Tình trạng dễ bị tổn thương của Tây Phi trước hoạt động đánh bắt IUU là do sự kết hợp của các thách thức về kinh tế, chính trị và môi trường. Khi trữ lượng hải sản toàn cầu suy giảm và đội tàu đánh cá tăng lên, nhiều tàu thuyền di chuyển vào vùng biển xa xôi, nơi việc thực thi quy định rất ít hoặc không tồn tại. Với nhu cầu hải sản ngày càng tăng trên toàn cầu, một số nhà khai thác phải dùng đến các hoạt động bất hợp pháp để cắt giảm chi phí, khiến ngư dân hợp pháp gặp bất lợi nghiêm trọng.
Để ứng phó, nhiều nỗ lực của khu vực và quốc gia đang được tiến hành để giải quyết vấn đề đang ngày càng gia tăng này. Ruth Funmilola Hungevu, Cán bộ Thủy sản Chính của Nigeria và là trưởng nhóm của Trung tâm Giám sát Tàu thuyền Lagos, đang đóng vai trò chủ chốt trong việc điều phối các sáng kiến nhằm bảo vệ cả môi trường và sinh kế của ngư dân địa phương.
Hậu quả của hoạt động đánh bắt IUU ở Tây Phi là rất sâu rộng. Hoạt động này đẩy nhanh quá trình cạn kiệt nguồn lợi hải sản, đe dọa đến đa dạng sinh học biển và làm trầm trọng thêm nguy cơ lạm thác. Về mặt kinh tế, hoạt động đánh bắt IUU khiến các quốc gia Tây Phi mất hàng triệu đô la doanh thu hàng năm. Hoạt động này cũng đe dọa đến an ninh lương thực của các cộng đồng đánh bắt cá địa phương, những người có sinh kế phụ thuộc vào các hoạt động đánh bắt bền vững. Hơn nữa, hoạt động đánh bắt IUU thường gây ra thiệt hại về môi trường, bao gồm phá hủy môi trường sống và lãng phí sinh vật biển.
Để chống lại hoạt động đánh bắt IUU, một số sáng kiến đã được đưa ra. Ủy ban Nghề cá vùng Trung Đông Đại Tây Dương (CECAF) và Lực lượng đặc nhiệm Tây Phi đang nỗ lực hướng tới quản lý nghề cá bền vững trên toàn khu vực. Các nhóm này cũng tập trung vào việc ngăn chặn hoạt động buôn bán cá đánh bắt bất hợp pháp. Các chính phủ quốc gia đã ban hành luật nghiêm ngặt hơn để giải quyết hoạt động đánh bắt IUU và đảm bảo những người vi phạm phải chịu trách nhiệm. Trong khi đó, hợp tác quốc tế vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc giải quyết vấn đề này trên toàn cầu. Các hệ thống giám sát, kiểm soát và giám sát (MCS) được tăng cường cũng đang được triển khai để phát hiện và ngăn chặn tốt hơn các hoạt động bất hợp pháp trên biển.
Bất chấp những nỗ lực này, vẫn còn một số thách thức. Nhiều quốc gia Tây Phi đang phải vật lộn với nguồn lực hạn chế để thực thi pháp luật, và nạn tham nhũng trong cả chính quyền địa phương và khu vực cản trở tiến trình. Cần có sự hợp tác quốc tế và chia sẻ thông tin nhiều hơn để giải quyết tình trạng đánh bắt cá IUU trên phạm vi toàn cầu. Ngoài ra, việc hỗ trợ nghề cá quy mô nhỏ bền vững sẽ giúp giảm thiểu tình trạng dễ bị tổn thương về kinh tế của các cộng đồng địa phương bị ảnh hưởng bởi các hoạt động đánh bắt cá bất hợp pháp.
Trong khi cuộc chiến chống đánh bắt cá IUU ở Tây Phi vẫn chưa kết thúc, những nỗ lực đang bắt đầu mang lại kết quả và hợp tác khu vực đang mở đường cho các giải pháp lâu dài để bảo vệ các nguồn tài nguyên biển quan trọng của khu vực.
(vasep.com.vn) Năm 2026, Hoa Kỳ áp phụ thu 10% theo Điều 122 trong 150 ngày đối với hầu hết hàng NK, đồng thời chấm dứt thuế theo Luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế. Cơ quan Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ triển khai hướng dẫn thực thi. Nhà NK thủy sản phản ứng bằng kiện đòi hoàn thuế cũ, tận dụng ngoại lệ hàng đang vận chuyển, điều chỉnh hợp đồng và tái cơ cấu nguồn cung theo Hiệp định Hoa Kỳ – Mexico – Canada. Hiệp hội Thủy sản Quốc gia Hoa Kỳ cảnh báo chi phí tăng sẽ đẩy giá và gây áp lực lên việc làm, trong bối cảnh Mỹ phụ thuộc lớn vào nhập khẩu thủy sản.
(vasep.com.vn) Tổ chức Seafish (Anh) vừa giới thiệu Seafood Carbon Emissions Profiling Tool (SCEPT) — công cụ trực tuyến cho phép doanh nghiệp thủy sản tính toán dấu chân khí hậu ở cấp độ từng sản phẩm, xác định các “điểm nóng” phát thải trong chuỗi và so sánh kết quả giữa các công ty.
(vasep.com.vn) Tháng 1/2026, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam đạt 15 triệu USD, tăng mạnh 334% so với cùng kỳ năm 2025.
Công ty TNHH Chế biến thực phẩm D&N (DANIFOODS) đã chính thức gia nhập Hội viên VASEP từ tháng 2 năm 2026. Xin chúc mừng Quý Doanh nghiệp và mong rằng DANIFOODS sẽ tích cực tham gia các hoạt động của Hiệp hội, cùng cộng đồng doanh nghiệp thủy sản phát triển bền vững.
(vasep.com.vn) Liên minh tôm miền Nam (SSA) – tổ chức đại diện cho ngành khai thác tôm Hoa Kỳ – vừa lên tiếng phản ứng sau khi Tòa án Tôi cao Hoa Kỳ ra phán quyết liên quan đến việc áp thuế theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).
(vasep.com.vn) Ngành cá minh thái (pollock) của Nga đang tăng tốc chuyển dịch từ mô hình “xuất khẩu dẫn dắt” sang cấu trúc mới “hai bánh xe nội – ngoại, ưu tiên nhu cầu trong nước”.
(vasep.com.vn) Tháng 1/2026, xuất khẩu cá tra Việt Nam ghi nhận tín hiệu tăng trưởng tích cực ngay từ đầu năm với tổng kim ngạch đạt 212 triệu USD, tăng 59% so với cùng kỳ năm 2025. Mức tăng trưởng cao phản ánh nhu cầu nhập khẩu tại nhiều thị trường vẫn duy trì ở múc cao, mức chi tiêu trong mùa lễ hội cũng tăng so với đầu năm 2025. Cơ cấu thị trường tiếp tục duy trì sự phân hóa quen thuộc khi các thị trường chủ lực tiếp tục giữ vững vị thế, trong khi một số thị trường tăng trưởng chậm hơn.
(vasep.com.vn) Bức tranh T1/2026 cho thấy tăng trưởng cá ngừ đến từ nhiều thị trường: Nhật Bản +95%, Nga +42%, Đức +39%… trong khi Mỹ giảm 6%. Sự dịch chuyển này đang gợi ý điều gì cho đơn hàng các tháng tới? Xem infographic để có cái nhìn nhanh, rõ và đủ số liệu.
(vasep.com.vn) Từ đầu tháng 2/2026 đến nay, thị trường năng lượng và lương thực toàn cầu chịu tác động kép từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông và những điều chỉnh chính sách thương mại mới của Hoa Kỳ. Diễn biến này đang tạo ra những xáo trộn đáng kể đối với chuỗi cung ứng thủy sản, trong đó có xuất khẩu thủy sản của Việt Nam vào thị trường Mỹ – thị trường tiêu thụ thủy sản lớn nhất thế giới với mức độ phụ thuộc nhập khẩu lên tới khoảng 80%.
(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu bước ngoặt đáng chú ý của thương mại thủy sản Trung Quốc khi kim ngạch nhập khẩu lần đầu vượt xuất khẩu, đưa cán cân sang trạng thái thâm hụt. Diễn biến này không chỉ phá vỡ xu hướng thặng dư kéo dài nhiều năm mà còn phản ánh sự chuyển dịch vai trò của Trung Quốc trong chuỗi cung ứng thủy sản toàn cầu.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
