Giai đoạn này được ghi dấu bằng nhịp độ điều hành dồn dập, với trọng tâm là chính sách thuế quan bảo hộ, tạo ra những cú sốc lớn đối với kinh tế Mỹ và thương mại toàn cầu. Tuy vậy, nền kinh tế lớn nhất thế giới cũng cho thấy khả năng thích nghi đáng kể trước những biến động mạnh.

Giao dịch nguyên liệu cá minh thái Nga chậm lại, giá duy trì ở mức cao

 |  09:39 26/01/2026

(vasep.com.vn) Tính đến giữa tháng 1/2026, thị trường nguyên liệu cá minh thái Nga (đã cắt đầu, moi ruột – H&G) vẫn duy trì mặt bằng giá cao, trong bối cảnh giao dịch có xu hướng chững lại. Theo phản hồi từ các nhà xuất khẩu Nga và nhà nhập khẩu Trung Quốc, giá cá minh thái H&G cỡ 25+ khai thác tại biển Bering hiện ở mức khoảng 1.700–1.720 USD/tấn (CFR Trung Quốc), trong khi nguyên liệu cùng quy cách từ biển Okhotsk thấp hơn, khoảng 1.650 USD/tấn. Mặc dù đầu năm thường là giai đoạn điều chỉnh theo mùa, giá hiện tại vẫn cao hơn đáng kể so với những năm gần đây.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC