Liên đoàn Công nhân Vận tải Quốc tế (ITF) đã kháng cáo thành công các khiếu nại về lao động và nhân quyền do tổ chức FIP của Anh đưa ra, cho thấy những thất bại đáng kể trong khuôn khổ các biện pháp tự nguyện hiện tại.
Trường hợp này là lời nhắc nhở nghiêm khắc rằng FIP, mặc dù có những nỗ lực thiện chí, về cơ bản vẫn chưa đủ để ngăn ngừa và giải quyết tình trạng lạm dụng lao động trong nghề cá. Thật vậy, họ tập trung vào sai cấp độ - nghề cá - nếu họ muốn phát hiện ra các vấn đề xảy ra ở cấp độ tàu hoặc cá nhân công nhân.
FishChoice và FisheryProgress đã công nhận các khiếu nại của ITF, xác nhận thực trạng lao động cưỡng bức và nạn buôn người trong FIP scampi của Anh. Sự thừa nhận này nhấn mạnh một lỗ hổng nghiêm trọng trong hệ thống: FIP không có khả năng cung cấp sự đảm bảo đáng tin cậy chống lại các vi phạm lao động.
Những phát hiện của ITF rất đáng báo động và chỉ ra những vấn đề lan rộng vượt xa ngành đánh bắt cá cụ thể này.
Trong số những phát hiện chính từ FIP về tôm càng xanh của Anh là:
Những vi phạm này cho thấy FIP, được thiết kế để cải thiện tính bền vững và các hoạt động đạo đức trong nghề cá, vẫn chưa bảo vệ được những bên liên quan dễ bị tổn thương nhất – người lao động.
Mô hình FIP hiện tại không đảm bảo sự tham gia liên tục, trực tiếp với người lao động, một yêu cầu cơ bản để thẩm định nhân quyền hiệu quả (HRDD). Việc thiếu sự tham gia này dẫn đến các đánh giá hời hợt và phản ứng không đầy đủ đối với tình trạng lạm dụng lao động.
Những sai sót cơ bản của FIP
FIP được xây dựng dựa trên các biện pháp và hướng dẫn tự nguyện, không mang tính ràng buộc và thường thiếu cơ chế thực thi.
Khung này đặt gánh nặng chứng minh lên vai người lao động, những người vốn đã ở trong tình huống bấp bênh, để báo cáo các vụ lạm dụng và tìm cách khắc phục. Cách tiếp cận như vậy không chỉ không hiệu quả mà còn kéo dài tác hại bằng cách không giải quyết được sự mất cân bằng quyền lực giữa người lao động và người sử dụng lao động.
Việc dựa vào các công cụ đánh giá trách nhiệm xã hội như đánh giá trách nhiệm xã hội (SRA) trong FIP làm trầm trọng thêm những vấn đề này. Các công cụ này được thiết kế để chuyển đổi kết quả kiểm toán thành đánh giá rủi ro, nhưng chúng thường không nắm bắt được thực tế mà người lao động phải đối mặt, đặc biệt là khi thiếu bằng chứng được ghi chép.
Phương pháp kiểm tra kỹ thuật này nhằm chứng minh sự không xảy ra của vấn đề thay vì chủ động phát hiện và giải quyết chúng, phân bổ sai nguồn lực và làm suy yếu sự tham gia và trao quyền cho người lao động.
(vasep.com.vn) Theo báo cáo của Suisan Keizai (Nhật Bản) công bố ngày 15/1/2026, sản lượng sò điệp dọc bờ biển Okhotsk thuộc Hokkaido dự kiến sẽ tiếp tục giảm mạnh trong năm 2026. Cụ thể, tổng sản lượng được dự báo chỉ đạt khoảng 215.000 tấn, giảm gần 15% so với năm 2025 và là mức thấp nhất kể từ năm 2017. Diễn biến này cho thấy một trong những vùng sản xuất sò điệp tự nhiên lớn nhất thế giới đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguồn cung kéo dài.
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) đang chính thức nối lại các cuộc đàm phán với Morocco nhằm xây dựng một thỏa thuận nghề cá mới, sau khi được các quốc gia thành viên trao quyền đàm phán. Động thái này diễn ra trong bối cảnh ngành khai thác thủy sản châu Âu chịu nhiều sức ép do khả năng tiếp cận nguồn lợi thủy sản ngày càng thu hẹp, cả trong nội khối lẫn tại các vùng biển ngoài EU. Trước đó, phán quyết của Tòa án Công lý châu Âu cho rằng thỏa thuận nghề cá EU–Morocco hiện hành vi phạm quyền lợi của người dân Tây Sahara đã khiến khuôn khổ hợp tác cũ không còn hiệu lực pháp lý đầy đủ.
(vasep.com.vn) Argentina sẽ bắt đầu triển khai kết nối liên thông với hệ thống CATCH của Liên minh châu Âu (EU), một nền tảng số phục vụ chứng nhận sản phẩm thủy sản, nhằm rút ngắn thời gian và đơn giản hóa thủ tục đưa hàng hóa vào thị trường châu Âu. Thông tin này được Ban Thư ký Nông nghiệp, Chăn nuôi và Thủy sản thuộc Bộ Kinh tế Argentina công bố, sau khi Tổng vụ Các vấn đề Hàng hải và Nghề cá (DG MARE) của Ủy ban châu Âu chính thức đề xuất khả năng tích hợp trực tiếp.
(vasep.com.vn) Sau 2 năm liên tục sụt giảm, xuất khẩu chả cá và surimi của Việt Nam đã tăng trở lại trong năm 2025. Kim ngạch XK nhóm sản phẩm này của Việt Nam đạt hơn 344 triệu USD, tăng 15% so với năm 2024 và tăng 13% so với năm 2023, tuy nhiên vẫn thấp hơn mức đỉnh của năm 2022.
(vasep.com.vn) Theo số liệu từ Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu cá tra GTGT của Việt Nam năm 2025 đạt 51 triệu USD, tăng 8% so với năm 2024. Điều này phản ánh sự nỗ lực của doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu cá tra Việt Nam trong việc đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao giá trị cho sản phẩm cá tra. Tuy nhiên, đằng sau mức tăng trưởng chung này là sự phân hóa rõ rệt giữa các thị trường nhập khẩu.
(vasep.com.vn) Biến đổi khí hậu đang đặt ra thách thức nghiêm trọng đối với chuỗi cung ứng thức ăn cho nuôi trồng thủy sản, lĩnh vực hiện cung cấp phần lớn sản lượng thủy sản toàn cầu. Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Nature Food cảnh báo rằng, nếu không kịp thời bổ sung các nguồn thức ăn thay thế, sản lượng nuôi trồng thủy sản toàn cầu có thể giảm từ 8% đến hơn 35% trong những năm tới.
(vasep.com.vn) Ngành khai thác cá hake bằng lưới kéo và câu tay của Namibia vừa gia hạn thành công chứng nhận của Hội đồng Quản lý Biển (MSC), tiếp tục là một trong sáu nghề cá tại châu Phi đạt được chứng nhận uy tín này về khai thác bền vững.
(vasep.com.vn) Mười lăm quốc đảo Thái Bình Dương đang tăng cường nỗ lực bảo vệ tài nguyên biển thông qua một chương trình đào tạo do Anh Quốc hỗ trợ, được thiết kế để tăng cường giám sát và thực thi pháp luật trong ngành thủy sản.
(vasep.com.vn) Kể từ ngày 1/1/2026 đến nay, nhiều doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu hải sản khai thác sang thị trường Hoa Kỳ đang gặp không ít khó khăn trong khâu thủ tục. Thực tế ghi nhận cho thấy, một số lô hàng đã cập cảng Mỹ nhưng phải nằm chờ, chưa thể thông quan do chưa có Giấy chứng nhận COA. Ở trong nước, nhiều doanh nghiệp cũng tạm thời chưa dám xuất hàng, bởi dù đã nộp hồ sơ từ đầu năm, đến nay việc cấp hoặc phê duyệt COA vẫn còn hạn chế, khiến kế hoạch xuất khẩu bị gián đoạn.
(vasep.com.vn) Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển (UNCTAD) nhận định thương mại toàn cầu đang bước vào giai đoạn có mức độ phức tạp và bất định cao hơn, đồng thời kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế và hỗ trợ các nước đang phát triển nhằm duy trì đà tăng trưởng thương mại đến năm 2026. Nhận định này được nêu trong báo cáo cập nhật thương mại toàn cầu đầu tiên do UNCTAD công bố.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn