Một nghiên cứu mới của nhóm nghiên cứu quốc tế cho thấy những mối quan ngại này hiện nay có thể được khắc phục, ít nhất là đối với việc tiêu thụ các loài động vật biển ăn thịt di cư như cá ngừ, cá kiếm và cá mập.
Nhóm nghiên cứu tập trung vào caesium, một kim loại màu bạc với một lượng lớn đồng vị phóng xạ. Hai trong số này, 134Cs và 137Cs, hình thành khi nhiên liệu urani bị phá vỡ trong lò phản ứng hạt nhân. Các đồng vị caesium cần được xem xét cẩn trọng bởi chúng được thải ra với số lượng lớn sau thiên tai, có thời gian bán hủy tương đối dài (lần lượt là 2,1 và 30 năm), và có xu hướng tích tụ trong các mô cơ mà con người thích ăn.
Tuy nhiên, việc lấy mẫu các mô từ cá săn mồi và các động vật có xương sống khác ở khu vực bắc Thái Bình Dương từ năm 2012 đến năm 2015 cho thấy chưa có phát hiện về nồng độ 134Cs và 137Cs đạt mức độ nền từ các kiểm tra hạt nhân trên mặt đất trong những năm 1940 và 1950.
Dấu hiệu còn mờ nhạt
Tác giả chính Daniel Madigan của Đại học Harvard cho biết, các phép đo và tính toán liên quan về lượng caesium phóng xạ trong một người do ăn hải sản bị nhiễm cho thấy những tác động đối với sức khoẻ có thể là không đáng kể. Đối với các sản phẩm bị hạn chế trong thương mại, mức caesium phải cao hơn 1.600 lần so với bất kỳ mẫu nào mà chúng ta đo được.
Đồng tác giả Kevin Weng, trợ lý giáo sư tại Viện Khoa học biển Virginia William & Mary, đã tham gia nghiên cứu này bằng cách thu thập các mẫu cá ở vùng biển Oahu. Ông cho biết, nghiên cứu này cho thấy mức phóng xạ từ thảm hoạ Fukushima rất thấp đối với các động vật có xương sống ở khu vực xảy ra thảm họa.
Các nhà nghiên cứu đã tiến hành phân tích một phần là để đáp ứng các nghiên cứu trước đây về nồng độ phóng xạ cesium trong cá ngừ vây xanh và cá ngừ đánh bắt ngoài khơi bờ biển California trong thời gian ngắn sau khi thảm họa Fukushima, bằng chứng cho thấy những con cá này đã bơi gần 6.000 dặm trong vòng chưa đầy hai tháng.
Theo dõi mức độ di cư
Mặc dù nghiên cứu ban đầu tập trung vào việc sử dụng đồng vị cesium như là một công cụ ngẫu nhiên có thể giúp các nhà khoa học mô tả đặc tính di cư giữa một nhóm cá thương mại bị khai thác mạnh, tuy nhiên người tiêu dùng quan tâm đến các nguy cơ đối với sức khoẻ con người hơn.
Các nghiên cứu trước đây cho thấy những rủi ro cực kỳ thấp từ cesium đối với bất cứ ai sử dụng những loài di cư này, nhưng mối lo ngại của công chúng vẫn tồn tại, không chỉ các loài cá ngừ đã được đo độ cesium, mà còn đối với các loài cá, động vật biển có vú và cá mập khác.
Người tiêu dùng quan tâm nhiều đến cá hồi, cá halibut và sò điệp bắc Thái Bình Dương, và sư tử biển ở Nam California.
Mục tiêu của nghiên cứu là đưa ra những rủi ro có thể bằng cách khảo sát một loạt các loài động vật có xương sống trên khắp Bắc Thái Bình Dương có hoặc không có radocesium do vụ Fukushima. Kết quả cho thấy mức độ ảnh hưởng rất thấp hoặc không có ở những động vật này. Điều này rất quan trọng đối với nhận thức của công chúng về an toàn thủy sản và sự hiểu biết khoa học về chuyển đổi phóng xạ.
(vasep.com.vn) Trong tháng đầu năm 2026, giá nguyên liệu cá tuyết tại Bắc Âu tăng lên mức kỷ lục, giúp ngư dân khai thác hưởng lợi đáng kể. Tuy nhiên, đà tăng này lại gây áp lực lớn cho các doanh nghiệp chế biến và thu mua cá thịt trắng, khi chi phí đầu vào leo thang nhưng khả năng chuyển hết phần tăng giá sang thị trường tiêu thụ ngày càng hạn chế.
(vasep.com.vn) Liên minh vận hành Gemini Cooperation giữa Maersk và Hapag-Lloyd vừa thông báo tuyến dịch vụ ME11 sẽ quay trở lại hành trình qua Biển Đỏ, theo thông cáo báo chí của Maersk ngày 3/2. Đây là những con tàu có kích thước lớn nhất quay lại kênh đào Suez kể từ tháng 10/2023, thời điểm xung đột Israel – Palestine bùng phát và kéo theo các cuộc tấn công của lực lượng Houthi nhằm vào tàu thương mại tại khu vực này.
(vasep.com.vn) Ngày 17/2/2026, Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) đã công bố kết quả cuối cùng đợt rà soát hành chính lần thứ 19 (POR19) đối với lệnh áp thuế chống bán phá giá (CBPG) tôm nước ấm đông lạnh từ Việt Nam, giai đoạn 01/02/2023 – 31/01/2024.
(vasep.com.vn) Nghiên cứu mới của các nhà khoa học Bồ Đào Nha cho thấy protein thủy phân từ phụ phẩm ngành thực phẩm có thể thay thế một phần bột cá trong khẩu phần nuôi cá vược châu Âu (European seabass) mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng, hiệu quả sử dụng thức ăn hay chất lượng phi lê, đồng thời nâng cao tính bền vững của ngành.
(vasep.com.vn) Super Bowl của Liên đoàn Bóng bầu dục Quốc gia Mỹ (NFL) diễn ra ngày 8/2, cùng với Valentine’s Day vào ngày 14/2, đang tạo ra cơ hội lớn cho các nhà bán lẻ và chuỗi nhà hàng tại Mỹ đẩy mạnh các chương trình khuyến mãi, đặc biệt là với mặt hàng thủy sản.
(vasep.com.vn) Việc Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ công bố hoàn tất đàm phán Hiệp định thương mại tự do (FTA) cuối tháng 1/2026 đang mở ra một giai đoạn cạnh tranh mới trên thị trường thủy sản châu Âu. Trong đó, ngành cá ngừ Việt Nam – vốn coi EU là thị trường quan trọng cho các dòng sản phẩm loin và cá ngừ chế biến – có thể đối mặt rủi ro “xói mòn ưu đãi”, khi một đối thủ lớn về nguồn nguyên liệu và năng lực chế biến như Ấn Độ được mở cánh cửa thuế quan rộng hơn.
(vasep.com.vn) Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Fish Physiology and Biochemistry cho thấy bột giun nhiều tơ (polychaete meal) từ loài Hediste diversicolor có thể thay thế tới 50% bột cá trong thức ăn cho cá vược châu Âu (Dicentrarchus labrax) mà không ảnh hưởng đến tăng trưởng, hiệu quả sử dụng thức ăn hay chất lượng phi lê.
(vasep.com.vn) Năm 2025, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam ghi nhận bước tăng trưởng ấn tượng, với tổng kim ngạch đạt hơn 99 triệu USD, cho thấy vai trò ngày càng rõ nét của mặt hàng này trong cơ cấu xuất khẩu thủy sản. Trong đó, phi lê cá và các loại thịt cá đạt 61 triệu USD, chiếm 61% tổng kim ngạch, khẳng định vị thế là nhóm sản phẩm chủ lực.
(vasep.com.vn) Năm 2025, xuất khẩu cá và hải sản của Nga sang Nhật Bản ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể, phản ánh sự phục hồi nhu cầu và khả năng thích ứng của doanh nghiệp Nga trước những biến động của thị trường quốc tế. Theo phân tích của Liên minh Thủy sản Nga dựa trên số liệu hải quan Nhật Bản, kim ngạch xuất khẩu đạt 952 triệu USD, tăng 11% so với năm 2024. Về khối lượng, xuất khẩu đạt 118 nghìn tấn, tăng 9% so với cùng kỳ năm trước.
(vasep.com.vn) Ngành tôm Indonesia khép lại năm 2025 với sự phục hồi mạnh mẽ trong tháng 12, qua đó bù đắp phần nào những gián đoạn nghiêm trọng tại thị trường Mỹ trong quý IV. Dù tổng khối lượng xuất khẩu cả năm gần như đi ngang, kim ngạch vẫn ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số, phản ánh rõ chiến lược chuyển dịch sang các sản phẩm giá trị gia tăng.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn