Động thái này nằm trong khuôn khổ việc NOAA siết chặt quy định đối với các quốc gia không đáp ứng yêu cầu của Đạo luật Bảo vệ Động vật Có vú Biển (MMPA) của Mỹ.
Nhiều nước châu Phi bị từ chối tiếp cận thị trường Mỹ
Đầu tháng 9, NOAA thông báo 240 nghề cá của 46 quốc gia không đáp ứng tiêu chuẩn MMPA, do đó sẽ mất quyền xuất khẩu sản phẩm thủy sản sang Mỹ từ đầu năm 2026.
Tại châu Phi, một số quốc gia bị ảnh hưởng gồm: Cameroon, Ghana, Kenya, Liberia, Madagascar, Mauritania, Mozambique, Nigeria, Senegal và Somalia.
Ngược lại, các quốc gia đáp ứng đầy đủ quy định gồm Morocco, Seychelles, Mauritius, Ai Cập, Bờ Biển Ngà, Cape Verde, Sierra Leone, Tanzania, Tunisia và Nam Phi.
Nam Phi chứng minh tuân thủ nghiêm ngặt quy định bảo vệ tài nguyên biển
Ông Saasa Pheeha, Giám đốc Quản lý Nguồn lợi Biển thuộc Bộ Lâm nghiệp, Thủy sản và Môi trường Nam Phi (DFFE), cho biết nước này đã bắt đầu làm việc với NOAA từ tháng 10/2021 để xin phê duyệt sơ bộ theo MMPA.
“Chúng tôi đã cung cấp dữ liệu, tài liệu chứng minh và bằng chứng về việc tuân thủ, bao gồm hệ thống pháp lý tiến bộ trong quản lý tài nguyên biển,” ông nói.
Theo MMPA, các quy định nhập khẩu của Mỹ bao gồm kiểm soát nghiêm ngặt về sản lượng khai thác và giảm thiểu bycatch (động vật bị bắt ngoài ý muốn). Ông Pheeha cho biết Nam Phi đã xử lý hiệu quả vấn đề này trên 22 lĩnh vực nghề cá thương mại, trong đó mỗi lĩnh vực đều có danh sách cố định các chủ quyền khai thác, được cấp phép hàng năm với các điều kiện chặt chẽ, tuân thủ phương pháp quản lý nghề cá dựa trên hệ sinh thái theo Luật Tài nguyên Sinh vật Thủy sinh của nước này.
NOAA đánh giá cao hồ sơ của Nam Phi, cho rằng quốc gia này không có nguồn lợi nào có nguy cơ tuyệt chủng cao do tương tác với hoạt động đánh bắt, và đã chứng minh được ưu tiên giảm thiểu rủi ro đối với nghề cá có khả năng tương tác cao với động vật biển có vú.
Cơ hội tăng xuất khẩu thủy sản sang Mỹ
Ông Pheeha nhận định, với việc nhiều quốc gia bị loại, nhu cầu đối với thủy sản Nam Phi tại Mỹ có thể tăng mạnh.
“Mặc dù Mỹ hiện chưa phải là thị trường xuất khẩu lớn của chúng tôi so với EU, Trung Quốc hay Nhật Bản, nhưng chúng tôi kỳ vọng thị phần tại Mỹ sẽ tăng sau tháng 1/2026,” ông nói.
Tuy nhiên, ông cũng thận trọng khi cho rằng chính sách thương mại của Mỹ có thể thay đổi bất ngờ, ảnh hưởng đến kế hoạch xuất khẩu.
Tranh cãi tại Mỹ về quyết định của NOAA
Các quyết định của NOAA đã vấp phải phản ứng mạnh mẽ tại Mỹ, bao gồm một vụ kiện do liên minh các nhà nhập khẩu và hiệp hội ngành thủy sản như Viện Nghề cá Quốc gia (NFI) và Trung tâm Luật Nhà hàng Mỹ khởi xướng.
Ông Gavin Gibbons, Giám đốc Chiến lược của NFI, cho rằng các lệnh cấm nhập khẩu này có thể gây thiệt hại nghiêm trọng cho các nhà nhập khẩu và người tiêu dùng Mỹ, vì chúng không dựa trên bằng chứng cụ thể về việc gây hại cho động vật biển, mà chủ yếu dựa vào thiếu sót trong dữ liệu, quy trình báo cáo hoặc khác biệt về phương pháp giảm thiểu khai thác không chủ đích (bycatch).
(vasep.com.vn) Kể từ ngày 1/1/2026 đến nay, nhiều doanh nghiệp Việt Nam xuất khẩu hải sản khai thác sang thị trường Hoa Kỳ đang gặp không ít khó khăn trong khâu thủ tục. Thực tế ghi nhận cho thấy, một số lô hàng đã cập cảng Mỹ nhưng phải nằm chờ, chưa thể thông quan do chưa có Giấy chứng nhận COA. Ở trong nước, nhiều doanh nghiệp cũng tạm thời chưa dám xuất hàng, bởi dù đã nộp hồ sơ từ đầu năm, đến nay việc cấp hoặc phê duyệt COA vẫn còn hạn chế, khiến kế hoạch xuất khẩu bị gián đoạn.
(vasep.com.vn) Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển (UNCTAD) nhận định thương mại toàn cầu đang bước vào giai đoạn có mức độ phức tạp và bất định cao hơn, đồng thời kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế và hỗ trợ các nước đang phát triển nhằm duy trì đà tăng trưởng thương mại đến năm 2026. Nhận định này được nêu trong báo cáo cập nhật thương mại toàn cầu đầu tiên do UNCTAD công bố.
(vasep.com.vn) High Liner Foods – doanh nghiệp thủy sản có trụ sở tại Lunenburg, Nova Scotia (Canada) – đang mở đầu năm 2026 bằng việc ra mắt loạt sản phẩm mới dành cho kênh dịch vụ ăn uống, trong đó cá minh thái (pollock) là nguyên liệu chủ đạo. Động thái này diễn ra sau một năm công ty hoàn tất việc mua lại hai thương hiệu hải sản bán lẻ lớn tại Mỹ là Mrs. Paul’s và Van de Kamp’s.
Trong năm 2025, giá trị nhập khẩu thủy sản nói chung (HS03) từ Việt Nam của Singapore đạt 125,5 triệu SGD (97,7 triệu USD), tăng 10,7% so với cùng kỳ năm 2024.
(vasep.com.vn) Tính đến ngày 14/1/2026, ngành tôm hùm Canada đang đối mặt với một thị trường đầy biến động, khi giá thu mua tại cảng tăng mạnh trong bối cảnh nguồn cung khan hiếm và căng thẳng thương mại chưa được tháo gỡ. Tại Nova Scotia, giá tôm hùm đã lên tới 7,56 USD/lb (10,50 CAD/lb), tăng 23,5% so với đầu vụ. Theo Food World (Bắc Kinh), mức tăng này chủ yếu do thời tiết mùa đông khắc nghiệt và tồn kho tại Bắc Mỹ sụt giảm.
(vasep.com.vn) Năm 2025 khép lại với một cột mốc đáng ghi nhận của ngành tôm Việt Nam. Theo số liệu Hải quan Việt Nam, tổng kim ngạch xuất khẩu tôm của Việt Nam năm 2025 đạt 4,6 tỷ USD, tăng 19% so với năm 2024 – mức cao nhất từ trước tới nay.
Theo Sở NN-MT tỉnh Đồng Tháp, đến nay toàn tỉnh có cho 412 cơ sở nuôi cá tra với diện tích hơn 1.800 ha được cấp mã số vùng nuôi và có hơn 267ha diện tích thả nuôi đạt các chứng nhận quốc tế như: ASC, BAP, GlobalGAP, Viet GAP.
(vasep.com.vn) Theo báo cáo mới công bố của Euromonitor International (Anh), thị trường thủy sản Trung Quốc đang chứng kiến sự phân hóa rõ rệt trong hành vi tiêu dùng. Trong bối cảnh lo ngại về kinh tế trong nước và toàn cầu gia tăng, người tiêu dùng ngày càng nhạy cảm về giá, khiến phân khúc thủy sản trung cấp sụt giảm mạnh, trong khi sản phẩm cao cấp và giá rẻ lại ghi nhận xu hướng tích cực.
(vasep.com.vn) Mùa đánh bắt mực năm 2026 của Argentina đang mở ra những tín hiệu tích cực, mang lại kỳ vọng lớn cho cả ngư dân và doanh nghiệp chế biến. Sau khi chịu ảnh hưởng của các cơn bão đầu mùa, điều kiện biển đã nhanh chóng được cải thiện, giúp các đội tàu sớm xác định được những đàn mực lớn ở khu vực phía bắc vĩ độ 49° Nam. Sản lượng khai thác trên mỗi tàu đạt mức cao nhất trong nhiều năm, đánh dấu bước đột phá quan trọng cả về sinh học lẫn thương mại.
(vasep.com.vn) Năm 2025 khép lại với nhiều “chuyển dịch” đáng chú ý trong bức tranh xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam. Theo số liệu thống kê của Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu cá ngừ đạt 924 triệu USD, giảm 7% so với năm 2024. Sự sụt giảm trong kim ngạch XK cá ngừ cho thấy sự phân hóa rõ nét theo thị trường và theo nhóm sản phẩm: Mỹ – thị trường lớn nhất – giảm sâu, trong khi EU và CPTPP tăng.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn