Nền tảng cho thành công này là Đạo luật bảo tồn và quản lý nghề cá Magnuson-Stevens (MSA), đạo luật đã biến nghề cá Mỹ thành mô hình bền vững, cân bằng giữa bảo vệ sinh thái với khả năng kinh tế.
Nền tảng lập pháp cho nghề cá bền vững
Được ban hành vào năm 1976 và được sửa đổi vào năm 1996 và 2006, MSA vẫn là nền tảng của quản lý nghề cá Mỹ. Đạo luật này yêu cầu tuân thủ 10 tiêu chuẩn quốc gia ưu tiên ngăn ngừa tình trạng lạm thác, tái thiết các đàn cá đã cạn kiệt và bảo vệ các hệ sinh thái biển. Theo báo cáo, các tiêu chuẩn này được "thiết kế để đảm bảo nghề cá được quản lý vì lợi ích lâu dài của quốc gia, cân nhắc cả các yếu tố môi trường và kinh tế xã hội"
Quyền tài phán liên bang trải dài từ 3 đến 200 hải lý trong vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Mỹ, trong khi vùng nước gần bờ (0 đến 3 hải lý) thuộc quyền quản lý của tiểu bang. Hệ thống kép này cho phép các quy định phù hợp phản ánh cả ưu tiên của quốc gia và địa phương.
Hội đồng khu vực: Điều chỉnh quản lý theo nhu cầu của địa phương
Trọng tâm trong việc thực hiện MSA là tám Hội đồng quản lý nghề cá khu vực (RFMC), giám sát hoạt động quản lý nghề cá tại các khu vực tương ứng của họ. Các hội đồng này lập và thực thi Kế hoạch quản lý nghề cá (FMP), kết hợp các biện pháp như giới hạn đánh bắt hàng năm (ACL), hạn chế về ngư cụ, giới hạn kích thước và hạn ngạch cộng đồng. Các Ủy ban khoa học và thống kê (SSC) trong mỗi hội đồng cung cấp dữ liệu và phân tích làm cơ sở cho các quyết định này.
Theo báo cáo, RFMC đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng:
Để chống lại tình trạng đánh bắt không chủ đích, một mối quan tâm chính về môi trường, các hội đồng tuân thủ Chiến lược giảm đánh bắt không chủ đích quốc gia, tập trung vào nghiên cứu, giám sát và thực thi. Các công nghệ tiên tiến, chẳng hạn như hệ thống giám sát điện tử, đóng vai trò quan trọng trong việc giảm thiểu chất thải và cải thiện độ chính xác của dữ liệu.
Thực thi: Một cách tiếp cận nhiều lớp
Thực thi nghề cá tại Mỹ là một nỗ lực hợp tác giữa các cơ quan tiểu bang và liên bang. Hệ thống giám sát tàu thuyền (VMS) là nền tảng của việc tuân thủ, theo dõi hoạt động đánh bắt theo thời gian thực để đảm bảo tuân thủ các quy định. Cảnh sát biển Hoa Kỳ, Văn phòng thực thi pháp luật của NOAA và các cơ quan nhà nước hợp tác để giám sát các hoạt động đánh bắt và giải quyết các hành vi vi phạm.
Trên bình diện quốc tế, Mỹ thể hiện vai trò lãnh đạo trong việc chống lại tình trạng đánh bắt bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU). Như đã nêu trong báo cáo:
Đóng góp kinh tế và sáng kiến bền vững
Ngành công nghiệp đánh bắt cá của Mỹ là một yếu tố đóng góp quan trọng cho nền kinh tế, hỗ trợ hơn hai triệu việc làm và tạo ra doanh thu đáng kể. Cá vây chiếm khoảng 80% sản lượng đánh bắt thương mại theo khối lượng, nhưng các loại động vật có vỏ có giá trị cao như cua, tôm hùm và sò điệp lại chiếm ưu thế về giá trị kinh tế. Chỉ riêng năm 2020, cá hồi đã mang về hơn 400 triệu USD.
Các khoản trợ cấp đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ ngành. Năm 2024, 4 triệu đô la tiền tài trợ đã được trao cho các dự án nhằm tăng cường giám sát điện tử và phát triển ngư cụ bền vững. Đáng chú ý, Mỹ đã điều chỉnh các chính sách trợ cấp của mình theo các cam kết quốc tế bằng cách ký Hiệp định trợ cấp nghề cá của Tổ chức Thương mại Thế giới, nhằm vào các khoản trợ cấp có hại góp phần vào tình trạng lạm thác và đánh bắt IUU.
Xây dựng lại nguồn lợi: Một câu chuyện thành công
Mỹ đã đạt được tiến bộ đáng kể trong việc xây dựng lại đàn cá bị đánh bắt quá mức. Tính đến năm 2023, chỉ có 6% đàn cá được đánh giá bị đánh bắt quá mức, so với 30% ở Liên minh Châu Âu. Thành tựu này nhấn mạnh hiệu quả của các hoạt động quản lý theo hướng khoa học và tuân thủ nghiêm ngặt các giới hạn đánh bắt.
Nuôi trồng thủy sản: Một ngành thứ cấp nhưng đang phát triển
Trong khi nghề cá vẫn là trọng tâm chính, nuôi trồng thủy sản ở Mỹ đang dần mở rộng. Chính phủ liên bang đã xác định các Khu vực Cơ hội Nuôi trồng Thủy sản (AOA) để phát triển trong tương lai. Tuy nhiên, như báo cáo đã lưu ý, ngành này phải đối mặt với những thách thức như "sự phức tạp về mặt quy định, hạn chế về công nghệ và các vấn đề về môi trường".
Kết luận: Bài học cho Quản lý Nghề cá Toàn cầu
Hệ thống quản lý nghề cá của Mỹ là minh chứng cho sức mạnh của việc hoạch định chính sách dựa trên khoa học, quản trị hợp tác và hợp tác quốc tế. Bằng cách ưu tiên tính bền vững và sự tham gia của cộng đồng, Mỹ đưa ra một mô hình mà các quốc gia khác có thể áp dụng khi họ nỗ lực cân bằng giữa bảo tồn sinh thái với tăng trưởng kinh tế.
Khi nhu cầu về hải sản toàn cầu tiếp tục tăng, Hoa Kỳ sẵn sàng dẫn đầu bằng tấm gương, chứng minh rằng quản lý nghề cá bền vững không chỉ khả thi mà còn cần thiết cho tương lai của đại dương chúng ta.
(vasep.com.vn) Công ty Omani Bio Products Company (OBPC), có trụ sở tại Khazaen (Oman), vừa chính thức đưa vào vận hành nhà máy sản xuất thức ăn thủy sản mới với tổng vốn đầu tư 37 triệu rial Oman (tương đương 96 triệu USD). Nhà máy sử dụng chất thải nông nghiệp làm nguyên liệu đầu vào và hiện có công suất tối đa 15.000 tấn thức ăn thủy sản mỗi năm, trước khi triển khai các kế hoạch mở rộng.
(vasep.com.vn) Năm 2025, Na Uy xuất khẩu khoảng 2,8 triệu tấn thủy sản, đạt giá trị 181,5 tỷ NOK. So với năm 2024, kim ngạch xuất khẩu tăng 6,4 tỷ NOK, tương đương mức tăng 4%. Kết quả này đạt được trong bối cảnh ngành thủy sản đối mặt với nhiều yếu tố bất lợi, bao gồm hạn ngạch khai thác giảm đối với nhiều loài cá tự nhiên và những biến động trong thương mại quốc tế.
(vasep.com.vn) Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn đã ký Quyết định số 16/QĐ-TTg ngày 5/1/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Kế hoạch thực hiện Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Israel (VIFTA). Kế hoạch yêu cầu trong thời gian tới, các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương cụ thể hoá và tổ chức triển khai thực hiện những nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến thông tin về Hiệp định VIFTA và thị trường Israel; xây dựng pháp luật, thể chế và nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển nguồn nhân lực...
Công tác hậu kiểm thực phẩm rất quan trọng, đây là mô hình mà nhiều nước trên thế giới đang áp dụng. Hiện, công tác hậu kiểm thực phẩm ở nước ta đang được quy định ở các điều khoản khác nhau, chưa thống nhất. Dự kiến, dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi sẽ hệ thống hóa nội dung này.
Ngành nuôi trồng thủy sản Brazil đang trải qua giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ, với cá rô phi trở thành động lực chính thúc đẩy hiện đại hóa toàn ngành. Từ một sản phẩm ngách, rô phi hiện đã vươn lên trở thành loài cá được tiêu thụ nhiều nhất tại Brazil, đóng vai trò trung tâm trong cả ẩm thực lẫn nông nghiệp.
(vasep.com.vn) Một doanh nghiệp nuôi cá tại bang New South Wales (Australia) – Murray Cod – vừa đạt chứng nhận Best Aquaculture Practices (BAP) 3 sao cho toàn bộ hệ thống trang trại, thức ăn và cơ sở chế biến.
(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng đối với thương mại và chính sách thủy sản Hoa Kỳ, khi hàng loạt thay đổi về thuế quan, quy định nhập khẩu và quản lý ngành đã tạo ra những tác động sâu rộng đến chuỗi cung ứng toàn cầu, thị trường nội địa Mỹ cũng như năng lực cạnh tranh của ngành thủy sản.
(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu giai đoạn điều chỉnh mang tính cấu trúc của ngành xuất khẩu thủy sản châu Á, trong bối cảnh môi trường thương mại toàn cầu ngày càng phức tạp. Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục duy trì các hàng rào thuế quan, yêu cầu kỹ thuật và tiêu chuẩn bền vững khắt khe hơn, trong khi các hiệp định thương mại như CEPA và CETA mở ra những hướng đi mới, buộc doanh nghiệp và quốc gia xuất khẩu phải tái định vị chiến lược.
(vasep.com.vn) Quần đảo Nam Du (tỉnh An Giang) cách đất liền Hà Tiên khoảng 80 km đang dần hình thành mô hình nuôi cá biển lồng bè gắn với kinh tế tập thể, trong đó Hợp tác xã (HTX) nông dân Thanh Hoa được xem là điểm sáng về tổ chức sản xuất và liên kết tiêu thụ.
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) đã ban hành Quy định ủy quyền (Delegated Regulation (EU) 2025/1449) sửa đổi Phụ lục III của Quy định (EC) số 853/2004, nhằm siết chặt điều kiện đông lạnh cá ngừ (tuna) dùng cho tiêu thụ trực tiếp cho con người.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn