Trong bối cảnh của một năm đầy biến động như chiến sự, lạm phát, mất giá tiền tệ, mối quan ngại của doanh nghiệp thuỷ sản càng thêm nặng nề, nếu thẻ vàng IUU vẫn chưa được tháo gỡ hoặc xảy ra tình thế xấu hơn đối với ngành khai thác thuỷ sản Việt Nam nếu bị cảnh báo thẻ đỏ.
Sau 5 năm bị cảnh báo thẻ vàng, EU đang ở vị trí nào trong bức tranh XK thuỷ sản của Việt Nam?
Theo thống kê của Hải quan thì đến hết quý III năm nay, khối thị trường EU27 chiếm 12% giá trị XK thuỷ sản của Việt Nam, đứng thứ 4 sau Mỹ, Nhật Bản, Trung Quốc – Hongkong. Trong bức tranh XK giá trị 8,5 tỷ USD với toàn màu xanh tăng trưởng trong 9 tháng đầu năm 2022, thị trường EU cũng đóng góp một gam màu tươi sáng với giá trị đã chạm mốc 1 tỷ USD, tăng 40% so với cùng kỳ năm 2021.
Trong đó, tính đến hết quý III, với 272 triệu USD, XK các sản phẩm hải sản khai thác biển chỉ chiếm 26% giá trị XK thuỷ sản sang thị trường EU, tăng 29%. Trong khi đó, XK thuỷ sản nuôi trồng sang thị trường này chiếm 74% với 771 triệu USD, tăng mạnh 45%.
Ảnh hưởng của thẻ vàng IUU càng rõ nét trong năm nay, khi mà xung đột Nga – Ukraine khiến cho giá xăng dầu tăng vọt, ngư dân các tỉnh ven biển không thể ra khơi. Nguyên liệu khai thác vốn khan hiếm lại càng bị thắt chặt và riêng cho thị trường EU còn thiếu hụt hơn nữa vì những thủ tục làm giấy xác nhận, chứng nhận bất cập và khó khăn.
Do vậy, riêng với sản phẩm hải sản khai thác, trong 9 tháng đầu năm nay, EU chỉ chiếm 8% tổng giá trị XK. So với các thị trường và nhóm thị trường chính NK hải sản khai thác của Việt Nam, thị trường EU chiếm tỷ trọng thấp nhất.
Tính đến hết quý III năm nay, XK hải sản khai thác của Việt Nam đã mang về trên 3,4 tỷ USD, tăng 40% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, thị trường dẫn đầu là Nhật Bản, chiếm 23% với 795 triệu USD, tăng 37% so với cùng kỳ. Thị trường Mỹ đứng thứ hai, chiếm trên 19% với 655 triệu USD, cao hơn 56% so với cùng kỳ năm ngoái. Trung Quốc tăng trưởng mạnh nhất, gấp hơn 2 lần với trên 470 triệu USD và là thị trường lớn thứ 3. Hàn Quốc cũng NK hải sản Việt Nam nhiều hơn EU với gần 380 triệu USD, tăng 20%.
Như vậy, dù giá trị XK hải sản sang EU vẫn tăng nhưng trong cả bức tranh XK thuỷ sản nói chung và hải sản nói riêng của Việt Nam, vị thế của EU ngày càng mờ nhạt và thu hẹp, chủ yếu vì ảnh hưởng của thẻ vàng IUU.
Các sản phẩm hải sản khai thác chính XK sang thị trường EU trong 9 tháng đầu năm gồm cá ngừ, mực, bạch tuộc, điệp, cá tuyết, ghẹ…Nhìn chung giá trị XK các loài này đều cao hơn so với cùng kỳ.
EU và nhiều thị trường khác như Mỹ, Nhật Bản đang ngấm đòn nặng nề bởi lạm phát. Bắt đầu vào những tháng cuối năm, giá cả hàng hoá và sinh hoạt đều tăng, do vậy người tiêu dùng phải cân nhắc và thắt chặt chi tiêu. XK thuỷ sản sang thị trường EU cũng như một số thị trường lớn khác bắt đầu chững lại từ tháng 9 và sẽ tiếp tục khó khăn hơn trong những tháng cuối năm. Đơn hàng NK mới có xu hướng thấp hơn mọi năm, nhiều đơn hàng bị đề nghị hoãn giao hàng, gây khó cho nhà XK.
Dự báo XK thuỷ sản 3 tháng cuối năm sẽ đạt khoảng 2,3 tỷ USD đưa kết quả cả năm 2022 lên khoảng 10,7 – 10,8 tỷ USD, và mục tiêu 10 tỷ USD dự kiến sẽ đạt được vào cuối tháng 11. Trong đó, thị trường EU dự kiến đạt khoảng 1,3 tỷ USD năm 2022.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 23/9/2026 tiếp tục ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về nguồn cung, thương mại và yêu cầu thị trường. Indonesia duy trì xuất khẩu thủy sản ở mức cao, trong khi sản lượng cá hồi tự nhiên của Nga giảm mạnh và nguồn cá tuyết được dự báo có thể phục hồi từ năm 2027. Nga tiếp tục mở rộng thương mại thủy sản với các thị trường ngoài phương Tây, đồng thời thúc đẩy hợp tác và hài hòa tiêu chuẩn trong BRICS. Bên cạnh đó, xu hướng thực phẩm tiện lợi, chứng nhận bền vững và truy xuất nguồn gốc tiếp tục định hình chuỗi cung ứng thủy sản toàn cầu.
(vasep.com.vn) Thai Union Feedmill (TFM), nhà sản xuất và phân phối thức ăn thủy sản của Thái Lan, đã hoàn tất việc thành lập và đăng ký công ty con tại Ecuador với tổng vốn đầu tư 27 triệu USD, nhằm xây dựng cơ sở sản xuất thức ăn thủy sản tại quốc gia Nam Mỹ này.
(vasep.com.vn) Bộ Thủy sản và Aquaculture (MPA) của Brazil vừa tiến hành các cuộc họp quan trọng với giới chức trách và các nhà quản lý ngành thủy sản Paraguay nhằm thắt chặt mối quan hệ hợp tác song phương. Trọng tâm của chiến lược lần này là thúc đẩy chuỗi cung ứng, chia sẻ công nghệ tiên tiến và xây dựng các tiêu chuẩn kiểm dịch chung nhằm hỗ trợ sự phát triển bền vững của ngành nuôi trồng thủy sản tại khu vực biên giới hai nước.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam đạt 3,3 tỷ USD trong 8 tháng đầu năm 2026, tăng 12% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, đà tăng đang chậm lại và phân hóa rõ hơn giữa các thị trường, trong khi Mỹ và EU còn nhiều sức ép. Các thông tin mới nhất từ Global Shrimp Forum 2026 (GSF 2026) diễn ra đầu tháng 9 cũng cho thấy những tháng cuối năm sẽ tiếp tục là giai đoạn cạnh tranh quyết liệt, khi nguồn cung thế giới còn tăng và người mua ngày càng chú trọng chất lượng, quy cách sản phẩm, tính ổn định và khả năng đáp ứng nhu cầu từng thị trường.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản của Na Uy trong tháng 8/2026 đạt 16 tỷ NOK (khoảng 1,5 tỷ USD), tăng 1,9 tỷ NOK, tương đương 14% so với cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, xuất khẩu sang Mỹ ghi nhận mức tăng trở lại sau giai đoạn suy giảm kéo dài.
(vasep.com.vn) Sản lượng bột cá và dầu cá toàn cầu tiếp tục giảm trong 7 tháng đầu năm 2026, trong đó Peru và Chile là những thị trường đóng góp lớn nhất vào mức sụt giảm, theo cập nhật mới nhất của Tổ chức Bột cá và Dầu cá Thế giới (IFFO).
(vasep.com.vn) Cơ quan Thủy sản Nhật Bản và Cơ quan Nghiên cứu Giáo dục Thủy sản Nhật Bản (FRA) cảnh báo nguồn lợi cá mòi Nhật Bản tại Thái Bình Dương đang suy giảm nghiêm trọng và cần cắt giảm mạnh sản lượng khai thác.
(vasep.com.vn) Ghana đang phối hợp với Liên minh châu Âu (EU) nhằm giải quyết các vấn đề về khai thác bất hợp pháp, không khai báo và không theo quy định (IUU), qua đó hướng tới việc gỡ bỏ “thẻ vàng” mà EU áp dụng đối với nước này từ năm 2021.
(vasep.com.vn) Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) vừa công bố chương trình tài trợ trị giá 6 triệu USD nhằm phát triển hoạt động chế biến cá da trơn xâm lấn được khai thác từ các vùng nước tự nhiên. Chương trình hướng tới hỗ trợ ngư dân tiêu thụ sản phẩm đánh bắt, đồng thời góp phần kiểm soát quần thể loài cá đang gây tác động tiêu cực đến hệ sinh thái thủy sinh.
(vasep.com.vn) Ngày 15/9/2026 tại Cần Thơ, Hiệp hội VASEP phối hợp với Hội đồng Quản lý Nuôi trồng Thủy sản (ASC) tổ chức khóa tập huấn “Bộ tiêu chuẩn ASC mới: Cập nhật và hướng dẫn triển khai thực tiễn cho trại nuôi, doanh nghiệp và nhà máy thức ăn thủy sản”. Chương trình không chỉ cập nhật những yêu cầu mới của ASC đối với trang trại và thức ăn thủy sản, mà còn dành thời lượng trao đổi trực tiếp về các vướng mắc doanh nghiệp Việt Nam đang gặp phải trong quá trình áp dụng tiêu chuẩn.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn