Nước mắm truyền thống sẽ biến mất nếu bắt buộc sử dụng muối I-ốt?

Chính sách 08:30 19/11/2024
Bộ Khoa học và Công nghệ đề nghị xem xét kỹ các dữ liệu về tình trạng thiếu I-ốt trong cộng đồng có thật sự liên quan đến việc cần bổ sung I-ốt trong tất cả loại thực phẩm hay không.

Mới đây, Bộ Y tế gửi Bộ Tư pháp thẩm định hồ sơ “Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 09/2016/NĐ-CP về tăng cường vi chất dinh dưỡng vào thực phẩm” (dự thảo sửa đổi). Đáng chú ý, dự thảo sửa đổi vẫn giữ nguyên quy định bắt buộc “Muối dùng để ăn trực tiếp, dùng trong chế biến thực phẩm phải được tăng cường I-ốt; Bột mì dùng trong chế biến thực phẩm phải được tăng cường sắt và kẽm”.

8 năm vẫn chưa giải quyết được 7 quan ngại của DN

Theo cộng đồng doanh nghiệp (DN) thực phẩm, lợi ích sức khỏe thực tế mà người dân nhận được từ chính sách này chưa rõ ràng nhưng lại tác động nghiêm trọng đến sự phát triển của DN cũng như ngành hàng thực phẩm Việt Nam.

Do đó, gần tám năm qua, kể từ khi Nghị định 09/2016 có hiệu lực, Hội Lương thực Thực phẩm TP.HCM (FFA), Hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam Chất lượng cao, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam, Hiệp hội Thực phẩm Minh Bạch Việt Nam, Hội Sản xuất Nước mắm TP. Phú Quốc liên tục kiến nghị cần sửa đổi Nghị định 09 theo hướng khuyến khích bổ sung DN sử dụng vi chất trong chế biến thực phẩm.

Vì vậy, năm 2018, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 19-2018/NQ-CP (Nghị quyết 19), trong đó yêu cầu Bộ Y tế nghiên cứu, sửa đổi và bổ sung Nghị định 09/2016 theo hướng khuyến khích DN chế biến thực phẩm bổ sung vi chất nhằm tháo gỡ khó khăn, bất cập của chính sách này. Đây là chỉ đạo thể hiện quyết tâm của Chính phủ, hỗ trợ DN vượt qua các thách thức trong thực hiện quy định.

Đặc biệt, từ tháng 7 đến tháng 11, năm Hiệp hội, Hội ngành hàng liên tiếp gửi nhiều văn bản tới lãnh đạo Bộ Y tế, Vụ Pháp chế, Ban soạn thảo, góp ý dự thảo Nghị định sửa đổi và kiến nghị mở rộng phạm vi đánh giá tác động chính sách… trước khi trình Bộ Tư pháp và Chính phủ.

Đại diện các hiệp hội ngành hàng cho rằng, đến nay dự thảo Nghị định sửa đổi vẫn duy trì các yêu cầu bắt buộc, không đưa ra nội dung mới có tính chất điều chỉnh theo đúng tinh thần chỉ đạo của Chính phủ tại Nghị quyết 19 khiến các khó khăn 8 năm qua vẫn chưa được giải quyết.

Bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực - Thực phẩm TP. HCM (FFA) cho biết, trong báo cáo đánh giá, Bộ Y tế dựa vào kết quả khảo sát từ 20/21 DN để kết luận việc bổ sung vi chất vào thực phẩm là cần thiết cho sức khỏe cộng đồng.

“Chúng tôi cho rằng việc chỉ lấy ý kiến 20 DN là thiếu cơ sở, không phản ánh đúng thực trạng của hơn 5.000 DN trong ngành. Các Hiệp hội kiến nghị Bộ Y tế cần triển khai khảo sát rộng hơn, đánh giá quy mô với nội dung bao quát đầy đủ cả bảy vấn đề quan ngại đã được nêu ra”- bà Chi phân tích.

Bên cạnh đó, tại các báo cáo tổng hợp, tiếp thu giải trình ý kiến góp ý của các bộ ngành, DN, Bộ Y tế lập luận hàm lượng I-ốt hao hụt 20%-30% sau chế biến, lưu thông và dựa trên các sản phẩm như cá lên men, nước mắm làm từ cá biển, rau củ quả muối chua vẫn “có thể chấp nhận được” và đảm bảo “đủ ý nghĩa dinh dưỡng” khi lượng I-ốt ban đầu đạt chuẩn. Từ đó, để yêu cầu bắt buộc bổ sung I-ốt cho tất cả thực phẩm chế biến là thiếu cơ sở, chưa đủ thuyết phục, không phản ánh được sự đa dạng các mặt hàng ngành thực phẩm.

Cụ thể, kết quả các kiểm nghiệm sản phẩm thành phẩm tại những trung tâm kiểm nghiệm uy tín như SGS, Quatest 3 do DN cung cấp khẳng định I-ốt gần như biến mất hoàn toàn trong một số nhóm sản phẩm như mì, hủ tiếu ăn liền, rau củ quả sấy khô, gia vị thịt hầm các loại... đặc biệt là các sản phẩm qua xử lý nhiệt độ cao.

Ngoài ra, tại báo cáo đánh giá bảy năm thực hiện Nghị định 09 trình Thủ tướng Chính phủ của Bộ Y tế nêu “Việc triển khai Nghị định 09 đã gặp nhiều ý kiến đề nghị tạm hoãn từ phía DN, vì phần nào làm gia tăng chi phí sản xuất và thêm yêu cầu kỹ thuật, ảnh hưởng đến lợi ích kinh doanh”.

Theo bà Chi, đây là sự hiểu nhầm nghiêm trọng về mục tiêu thực sự của các Hiệp hội, hội ngành hàng đang theo đuổi, đồng thời không phản ánh đủ bảy quan ngại lớn cộng đồng DN thực phẩm đã nêu trong nhiều kiến nghị gửi Bộ Y tế. “Việc chỉ tập trung vào đánh giá yếu tố chi phí phát sinh như cách làm hiện nay của Bộ chưa phản ánh đúng các khó khăn, trở ngại và tác động thực tế mà Nghị định 09 gây ra cho ngành”- bà Chi nhấn mạnh.

Quy trình ủ chượp nước mắm truyền thống được giới thiệu tại Lễ hội nước mắm truyền thống diễn ra tháng 10 tại TP.HCM. Ảnh: TÚ UYÊN

Cần phân loại đối tượng bổ sung vi chất

Góp ý về dự thảo Nghị định sửa đổi, Bộ Công thương cho biết, với điều kiện kinh tế phát triển hiện nay, người dân Việt Nam có khả năng tiếp cận đa dạng các nguồn dinh dưỡng.

Do đó, Bộ đề nghị Bộ Y tế cần đánh giá lại tình trạng sức khỏe cộng đồng do dư thừa vi chất để đưa ra phương án bổ sung phù hợp hơn, thay vì áp dụng đồng loạt. Đồng thời, đề nghị cân nhắc thực hiện theo chỉ đạo tại Nghị quyết 19 của Chính phủ là khuyến khích DN sử dụng vi chất trong chế biến thực phẩm.

Tương tự, theo Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN), dự thảo Tờ trình cần có các căn cứ khoa học đầy đủ hơn để lý giải về việc không sửa đổi quy định bổ sung vi chất, cũng như xem xét kỹ lưỡng dữ liệu về tình trạng thiếu I-ốt trong cộng đồng có thật sự liên quan đến việc cần bổ sung I-ốt trong tất cả các loại thực phẩm hay không.

Đồng thời, đề nghị nên áp dụng nguyên tắc quản lý rủi ro, kinh nghiệm quốc tế để phân loại đối tượng, nhóm người nào và những loại thực phẩm nào cần được bổ sung vi chất. Như vậy, vừa đảm bảo những nhóm có nhu cầu dinh dưỡng sẽ nhận được lợi ích, trong khi những người đã đủ hoặc thừa vi chất không bị ảnh hưởng tiêu cực và không gây hại sức khỏe của nhóm này.

Bộ KH&CN cũng đề nghị xem xét tính khoa học của việc sử dụng dữ liệu về mối liên hệ với “muối I-ốt” (muối được bổ sung I-ốt trên thị trường, chủ yếu dùng trong nấu ăn hàng ngày) để ngoại suy, áp dụng cho tất cả thực phẩm đều phải bổ sung muối I-ốt.

Hơn nữa, Bộ Y tế xem xét bổ sung cơ sở khoa học đối với thông tin: “Việc bắt buộc tăng cường vi chất dinh dưỡng vào thực phẩm dùng cho cộng đồng không làm cho cơ thể người sử dụng dư thừa hoặc gây bệnh do thừa, kể cả đối với người dân sinh sống ở vùng không bị thiếu vi chất dinh dưỡng”.

Đề xuất thực hiện đúng theo Nghị quyết 19

Cộng đồng DN thực phẩm đề xuất chỉ nên khuyến khích sử dụng muối có bổ sung I-ốt trong chế biến thực phẩm dùng cho tiêu dùng nội địa, khuyến khích tăng cường sắt và kẽm vào bột mì dùng trong chế biến thực phẩm đúng theo Nghị quyết 19.

Giải pháp này không chỉ giúp DN thực phẩm linh hoạt trong sản xuất, tạo ra nhiều sản phẩm có bổ sung và không bổ sung vi chất để đáp ứng tốt hơn nhu cầu đa dạng của thị trường, mà còn tôn trọng quyền lựa chọn sản phẩm phù hợp với nhu cầu dinh dưỡng, sức khỏe cá nhân của người tiêu dùng.

Bên cạnh đó, DN đề xuất khuyến khích sử dụng, giúp phòng tránh nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn từ việc tiêu thụ quá mức vi chất, đặc biệt là các bệnh lý như cường giáp và ung thư tuyến giáp...

Nguồn: Báo Pháp Luật

nuoc mam truyen thong

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới từ ngày 16 đến 20/11/2026

 |  10:28 20/11/2026

(vasep.com.vn) Tuần 16–20/11/2026, thị trường Mỹ tiếp tục là tâm điểm của ngành thủy sản thế giới. Giá tôm bán buôn giảm và sức ép đã lan sang tôm sú. Mỹ đang xem xét yêu cầu điều tra tôm Ấn Độ liên quan cáo buộc lao động cưỡng bức, còn doanh nghiệp cá tra Việt Nam đối mặt rủi ro tăng thuế chống bán phá giá. Cạnh tranh giữa tôm Việt Nam và Ecuador ngày càng phụ thuộc vào chi phí sản xuất. Ở châu Âu, giá tôm nước lạnh tại Anh tăng, trong khi giá cá ngừ vằn tại Bangkok giảm xuống dưới 2.000 USD/tấn.

EU thúc đẩy tăng cường quản lý nguồn lợi cá nổi nhỏ tại Tây Phi

 |  08:32 20/11/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) tái khẳng định cam kết hỗ trợ các quốc gia Tây Phi tăng cường quản lý nguồn lợi cá nổi nhỏ, trong bối cảnh tình trạng khai thác quá mức đang đe dọa nguồn lợi thủy sản, an ninh lương thực và sinh kế của cộng đồng ngư dân ven biển.

Protein vi khuẩn có thể thay thế 50% bột cá trong thức ăn cá tráp vàng

 |  08:31 20/11/2026

(vasep.com.vn) Một nghiên cứu kéo dài 96 ngày cho thấy protein từ vi khuẩn methanotrophic có thể thay thế 50% lượng bột cá trong khẩu phần ăn của cá tráp vàng mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng và hiệu quả sử dụng thức ăn. Tuy nhiên, tỷ lệ thay thế cao hơn có thể làm giảm trọng lượng cá và ảnh hưởng đến khả năng chống chịu bệnh.

Xuất khẩu thủy sản Nga sang Trung Quốc tăng hơn 2,5 lần trong 10 năm

 |  08:31 20/11/2026

(vasep.com.vn) Trong 10 năm qua, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Nga sang Trung Quốc đã tăng hơn 2,5 lần, trong khi khối lượng giao dịch thực tế tăng khoảng 40%. Thông tin được ông Alexey Buglak, Chủ tịch Hiệp hội các nhà khai thác cá minh thái Nga (PCA), công bố tại diễn đàn “Fish for the Future”, do Hội đồng Quản lý biển (MSC) tổ chức trong khuôn khổ Triển lãm Thủy sản Quốc tế Trung Quốc 2026 (CFSE 2026).

Hải quân New Zealand hỗ trợ Quần đảo Cook chống khai thác thủy sản bất hợp pháp

 |  08:42 19/11/2026

(vasep.com.vn) Hải quân Hoàng gia New Zealand vừa phối hợp với Đơn vị Cảnh sát biển thuộc Lực lượng Cảnh sát Quần đảo Cook triển khai các hoạt động tuần tra, kiểm tra và giám sát nhằm ngăn chặn khai thác thủy sản bất hợp pháp tại khu vực Tây Thái Bình Dương.

EFPRA đề xuất mở rộng quy định EU về phụ phẩm chăn nuôi trong thức ăn thủy sản

 |  08:41 19/11/2026

(vasep.com.vn) Hiệp hội Các nhà chế biến mỡ và phụ phẩm động vật châu Âu (EFPRA) kêu gọi Liên minh châu Âu (EU) điều chỉnh quy định, cho phép sử dụng rộng rãi hơn protein chế biến từ phụ phẩm động vật trong thức ăn chăn nuôi. Đề xuất được kỳ vọng mở thêm nguồn nguyên liệu thay thế bột cá, trong bối cảnh nguồn cung nguyên liệu biển chịu nhiều áp lực.

Ấn Độ đứng thứ 7 thế giới về xuất khẩu thủy sản

 |  08:41 19/11/2026

(vasep.com.vn) Phát biểu tại Hội nghị Thực phẩm và Protein 2026 do Seaberry Foods tổ chức ở Kochi, ông Ram Mohan, Giám đốc Cơ quan Phát triển Xuất khẩu Thủy sản Ấn Độ (MPEDA), cho biết Ấn Độ hiện đứng thứ 7 thế giới, chiếm 4% thương mại thủy sản toàn cầu trị giá 218 tỷ USD.

Bồ Đào Nha giảm mua cá tuyết muối khô của Na Uy

 |  08:40 19/11/2026

(vasep.com.vn) Thị trường bacalhau (cá tuyết muối khô) của Bồ Đào Nha bước vào mùa tiêu thụ cao điểm cuối năm trong tình trạng thiếu hàng. Theo Hội đồng Hải sản Na Uy (NSC), tháng 10/2026, Na Uy xuất sang Bồ Đào Nha lượng thủy sản trị giá 730 triệu NOK, giảm 15% so với cùng kỳ. Khối lượng clipfish giảm 29%, còn 2.296 tấn, và cá tuyết muối giảm 38%, còn 950 tấn.

Australia ứng dụng huỳnh quang tia X để theo dõi sự di chuyển của ghẹ xanh

 |  10:55 18/11/2026

(vasep.com.vn) Các nhà nghiên cứu thuộc Cơ quan Công nghiệp cơ bản và Phát triển vùng Tây Australia (DPIRD) đang phối hợp với ChemCentre sử dụng thiết bị huỳnh quang tia X (XRF) để phân tích thành phần nguyên tố trong vỏ ghẹ xanh.

Na Uy: Xuất khẩu cá thịt trắng giảm, giá phi lê cá tuyết tăng mạnh

 |  08:25 18/11/2026

(vasep.com.vn) – Xuất khẩu nhiều sản phẩm cá thịt trắng của Na Uy tiếp tục sụt giảm về khối lượng trong tuần cuối tháng 10/2026, trong khi giá một số mặt hàng tăng đáng kể so với cùng kỳ năm trước, đặc biệt là phi lê cá tuyết đông lạnh.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC