Dịch COVID-19 đe dọa mối quan hệ hợp tác thủy sản giữa Nga và Trung Quốc

Thị trường thế giới 08:38 15/01/2021 Kim Thu
(vasep.com.vn) Gần đây Trung Quốc thắt chặt kiểm tra và kiểm soát thủy sản nhập khẩu sau khi tuyên bố phát hiện coronavirus trên thủy sản nhập khẩu, khiến các nhà xuất khẩu thủy sản Nga phải tìm kiếm các thị trường khác.

Trung Quốc là thị trường lớn nhất của thủy sản Nga, với lượng NK 1,09 triệu tấn giá trị 3,3 tỷ USD chiếm 61% lượng thủy sản XK của Nga trong năm 2019. Phần lớn XK thủy sản của Nga sang Trung Quốc là cá minh thái, với giá trị dao động từ 580 đến 600 triệu USD/năm.

Gần đây, khi Trung Quốc tiến hành kiểm soát toàn diện để đảm bảo không có chủng COVID-19 nào xâm nhập vào nước này qua thực phẩm đông lạnh, Nga dường như đã bị giám sát đặc biệt do vị trí địa lý gần Trung Quốc. Cuối tháng 9/2020, cơ quan Hải quan tỉnh Cát Lâm của Trung Quốc đã báo cáo kết quả dương tính coronavirus trên sản phẩm mực đóng gói NK từ tập đoàn thủy sản NOREBO của Nga, dấy lên sự quan ngại cho các nhà chức trách Trung Quốc, khiến họ cho kiểm tra tất cả thủy sản của Nga.

Đại diện của NOREBO bác bỏ các tuyên bố cho rằng sản phẩm của họ có coronavirus vì họ kiểm soát chặt chẽ quá trình sản xuất và vận chuyển. Công ty này đổ lỗi cho vụ việc xảy ra đối với một cơ sở lưu trữ ở Trường Xuân, khi cho rằng đã có một đợt bùng phát dịch COVID-19 xảy ra do lây nhiễm giữa các nhân viên của cơ sở này.

Tháng 11/2020, Hải quan Trung Quốc đã kiểm tra trực tuyến đối với các tàu của Nga sẽ cập cảng Trung Quốc. Quá trình kiểm tra bao gồm kiểm tra trực quan, tổng quan về các quy trình sản xuất trên tàu và phỏng vấn nhân viên phụ trách việc thực hiện các biện pháp an toàn.

Vị trí địa lý trước đây đem lại lợi thế cho các nhà XK của Nga giờ đây lại mang lại các rủi ro vì thời gian giao hàng tương đối ngắn đối với hàng hóa chuyển từ Nga sang Trung Quốc tạo cơ hội tốt hơn cho coronavirus sống sót trong quá trình di chuyển.

Trong tháng 11/2020, một tàu chở hàng đường sắt của Nga bị nghi ngờ có đối tượng nhiễm COVID-19 đã đi vào thị trấn biên giới Manzhouli. Cơ quan Hải quan của Nga, Rosselkhoznadzor, phản ứng bằng cách hứa sẽ làm việc với Cơ quan Liên bang về Nghề cá của Nga để thắt chặt các thủ tục kiểm soát, một động thái do Trung Quốc yêu cầu.

Do sự cố này, các nhà XK của Nga đang bị khó khăn và chẫm trễ trong thông quan các lô hàng đến Trung Quốc. Việc thông quan cho một container vận chuyển bằng đường biển hiện mất hơn 15 ngày, so với trước đây là 5-6 ngày. Sự chậm trễ đã được xác nhận bởi Giám đốc điều hành của Dobroflot, Alexander Efremov, người cho biết việc xả hàng lạnh 5.000 tấn có thể mất đến 3 tuần. Theo ước tính của ông, vì quy trình vận chuyển chiếm 30% trong chuỗi hậu cần nên chi phí vận chuyển tăng từ 10-15% so với tỷ lệ trước dịch.

Alexey Buglak, Chủ tịch Hiệp hội đánh bắt cá minh thái Nga (PCA), cho biết các thủy thủ đoàn của các tàu đến Trung Quốc đang được kiểm tra thường xuyên và bao bì cũng được giám sát chặt chẽ. Các công ty đánh cá ở vùng Viễn Đông của Nga giao thủy sản cho Trung Quốc thông qua các cảng Thanh Đảo và Đại Liên. Hiện tại, các cảng ở Thanh Đảo đã hoàn toàn đóng cửa, vì vậy dòng hàng hóa đã được chuyển hướng sang Đại Liên, gây ra tình trạng xếp hàng dài. Trong tháng 11/2020 có ngày có đến 13 tàu của Nga xếp hàng với khối lượng 53.000 tấn thủy sản trên tàu.

Hơn nữa, các công ty đã phải chuyển tàu sang Hàn Quốc, nhưng việc sử dụng quốc gia này làm trung gian để giao hàng đến Trung Quốc không giải quyết được vấn đề. Điều này cũng làm tăng chi phí cho các chủ hàng. Nếu Trung Quốc tiếp tục đưa ra thêm những quy định sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến toàn bộ ngành XK thủy sản của Nga. Chính phủ Nga khuyến nghị các công ty thủy sản của Nga tăng XK sang Việt Nam bên cạnh việc phục vụ thị trường nội địa của mình. Trong trường hợp tiếp tục gặp khó khăn, XK thủy sản sang Trung Quốc có thể tạm dừng.

Tuy nhiên, nếu thành công, việc đẩy mạnh tiêm vắc-xin của Nga có thể dẫn đến việc khôi phục quan hệ thương mại bình thường giữa Nga và Trung Quốc, đối tác thương mại thủy sản lớn nhất của Nga. Ngay cả trong năm gián đoạn thương mại chưa từng có này, XK thủy sản của Nga sang Trung Quốc chỉ giảm 4% tính đến ngày 22/11/2020, so với cùng kỳ năm 2019, Bộ Nông nghiệp Nga cho biết.

(Theo seafoodsource.com)

TIN MỚI CẬP NHẬT

EU không đưa thủy sản vào gói trừng phạt thứ 21 đối với Nga 

 |  08:40 05/08/2026

(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) đã công bố gói trừng phạt thứ 21 nhằm vào Nga liên quan đến cuộc xung đột tại Ukraine, nhưng không bao gồm các sản phẩm thủy sản dù trước đó từng có kế hoạch áp dụng hạn chế đối với lĩnh vực này. 

Indonesia tăng cường bảo vệ lao động ngành khai thác thủy sản 

 |  08:39 05/08/2026

(vasep.com.vn) Indonesia đang chuẩn bị áp dụng các biện pháp bảo vệ mạnh hơn đối với thuyền viên ngành khai thác thủy sản sau khi tham gia Công ước Lao động trong ngành Đánh bắt cá số 188 của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO). Quy định mới hướng tới cải thiện điều kiện làm việc, an toàn, tiền lương và quyền tiếp cận chăm sóc y tế cho lao động trên tàu cá.  

Thủ tục cấp phép phức tạp kìm hãm phát triển nuôi trồng thủy sản Morocco 

 |  08:39 05/08/2026

(vasep.com.vn) Ngành nuôi trồng thủy sản Morocco có thể thu hút tới 1,96 tỷ USD vốn đầu tư tư nhân và tạo khoảng 75.000 việc làm nếu tháo gỡ được các rào cản về thủ tục hành chính, theo báo cáo mới của Ngân hàng Thế giới (World Bank). 

Thuế mới của Mỹ gây lo ngại cho ngành thủy sản nhập khẩu 

 |  08:38 05/08/2026

(vasep.com.vn) Chính sách thuế mới theo Mục 301 của Mỹ đang tạo thêm áp lực cho các doanh nghiệp thủy sản nhập khẩu khi Washington áp mức thuế bổ sung 10-12,5% đối với hàng hóa từ 60 quốc gia, trong đó có nhiều nước xuất khẩu thủy sản lớn. Biện pháp này được Mỹ đưa ra với lý do các quốc gia chưa thực thi đầy đủ lệnh cấm nhập khẩu hàng hóa liên quan đến lao động cưỡng bức.  

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 4/8/2026

 |  13:15 04/08/2026

(vasep.com.vn) Bản tin thủy sản thế giới ngày 4/8/2026 nổi bật với diễn biến EU rút lại đề xuất cấm cá tuyết Nga, trong khi cá minh thái Nga tiếp tục thống lĩnh 50% thị trường này. Ngược lại, nguồn cung mực Argentina suy giảm mang lại cơ hội xuất khẩu mới. Nhật Bản ghi nhận tồn kho giảm sâu, Nga đẩy mạnh xuất khẩu cua sang Trung Quốc và Hàn Quốc, và Trung Quốc nhập khẩu cua sống kỷ lục. Tại Mỹ, Wegmans thu hồi cá ngừ, trong khi nguồn tôm Ecuador vào Trung Quốc khó đoán hơn. Các chính sách điều chỉnh giấy phép tại Mỹ và gói hỗ trợ của EU tại Italy cũng là những thông tin quan trọng đáng chú ý.

Sản lượng surimi cá minh thái Alaska của Mỹ giảm 20% 

 |  08:25 04/08/2026

(vasep.com.vn) Ngành surimi cá minh thái Alaska của Mỹ đang đối mặt với tình trạng nguồn cung suy giảm trong mùa khai thác B năm 2026, kéo theo kỳ vọng giá xuất khẩu sang Nhật Bản tiếp tục tăng. Sau khi mùa khai thác B bắt đầu ngày 10/6, các nhà sản xuất Mỹ đã công bố giá bán cho các nhà nhập khẩu Nhật Bản. Tính đến ngày 11/7, sản lượng surimi cá minh thái tại biển Bering đạt 19.842 tấn, giảm 20,1% so với cùng kỳ năm trước. Riêng sản lượng trong tuần gần nhất giảm tới 33,3%, xuống còn 4.310 tấn. 

IATTC đề xuất rút ngắn thời gian cấm khai thác cá ngừ bằng lưới vây ở Đông Thái Bình Dương 

 |  08:23 04/08/2026

(vasep.com.vn) Đội ngũ khoa học của Ủy ban Cá ngừ Nhiệt đới Liên Mỹ (IATTC) đề xuất từng bước giảm thời gian cấm khai thác đối với đội tàu lưới vây hoạt động tại Đông Thái Bình Dương, từ mức 64 ngày liên tục hiện nay xuống còn 42 ngày. Đề xuất được đưa ra sau khi các đánh giá cho thấy nguồn lợi cá ngừ vằn, cá ngừ vây vàng và cá ngừ mắt to trong khu vực đã phục hồi tích cực nhờ các biện pháp quản lý được áp dụng trong những năm gần đây. 

Nguồn cung giảm, giá cá rô phi Trung Quốc tiếp tục tăng 

 |  08:21 04/08/2026

(vasep.com.vn) Trong tuần 30 (20–26/7/2026), giá cá rô phi nguyên liệu tại Quảng Đông và Quảng Tây (Trung Quốc) tiếp tục tăng do nguồn cung sụt giảm. Việc thả giống ở mức thấp trong nửa đầu năm đang khiến lượng cá đạt kích cỡ thu hoạch giảm đáng kể, khiến các nhà máy chế biến gặp khó khăn trong thu mua. Bên cạnh đó, thời tiết nắng nóng, nguy cơ bão và dịch bệnh liên cầu khuẩn cũng làm gia tăng rủi ro đối với sản lượng và tỷ lệ sống của cá nuôi. 

Nghị quyết 20-NQ/TW: Định hướng phát triển thủy sản trong chiến lược xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh

 |  08:18 04/08/2026

(vasep.com.vn) Ngày 28/7/2026, Ban Chấp hành Trung ương ban hành Nghị quyết số 20-NQ/TW về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh. Trong định hướng phát triển các ngành kinh tế biển hiện đại, xanh, thông minh, Nghị quyết xác định nhiều mục tiêu, nhiệm vụ quan trọng đối với ngành thủy sản, từ cơ cấu lại sản xuất theo chuỗi giá trị, phát triển nuôi biển công nghiệp, công nghệ cao đến hiện đại hóa khai thác, ứng dụng khoa học, công nghệ, đầu tư hạ tầng bảo quản, chế biến và bảo vệ nguồn lợi thủy sản.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 3/8/2026

 |  09:31 03/08/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản toàn cầu ngày 3/8/2026 ghi nhận nhiều biến động lớn: Mỹ chứng kiến sự thành lập của Liên minh Tôm nhằm phản đối bảo hộ thương mại và áp lực giá cá hồi tăng do thuế mới, trong khi sức mua dần dịch chuyển từ thịt bò sang các loại protein hợp túi tiền hơn. Tại châu Á, Trung Quốc lập kỷ lục nhập khẩu mực đông lạnh và tăng mạnh bù đắp nguồn cung thủy sản từ Nga, tạo ra bức tranh cạnh tranh gay gắt nhưng cũng mở ra nhiều dư địa cho các mặt hàng chế biến sâu của Việt Nam.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC