Nền tảng cho thành công này là Đạo luật bảo tồn và quản lý nghề cá Magnuson-Stevens (MSA), đạo luật đã biến nghề cá Mỹ thành mô hình bền vững, cân bằng giữa bảo vệ sinh thái với khả năng kinh tế.
Nền tảng lập pháp cho nghề cá bền vững
Được ban hành vào năm 1976 và được sửa đổi vào năm 1996 và 2006, MSA vẫn là nền tảng của quản lý nghề cá Mỹ. Đạo luật này yêu cầu tuân thủ 10 tiêu chuẩn quốc gia ưu tiên ngăn ngừa tình trạng lạm thác, tái thiết các đàn cá đã cạn kiệt và bảo vệ các hệ sinh thái biển. Theo báo cáo, các tiêu chuẩn này được "thiết kế để đảm bảo nghề cá được quản lý vì lợi ích lâu dài của quốc gia, cân nhắc cả các yếu tố môi trường và kinh tế xã hội"
Quyền tài phán liên bang trải dài từ 3 đến 200 hải lý trong vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Mỹ, trong khi vùng nước gần bờ (0 đến 3 hải lý) thuộc quyền quản lý của tiểu bang. Hệ thống kép này cho phép các quy định phù hợp phản ánh cả ưu tiên của quốc gia và địa phương.
Hội đồng khu vực: Điều chỉnh quản lý theo nhu cầu của địa phương
Trọng tâm trong việc thực hiện MSA là tám Hội đồng quản lý nghề cá khu vực (RFMC), giám sát hoạt động quản lý nghề cá tại các khu vực tương ứng của họ. Các hội đồng này lập và thực thi Kế hoạch quản lý nghề cá (FMP), kết hợp các biện pháp như giới hạn đánh bắt hàng năm (ACL), hạn chế về ngư cụ, giới hạn kích thước và hạn ngạch cộng đồng. Các Ủy ban khoa học và thống kê (SSC) trong mỗi hội đồng cung cấp dữ liệu và phân tích làm cơ sở cho các quyết định này.
Theo báo cáo, RFMC đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng:
Để chống lại tình trạng đánh bắt không chủ đích, một mối quan tâm chính về môi trường, các hội đồng tuân thủ Chiến lược giảm đánh bắt không chủ đích quốc gia, tập trung vào nghiên cứu, giám sát và thực thi. Các công nghệ tiên tiến, chẳng hạn như hệ thống giám sát điện tử, đóng vai trò quan trọng trong việc giảm thiểu chất thải và cải thiện độ chính xác của dữ liệu.
Thực thi: Một cách tiếp cận nhiều lớp
Thực thi nghề cá tại Mỹ là một nỗ lực hợp tác giữa các cơ quan tiểu bang và liên bang. Hệ thống giám sát tàu thuyền (VMS) là nền tảng của việc tuân thủ, theo dõi hoạt động đánh bắt theo thời gian thực để đảm bảo tuân thủ các quy định. Cảnh sát biển Hoa Kỳ, Văn phòng thực thi pháp luật của NOAA và các cơ quan nhà nước hợp tác để giám sát các hoạt động đánh bắt và giải quyết các hành vi vi phạm.
Trên bình diện quốc tế, Mỹ thể hiện vai trò lãnh đạo trong việc chống lại tình trạng đánh bắt bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU). Như đã nêu trong báo cáo:
Đóng góp kinh tế và sáng kiến bền vững
Ngành công nghiệp đánh bắt cá của Mỹ là một yếu tố đóng góp quan trọng cho nền kinh tế, hỗ trợ hơn hai triệu việc làm và tạo ra doanh thu đáng kể. Cá vây chiếm khoảng 80% sản lượng đánh bắt thương mại theo khối lượng, nhưng các loại động vật có vỏ có giá trị cao như cua, tôm hùm và sò điệp lại chiếm ưu thế về giá trị kinh tế. Chỉ riêng năm 2020, cá hồi đã mang về hơn 400 triệu USD.
Các khoản trợ cấp đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ ngành. Năm 2024, 4 triệu đô la tiền tài trợ đã được trao cho các dự án nhằm tăng cường giám sát điện tử và phát triển ngư cụ bền vững. Đáng chú ý, Mỹ đã điều chỉnh các chính sách trợ cấp của mình theo các cam kết quốc tế bằng cách ký Hiệp định trợ cấp nghề cá của Tổ chức Thương mại Thế giới, nhằm vào các khoản trợ cấp có hại góp phần vào tình trạng lạm thác và đánh bắt IUU.
Xây dựng lại nguồn lợi: Một câu chuyện thành công
Mỹ đã đạt được tiến bộ đáng kể trong việc xây dựng lại đàn cá bị đánh bắt quá mức. Tính đến năm 2023, chỉ có 6% đàn cá được đánh giá bị đánh bắt quá mức, so với 30% ở Liên minh Châu Âu. Thành tựu này nhấn mạnh hiệu quả của các hoạt động quản lý theo hướng khoa học và tuân thủ nghiêm ngặt các giới hạn đánh bắt.
Nuôi trồng thủy sản: Một ngành thứ cấp nhưng đang phát triển
Trong khi nghề cá vẫn là trọng tâm chính, nuôi trồng thủy sản ở Mỹ đang dần mở rộng. Chính phủ liên bang đã xác định các Khu vực Cơ hội Nuôi trồng Thủy sản (AOA) để phát triển trong tương lai. Tuy nhiên, như báo cáo đã lưu ý, ngành này phải đối mặt với những thách thức như "sự phức tạp về mặt quy định, hạn chế về công nghệ và các vấn đề về môi trường".
Kết luận: Bài học cho Quản lý Nghề cá Toàn cầu
Hệ thống quản lý nghề cá của Mỹ là minh chứng cho sức mạnh của việc hoạch định chính sách dựa trên khoa học, quản trị hợp tác và hợp tác quốc tế. Bằng cách ưu tiên tính bền vững và sự tham gia của cộng đồng, Mỹ đưa ra một mô hình mà các quốc gia khác có thể áp dụng khi họ nỗ lực cân bằng giữa bảo tồn sinh thái với tăng trưởng kinh tế.
Khi nhu cầu về hải sản toàn cầu tiếp tục tăng, Hoa Kỳ sẵn sàng dẫn đầu bằng tấm gương, chứng minh rằng quản lý nghề cá bền vững không chỉ khả thi mà còn cần thiết cho tương lai của đại dương chúng ta.
Công ty CP Công nghệ 111 Việt Nam đã chính thức gia nhập Hội viên VASEP từ tháng 3 năm 2026. Xin chúc mừng và chúc Quý doanh nghiệp phát triển bền vững, đồng hành cùng Hiệp hội trong các hoạt động liên kết và nâng tầm thương hiệu thủy sản Việt Nam.
(vasep.com.vn) Việc nhiều quốc gia Trung Đông đóng cửa không phận đã gây phản ứng dây chuyền đối với vận tải hàng không quốc tế, trong đó hải sản tươi là nhóm chịu tác động rõ rệt nhất. Các chuyến bay chở hàng từ châu Âu sang châu Á bị hủy hoặc chuyển hướng, khiến hàng hóa chuỗi lạnh từng trung chuyển qua Doha, Dubai hay Abu Dhabi bị ùn ứ.
(vasep.com.vn) Dữ liệu thương mại cả năm 2025 cho thấy xuất khẩu philê cá tra, basa đông lạnh của Việt Nam sang Mỹ đạt khoảng 247,2 triệu pound, vượt mức khoảng 195,3 triệu pound philê cá rô phi đông lạnh của Trung Quốc. Đây là năm thứ hai liên tiếp cá basa dẫn đầu và tiếp tục nới rộng khoảng cách. Trong bối cảnh cá rô phi từng giữ vị trí thống lĩnh lâu dài, diễn biến này cho thấy trọng tâm thị trường đang dịch chuyển.
(vasep.com.vn) Sau khi Liên minh châu Âu (EU) áp thuế và thực hiện một số biện pháp trừng phạt đối với thủy sản Nga, thị trường từng dự báo xuất khẩu philê cá thịt trắng của Nga sang EU sẽ giảm mạnh. Tuy nhiên, dữ liệu thương mại năm 2025 cho thấy nguồn cung không suy giảm đáng kể và vẫn giữ vị trí quan trọng trong chuỗi chế biến của khu vực.
Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, ngành Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam liên tục ghi nhận những cột mốc ấn tượng. Tuy nhiên, để giữ vững vị thế tại các thị trường trọng điểm và đáp ứng xu hướng tiêu dùng xanh, các doanh nghiệp bắt buộc phải đầu tư mạnh mẽ vào tự động hóa, công nghệ chế biến sâu và chuỗi cung ứng lạnh. Để giải quyết bài toán vốn đầu tư trung và dài hạn mà không làm ảnh hưởng đến hạn mức tín dụng ngắn hạn thu mua nguyên liệu, Công ty Cho thuê Tài chính TNHH BIDV-SuMi TRUST (BSL) sẵn sàng mang đến những giải pháp tài chính chuyên biệt và tối ưu nhất.
(vassep.com.vn) Tại một diễn đàn vừa qua của Tổ chức Nông Lương Liên hợp quốc (FAO) ở Reykjavik, Iceland, Indonesia đã được công nhận là hình mẫu hàng đầu về quản lý nghề cá bền vững, đặc biệt là nghề cá quy mô nhỏ, hôm thứ Tư, theo một tổ chức chứng nhận quốc tế cho biết.
(vasep.com.vn) Trung Đông là một trong những khu vực thị trường quan trọng đối với thủy sản Việt Nam, trong đó tôm là một trong các mặt hàng xuất khẩu đáng chú ý. Tuy nhiên, những diễn biến căng thẳng quân sự tại khu vực này từ đầu năm 2026 đang làm dấy lên nhiều lo ngại về nguy cơ gián đoạn thương mại, logistics và chuỗi cung ứng thủy sản toàn cầu. Trong bối cảnh đó, xuất khẩu tôm Việt Nam sang Trung Đông cũng đang chịu những tác động nhất định, đồng thời phản ánh rõ những biến động của thị trường tôm thế giới.
(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) ghi nhận mức nhập khẩu tôm cao kỷ lục trong năm 2025, cho thấy nhu cầu thị trường đang phục hồi mạnh mẽ sau giai đoạn biến động trước đó.
(vasep.com.vn) Từ đầu tháng 3/2026 đến nay, các cơ quan quản lý của Hoa Kỳ tiếp tục tăng cường kiểm soát đối với thủy sản nhập khẩu, đặc biệt liên quan đến an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và tuân thủ các quy định về môi trường. Những động thái này cho thấy xu hướng siết chặt các rào cản kỹ thuật đối với thủy sản nhập khẩu vào thị trường Mỹ, đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản Việt Nam.
(vasep.com.vn) Sản lượng cá nuôi của Brazil đã vượt mốc 1 triệu tấn trong năm 2025, theo Niên giám Nuôi trồng Thủy sản Brazil 2026 do Hiệp hội Peixe BR công bố. Tổng sản lượng đạt 1.011.540 tấn, tăng 4,41% so với năm 2024, qua đó củng cố vị thế của nuôi cá là một trong những ngành tăng trưởng của nông nghiệp Brazil.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn