Xác nhận từ Liên minh chế biến và tiếp thị sản phẩm thủy sản Trung Quốc (CAPPMA) báo hiệu sự kết thúc của chính sách miễn thuế từng hỗ trợ cho các nhà xuất khẩu bột cá và tôm giống của Hoa Kỳ kể từ tháng 9 năm 2019.
Theo dữ liệu của hải quan Hoa Kỳ, Hoa Kỳ đã xuất khẩu 60.000 tấn bột cá sang Trung Quốc trị giá 89 triệu USD vào năm 2024, khiến Trung Quốc trở thành thị trường nhập khẩu bột cá lớn nhất của Hoa Kỳ. Theo dữ liệu của hải quan Trung Quốc, lượng tôm bố mẹ nhập khẩu của Trung Quốc có giá trị khoảng 8 triệu USD vào năm ngoái.
Dữ liệu thương mại bột cá của Trung Quốc cho thấy những con số hơi khác, với lượng nhập khẩu 68.000 tấn bột cá từ Hoa Kỳ trị giá 141 triệu USD vào năm ngoái.
Cui He, Chủ tịch CAPPMA cho biết: "Lần này sẽ áp dụng thuế toàn diện và hiện không có ngoại lệ" .
Mức thuế quan 34% của Trung Quốc - có hiệu lực vào ngày 10/4 - là để trả đũa mức thuế quan 'có đi có lại' 34% của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đối với hàng hóa Trung Quốc, có hiệu lực vào ngày 9/4.
Vào ngày 7/4, Trump đã đẩy căng thẳng lên cao hơn nữa khi tuyên bố sẽ áp dụng mức thuế bổ sung 50% đối với hàng hóa Trung Quốc nếu Bắc Kinh không rút lại mức thuế 34% trong vòng 24 giờ.
Miễn trừ lâu dài kết thúc
Đòn thuế quan này diễn ra sau khi Bắc Kinh miễn thuế đối với bột cá và tôm bố mẹ của Hoa Kỳ trong thời gian dài, nhằm hỗ trợ ngành nuôi trồng thủy sản khổng lồ của Trung Quốc, vốn phụ thuộc rất nhiều vào các sản phẩm này làm đầu vào chính.
Vào tháng 8/2018, Trung Quốc ban đầu áp dụng mức thuế trả đũa 25% đối với bột cá và tôm bố mẹ nhập khẩu từ Hoa Kỳ, để trả đũa thuế quan theo mục 301 của Trump cùng năm. Bất chấp mức thuế ban đầu này, một số nhà nhập khẩu Trung Quốc vẫn tiếp tục mua các sản phẩm của Hoa Kỳ , đặc biệt là bột cá trắng từ Alaska, với lý do là các mối quan hệ kinh doanh đã được thiết lập và các lựa chọn thay thế hạn chế cho các thông số kỹ thuật sản phẩm cụ thể.
"Chúng tôi không chỉ muốn dừng lại", một nhà nhập khẩu bột cá Trung Quốc cho biết, giải thích lý do họ tiếp tục mua hàng mặc dù chi phí cao hơn. "Chúng tôi đã làm việc với các nhà máy mang thương hiệu Hoa Kỳ trong hơn 10 năm".
Vào tháng 9 năm 2019, Trung Quốc đã đưa ra một sự hoãn lại bằng cách chính thức miễn thuế đối với bột cá và tôm bố mẹ của Hoa Kỳ. Sự miễn trừ này đã được mở rộng vào tháng 2 năm 2020 khi Trung Quốc xóa bỏ thuế quan bổ sung đối với nhiều loại sản phẩm hải sản hơn có giá trị khoảng 300 triệu USD, như một phần của Thỏa thuận Giai đoạn Một của Trump.
Sau đó, vào tháng 3 năm nay, các nguồn tin trong ngành Trung Quốc xác nhận rằng bột cá vẫn được miễn thuế 10% của Trung Quốc đối với các sản phẩm nông nghiệp của Hoa Kỳ áp dụng vào ngày 10 tháng 3.
Tác động thị trường
Sự đảo ngược gần đây diễn ra khi bột cá của Hoa Kỳ giữ vị trí giảm sút nhưng vẫn quan trọng trong nhập khẩu bột cá của Trung Quốc. Năm 2024, Hoa Kỳ được xếp hạng là nhà cung cấp bột cá lớn thứ sáu của Trung Quốc sau Peru, Việt Nam, Nga, Chile và Thái Lan.
Khối lượng của Hoa Kỳ đạt đỉnh vào năm 2016 ở mức 114.000 tấn, trị giá 184 triệu USD, trước khi giảm xuống còn 67.000 tấn (93 triệu USD) vào năm 2019. Sau các miễn trừ, hoạt động thương mại đã phục hồi một phần lên 74.000 tấn (147 triệu USD) vào năm 2021.
Trong khi đó, dữ liệu thương mại của Trung Quốc cho thấy tôm bố mẹ của Hoa Kỳ - chủ yếu có nguồn gốc từ Hawaii - vẫn chiếm phần lớn lượng cá nhập khẩu của Trung Quốc, chỉ đứng sau tôm bố mẹ nhập khẩu từ Thái Lan.
Các nhà sản xuất bột cá đỏ của Hoa Kỳ từ nghề cá menhaden ở Bờ Đông có thể có các lựa chọn thị trường thay thế vì trước đây họ đã chứng minh được sự linh hoạt hơn trong việc tiếp cận các thị trường thay thế trong thời kỳ gián đoạn thương mại trước đây.
Tuy nhiên, một thương nhân bột cá ở Peru, nhà cung cấp bột cá lớn nhất của Trung Quốc và là bên có khả năng hưởng lợi từ thuế quan của Trung Quốc đối với hàng nhập khẩu từ Hoa Kỳ, cho biết vẫn còn quá sớm để đưa ra kết luận về tác động thương mại.
(vasep.com.vn) Bộ Thủy sản và Đại dương Canada (DFO) đã ban hành quy định khẩn cấp siết chặt quản lý khai thác tôm hùm (Homarus americanus) tại các vùng biển Bắc Đại Tây Dương, nhằm giảm áp lực đánh bắt tại các khu vực sinh sản trọng yếu ở vịnh Saint Lawrence và thềm Nova Scotia.
(vasep.com.vn) Chính phủ Honduras đang đẩy mạnh các biện pháp kiểm soát vệ sinh và an toàn thực phẩm đối với ngành tôm nhằm bảo đảm chất lượng sản phẩm, duy trì thị trường xuất khẩu và mở rộng cơ hội tăng trưởng cho một trong những ngành hàng mang lại nguồn ngoại tệ quan trọng nhất của nước này.
(vasep.com.vn) Tập đoàn Thai Union Group (Thái Lan) vừa công bố báo cáo tiến độ chương trình cải thiện nghề cá (Fishery Improvement Projects – FIPs), cho biết 84% lượng cá ngừ mua vào của doanh nghiệp hiện đến từ các nguồn đã được chứng nhận hoặc đang tham gia quy trình đánh giá bền vững.
(vasep.com.vn) Các doanh nghiệp chế biến và hợp tác xã nuôi tôm tại vùng Đông Bắc Brazil đang chuyển hướng mạnh sang thị trường nội địa, tập trung tiêu thụ tại các đô thị lớn miền Nam và Đông Nam như São Paulo và Rio de Janeiro, trong bối cảnh giá tôm xuất khẩu giảm sâu do cạnh tranh từ Ecuador và các nước châu Á.
(vasep.com.vn) Hội nghị Thượng đỉnh của Tổ chức Bột cá và Dầu cá Quốc tế tại Trung Quốc (IFFO China Summit 2026) diễn ra tại Thượng Hải (10–11/6/2026) đã thu hút 221 đại biểu đến từ 27 quốc gia và vùng lãnh thổ, phản ánh mức độ quan tâm ngày càng lớn đối với thị trường nguyên liệu biển toàn cầu. Các nội dung thảo luận tập trung vào cung – cầu bột cá và dầu cá, diễn biến tại các khu vực sản xuất chính, cũng như xu hướng chứng nhận và tính bền vững trong chuỗi cung ứng.
(vasep.com.vn) Selenium là vi chất thiết yếu trong nuôi cá rô phi, đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng, miễn dịch và khả năng chống oxy hóa. Tuy nhiên, theo các nghiên cứu mới, không chỉ hàm lượng selenium trong thức ăn mà cách thức đưa selenium vào cơ thể cá cũng có ảnh hưởng lớn đến hiệu quả sử dụng.
(vasep.com.vn) Ngành chế biến thủy sản Đức đang ngày càng lo ngại về nguy cơ thiếu hụt nguồn cung cá thịt trắng, trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục xem xét các biện pháp trừng phạt mới đối với Nga. Các doanh nghiệp cho rằng những động thái này có thể làm gia tăng áp lực lên chuỗi cung ứng thủy sản vốn đã đối mặt với nhiều khó khăn do nguồn nguyên liệu toàn cầu suy giảm.
(vasep.com.vn) Theo Eurostat, sản lượng nuôi trồng thủy sản của Liên minh châu Âu (EU) năm 2024 đạt khoảng 1 triệu tấn, trị giá 4,6 tỷ euro, chiếm khoảng 25% tổng sản lượng thủy sản của khối. Tuy nhiên, số liệu cho thấy ngành này gần như không tăng trưởng trong hơn một thập kỷ, trong khi sản lượng thủy sản toàn cầu tiếp tục tăng mạnh.
(vasep.com.vn) Giá nhiều mặt hàng hải sản tại Hàn Quốc đang tăng nhanh trước mùa hè do sản lượng đánh bắt suy giảm vì thời tiết bất thường, trong khi chi phí nhiên liệu leo thang bởi căng thẳng kéo dài ở Trung Đông. Tình trạng này không chỉ gây áp lực lên người tiêu dùng mà còn ảnh hưởng đến hoạt động của các nhà hàng và ngư dân.
(vasep.com.vn) Ngành chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản Ấn Độ đang đối mặt với áp lực chi phí ngày càng lớn do tình trạng thiếu hụt nguồn cung khô đậu tương – nguyên liệu protein chủ lực trong sản xuất thức ăn chăn nuôi. Hiệp hội Các nhà sản xuất Thức ăn chăn nuôi hỗn hợp Ấn Độ (CLFMA) cảnh báo giá khô đậu tương đã tăng hơn 40% trong những tuần gần đây, lên khoảng 0,68-0,69 USD/kg, kéo theo chi phí sản xuất thức ăn tăng mạnh.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn