Ngư dân lao đao vì doanh nghiệp ngừng mua cá ngừ vằn

Nguyên liệu 08:26 18/09/2024 Nguyễn Hà
(vasep.com.vn) Không chỉ doanh nghiệp mà ngư dân các tỉnh miền Trung cũng đang phải kêu cứu vì quy định kích thước tối thiểu khi đánh bắt cá ngừ vằn, theo quy định trong Nghị định 37/2024/NĐ-CP.

Hiện tại đang là 3 tháng “vào vụ” cao điểm (tháng 7, tháng 8, tháng 9) khai thác cá ngừ vằn của ngư dân Việt Nam, nhưng DN phải ngừng thu mua nguyên liệu cá vằn khai thác trong nước của ngư dân do không đảm bảo kích cỡ 100% đạt nửa mét trở lên. Và hầu hết các cảng cá hiện nay cũng đã ngừng xác nhận nguyên liệu (giấy S/C) cho các lô hàng cá ngừ vằn do kích thước cá khai thác nhỏ hơn quy định của Nghị định 37.

Cá ngừ vằn là loài chiếm tới 85% sản lượng khai thác cá ngừ của ngư dân Việt Nam, đây cũng là nguồn nguyên liệu chính để sản xuất ra các sản phẩm chế biến và đóng hộp của Việt Nam để tận dụng tối đa các ưu đãi thuế quan trong các Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam với các nước, đặc biệt là Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu (EVFTA).

Quy định này đang ảnh hưởng sâu sắc tới các ngư dân miền Trung. Còn các DN đang đứng trên nguy cơ mất thị trường lớn như EU do không thể tích trữ cá ngừ vằn chuẩn bị cho mùa sản xuất cuối năm để cung ứng cho thị trường châu Âu vào đầu năm 2025.

Điều đáng nói ở đây là cá ngừ là loài di cư. Mà trong khi tàu cá của Việt Nam không được phép khai thác được cá ngừ vằn theo quy định về kích thước tối thiểu nói trên thì tàu cá các nước lân cận thì vẫn được phép khai thác bình thường.

Hiện Ủy ban Nghề cá Trung Tây Thái Bình Dương (WCPFC) và cả các tổ chức quản lý nghề cá khu vực khác đều không quy định kích cỡ được phép hay không được phép khai thác đối với cá ngừ vằn, mà họ chỉ quản lý theo hạn ngạch khai thác.

Ngay chính EU cũng không có quy định kích thước khai thác tối thiểu với cá ngừ vằn; các tàu cá của Tây Ban Nha và các nước EU vẫn đánh bắt cá ngừ vằn dưới 1 kg. EU bảo vệ nguồn lợi hải sản bằng các biện pháp như "hạn ngạch (quota), thời gian cấm biển, nghề khai thác…", chứ không thuần túy chỉ bằng kích thước tối thiểu.

Theo các ngư dân miền Trung, để thực hiện quy định về kích thước tối thiểu khi đánh bắt cá ngừ vằn này, họ sẽ phải đầu tư một khoản chi phí lớn để thay đổi ngư cụ mới có kích thước mắt lưới mới, phù hợp, cho đến việc ghi chép nhật ký, kiểm soát kích cỡ của loài mà ngư dân khai thác được. Tuy nhiên, kể cả có thay đổi kích thước mắt lưới thì việc sàng lọc cá cũng rất khó thực hiện được.

Thực tế hiện nay, nhiều tàu cá vào cảng cập cảng không được cấp biên bản bốc dỡ tại cảng do vi phạm về kích cỡ hải sản khai thác. Vì vậy, nguy cơ có thể một bộ phận ngư dân ở miền Trung sẽ dừng việc đi biển, đời sống người dân miền biển bị ảnh hưởng lớn.

Hơn thế nữa, việc này đang gây ra thiếu hụt lớn nguồn nguyên liệu cho sản xuất kinh doanh và XK của các DN. Theo số liệu thống kê của Hải quan Việt Nam, tốc độ tăng trưởng XK đang ngày càng chậm lại. Tính riêng trong tháng 8/2024, giá trị XK chỉ đạt gần 90 triệu USD, tăng 3% so với cùng kỳ. Trong đó, giá trị XK nhóm sản phẩm cá ngừ đóng hộp sụt giảm liên tục. XK sang EU đã giảm trong tháng này, giảm 15% so với cùng kỳ.

Hiện tại, các DN đang phải sử dụng nốt nguồn nguyên liệu tồn kho từ trước và nguyên liệu nhập khẩu. Việc chuyển sang sử dụng nguyên liệu NK sẽ khiến cho các sản phẩm giảm sức cạnh tranh do bị áp thuế cao.

Vì tầm quan trọng và ý nghĩa to lớn của vấn đề liên quan đến sinh kế sản xuất kinh doanh bình thường của ngư dân và DN, VASEP kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo sửa đổi, bổ sung Nghị định 37 tại một số nội dung trong thời gian sớm và phù hợp nhất. Đặc biệt VASEP kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét và có văn bản chỉ đạo điều chỉnh, giải quyết vấn đề trên trong thời gian chờ sửa Nghị định do mùa vụ cao điểm của cá ngừ vằn chỉ đến cuối tháng 9.

TIN MỚI CẬP NHẬT

Phụ phẩm thực phẩm thay thế một phần bột cá trong nuôi cá vược

 |  08:28 13/02/2026

(vasep.com.vn) Nghiên cứu mới của các nhà khoa học Bồ Đào Nha cho thấy protein thủy phân từ phụ phẩm ngành thực phẩm có thể thay thế một phần bột cá trong khẩu phần nuôi cá vược châu Âu (European seabass) mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng, hiệu quả sử dụng thức ăn hay chất lượng phi lê, đồng thời nâng cao tính bền vững của ngành.

Super Bowl và Valentine’s Day thúc đẩy khuyến mãi thủy sản tại Mỹ

 |  08:26 13/02/2026

(vasep.com.vn) Super Bowl của Liên đoàn Bóng bầu dục Quốc gia Mỹ (NFL) diễn ra ngày 8/2, cùng với Valentine’s Day vào ngày 14/2, đang tạo ra cơ hội lớn cho các nhà bán lẻ và chuỗi nhà hàng tại Mỹ đẩy mạnh các chương trình khuyến mãi, đặc biệt là với mặt hàng thủy sản.

FTA giữa EU - Ấn Độ: “cú hích” cho cá ngừ Ấn Độ, sức ép mới cho cá ngừ Việt Nam

 |  08:21 13/02/2026

(vasep.com.vn) Việc Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ công bố hoàn tất đàm phán Hiệp định thương mại tự do (FTA) cuối tháng 1/2026 đang mở ra một giai đoạn cạnh tranh mới trên thị trường thủy sản châu Âu. Trong đó, ngành cá ngừ Việt Nam – vốn coi EU là thị trường quan trọng cho các dòng sản phẩm loin và cá ngừ chế biến – có thể đối mặt rủi ro “xói mòn ưu đãi”, khi một đối thủ lớn về nguồn nguyên liệu và năng lực chế biến như Ấn Độ được mở cánh cửa thuế quan rộng hơn.

Bột giun nhiều tơ có thể thay 50% bột cá trong thức ăn cá vược

 |  08:17 12/02/2026

(vasep.com.vn) Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Fish Physiology and Biochemistry cho thấy bột giun nhiều tơ (polychaete meal) từ loài Hediste diversicolor có thể thay thế tới 50% bột cá trong thức ăn cho cá vược châu Âu (Dicentrarchus labrax) mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng, hiệu quả sử dụng thức ăn hay chất lượng phi lê.

Xuất khẩu phi lê cá rô phi Việt Nam tăng trưởng mạnh, Mỹ và Brazil dẫn dắt thị trường 2025

 |  08:13 12/02/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam ghi nhận bước tăng trưởng ấn tượng, với tổng kim ngạch đạt hơn 99 triệu USD, cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của mặt hàng này trong cơ cấu xuất khẩu thủy sản. Trong đó, phi lê cá và các loại thịt cá đạt 61 triệu USD, chiếm 61% tổng kim ngạch, khẳng định vị thế là nhóm sản phẩm chủ lực.

Xuất khẩu hải sản Nga sang Nhật Bản năm 2025: Tăng trưởng tích cực, cơ cấu mặt hàng chuyển dịch 

 |  08:53 11/02/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025, xuất khẩu cá và hải sản của Nga sang Nhật Bản ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể, phản ánh sự phục hồi nhu cầu và khả năng thích ứng của doanh nghiệp Nga trước những biến động của thị trường quốc tế. Theo phân tích của Liên minh Thủy sản Nga dựa trên số liệu hải quan Nhật Bản, kim ngạch xuất khẩu đạt 952 triệu USD, tăng 11% so với năm 2024. Về khối lượng, xuất khẩu đạt 118 nghìn tấn, tăng 9% so với cùng kỳ năm trước. 

Xuất khẩu tôm Indonesia năm 2025: Phục hồi cuối năm sau biến động tại thị trường Mỹ

 |  08:41 11/02/2026

(vasep.com.vn) Ngành tôm Indonesia khép lại năm 2025 với sự phục hồi mạnh mẽ trong tháng 12, qua đó bù đắp phần nào những gián đoạn nghiêm trọng tại thị trường Mỹ trong quý IV. Dù tổng khối lượng xuất khẩu cả năm gần như đi ngang, kim ngạch vẫn ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số, phản ánh rõ chiến lược chuyển dịch sang các sản phẩm giá trị gia tăng.

Kinh tế Mỹ phục hồi hình chữ K, tiêu dùng tăng với phân khúc cao cấp

 |  08:34 11/02/2026

(vasep.com.vn) Theo Rabobank, nền kinh tế Mỹ trong giai đoạn đầu năm 2026 đang trải qua quá trình phục hồi theo mô hình “hình chữ K”, kéo theo sự phân hóa rõ rệt trong hành vi tiêu dùng. Phát biểu tại Hội nghị Thị trường Thủy sản Toàn cầu 2026 (GSMC) diễn ra từ ngày 18–22/1 tại Florida, ông Christian Lawrence, Trưởng bộ phận nghiên cứu thị trường châu Mỹ và năng lượng của Rabobank, cho biết xu hướng này sẽ thúc đẩy đồng thời nhu cầu đối với cả sản phẩm cao cấp lẫn sản phẩm giá trị trong năm nay.

Mời doanh nghiệp tham gia gian hàng chung Triển lãm Thủy sản Bắc Mỹ 2026

 |  16:48 10/02/2026

Hoa Kỳ là một trong những thị trường lớn và trọng điểm của thủy sản Việt Nam. Để hỗ trợ doanh nghiệp giữ vững thị phần tại thị trường này, hàng năm, Hiệp hội luôn tổ chức chương trình Triển lãm Thủy sản Bắc Mỹ giúp doanh nghiệp tham gia quảng bá sản phẩm, mở rộng thị trường, tìm kiếm khách hàng mới và cập nhật những xu hướng của thị trường. Triển lãm là cơ hội giúp Doanh nghiệp tiếp cận khách hàng, đồng thời thúc đẩy xuất khẩu vào thị trường Hoa Kỳ nói riêng và khu vực Bắc Mỹ nói chung.

Người tiêu dùng còn dè dặt với cá nuôi bằng thức ăn côn trùng, nhưng ngành vẫn lạc quan về triển vọng dài hạn

 |  09:04 10/02/2026

(vasep.com.vn) Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Royal Society Open Science cho thấy người tiêu dùng vẫn tỏ ra khá e ngại đối với cá nuôi bằng thức ăn có nguồn gốc từ côn trùng, do cảm nhận “kém hấp dẫn”. Nghiên cứu do các nhà khoa học từ Đại học Quốc gia Singapore, Đại học Công nghệ Queensland và Đại học Quốc gia Chungnam (Hàn Quốc) thực hiện, được xem là nghiên cứu đầu tiên phân tích sở thích của người tiêu dùng đối với cá đóng gói nuôi bằng các loại thức ăn khác nhau.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC