Nguyên Thứ trưởng Bộ Thủy sản: 2 lối thoát cho tiêu chuẩn nước mắm

Sản xuất 16:11 20/03/2019
“Tiêu chuẩn về quy phạm thực hành sản xuất nước mắm, nếu ban hành cũng được, nhưng phải rõ ràng và khi ban hành, phải có 2 tiêu chuẩn khác nhau dành cho nước mắm truyền thống và nước mắm công nghiệp hoặc nếu vẫn ban hành một tiêu chuẩn, thì phải chia làm ra 2 phần”.

Đó là quan điểm của bà Nguyễn Thị Hồng Minh - nguyên Thứ trưởng Bộ Thủy sản, Chủ tịch Hiệp hội minh bạch Thực phẩm khi trao đổi với PV về dự thảo “Tiêu chuẩn quy phạm thực hành sản xuất nước mắm” đang được dư luận quan tâm hiện nay.

Thưa bà, là một người hoạt động lâu năm trong nghề thủy sản, cá nhân bà đánh giá như thế nào về việc các cơ quan chuyên môn đã xây dựng dự thảo “Tiêu chuẩn quy phạm thực hành sản xuất nước mắm” đang gây dư luận trái chiều hiện này. Trong thời điểm này, có cần thiết phải xây dựng và ban hành một tiêu chuẩn như vậy?

- Theo tôi, Tiêu chuẩn quy phạm thực hành sản xuất nước mắm, nếu ban hành cũng được, nhưng phải rõ ràng, không được lập lờ đánh lận con đen, khi đó quy trình sản xuất sẽ lẫn nhau, điều này rất nguy hiểm cho các nhà sản xuất. Bởi đã là tiêu chuẩn sản xuất nước mắm, sẽ có rất nhiều nhà sản xuất khác nhau với các quy trình khác nhau, mà chúng ta cần phải tham khảo từ chính họ.

Ngay trong các nhà sản xuất nước mắm truyền thống, quy trình cũng khác nhau, ví như sản xuất nước mắm ở Nha Trang khác với Phú Quốc; Phú Quốc lại khác với Cát Hải. Vậy tại sao, khi xây dựng dự thảo tiêu chuẩn này, cơ quan soạn thảo lại không lấy ý kiến của các nhà sản xuất nước mắm địa phương?

Tại buổi gặp gỡ các cơ quan báo chí vừa qua, TS. Trần Đáng - nguyên Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) có cho rằng, thực chất của tiêu chuẩn quy phạm về thực hành sản xuất nước mắm cũng giống như GMP trong sản xuất nước mắm để nhằm nhận diện các mối nguy, từ đó đảm bảo sức khỏe cho người tiêu dùng, phục vụ xuất khẩu. Theo bà, vậy có nên cần một tiêu chuẩn như thế?

- Thực chất, về xuất khẩu, hiện các sản phẩm nước mắm truyền thống vẫn xuất sang EU và các nước khác mà không nhất thiết phải theo tiêu chuẩn Codex, chỉ cần tiêu chuẩn HACCP là được. Còn về GMP, theo tôi cũng cần, nhưng để áp dụng cho nước mắm, phải thực hiện có lộ trình, phải từng bước cấy lên với thời gian chuyển tiếp ít nhất 2 năm hoặc 3 năm. Sau đó, chúng ta sẽ kiểm tra lại xem thực tế thực hiện đến đâu.

Các nhà soạn thảo tiêu chuẩn cũng lập luận rằng, tiêu chuẩn này thực ra là tiêu chuẩn về quá trình, tức là kiểm soát từ nguyên liệu đầu vào, đến sơ chế, chế biến, rót chai, đóng gói; mà trong quá trình đó các khâu sản xuất cũng cần được kiểm soát cả đối với nước mắm truyền thống?

- Thực ra, nhìn vào sản xuất nước mắm truyền thống, trông có vẻ bẩn, nhưng khi có muối vào, thì sẽ an toàn, sản phẩm hoàn toàn đạt chất lượng, không có vấn đề gì. Muốn thực hiện cả quá trình đó, chúng ta cần phải cầm tay, chỉ việc cho người dân từng việc cụ thể, thời tôi làm quản lý cũng như vậy. Sau đó, mới nâng cấp dần lên, rồi đặt ra cả vấn đề truy xuất nguồn gốc nguyên liệu, sản phẩm.

Vậy theo bà, trong thời điểm này, có nhất thiết cần ban hành tiêu chuẩn quy phạm thực hành sản xuất nước mắm?

- Tôi cho rằng, đáng lẽ khi cơ quan nhà nước soạn thảo văn bản dự thảo tiêu chuẩn về nước mắm, cần mời các nhà sản xuất nước mắm truyền thống tham gia, nhưng họ lại không mời. Do đó, nếu vẫn ban hành tiêu chuẩn này, có thể phải sửa lại một số chi tiết, khái niệm. Tốt nhất là nên chia tiêu chuẩn này thành 2 phần hoặc ban hành 2 tiêu chuẩn khác nhau và trả lại tên nước mắm truyền thống cho đúng nghĩa.

Được biết, các nhà sản xuất nước mắm truyền thống đã vận động để thành lập Hiệp hội sản xuất nước mắm truyền thống từ 3 năm qua. Vậy vì sao, đến thời điểm này, Hiệp hội vẫn chưa được ra đời để bảo vệ quyền lợi chính đáng cho các hội viên của mình, thưa bà?

- Về bản chất sâu xa, tôi cho rằng cần thành lập Hiệp hội nước mắm truyền thống. Tháng 7/2016, Bộ NNPTNT đã có hồ sơ gửi lên Bộ Nội vụ về việc thành lập Ban vận động thành lập hiệp hội, nhưng không hiểu sao tới tháng 8/2016, Bộ Y tế lại gửi hồ sơ về việc thành lập Ban vận động thành lập Hiệp hội nước mắm Việt Nam và được xử lý gửi đi trước, trong đó có sự tham gia của anh Trần Đáng.

Sau đó, chúng tôi có hỏi lại lý do, thì được Bộ Nội vụ trả lời là thiếu 100 đơn xin gia nhập hiệp hội nữa, ngay sau đó chúng tôi đã bổ sung được ngay. Song không hiểu sao, chúng tôi nộp xong, phía Bộ Nội vụ cũng không trả lời, không gửi cho ai.

Tiếp đó, một đồng chí Thứ trưởng Bộ Nội vụ có mời cả hai bên đến ngồi họp với nhau để thành lập một hội chung, nhưung song chỉ có các nhà sản xuất nước mắm truyền thống ra dự, còn các nhà sản xuất nước mắm công nghiệp thì không. Vì thế, mà việc thành lập Hiệp hội nước mắm truyền thống đến nay vẫn chưa thực hiện được.

Xin cảm ơn bà!

“Các nhà sản xuất nước mắm truyền thống cũng không muốn diễn ra cuộc tranh luận, cãi vã nhau như thế này. Bản thân tôi, bây giờ cũng ăn chay rồi, cũng không sử dụng nước mắm, nhưng các nhà sản xuất nước mắm công nghiệp không nên ép để lấy nốt thị phần còn lại của nước mắm truyền thống”.

(Bà Nguyễn Thị Hồng Minh)

(Theo Một Thế giới)

TIN MỚI CẬP NHẬT

Thận trọng khi lựa chọn dịch vụ tư vấn, hỗ trợ xuất khẩu vào thị trường Nga

 |  16:00 20/11/2026

VASEP nhận được phản ánh của một doanh nghiệp về những vướng mắc trong quá trình sử dụng dịch vụ tư vấn, hỗ trợ thủ tục xuất khẩu vào thị trường Nga. Vụ việc cho thấy doanh nghiệp cần kiểm chứng kỹ năng lực đối tác, làm rõ nội dung dịch vụ và điều kiện thanh toán trước khi ký hợp đồng.

Điểm tin thủy sản thế giới từ ngày 16 đến 20/11/2026

 |  10:28 20/11/2026

(vasep.com.vn) Tuần 16–20/11/2026, thị trường Mỹ tiếp tục là tâm điểm của ngành thủy sản thế giới. Giá tôm bán buôn giảm và sức ép đã lan sang tôm sú. Mỹ đang xem xét yêu cầu điều tra tôm Ấn Độ liên quan cáo buộc lao động cưỡng bức, còn doanh nghiệp cá tra Việt Nam đối mặt rủi ro tăng thuế chống bán phá giá. Cạnh tranh giữa tôm Việt Nam và Ecuador ngày càng phụ thuộc vào chi phí sản xuất. Ở châu Âu, giá tôm nước lạnh tại Anh tăng, trong khi giá cá ngừ vằn tại Bangkok giảm xuống dưới 2.000 USD/tấn.

EU thúc đẩy tăng cường quản lý nguồn lợi cá nổi nhỏ tại Tây Phi

 |  08:32 20/11/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban châu Âu (EC) tái khẳng định cam kết hỗ trợ các quốc gia Tây Phi tăng cường quản lý nguồn lợi cá nổi nhỏ, trong bối cảnh tình trạng khai thác quá mức đang đe dọa nguồn lợi thủy sản, an ninh lương thực và sinh kế của cộng đồng ngư dân ven biển.

Protein vi khuẩn có thể thay thế 50% bột cá trong thức ăn cá tráp vàng

 |  08:31 20/11/2026

(vasep.com.vn) Một nghiên cứu kéo dài 96 ngày cho thấy protein từ vi khuẩn methanotrophic có thể thay thế 50% lượng bột cá trong khẩu phần ăn của cá tráp vàng mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng và hiệu quả sử dụng thức ăn. Tuy nhiên, tỷ lệ thay thế cao hơn có thể làm giảm trọng lượng cá và ảnh hưởng đến khả năng chống chịu bệnh.

Xuất khẩu thủy sản Nga sang Trung Quốc tăng hơn 2,5 lần trong 10 năm

 |  08:31 20/11/2026

(vasep.com.vn) Trong 10 năm qua, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Nga sang Trung Quốc đã tăng hơn 2,5 lần, trong khi khối lượng giao dịch thực tế tăng khoảng 40%. Thông tin được ông Alexey Buglak, Chủ tịch Hiệp hội các nhà khai thác cá minh thái Nga (PCA), công bố tại diễn đàn “Fish for the Future”, do Hội đồng Quản lý biển (MSC) tổ chức trong khuôn khổ Triển lãm Thủy sản Quốc tế Trung Quốc 2026 (CFSE 2026).

Hải quân New Zealand hỗ trợ Quần đảo Cook chống khai thác thủy sản bất hợp pháp

 |  08:42 19/11/2026

(vasep.com.vn) Hải quân Hoàng gia New Zealand vừa phối hợp với Đơn vị Cảnh sát biển thuộc Lực lượng Cảnh sát Quần đảo Cook triển khai các hoạt động tuần tra, kiểm tra và giám sát nhằm ngăn chặn khai thác thủy sản bất hợp pháp tại khu vực Tây Thái Bình Dương.

EFPRA đề xuất mở rộng quy định EU về phụ phẩm chăn nuôi trong thức ăn thủy sản

 |  08:41 19/11/2026

(vasep.com.vn) Hiệp hội Các nhà chế biến mỡ và phụ phẩm động vật châu Âu (EFPRA) kêu gọi Liên minh châu Âu (EU) điều chỉnh quy định, cho phép sử dụng rộng rãi hơn protein chế biến từ phụ phẩm động vật trong thức ăn chăn nuôi. Đề xuất được kỳ vọng mở thêm nguồn nguyên liệu thay thế bột cá, trong bối cảnh nguồn cung nguyên liệu biển chịu nhiều áp lực.

Ấn Độ đứng thứ 7 thế giới về xuất khẩu thủy sản

 |  08:41 19/11/2026

(vasep.com.vn) Phát biểu tại Hội nghị Thực phẩm và Protein 2026 do Seaberry Foods tổ chức ở Kochi, ông Ram Mohan, Giám đốc Cơ quan Phát triển Xuất khẩu Thủy sản Ấn Độ (MPEDA), cho biết Ấn Độ hiện đứng thứ 7 thế giới, chiếm 4% thương mại thủy sản toàn cầu trị giá 218 tỷ USD.

Bồ Đào Nha giảm mua cá tuyết muối khô của Na Uy

 |  08:40 19/11/2026

(vasep.com.vn) Thị trường bacalhau (cá tuyết muối khô) của Bồ Đào Nha bước vào mùa tiêu thụ cao điểm cuối năm trong tình trạng thiếu hàng. Theo Hội đồng Hải sản Na Uy (NSC), tháng 10/2026, Na Uy xuất sang Bồ Đào Nha lượng thủy sản trị giá 730 triệu NOK, giảm 15% so với cùng kỳ. Khối lượng clipfish giảm 29%, còn 2.296 tấn, và cá tuyết muối giảm 38%, còn 950 tấn.

Australia ứng dụng huỳnh quang tia X để theo dõi sự di chuyển của ghẹ xanh

 |  10:55 18/11/2026

(vasep.com.vn) Các nhà nghiên cứu thuộc Cơ quan Công nghiệp cơ bản và Phát triển vùng Tây Australia (DPIRD) đang phối hợp với ChemCentre sử dụng thiết bị huỳnh quang tia X (XRF) để phân tích thành phần nguyên tố trong vỏ ghẹ xanh.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC