Hoạt động khai thác mực ống toàn cầu có nguy cơ mất kiểm soát

Tin tức IUU 08:32 22/03/2023
(vasep.com.vn) Hoạt động khai thác mực ống toàn cầu đã tăng 68% từ năm 2017 đến năm 2020, làm dấy lên lo ngại hoạt động khai thác loài này vượt tầm kiểm soát và phần lớn đội tàu đánh cá quốc tế đang bỏ qua việc quản lý và bảo tồn cần thiết.

Nghiên cứu được thực hiện với các đồng nghiệp ở Úc, Nhật Bản, Mỹ, Chile và Canada, và được công bố trên tạp chí Science Advances, cho thấy rằng hầu hết sự gia tăng hoạt động đánh bắt mực đều xảy ra ở các khu vực không được kiểm soát. Có tới 86% hoạt động đánh bắt mực hiện nay xảy ra ở những nơi có ít hoặc không có sự giám sát kỹ lưỡng về quy mô đánh bắt.

Đánh bắt không theo quy định đặt ra một thách thức đáng kể đối với tính bền vững của nghề cá và gây ra những lo ngại đáng kể về công bằng. Trong khi sự chú ý có xu hướng tập trung vào đánh bắt bất hợp pháp, thì sự gia tăng đánh bắt hợp pháp nhưng không theo quy định có thể gây ra mối đe dọa thậm chí còn lớn hơn, đặc biệt đối với các loài như mực, loài mà hoạt động khai thác chúng có thể bao phủ toàn bộ đại dương.

Để ước tính quy mô đánh bắt mực trên toàn cầu, nghiên cứu phân tích hình ảnh vệ tinh và dữ liệu theo dõi tàu để xem có bao nhiêu tàu đang đánh bắt mực cũng như địa điểm và tần suất hoạt động của chúng.

Các tàu câu mực thường được trang bị đèn cực mạnh để thu hút mực nổi lên mặt nước.

Các tàu câu mực thường được trang bị đèn cực mạnh để thu hút mực nổi lên mặt nước. Vì vậy có thể sử dụng dữ liệu vệ tinh phát hiện các đèn này vào ban đêm, cùng với dữ liệu từ Hệ thống nhận dạng tự động (AIS) của tàu, cho phép các cơ quan chức năng giám sát vị trí và hành trình của các tàu đã đăng ký.

Bằng cách thu thập dữ liệu như vậy, nghiên cứu ước tính rằng lượng tàu sử dụng ánh sáng thu hút mực đã tăng từ ước tính 149.000 ngày khai thác vào năm 2017 lên 251.000 ngày vào năm 2020. Trong số này, 61-63% các tàu không phát AIS của họ và do đó chỉ có thể nhìn thấy bởi khung dệt từ đèn của họ. Đối chiếu những dữ liệu này với các cơ quan quản lý quốc gia và khu vực, và xác định mức độ hoạt động này không được kiểm soát.

Vấn đề phức tạp

Quy định và quản lý nghề đánh bắt mực toàn cầu rất phức tạp, bởi vì hoạt động đánh bắt này diễn ra cả ở vùng biển thuộc quyền tài phán quốc gia và trên biển cả. Do đó, hợp tác là cơ bản để đảm bảo nghề đánh bắt mực được quản lý ở mức độ bền vững và tránh những lỗ hổng.

Các tổ chức quản lý nghề cá khu vực đã được thành lập thông qua các hiệp ước quốc tế để cung cấp khuôn khổ cho sự hợp tác đó và để điều chỉnh cái gọi là nghề khai thác mực “xuyên biên giới”. Tuy nhiên, trong số 17 tổ chức như vậy đang tồn tại, chỉ có hai tổ chức - Ủy ban Nghề cá Bắc Thái Bình Dương và Tổ chức Quản lý Nghề cá Nam Thái Bình Dương - xử lý nghề khai thác mực. Điều này có nghĩa là vẫn còn những khoảng trống lớn ở Ấn Độ Dương và Đại Tây Dương.

Hơn nữa, việc thành lập một tổ chức quản lý nghề cá khu vực là chưa đủ; các bên cũng phải đảm bảo tổ chức thực sự thông qua các quy định. Kế hoạch hành động quốc tế của Liên hợp quốc nhằm ngăn chặn và loại bỏ đánh bắt cá bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), định nghĩa đánh bắt cá không theo quy định là điều xảy ra trong các khu vực hoặc đối với các nguồn cá liên quan đến việc không có biện pháp bảo tồn hoặc quản lý thích hợp. Các tổ chức quản lý nghề cá khu vực phải làm nhiều việc hơn là chỉ tồn tại hoặc áp dụng các biện pháp chung.

Thùy Linh (Theo seafoodmedia) 

khai thac muc ong iuu

TIN MỚI CẬP NHẬT

Những điểm mới trong chương trình chứng nhận đánh bắt của EU sau khi sửa đổi quy định về đánh bắt IUU

 |  15:01 23/02/2026

(vasep.com.vn) CATCH là một nền tảng kỹ thuật số mới được thiết kế để số hóa toàn bộ quy trình chứng nhận thủy sản nhằm ngăn chặn các sản phẩm đánh bắt bất hợp pháp xâm nhập vào thị trường EU.

Argentina siết chặt việc thực thi pháp luật chống đánh bắt bất hợp pháp

 |  08:48 23/02/2026

(vasep.com.vn) Argentina đã siết chặt khuôn khổ thực thi pháp luật đối với các tàu nước ngoài bị nghi ngờ đánh bắt bất hợp pháp trong Vùng Đặc quyền Kinh tế (EEZ) của mình, tăng cường trọng lượng bằng chứng cho các bản ghi vệ tinh và các cảm biến từ xa khác để mở các thủ tục tố tụng và áp đặt tiền phạt, theo một quy định mới được công bố trên Công báo.

Quảng Trị phát triển nuôi cá chim vây vàng hữu cơ

 |  08:45 23/02/2026

(vasep.com.vn) Trong định hướng tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng bền vững, tỉnh Quảng Trị đang từng bước đẩy mạnh phát triển các mô hình nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường, trong đó nuôi cá chim vây vàng theo hướng hữu cơ được xem là một hướng đi giàu triển vọng, gắn với mục tiêu nâng cao giá trị sản xuất và xây dựng nông thôn mới bền vững.

Cá rô phi Việt Nam tại Brazil: Cơ hội mở ra cùng lúc với áp lực bảo hộ gia tăng

 |  08:36 23/02/2026

(vasep.com.vn) Trong nhiều năm, Brazil gần như không phải là thị trường nhập khẩu cá rô phi đáng kể do nước này là một trong những quốc gia sản xuất cá rô phi lớn nhất thế giới, tự cung ứng phần lớn nhu cầu nội địa. Tuy nhiên, những thay đổi về quan hệ thương mại song phương, diễn biến thị trường và chính sách nội địa Brazil trong hai năm gần đây đã khiến cá rô phi Việt Nam bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý tại thị trường này.

EU tăng mạnh nhập khẩu phi lê cá Nga bất chấp rào cản thương mại và lệnh trừng phạt 

 |  08:32 23/02/2026

(vasep.com.vn) Trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) siết chặt các biện pháp thương mại đối với thủy sản Nga, nhập khẩu phi lê cá từ Nga vào thị trường này vẫn ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể trong những năm gần đây. Số liệu của Eurostat cho thấy, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 11/2025, EU đã chi khoảng 466,6 triệu euro để nhập khẩu phi lê cá Nga, tăng 42% so với năm 2021. Diễn biến này phản ánh nhu cầu ổn định của thị trường châu Âu đối với sản phẩm có giá cạnh tranh và nguồn cung lớn. 

Ngành bột cá Mauritania hạ nhiệt sau giai đoạn tăng trưởng nóng

 |  08:45 21/02/2026

(vasep.com.vn) Ngành công nghiệp bột cá của Mauritania, từng tăng trưởng mạnh trong hai thập niên qua, đang bước vào giai đoạn chững lại rõ rệt do các biện pháp quản lý chặt chẽ hơn từ chính phủ. Trong giai đoạn 2007–2021, Mauritania đã nới lỏng quy định và giảm thủ tục cấp phép, qua đó thu hút nhiều nhà đầu tư nước ngoài xây dựng các nhà máy chế biến bột cá dọc bờ biển. Nhờ đó, số lượng nhà máy bột cá của nước này vươn lên đứng thứ hai thế giới.

Quan hệ thủy sản Việt Nam – Nhật Bản: Chuỗi giá trị hai chiều ngày càng gắn kết

 |  08:40 21/02/2026

(vasep.com.vn) Quan hệ hợp tác thủy sản giữa Việt Nam và Nhật Bản là một trong những mối liên kết kinh tế song phương có chiều sâu, ổn định và bền vững nhất trong nhiều thập kỷ qua. Trong lĩnh vực thủy sản, Nhật Bản không chỉ là thị trường nhập khẩu quan trọng mà còn là đối tác có vai trò đặc biệt trong việc định hình năng lực, tiêu chuẩn và chuỗi cung ứng của ngành thủy sản Việt Nam hiện nay.

Trước thềm năm mới - nghĩ cùng ngành thủy sản

 |  07:14 20/02/2026

Người Việt hay nói “trước thềm năm mới”. Với người làm biển, đó là khoảnh khắc đứng ở mũi thuyền khi trời còn lờ mờ sáng; với người nuôi trồng, là lúc đi dọc bờ ao, nhìn mặt nước yên hay gợn. Một khoảnh khắc rất ngắn, nhưng đủ dài để tự hỏi: năm tới, mình sẽ đối đãi với nước, với biển như thế nào?

Cá rô phi đơn tính đực - hướng đi bền vững cho ngành nuôi trồng thủy sản

 |  08:27 13/02/2026

(vasep.com.vn) Trong bối cảnh nuôi trồng thủy sản toàn cầu ngày càng chịu áp lực từ yêu cầu bảo vệ môi trường và phát triển bền vững, cá rô phi đơn tính đực đang được xem là một giải pháp công nghệ quan trọng, mở ra hướng đi mới cho ngành nuôi cá rô phi tại nhiều quốc gia.

Nga đẩy mạnh tiêu thụ cá minh thái nội địa, sản lượng và nhu cầu cùng lập kỷ lục năm 2025 

 |  08:23 13/02/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu bước tăng trưởng mạnh của ngành cá minh thái Nga khi sản lượng cung ứng cho thị trường nội địa đạt mức cao kỷ lục 271 nghìn tấn, tăng 7% so với năm 2024. Theo Hiệp hội các doanh nghiệp khai thác cá minh thái Nga (ADM), đây là mức cao nhất từ trước tới nay, đồng thời cho thấy sự chuyển dịch rõ rệt trong chiến lược phát triển thị trường trong nước đối với loài cá chủ lực này. Kể từ năm 2013, khối lượng cá minh thái tiêu thụ nội địa đã tăng gần 4,5 lần. 

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC