Gạo, cà phê, thủy sản của Việt Nam còn nhiều dư địa tại thị trường châu Phi

Xuất nhập khẩu 08:30 01/08/2025
Các chuyên gia kinh tế nhận định châu Phi là thị trường có sức mua ngày càng lớn, tỷ suất lợi nhuận cao và không đặt ra những rào cản kỹ thuật quá khắt khe như Liên minh châu Âu (EU). Đây là cơ hội lớn cho hàng hóa Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh các thị trường truyền thống đang có nhiều biến động.

Trước những biến động khó đoán tại các thị trường xuất khẩu chủ lực như Trung Quốc, châu Âu và Mỹ, Việt Nam đang nỗ lực chuyển hướng tìm kiếm và mở rộng thị trường sang khu vực châu Phi – một khu vực được đánh giá là giàu tiềm năng, ít rào cản kỹ thuật và đang có nhu cầu ngày càng tăng đối với nhiều loại hàng hóa Việt Nam.

Châu Phi, thị trường nhiều tiềm năng

Thời gian gần đây, Việt Nam đã liên tiếp thực hiện nhiều hoạt động ngoại giao cấp cao với các nước châu Phi. Đáng chú ý là chuyến thăm chính thức Senegal và Maroc của Chủ tịch Quốc hội Việt Nam Trần Thanh Mẫn cũng như chuyến thăm Côte d’Ivoire và Nam Phi của Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh vừa qua. Các hoạt động ngoại giao đi kèm với thúc đẩy ngoại thương đang mở ra một giai đoạn mới trong quan hệ hợp tác kinh tế, thương mại giữa Việt Nam với khu vực châu Phi.

Châu Phi hiện có dân số trên 1,4 tỷ người, được dự báo sẽ vượt 2,5 tỷ người vào năm 2050. Đây là một trong những khu vực có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất thế giới, với tầng lớp trung lưu ngày càng gia tăng.

Theo số liệu thống kê, năm 2024, kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang châu Phi đạt khoảng 4 tỷ USD và nhập khẩu từ khu vực này khoảng 5,5 tỷ USD. Tuy nhiên, kim ngạch với nhiều quốc gia trong khu vực vẫn còn khiêm tốn. Ví dụ, Senegal, một đối tác quan trọng tại Tây Phi, hiện chỉ chiếm gần 1% trong tổng thương mại hai chiều với châu Phi, cho thấy dư địa hợp tác còn rất lớn.

Trong khi đó, các quốc gia châu Phi đang có nhu cầu lớn về các mặt hàng nông sản, lương thực thực phẩm, hàng tiêu dùng thiết yếu, máy móc thiết bị phục vụ sản xuất nông nghiệp, vật liệu xây dựng… – những lĩnh vực mà Việt Nam có thế mạnh.

Về phía Việt Nam, Việt Nam là nước xuất khẩu hàng đầu thế giới về gạo, cà phê, hạt tiêu, hạt điều và thủy sản. Năm 2024, xuất siêu nông sản của Việt Nam đạt gần 18 tỷ USD. Gạo Việt Nam đã có mặt tại hơn 150 quốc gia và vùng lãnh thổ. Ngoài ra, ngành công nghiệp chế biến, dệt may, điện tử, hàng gia dụng của Việt Nam cũng phát triển mạnh mẽ, có khả năng cung ứng đa dạng chủng loại hàng hóa với chất lượng ngày càng cao.

Các chuyên gia kinh tế nhận định châu Phi là thị trường có sức mua ngày càng lớn, tỷ suất lợi nhuận cao và không đặt ra những rào cản kỹ thuật quá khắt khe như Liên minh châu Âu (EU). Đây là cơ hội lớn cho hàng hóa Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh các thị trường truyền thống đang có nhiều biến động.

Tiến sĩ Phan Chí Hiếu, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, nhấn mạnh rằng khi Hiệp định Thương mại Tự do Lục địa châu Phi (AfCFTA) được triển khai đầy đủ, Việt Nam sẽ có cơ hội lớn để đẩy mạnh xuất khẩu vào khu vực này, bởi hàng hóa giữa hai bên có tính bổ sung cao, không cạnh tranh trực tiếp.

Gạo, cà phê, thủy sản... được đánh giá cao

Theo ông Hoàng Đức Nhuận, Tham tán thương mại Việt Nam tại Algeria, các quốc gia Bắc Phi như Algeria, Tunisia có nhu cầu nhập khẩu lớn các mặt hàng nông sản, thủy sản thế mạnh của Việt Nam như cà phê thô, hạt tiêu, hạt điều nhân, cơm dừa, cá tra, ba sa, tôm đông lạnh,... trong khi một số nước Tây Phi như Senegal cần mua nhiều gạo, hạt tiêu, bánh kẹo và sản phẩm ngũ cốc.

Các nước châu Phi có nhu cầu nhập khẩu lớn các mặt hàng nông sản, thủy sản thế mạnh của Việt Nam như cà phê thô, hạt tiêu, hạt điều nhân, cơm dừa, cá tra, ba sa, tôm đông lạnh...

Đáng chú ý, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Senegal của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn từ ngày 22-24/7/2025, Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân đã ký Bản ghi nhớ về thương mại gạo với Bộ trưởng Bộ Công thương Senegal Serigne Gueye Diop, theo đó mỗi năm Việt Nam cung cấp cho quốc gia Tây Phi này 100.000 tấn gạo.

Việc ký kết MOU về thương mại gạo với Senegal có ý nghĩa quan trọng, nhằm góp phần đảm bảo an ninh lương thực, ổn định thị trường gạo, giảm thiểu tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu, các thảm họa thiên nhiên cho Senegal. Đồng thời, thỏa thuận hợp tác này cũng nhằm tăng cường mối quan hệ kinh tế và thương mại tốt đẹp giữa hai nước; góp phần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu gạo; tìm thêm đầu ra cho ngành hàng lúa gạo và người nông dân Việt Nam.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia để chinh phục thị trường châu Phi không phải là điều dễ dàng. Khoảng cách địa lý xa, chi phí vận chuyển cao, thiếu thông tin thị trường và khung pháp lý còn chưa hoàn chỉnh là những rào cản lớn đối với doanh nghiệp Việt Nam.

Thêm vào đó, tình trạng thanh toán quốc tế chưa ổn định, cơ sở hạ tầng logistics còn yếu, và đặc biệt là vấn đề rủi ro chính trị tại một số quốc gia cũng là những yếu tố mà doanh nghiệp cần tính toán kỹ lưỡng.

Để hỗ trợ doanh nghiệp, Chính phủ Việt Nam đang thúc đẩy đàm phán và ký kết các hiệp định thương mại, đầu tư, tránh đánh thuế hai lần, bảo hộ đầu tư… nhằm tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho hợp tác song phương. Đồng thời, các đề án hợp tác đã được Bộ Công thương ban hành như “Tăng cường quan hệ thương mại với Liên minh châu Phi giai đoạn 2022–2025”, “Thúc đẩy trao đổi thương mại một số mặt hàng xuất nhập khẩu có thế mạnh giữa Việt Nam với các thị trường trọng điểm tại châu Phi giai đoạn 2024-2026” hay “Phát triển quan hệ Việt Nam – Trung Đông – Châu Phi” cũng đang đi vào triển khai thực chất.

Phía Việt Nam cũng hoan nghênh các đoàn doanh nghiệp châu Phi, đặc biệt là từ Senegal, Maroc, Nigeria... sang Việt Nam tham dự các hội chợ lớn như Vietnam Expo, Vietnam Foodexpo, Viet Nam International Sourcing... nhằm tăng cường giao lưu kinh doanh và tìm kiếm cơ hội hợp tác thực tế.

Theo Tạp chí điện tử kinh doanh

thuy san viet nam xuat khau thuy san thi truong chau phi

TIN MỚI CẬP NHẬT

Australia ứng dụng huỳnh quang tia X để theo dõi sự di chuyển của ghẹ xanh

 |  10:55 18/11/2026

(vasep.com.vn) Các nhà nghiên cứu thuộc Cơ quan Công nghiệp cơ bản và Phát triển vùng Tây Australia (DPIRD) đang phối hợp với ChemCentre sử dụng thiết bị huỳnh quang tia X (XRF) để phân tích thành phần nguyên tố trong vỏ ghẹ xanh.

Na Uy: Xuất khẩu cá thịt trắng giảm, giá phi lê cá tuyết tăng mạnh

 |  08:25 18/11/2026

(vasep.com.vn) – Xuất khẩu nhiều sản phẩm cá thịt trắng của Na Uy tiếp tục sụt giảm về khối lượng trong tuần cuối tháng 10/2026, trong khi giá một số mặt hàng tăng đáng kể so với cùng kỳ năm trước, đặc biệt là phi lê cá tuyết đông lạnh.

Sản lượng cá minh thái Nga vượt 2 triệu tấn

 |  08:23 18/11/2026

(vasep.com.vn) Tính đến đầu tháng 11/2026, sản lượng cá minh thái của Nga tại vùng Viễn Đông vượt 2 triệu tấn, tăng 3,1% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, Mỹ hoàn thành 94% hạn ngạch mùa khai thác B. Tuy nhiên, sản lượng các sản phẩm chế biến tại cả hai quốc gia có sự biến động trái chiều.

Trung Quốc thành thị trường lớn thứ ba của thủy sản Na Uy

 |  08:23 18/11/2026

(vasep.com.vn) Theo Hội đồng Hải sản Na Uy (NSC), Trung Quốc đã trở thành thị trường xuất khẩu thủy sản lớn thứ ba của Na Uy xét về giá trị trong tháng 10/2026, với mức tăng 12% so với cùng kỳ. Kim ngạch xuất khẩu sang Trung Quốc đạt 1,16 tỷ NOK, tương đương khoảng 127 triệu USD.

Kyokuyo (Nhật Bản) thông báo tăng lợi nhuận

 |  08:21 18/11/2026

(vasep.com.vn) Tập đoàn thủy sản Nhật Bản Kyokuyo ghi nhận lợi nhuận hoạt động tăng 18,8% trong 6 tháng kết thúc ngày 30/9/2026, nhờ doanh số cá ngừ và thực phẩm tươi sống khả quan. Tuy nhiên, hoạt động kinh doanh thịt cua giả tại Mỹ chịu áp lực từ chi phí nguyên liệu tăng cao.

TIÊU CHÍ XÉT CHỌN & VINH DANH DOANH NGHIỆP HỘI VIÊN VASEP XUẤT KHẨU XUẤT SẮC NĂM 2026

 |  11:33 17/11/2026

Theo truyền thống hàng năm của Hiệp hội VASEP, nhằm ghi nhận và vinh danh các doanh nghiệp hội viên có thành tích cao trong xuất khẩu thủy sản tại mỗi Tỉnh, Ban Lãnh đạo Hiệp hội đã thông qua Bản tiêu chí xét chọn các DN thủy sản hội viên có kết quả XK thủy sản xuất sắc trong năm 2026, và tiến hành vinh danh trao kỷ niệm chương tại Hội nghị toàn thể Hiệp hội và Tổng kết Xuất khẩu vào ngày 25/12/2026 tại KS Mariott, Tp. Hồ Chí Minh.

Nhập khẩu tôm của Mỹ tăng 12% trong tháng 9/2026

 |  08:17 17/11/2026

(vasep.com.vn) Tháng 9/2026, Mỹ nhập khẩu 71.016 tấn tôm, trị giá 607 triệu USD, tăng 12% về lượng và 9% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Đây là tháng thứ năm liên tiếp lượng nhập khẩu tăng, đưa kết quả lũy kế 9 tháng trở lại mức tăng trưởng dương.

Nhật Bản: Ngành kamaboko chịu áp lực nguyên liệu

 |  08:07 17/11/2026

(vasep.com.vn) Ngành sản xuất kamaboko (chả cá Nhật Bản) đang chịu sức ép từ giá surimi tăng cao, nguồn cung nguyên liệu thu hẹp và cạnh tranh thu mua từ thị trường quốc tế. Trong khi đó, thanh cua ngày càng phổ biến ở nước ngoài, tạo thêm áp lực cho các nhà sản xuất Nhật Bản.

Cá rô phi Việt Nam mở rộng hiện diện tại thị trường châu Phi

 |  08:07 17/11/2026

(vasep.com.vn) Chín tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam sang các thị trường châu Phi đạt 2,1 triệu USD, tăng 160% so với cùng kỳ năm trước. Châu Phi hiện chiếm 2% tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam, nhưng là một trong những khu vực có tốc độ tăng trưởng cao.

Uganda tiêu hủy 110.000 ngư cụ khai thác bất hợp pháp trị giá 400 triệu shilling

 |  08:00 17/11/2026

(vasep.com.vn) Chính phủ Uganda vừa tiến hành tiêu hủy khoảng 110.000 ngư cụ khai thác bất hợp pháp, trị giá 400 triệu shilling Uganda, nhằm tăng cường thực thi pháp luật nghề cá, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và ngăn chặn các phương thức khai thác mang tính hủy diệt.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC