Người tiêu dùng EU đang vô tình ủng hộ hải sản đánh bắt trái phép từ Ghana?

Tin tức IUU 10:10 04/08/2020 711
vasep.com.vn) Theo báo cáo mới đây của Quỹ Công lý Môi trường (EJF), người tiêu dùng EU đang vô tình ủng hộ cho các hành vi bất hợp pháp và lạm thác nghiêm trọng tại các vùng biển của Ghana. Các tàu lưới kéo công nghiệp được phép xuất khẩu sang thị trường EU có liên quan đến quyền sở hữu nước ngoài bất hợp pháp và việc sử dụng ngư cụ bị cấm, đánh bắt thương mại trong khu vực chỉ dành cho các ngư dân đánh bắt quy mô nhỏ và buôn bán bất hợp pháp (hoạt động thương mại Saiko).

Năm 2013, Liên minh Châu Âu đã giơ thẻ vàng cảnh cáo Ghana về hoạt động khai thác bất hợp pháp có thể dẫn tới lệnh cấm nhập khẩu vào EU. Cảnh báo này đã được gỡ bỏ vào năm 2015 do Ghana đã có kế hoạch về luật mới và kế hoạch về việc quản lý nghề cá rõ ràng. Tuy nhiên, trong khi các chính sách này được xây dựng rất tốt, EJF cho biết đã có những dấu hiệu đáng lo ngại về việc các quy định này được thực hiện không đầy đủ hoặc không được thi hành.

Các tàu lưới kéo công nghiệp của Ghana đã xuất khẩu từ 2.000 – 3.500 tấn mực nang, bạch tuộc và mực ống sang EU mỗi năm, chủ yếu là sang Bồ Đào Nha, Italy và Tây Ban Nha, trị giá khoảng 10 triệu EUR. Trong khi hầu hết việc xuất khẩu sang EU như cá ngừ, được đánh bắt bởi các tàu khác nhau, hầu hết là tàu lưới kéo là nguyên nhân đáng báo động.

Sử dụng dữ liệu từ hệ thống giám sát vệ tinh và quan sát trên biển, cũng như tổng hợp dữ liệu từ các tổ chức khác, EJF đã có thể thấy nhiều trường hợp tàu lưới kéo được cấp phép xuất khẩu sang EU có liên quan tới các hoạt động bất hợp pháp.

Theo EJF, điều đáng quan tâm nhất là các tàu này có liên quan đến hoạt động thương mại Saiko. Trong hoạt động thương mại này, ngành công nghiệp lưới kéo nhắm mục tiêu đánh bắt chủ yếu vào các ngư dân đánh bắt nhỏ bằng cano, thường đánh bắt bằng cách sử dụng lưới có mắt dưới cỡ quy định bất hợp pháp và chuyển tải sang các thuyền trên biển để bán tại các chợ địa phương. Hoạt động này đang có tác động nghiêm trọng đến quần thể cá nổi nhỏ của Ghana, và làm cạn kiện nguồn lợi cá trích, với lượng cập cảng đã giảm 80% trong 20 năm qua.

Là thị trường tiêu thụ thủy sản đánh bắt của các tàu lưới kéo của Ghana, người tiêu dùng EU đang vô tình ủng hộ các hoạt động bất hợp pháp và lạm thác nghiêm trọng tại các vùng biển của Ghana. Điều này đang có những tác động tàn phá đối với cộng đồng ngư dân địa phương và 2,7 triệu người dân tại Ghana đang sống dựa vào nghề đánh bắt hải sản.

Nguy cơ vi phạm các quy định về vệ sinh thực phẩm của EU cũng được báo cáo đề cập tới. Các hải sản được đánh bắt bởi tàu của Ghana này được chuyển quan Trung Quốc và nhập khẩu vào EU dưới danh nghĩa các sản phẩm có nguồn gốc từ Trung Quốc, không phải của Ghana. 9 tàu lưới kéo treo cờ của Ghana đã xuất hiện trong danh sách của Trung Quốc khi được ủy quyền xuất khẩu sang EU theo Luật an toàn vệ sinh của EU mà lẽ ra họ phải nằm trong danh sách của Ghana. Điều có nghĩa là một số lượng đáng kể các sản phẩm của nghề lưới kéo của Ghana đang tìm đường sang thị trường EU.

Mặc dù chống lại luật pháp của Ghana, nhưng khoảng 90% đội tàu lưới kéo của nước này thuộc sở hữu của Trung Quốc. Các nhà điều hành thiết lập cấu trúc công ty mập mờ và làm việc thông qua công ty bình phong tại Ghana để có được giấy phép khai thác. EJF đã tìm thấy 2 trong số các tàu lưới kéo được ủy quyền xuất khẩu sang EU được đăng ký dưới danh nghĩa là doanh nghiệp quy mô nhỏ của Ghana, được thành lập bởi một tập đoàn của Trung Quốc. Điều này cũng liên quan tới các hoạt động đánh bắt bất hợp pháp bằng lưới kéo của đội tàu đánh bắt cá ngừ, vì một số tàu lưới kéo có lịch sử đánh bắt bất hợp pháp thuộc sở hữu của cùng một công ty khai thác của Trung Quốc, đã xuất khẩu cá ngừ sang EU và Anh.

EJF đang kêu gọi EU sử dụng tất cả các công vụ sẵn có theo quy định của mình về chống khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU) để giúp Ghana chấm dứt hoạt động thương mại Saiko và cải thiện tính minh bạch trong nghề cá của nước này. Tất cả các nước thành viên EU, đặc biệt là Bồ Đào Nha, Italy và Tây Ban Nha, các nước đang nhập khẩu phần lớn từ đội tàu lưới kéo của Ghana, cũng như các nhà nhập khẩu cá ngừ lớn, như Pháp, Đức, Hà lan và Anh, nên xem xét kỹ việc nhập khẩu thủy sản từ Ghana và cảnh báo để chuyển hướng thương mại. Các nhà nhập khẩu, chế biến và bán lẻ phải chú ý xem xét tình hình, và kiểm tra tất cả các chuỗi cung ứng có nguồn gốc tại Ghana, đặc biệt là từ các đội tàu lưới kéo.

Hoạt động thương mại Saiko đã gây ra một cuộc khủng hoảng về con người và sinh thái tại Ghana, với nguồn lợi hải sản đang trên bờ vực cạn kiệt, sinh kế và an ninh lương thực đang bị ảnh hưởng. EC có thể làm nhiều việc để giúp đỡ và khuyến khích Ghana chấm dứt tình trạng này.

TIN MỚI CẬP NHẬT

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 16/10/2026

 |  18:47 16/11/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 16/10 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về giá tôm, nguồn cung nguyên liệu và chính sách quản lý nghề cá. Giá tôm tại Mỹ tiếp tục chịu sức ép trong khi nguồn cung nhập khẩu được dự báo tăng; ngược lại, giá tôm nguyên liệu tại Ấn Độ tăng do sản lượng thu hoạch thấp. Bên cạnh đó, Peru hủy mùa khai thác cá cơm thứ hai, Iceland và Greenland giảm mạnh khuyến nghị khai thác capelin. Nga tiếp tục duy trì nguồn cá minh thái lớn, trong khi doanh nghiệp thủy sản Việt Nam tăng đầu tư vào kho lạnh và vốn lưu động.

Hội nghị Toàn thể Hiệp hội và Tổng kết Xuất khẩu Thủy sản năm 2026

 |  16:19 16/11/2026

Năm 2026, ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức trước những biến động phức tạp của kinh tế và thương mại toàn cầu, xu hướng gia tăng bảo hộ thương mại, các rào cản kỹ thuật và yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, phát triển bền vững. Bên cạnh áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt trên thị trường quốc tế, khó khăn về nguồn nguyên liệu, chi phí sản xuất, logistics và nguồn vốn cũng tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.

Mỹ – Trung Quốc gia hạn miễn thuế cho một số mặt hàng thủy sản

 |  08:48 16/11/2026

(vasep.com.vn) Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) đã gia hạn đến ngày 9/1/2027 việc miễn thuế theo Mục 301 đối với 178 sản phẩm nhập khẩu từ Trung Quốc. Các khoản miễn trừ này lẽ ra hết hạn vào ngày 9/11. Danh sách bao gồm 10 dòng thuế thủy sản. Nếu không được gia hạn, các sản phẩm này sẽ phải chịu lại thuế Mục 301, thường ở mức 25%.

Cần Thơ: Nuôi cá tra giống lãi khoảng 200 triệu đồng mỗi vụ

 |  08:47 16/11/2026

(vasep.com.vn) Hoạt động thu hoạch cá tra giống tại xã Hỏa Lựu, TP. Cần Thơ đang diễn ra sôi động, khi nhiều hộ nuôi liên tục thu hoạch, cân bán và vận chuyển cá đến các vùng nuôi thương phẩm. Với giá bán khoảng 40.000 đồng/kg, mô hình này đang mang lại nguồn thu đáng kể cho nông dân địa phương.

Thụy Điển thử nghiệm protein thay thế bột cá và đậu nành

 |  08:45 16/11/2026

(vasep.com.vn) Một dự án thử nghiệm kéo dài ba năm tại Thụy Điển cho thấy các nguồn protein thay thế như protein từ nấm (mycoprotein), bột côn trùng và bột trai có thể thay thế một phần đậu nành và bột cá trong thức ăn chăn nuôi mà vẫn đảm bảo hiệu quả sản xuất.

Australia phát triển protein thay thế bột cá từ chất thải hữu cơ

 |  08:45 16/11/2026

(vasep.com.vn) Các nhà khoa học tại Đại học Queensland (Australia) đang phát triển công nghệ biến chất thải hữu cơ thành protein đơn bào (SCP) để thay thế bột cá trong thức ăn thủy sản. Giải pháp này có tiềm năng giảm phụ thuộc vào nguồn cá khai thác tự nhiên, đồng thời tận dụng chất thải và hạn chế tác động môi trường.

Nga khai thác hơn 2 triệu tấn cá minh thái tính đến đầu tháng 11/2026

 |  08:44 16/11/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng khai thác cá minh thái của Nga đã vượt 2 triệu tấn tính đến đầu tháng 11/2026, chiếm gần một nửa tổng sản lượng đánh bắt thủy sản cả nước. Kết quả này cao hơn 3,1% so với mức kỷ lục ghi nhận cùng kỳ năm 2025, phản ánh hoạt động khai thác tích cực tại các ngư trường Viễn Đông.

Giá phi lê cá minh thái Mỹ dự báo tăng vọt 500 USD/tấn đầu năm 2027

 |  08:44 16/11/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng phi lê cá minh thái không xương (PBO) của Mỹ đang ghi nhận mức sụt giảm 24% so với cùng kỳ, đẩy dự báo giá chào bán trong quý 1/2027 có thể tăng thêm 500 USD/tấn. Tính đến đầu tháng 10/2026, sản lượng PBO của Mỹ chỉ đạt hơn 95.700 tấn – mức thấp nhất kể từ năm 2022. Sự khan hiếm cục bộ buộc các nhà cung cấp Mỹ phải dồn áp lực nhu cầu và giá cả sang các hợp đồng của năm tới.

Cá tuyết dẫn đầu đà tăng giá thực phẩm ở Na Uy

 |  08:40 16/11/2026

(vasep.com.vn) Cục Thống kê Na Uy (SSB) cho biết chỉ số giá tiêu dùng tháng 10/2026 tăng 3,6% so với cùng kỳ, cao hơn mức 3,4% của tháng trước. Giá điện, kể cả phí lưới, tăng 12,8%, chủ yếu kéo lạm phát đi lên, trong khi giá nhiên liệu tăng tới 25,8% trong 12 tháng.

Xuất khẩu tôm 10 tháng 2026: Vượt 4,2 tỷ USD nhưng đà tăng tiếp tục chậm lại

 |  08:29 16/11/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam trong 10 tháng đầu năm 2026 đạt 4,21 tỷ USD, tăng 8,8% so với cùng kỳ. Dù vẫn duy trì tăng trưởng nhờ thị trường Trung Quốc và một số thị trường trong khối CPTPP, kết quả tháng 10 cho thấy những dấu hiệu kém thuận lợi. Xuất khẩu sang Mỹ tiếp tục giảm sâu, trong khi áp lực thuế quan, cạnh tranh quốc tế và chi phí sản xuất đang đặt doanh nghiệp trước nhiều thách thức trong giai đoạn cuối năm.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC