Thủy sản Trung Quốc trong 5 thập kỷ qua

Sản lượng thủy sản Trung Quốc đạt 41,22 triệu tấn năm 1999, với trị giá khoảng 30,4 tỷ USD, mức tăng trưởng hàng năm là 13,6%, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn cầu khoảng 10%.

Trong 20 năm qua, sản lượng thủy sản Trung Quôc chiếm 52,8% tổng sản lượng thế giới. Trung Quốc là nước sản xuất thủy sản lớn nhất thế giới trong 11 năm.

Liu cho biết, từ những năm 1980, chính sách phát triển ngành thủy sản mới của Trung Quốc đã đưa ra ưu đãi và hỗ trợ trong nuôi trồng thủy sản ở các vùng như phân bổ vốn đầu tư, thuế, tín dụng đối với ngư dân và nông dân để khuyến khích các hoạt động nuôi trồng thủy sản.

Năm 1986, với việc thực hiện Luật Thủy sản, ngư dân đã bắt đầu chuyển đổi từ mô hình sản xuất truyền thống từ khai thác nguồn lợi thiên nhiên sang phát triển nuôi trồng thủy sản.

Trong thập kỷ qua, diện tích nuôi trồng thủy sản mở rộng từ các trang trại ven biển truyền thống và dọc theo sông Trường Giang và sông Pearl, cho đến các khu vực nội địa và 3 tỉnh phía bắc.

Đến năm 1999, tổng diện tích nuôi trồng đạt 6,29 triệu ha, tăng 59% kể từ năm 1985.

Sản lượng nuôi trồng thủy sản trong nước tăng trưởng mạnh. Năm 1999 là 23,96 triệu tấn thủy sản nuôi, chiếm 58% tổng sản lượng, và tăng 14% trong 14 năm. Trong đó, nuôi trồng thủy sản nước ngọt chiếm 14,22 triệu tấn, nuôi biển chiếm 9,74 triệu tấn.

Thu nhập tăng đi kèm với sự thay đổi trong các loài được nuôi nhiều nhất, từ cá chép, cá tráp, tôm nước ngọt, trai, ốc sông, loài thân mềm và cua sông, sang các loài có giá trị cao.

Một số loài từ nước ngoài cũng tăng cao như cá rô phi, cá hồi vân, họ cá tầm thìa, cá rô sông và cá da trơn hay cá hồi bạc. Tỷ lệ các loài có giá trị cao tăng nhanh qua các năm.

Trước cải cách, phân phối các sản phẩm thủy sản Trung Quốc phải được chính phủ kiểm soát chặt chẽ. Từ năm 1985, giá các sản phẩm thủy sản không còn nằm trong kiểm soát của chính phủ. Lợi nhuận lớn đã khiến ngày càng nhiều ngư dân tăng sản lượng.

Tiêu thụ thủy sản bình quân đầu người tại Trung Quốc tăng từ 6,7 kg lên 32,7 kg từ năm 1985 đến năm 1999, trong khi mức trung bình của thế giới đạt 20 kg.

Trong những năm gần đây, thủy sản, bao gồm nuôi trồng thủy sản và các hoạt động liên quan như kho lạnh, vận chuyển, chế biến và tiếp thị, là ngành nông nghiệp phát triển nhanh nhất. Nó cung cấp nhiều cơ hội việc làm và nâng cao thu nhập cho dân cư ở các vùng ven biển và nông thôn.

Năm 1999, tổng giá trị sản xuất thủy sản đạt 161,741 tỷ NDT. Trong đó, có 12,57 triệu công việc liên quan.

Trong hơn 50 năm qua, nhiều trại giống và các trang trại nuôi đã được thành lập, và thực hành nuôi thâm canh. Ngoài ra, công nghệ nuôi cá lồng cũng được áp dụng trong nuôi trồng thủy sản.

Từ những năm 1980, khi thị trường thuỷ sản được tự do hóa, có sự thay đổi lớn trong chế biến thủy sản Trung Quốc. Hệ thống đa giống được xây dựng, với các sản phẩm chính là cá, tôm, trai và tảo.

Trong những năm 1990, hệ thống Phân tích mối nguy và điểm kiểm soát tới hạn (HACCP) được đưa vào áp dụng. Một số ngành công nghiệp được chứng nhận để XK sang Mỹ và EU. Nhiều viện nghiên cứu thủy sản đã được thành lập. Hiện nay có khoảng 17.600 viện nghiên cứu. Trung Quốc sẽ tiếp tục chính sách mở rộng ngành trong dài hạn.

Trung Quốc sẽ tích cực tham gia nhiều hơn trong thương mại thủy sản quốc tế và trao đổi khoa học và kỹ thuật, thực hiện hợp tác quốc tế rộng rãi trong ngành thủy sản, và tăng tốc độ phát triển ngành cùng với quá trình hiện đại hóa.

Trung Quốc, với dân số hơn 1,3 tỷ người, kéo dài trên các vùng nhiệt đới, cận nhiệt đới và ôn đới ở Đông Á; với bờ biển dài hơn 18.000 km, cộng với khoảng 14.000 km đường biển ven đảo thuận lợi cho phát triển ngành thủy sản Trung Quốc. Ngoài ra, hiện nay Trung Quốc có hơn 1.500 con sông, mỗi một khu vực có diện tích thoát nước hơn 1.000 km²; và các hồ chứa được tìm thấy ở khắp mọi nơi, trong đó có hơn 120 hồ trên 100 km².

Trung Quốc có hơn 1.700 loài cá biển và 800 loài cá nước ngọt, cộng với hàng ngàn loài thủy sản khác có giá trị kinh tế như: tôm, cua, sò ốc, thân mềm và rong biển.