Bà Dương Thị Minh Tuệ, Giám đốc kinh doanh Công ty Gỗ Minh Dương, than thở: “Chi phí vận chuyển tàu biển, lưu kho tăng phi mã khiến việc kinh doanh của không chỉ Gỗ Minh Dương mà cả các doanh nghiệp trong ngành ngày càng khó khăn”.
Cước vận tải biển tăng thẳng đứng khắp các tuyến từ Việt Nam đi Mỹ, đi châu Âu. Mỗi tháng, Gỗ Minh Dương xuất khẩu khoảng 200 container đồ gỗ thành phẩm đi thị trường Mỹ, mức tăng phí vận chuyển bằng container đến nơi này tính bằng số lần, còn đến châu Âu hiện dao động ở mức 12.000-14.000 đô la.
Cũng tương tự Gỗ Minh Dương, chi phí vận chuyển tăng là trở ngại cho việc xuất khẩu thủy sản vì làm giá hàng hóa tăng, giảm tính cạnh tranh và khiến nhiều khách hàng cũng chần chừ trong việc ký các hợp đồng mới.
Công ty cổ phần tập đoàn thủy sản Minh Phú khép lại năm 2021 báo lãi giảm 11,2% so với năm 2020, được cho là có liên quan đến cước tàu biển liên tục tăng cao. Theo thông tin từ đại diện “vua tôm” này, giá cước tàu biển một container hàng đi Mỹ hiện giờ là 19.000-20.000 đô la, tăng hơn gấp đôi so với trước đây và có vẻ đang rơi vào tình trạng tăng không kiểm soát.
Cước vận tải biển ở mức cao nhất mọi thời đại
Đại diện Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) cũng cho biết hiện giá cước vận tải biển còn cao hơn mức đỉnh của năm ngoái. Chẳng hạn, giá cước đi tuyến châu Á, như Thái Lan (cảng Bangkok, Laem Chabang) 1.600-2.500 đô la/container tùy hãng, Philippines (Davao, Cebu, General Santos) dao động ở mức 4.000-5.300 đô la/container; đi các cảng bờ Tây (Mỹ) trong khoảng 12.000-14.000 đô la/container (tùy hãng)…
| các cảng biển tại Trung Quốc vẫn đang trong giai đoạn siết chặt kiểm soát dịch, hoạt động hạn chế gây ra ùn tắc tàu tại cảng, dẫn đến lượng container đang kẹt ở đây rất lớn. Vòng quay container rỗng bị nghẽn, tức có hàng xuất đi nhưng không có hàng hóa nhập về. |
Kết quả từ cuộc khảo sát của MNSC (Malaysia) cho thấy, cước vận chuyển đường biển ở mức cao nhất mọi thời đại vì đã tăng từ 100-700% so với mức trước đại dịch. Giá cước vận tải đường biển ở một số tuyến năm 2021 đã tăng lên 80-100% so với cùng kỳ năm 2020, nhưng vẫn đang tiếp tục tăng từ đầu 2022 đến nay.
Theo chỉ số vận tải Freightos, giá thuê tàu cho mỗi container 40 feet vẫn ở mức gần mức cao nhất mọi thời đại trên các tuyến vận tải toàn cầu. Ngay cả khi giá cước đi một số tuyến châu Âu như Rotterdam, Hamburg… có xu hướng giảm xuống chút ít từ mức cao kỷ lục năm ngoái thì vẫn là mức giá “trên trời”. Cho tới nay, giá cước vận tải biển giữa châu Á và châu Âu vẫn cao vì công suất các hãng tàu giảm và thiếu container.
Chật vật đặt container
Ngoài giá cước vận tải biển tăng cao hơn mức đỉnh của năm ngoái, theo ghi nhận của VASEP, việc đặt container xuất hàng đi cũng trầy trật, khó khăn không kém. Đặt tuyến tàu container đi đến các cảng Baltimore, Miami, New Orleans, Houston… ở bờ Đông (Mỹ) là khó nhất hiện nay. Mức giá cao, chênh lệch lớn đã đành – khoảng 19.000-22.000 đô la/container tùy theo hãng – nhưng rất ít hãng tàu nhận vận chuyển, số chuyến có tháng còn bị cắt giảm. Nhiều doanh nghiệp đặt container từ trước khi sản xuất hàng đến hai tháng, nhưng khi hàng hóa đã sẵn sàng để xuất khẩu thì vẫn chưa có container.
Chi phí vận tải đến thị trường Trung Quốc cũng đã tăng gấp đôi, gấp ba so với cuối năm 2021 nhưng việc đặt tàu rất chật vật. Nguyên nhân là các cảng biển tại Trung Quốc vẫn đang trong giai đoạn siết chặt kiểm soát dịch, hoạt động hạn chế gây ra ùn tắc tàu tại cảng, dẫn đến lượng container đang kẹt ở đây rất lớn. Vòng quay container rỗng bị nghẽn, tức có hàng xuất đi nhưng không có hàng hóa nhập về, chủ tàu phải chờ nên việc đặt chỗ ngắn hạn vẫn gặp nhiều khó khăn.
Thấp thỏm lo bị hủy chuyến
Với tình trạng nêu trên, doanh nghiệp luôn trong trạng thái lo âu vì lỡ chuyến, các chủ hàng phải xếp hàng xin đặt chỗ, thậm chí nay phải chờ tới cận ngày tàu chạy mới được giao container rỗng. Kẹt cảng, lịch tàu liên tục trễ chuyến, hàng đóng container kéo vào cảng cũng bị dồn ùn ứ…
“Đặt được chỗ nhưng chưa chắc đã có container, có container rồi chưa chắc hạ được container, container hạ rồi chưa chắc đã tàu chạy… đây là chuỗi lo lắng, thấp thỏm của các chủ hàng”, đại diện VASEP cho biết.
Bà Dương Thị Minh Tuệ cũng cho biết, nếu những năm trước khách hàng chỉ quan tâm đến giá hàng hóa thì nay phải theo dõi thêm giá cước tàu biển. Đặc điểm của ngành đồ gỗ là hàng hóa cồng kềnh nên cước vận tải tăng khiến chi phí bị đội lên rất lớn. Do chi phí vận chuyển tăng cao liên tục nên có nhà nhập khẩu không chịu nhận hàng lúc này. Thế là Gỗ Minh Dương cũng như các doanh nghiệp sản xuất khác buộc phải thuê kho bãi để lưu giữ số hàng hóa đó, dẫn đến phát sinh thêm chi phí.
“Bên mua tại Mỹ hiện rất dè chừng trong việc nhập hàng vì họ không thể kiểm soát được chi phí vận chuyển nên không tính được giá bán ra. Nhiều khách hàng có tâm lý chờ giá cước ổn định mới đặt hàng”, bà Tuệ thông tin.
Giá xăng dầu tăng “nóng” – giọt nước làm tràn ly
Không những thế, do sự tăng “nóng” của giá xăng dầu trong thời gian qua, nên từ đường bộ đến đường biển các doanh nghiệp vận tải đều rục rịch lên phương án tăng giá mới. Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn vừa thông báo do giá xăng dầu liên tục tăng nên giá cước vận chuyển, xếp dỡ tại các cảng và ICD đều tăng nên từ ngày 1-4, đơn vị này cũng điều chỉnh giá dịch vụ vận chuyển container đường bộ, đường thủy phục vụ qua lại giữa cảng Cát Lái – Hiệp Phước, cảng Đồng Nai và các ICD liên kết… với mức tăng 10-30% so với đơn giá được duy trì từ năm 2019 .
Theo VASEP, chi phí logistics mà doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam phải chịu đang vượt quá giới hạn do không thể khống chế mức trần.
Theo giới phân tích, tình trạng đứt gãy chuỗi cung ứng vẫn chưa được khắc phục là một trong những nguyên nhân quan trọng khiến container về Việt Nam chậm hơn trước nên không có container rỗng để xuất hàng đi. Tình trạng này dự báo sẽ còn tiếp tục kéo dài. Những gánh khó khăn nặng trĩu trên vai doanh nghiệp sản xuất-xuất nhập khẩu chưa biết đặt xuống ra sao.
(vasep.com.vn) Trước tình trạng nuôi tôm thẻ chân trắng kém hiệu quả do dịch bệnh và biến động môi trường, nhiều hộ dân ven biển Hà Tĩnh đang chuyển sang nuôi cá chim vây vàng. Mô hình bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế tích cực, giúp tận dụng diện tích ao đầm và đa dạng hóa đối tượng nuôi.
(vasep.com.vn) Phi lê rô phi đông lạnh đang được ngành cá Brazil xem là hướng đi mới để mở rộng thị trường xuất khẩu. Tại Seafood Show Latin America 2026, Hiệp hội Nuôi cá Brazil (PEIXE BR) đánh giá phi lê đông lạnh là cơ hội để đa dạng hóa điểm đến, trong bối cảnh xuất khẩu hiện tập trung chủ yếu vào sản phẩm tươi. Điều kiện để mở rộng là đáp ứng được các quy định của bên mua, dù hiệp hội chưa đưa ra dự báo về sản lượng, doanh thu hay thời gian.
(vasep.com.vn) Việc giảm sử dụng bột cá và dầu cá, thay bằng nguyên liệu thực vật trong thức ăn thủy sản không phải lúc nào cũng giúp giảm tác động môi trường. Một nghiên cứu được trình bày tại Hội nghị của Tổ chức Bột cá và Dầu cá Quốc tế (IFFO), diễn ra ngày 19–21/10/2026 tại Argentina, cho thấy sự thay đổi này có thể làm tăng đáng kể lượng phát thải carbon, nhu cầu sử dụng đất và nước.
(vasep.com.vn) Các quốc gia khai thác thủy sản khu vực Thái Bình Dương đang thúc đẩy một cơ chế quản lý mới đối với cá ngừ mắt to – mặt hàng thủy sản có giá trị kinh tế cao, chuyên phục vụ phân khúc sashimi và sushi cao cấp.
(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) vừa công bố gói thầu mua gần 1,94 triệu pound (khoảng 880 tấn) hải sản, trong đó cá minh thái Alaska chiếm gần 88% tổng khối lượng. Động thái này nằm trong khuôn khổ các chương trình thu mua và phân phối thực phẩm nội địa của chính phủ liên bang Mỹ.
(vasep.com.vn) Đại diện 17 quốc gia thành viên thuộc Cơ quan Thủy sản Diễn đàn Thái Bình Dương (FFA) chuẩn bị đệ trình một cơ chế quản lý mang tính bước ngoặt đối với nguồn cung cá ngừ mắt to tại kỳ họp thứ 23 của Ủy ban Thủy sản Trung và Tây Thái Bình Dương (WCPFC23). Đề xuất này được thống nhất sau chuỗi tham vấn chiến lược (MOC22), phản ánh nỗ lực dung hòa lợi ích kinh tế và mục tiêu bảo tồn của khu vực.
(vasep.com.vn) Tại Hội nghị Vietnam Seafood Summit 2026 (VSS 2026) do VASEP tổ chức ngày 11/11/2026 tại TP. Cần Thơ, bà Shirlene Maria Anthonysamy – Cán bộ Thủy sản phụ trách Thị trường, Điều phối viên FAO GLOBEFISH, Vụ Thủy sản và Nuôi trồng thủy sản, Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) – đã chia sẻ những xu hướng nổi bật của ngành thủy sản thế giới và triển vọng thương mại trong những năm tới. Theo FAO, nhu cầu thực phẩm thủy sản toàn cầu sẽ tiếp tục tăng, nhưng những thay đổi về thương mại, tiêu dùng và yêu cầu tiếp cận thị trường đang đặt ra yêu cầu mới đối với các doanh nghiệp.
(vasep.com.vn) Ode, doanh nghiệp nuôi cá tuyết Đại Tây Dương lớn nhất Na Uy, đang đẩy mạnh phát triển thị trường Trung Quốc và đặt mục tiêu đưa 20% sản lượng cá tuyết tiêu thụ tại thị trường này vào năm 2030. Đây là lần đầu tiên doanh nghiệp tham gia Hội chợ Thủy sản Quốc tế Trung Quốc tại Thanh Đảo, diễn ra từ ngày 28–30/10/2026, nhằm tìm kiếm đối tác phân phối và mở rộng kênh bán hàng tại Trung Quốc.
(vasep.com.vn) Điểm tin thủy sản thế giới 05–12/11/2026: Nhập khẩu tôm của Mỹ tăng nhưng tôm Việt Nam giảm, giá bán buôn tôm tại Mỹ tiếp tục đi xuống. Cá basa được ưa chuộng tại Anh, còn sản lượng khai thác của Nga vượt 4 triệu tấn.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn