Động thái này nằm trong khuôn khổ việc NOAA siết chặt quy định đối với các quốc gia không đáp ứng yêu cầu của Đạo luật Bảo vệ Động vật Có vú Biển (MMPA) của Mỹ.
Nhiều nước châu Phi bị từ chối tiếp cận thị trường Mỹ
Đầu tháng 9, NOAA thông báo 240 nghề cá của 46 quốc gia không đáp ứng tiêu chuẩn MMPA, do đó sẽ mất quyền xuất khẩu sản phẩm thủy sản sang Mỹ từ đầu năm 2026.
Tại châu Phi, một số quốc gia bị ảnh hưởng gồm: Cameroon, Ghana, Kenya, Liberia, Madagascar, Mauritania, Mozambique, Nigeria, Senegal và Somalia.
Ngược lại, các quốc gia đáp ứng đầy đủ quy định gồm Morocco, Seychelles, Mauritius, Ai Cập, Bờ Biển Ngà, Cape Verde, Sierra Leone, Tanzania, Tunisia và Nam Phi.
Nam Phi chứng minh tuân thủ nghiêm ngặt quy định bảo vệ tài nguyên biển
Ông Saasa Pheeha, Giám đốc Quản lý Nguồn lợi Biển thuộc Bộ Lâm nghiệp, Thủy sản và Môi trường Nam Phi (DFFE), cho biết nước này đã bắt đầu làm việc với NOAA từ tháng 10/2021 để xin phê duyệt sơ bộ theo MMPA.
“Chúng tôi đã cung cấp dữ liệu, tài liệu chứng minh và bằng chứng về việc tuân thủ, bao gồm hệ thống pháp lý tiến bộ trong quản lý tài nguyên biển,” ông nói.
Theo MMPA, các quy định nhập khẩu của Mỹ bao gồm kiểm soát nghiêm ngặt về sản lượng khai thác và giảm thiểu bycatch (động vật bị bắt ngoài ý muốn). Ông Pheeha cho biết Nam Phi đã xử lý hiệu quả vấn đề này trên 22 lĩnh vực nghề cá thương mại, trong đó mỗi lĩnh vực đều có danh sách cố định các chủ quyền khai thác, được cấp phép hàng năm với các điều kiện chặt chẽ, tuân thủ phương pháp quản lý nghề cá dựa trên hệ sinh thái theo Luật Tài nguyên Sinh vật Thủy sinh của nước này.
NOAA đánh giá cao hồ sơ của Nam Phi, cho rằng quốc gia này không có nguồn lợi nào có nguy cơ tuyệt chủng cao do tương tác với hoạt động đánh bắt, và đã chứng minh được ưu tiên giảm thiểu rủi ro đối với nghề cá có khả năng tương tác cao với động vật biển có vú.
Cơ hội tăng xuất khẩu thủy sản sang Mỹ
Ông Pheeha nhận định, với việc nhiều quốc gia bị loại, nhu cầu đối với thủy sản Nam Phi tại Mỹ có thể tăng mạnh.
“Mặc dù Mỹ hiện chưa phải là thị trường xuất khẩu lớn của chúng tôi so với EU, Trung Quốc hay Nhật Bản, nhưng chúng tôi kỳ vọng thị phần tại Mỹ sẽ tăng sau tháng 1/2026,” ông nói.
Tuy nhiên, ông cũng thận trọng khi cho rằng chính sách thương mại của Mỹ có thể thay đổi bất ngờ, ảnh hưởng đến kế hoạch xuất khẩu.
Tranh cãi tại Mỹ về quyết định của NOAA
Các quyết định của NOAA đã vấp phải phản ứng mạnh mẽ tại Mỹ, bao gồm một vụ kiện do liên minh các nhà nhập khẩu và hiệp hội ngành thủy sản như Viện Nghề cá Quốc gia (NFI) và Trung tâm Luật Nhà hàng Mỹ khởi xướng.
Ông Gavin Gibbons, Giám đốc Chiến lược của NFI, cho rằng các lệnh cấm nhập khẩu này có thể gây thiệt hại nghiêm trọng cho các nhà nhập khẩu và người tiêu dùng Mỹ, vì chúng không dựa trên bằng chứng cụ thể về việc gây hại cho động vật biển, mà chủ yếu dựa vào thiếu sót trong dữ liệu, quy trình báo cáo hoặc khác biệt về phương pháp giảm thiểu khai thác không chủ đích (bycatch).
(vasep.com.vn) Trong khuôn khổ Triển lãm Thủy sản và Nghề cá Quốc tế Busan (BISFE 2026), diễn ra từ ngày 4–6/11/2026 tại Trung tâm Triển lãm và Hội nghị BEXCO, Busan (Hàn Quốc), VASEP tham gia các hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối doanh nghiệp, góp phần thúc đẩy hợp tác thủy sản giữa hai nước.
(vasep.com.vn) Theo cập nhật của Shrimp Insights, giá tôm chân trắng nguyên liệu tại 5 quốc gia sản xuất lớn gồm Ecuador, Ấn Độ, Indonesia, Thái Lan và Việt Nam trong tuần 44 (26/10 – 1/11/2026) ghi nhận diễn biến trái chiều so với tuần 42, tùy theo quốc gia và cỡ tôm.
(vasep.com.vn) Trong 9 tháng đầu năm 2026, Trung Quốc nhập khẩu hơn 541.000 tấn cá minh thái đông lạnh từ Nga, trị giá khoảng 1 tỷ USD, mức cao nhất từ trước đến nay, theo Trung tâm Xuất khẩu Nông sản Liên bang Nga.
(vasep.com.vn) Sugiyo, nhà sản xuất thủy sản chế biến của Nhật Bản, đang mở rộng hoạt động tại Malaysia nhằm khai thác thị trường thực phẩm halal. Doanh nghiệp đã đạt chứng nhận halal trong năm 2026 và đang hợp tác với các nhà bán lẻ địa phương để phát triển danh mục sản phẩm, hướng tới mở rộng thị trường tại ASEAN.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản giữ đà tăng hai con số, nhưng cơ hội không chia đều cho mọi ngành hàng, thị trường. Khi doanh nghiệp xây dựng kế hoạch năm 2027, Vietnam Seafood Summit 2026 (VSS2026) là dịp cùng nhìn về phía trước: bán gì, bán ở đâu và chuẩn bị thế nào để tăng trưởng trong những năm tới?
(vasep.com.vn) Việc sử dụng phụ phẩm gia cầm trong thức ăn cá hồi tại Na Uy đang được thúc đẩy nhằm giảm phụ thuộc vào nguyên liệu biển. Tuy nhiên, giải pháp này vẫn làm dấy lên tranh luận về tính bền vững, an toàn thực phẩm và tác động đến hệ sinh thái.
(vasep.com.vn) Theo số liệu của Eurostat, xuất khẩu cá đông lạnh của Nga sang Liên minh châu Âu (EU) trong tháng 8/2026 giảm xuống mức thấp nhất kể từ tháng 1/2016, phản ánh xu hướng suy giảm đáng kể trong thương mại mặt hàng này.
(vasep.com.vn) Thị trường vận tải container quốc tế cuối tháng 10/2026 tiếp tục biến động, với giá cước phân hóa giữa các tuyến, lịch tàu bị cắt giảm và mạng lưới trung chuyển đang được điều chỉnh. Đáng chú ý, từ ngày 4/11, Maersk sẽ áp dụng phụ phí mùa cao điểm 800 USD/container đối với hàng xuất khẩu từ Việt Nam sang Tây Phi, bao gồm container lạnh. Những diễn biến này đòi hỏi doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản theo dõi sát chi phí logistics và chủ động bố trí lịch giao hàng.
(vasep.com.vn) Fiji đã phát hiện nhiều tàu cá nghi hoạt động bất hợp pháp và tàu du lịch tắt thiết bị phát tín hiệu nhận dạng trong đợt thử nghiệm công nghệ giám sát hàng hải phối hợp với New Zealand. Theo Bộ trưởng Quốc phòng Fiji, ông Pio Tikoduadua, hoạt động giám sát kéo dài 4 tuần đã phát hiện 137 tàu thuộc diện cần kiểm tra, theo dõi, trong đó có các tàu cá nghi hoạt động không có giấy phép hợp lệ.
(vasep.com.vn) Na Uy và Nga đã đạt thỏa thuận nghề cá năm 2027 tại cuộc đàm phán ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ, ngày 23/10/2026. Sau nhiều năm hạn ngạch cá tuyết liên tục giảm, thỏa thuận mới đánh dấu lần đầu tiên trong sáu năm hạn ngạch loài cá này tại biển Barents được tăng trở lại.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn