Nguyên nhân trực tiếp là sản lượng cá hồi mùa thu tại Hokkaido – vùng cung cấp nguyên liệu chủ lực cho ngành chế biến ikura của Nhật Bản – giảm sâu trong năm 2025. Sản lượng ikura của Hokkaido, gồm trứng cá muối, trứng ngâm xì dầu và trứng đông lạnh, được ước tính chỉ đạt khoảng 440 tấn, thấp hơn khoảng 70% so với năm trước và thuộc nhóm thấp nhất trong nhiều năm.
Sản lượng cá hồi chum khai thác tại Hokkaido cũng giảm xuống mức kỷ lục, khiến lượng cá cái và trứng thu được không đủ đáp ứng nhu cầu của các nhà máy chế biến. Giá bán buôn ikura nội địa vì vậy có thời điểm tăng lên khoảng 20.000–30.000 yen/kg, cao gấp hơn hai lần so với cùng kỳ năm trước.
Trước tình trạng thiếu nguyên liệu nội địa, các doanh nghiệp Nhật Bản phải tăng nhập khẩu trứng cá hồi hồng, cá hồi đỏ, cá hồi chum và cá hồi trout từ Nga, Alaska và một số nguồn cung khác. Tuy nhiên, nguyên liệu nhập khẩu cũng không còn là giải pháp chi phí thấp.
Giá bán buôn trứng cá hồi hồng của Nga tại thị trường Nhật Bản được ghi nhận tăng khoảng 40%. Dù Nga và Alaska đều có sản lượng khai thác cá hồi cải thiện trong năm 2025, nhu cầu mua bù thiếu hụt từ Nhật Bản tăng mạnh đã khiến thị trường nguyên liệu trở nên cạnh tranh hơn.
Bên cạnh đó, đồng yen yếu tiếp tục làm tăng chi phí nhập khẩu, trong khi các doanh nghiệp còn phải đối mặt với chi phí lao động, điện, kho lạnh, bao bì và logistics gia tăng. Nhiều nhà chế biến rơi vào tình trạng “có nguồn hàng nhưng khó mua”, do giá nguyên liệu đã vượt quá khả năng hấp thụ của thị trường thành phẩm.
Áp lực đang nhanh chóng lan sang lĩnh vực bán lẻ và dịch vụ ăn uống. Một số nhà hàng sushi và nhà hàng hải sản tại Nhật Bản đã phải tăng giá món ăn có ikura, giảm lượng trứng trong mỗi khẩu phần hoặc thay thế bằng trứng cá hồi trout, masuko và tobiko có giá thấp hơn. Các siêu thị cũng hạn chế khuyến mại và thu hẹp quy mô bán ikura trong các dịp lễ, Tết.
Giá bán lẻ ikura tại Nhật Bản đầu năm 2026 đã vượt 2.100 yen/100 gram, tăng mạnh so với mức bình quân khoảng 1.400 yen/100 gram năm 2020. Giá cao kéo dài đang làm thay đổi hành vi tiêu dùng, biến ikura từ một sản phẩm tương đối phổ biến thành mặt hàng cao cấp, chủ yếu được sử dụng trong các dịp đặc biệt.
Khủng hoảng hiện nay phản ánh vấn đề mang tính dài hạn của ngành cá hồi Nhật Bản. Nguồn lợi cá hồi tự nhiên đã suy giảm trong nhiều năm do nhiệt độ biển tăng, thay đổi dòng hải lưu, nguồn thức ăn biến động và tỷ lệ sống của cá hồi non thấp hơn.
Do cá hồi chum cần nhiều năm để trưởng thành và quay trở lại sinh sản, nguồn cung nguyên liệu trong nước khó phục hồi nhanh. Trong ngắn hạn, Nhật Bản được dự báo sẽ tiếp tục tăng nhập khẩu trứng cá hồi từ Nga, Hoa Kỳ và các nguồn nuôi, đồng thời đa dạng hóa kích cỡ, quy cách và phân khúc giá sản phẩm.
Tuy nhiên, ngay cả khi sản lượng khai thác tại Nga và Alaska thuận lợi, giá nguyên liệu vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ tỷ giá, cạnh tranh quốc tế và chi phí chế biến. Ngành trứng cá hồi Nhật Bản vì vậy có thể tiếp tục đối mặt với tình trạng nguồn cung thắt chặt, giá cao và nhu cầu tiêu dùng suy giảm trong thời gian tới.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 16/9 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về nguồn cung, giá nguyên liệu và thương mại. Trung Quốc thiếu tôm nguyên liệu, trong khi Ấn Độ đối mặt nguy cơ giảm thả nuôi; Philippines mở đợt nhập khẩu thủy sản quy mô lớn trước mùa cấm khai thác. Bên cạnh đó, giá bột cá Peru tăng mạnh, nguồn cá hồi tự nhiên Nga tiếp tục suy giảm và nhập khẩu thăn cá ngừ vào EU tăng đáng kể. Việt Nam cũng kết thúc tháng cao điểm chống khai thác IUU, chuẩn bị tổng hợp kết quả báo cáo Ủy ban châu Âu trước ngày 1/10.
(vasep.com.vn) Quy tắc xuất xứ, yêu cầu chống khai thác IUU và những thay đổi trong chính sách tiếp cận thị trường EU đang trở thành những vấn đề nổi bật tại Hội nghị Cá ngừ Thế giới INFOFISH TUNA 2026 diễn ra tại Bangkok, Thái Lan từ ngày 14–16/9/2026.
(vasep.com.vn) Nguồn cung cá thịt trắng tự nhiên suy giảm đang đẩy giá cá tuyết (cod) tại Anh lên cao, buộc ngành fish and chips tìm kiếm các loài thay thế. Theo dữ liệu từ Circana, lượng khách đến các cửa hàng fish and chips tại Anh giảm 9% so với cùng kỳ, trong khi khẩu phần trung bình giảm 13%.
(vasep.com.vn) Mỹ đang đối mặt với nhu cầu yếu; nhập khẩu kỷ lục của Trung Quốc tăng nhanh hơn tiêu dùng; châu Âu ngày càng chú trọng đúng sản phẩm và kênh bán hàng; trong khi Nhật Bản tiếp tục ưu tiên các sản phẩm chế biến phù hợp từng phân khúc. Khi nguồn cung tôm toàn cầu tiếp tục tăng, việc chỉ sản xuất nhiều hơn có thể không còn đủ để bảo đảm tăng trưởng.
(vasep.com.vn) Con số 82% giá trị cá minh thái khai thác tại vùng biển Alaska được đưa ra khỏi bang đang thu hút sự chú ý, nhưng theo phân tích kinh tế năm 2023 của Northern Economics, tỷ lệ này chưa phản ánh đầy đủ lợi ích mà ngành cá minh thái mang lại cho Alaska, đặc biệt trong khâu chế biến surimi.
(vasep.com.vn) Năm 2026 đang trở thành một năm nhiều thách thức đối với xuất khẩu cá tra Việt Nam sang Hoa Kỳ. Trong khi xuất khẩu cá tra sang một số thị trường vẫn duy trì tăng trưởng, thị trường Hoa Kỳ lại suy giảm rõ rệt. Tám tháng đầu năm, xuất khẩu cá tra sang Hoa Kỳ giảm gần 14% so với cùng kỳ, riêng tháng 8 giảm trên 50%.
(vasep.com.vn) Trong tuần 36 (31/8–6/9), giá nguyên liệu cá rô phi tại Trung Quốc giao đến các nhà máy chế biến duy trì ổn định. Giá cá cỡ 500–800 g tại Quảng Đông, Quảng Tây và Hải Nam không thay đổi so với tuần trước. Dù thuế nhập khẩu cá rô phi phi lê Trung Quốc vào Mỹ hiện giảm xuống 37,5%, từ mức 45% của năm trước, thị trường xuất khẩu vẫn chưa phục hồi rõ rệt.
(vasep.com.vn) Một đợt El Niño có khả năng đạt cường độ cực mạnh trong lịch sử đang hình thành, làm gia tăng rủi ro đối với hoạt động khai thác thủy sản trên toàn cầu. Theo phân tích của Trung tâm Dự báo Khí hậu thuộc Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Mỹ (NOAA) công bố tháng 8, nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực xích đạo trung và đông Thái Bình Dương tiếp tục tăng, với khả năng hiện tượng này đạt đỉnh vào khoảng tháng 11–12/2026. Ngày 3/9, Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) xác nhận El Niño đã hình thành và dự báo hiện tượng này có thể kéo dài đến tháng 2/2027.
(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Nga mới phê duyệt tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC) đối với cá minh thái tại vùng Viễn Đông ở mức 2,356 triệu tấn năm 2027, giảm 66.200 tấn (khoảng 2,7%) so với khoảng 2,42 triệu tấn năm 2026. Việc cắt giảm chủ yếu tập trung tại các ngư trường truyền thống lớn như phía Bắc biển Okhotsk, Tây Kamchatka và quần đảo Kamchatka-Kuril, trong khi một số khu vực có dấu hiệu phục hồi nguồn lợi được tăng hạn ngạch.
(vasep.com.vn) Bản tin Logistics và Vận tải biển VASEP tuần 8–14/9/2026 cho thấy cước vận tải container từ Việt Nam nhìn chung ổn định nhưng tiếp tục phân hóa mạnh giữa các tuyến. Chỉ số VCFI tổng hợp đạt 4.912 USD/FEU, tăng 0,06% so với tuần trước đó.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
