Công nghệ có thể không tự giải quyết được những khủng hoảng của ngành khai thác toàn cầu, nhưng đây có thể được xem là yếu tố xúc tác cho việc chuyển đổi các chính sách và thực hành nghề cá. Theo cách tiếp cận bền vững, đổi mới công nghệ mang đến cơ hội cải thiện thực hành quản lý nghề cá và kinh doanh thủy sản, đồng thời trao quyền cho ngư dân và cung cấp thêm thông tin cho người tiêu dùng, giúp người tiêu dùng có nhiều lựa chọn đối với tiêu dùng thủy sản có trách nhiệm.
Nghề khai thác cá tuyết Alaska là một ví dụ về cách công nghệ mới giúp khai thác thủy sản hiệu quả và bền vững hơn. Nghề này đang thử nghiệm một hệ thống giám sát điện tử, kết hợp với công nghệ thị giác máy tính và máy học (một ứng dụng trí tuệ nhân tạo cho phép các hệ thống biết được các phản hồi trước đó), để tránh đánh bắt cá bơn Thái Bình Dương, một loài có giá trị cao trong khu vực thường bị bắt cùng khi đánh bắt cá tuyết.
Mặc dù cá tuyết là loài mục tiêu, tuy nhiên ngành thủy sản cũng đã thiết lập giới hạn khai thác cá bơn Thái Bình Dương một cách nghiêm ngặt. Việc vượt quá giới hạn khai thác này có thể dẫn tới việc cấm khai thác cá tuyết. Để giúp ngư dân tuân thủ hạn ngạch khai thác cá bơn Thái Bình Dương, một số tàu đang thử nghiệm các hệ thống giám sát điện tử mới có thể tự động đếm và đo lường kích thước cá bơn và các loài khác khi quyết định loài đó sẽ được khai thác hoặc thả lại biển. Thời gian ước tính có thể được thực hiện một cách nhanh chóng, đồng nghĩa với việc tăng tỷ lệ sống của cá do thời gian cá thiếu oxy ngắn.
Công nghệ cũng có thể giúp người tiêu dùng đưa ra quyết định tốt hơn trong việc hiểu về nguồn gốc thực phẩm và tác động của những lựa chọn đó đối với môi trường và những ngư dân tham gia đánh bắt. Ví dụ, các doanh nghiệp như Bumble Bee Foods có thể cung cấp cho khách hàng thời điểm và địa điểm khai thác cho sản phẩm cá ngừ.
Bumble Bee Foods sử dụng dịch vụ chuỗi khối (Blockchain) của nền tảng đám mây SAP, cho phép người tiêu dùng theo dõi cá ngừ được khai thác ở vùng biển Tây và Trung Thái Bình Dương từ địa điểm khai thác tới bàn ăn.Theo công ty phần mềm SAP của Đức, công nghệ này cung cấp cho các công ty thủy sản khả năng theo dõi các sản phẩm của họ trong suốt chuỗi cung ứng. Người tiêu dùng sau đó có thể quét mã QR bằng điện thoại thông minh để tìm hiểu nguồn gốc cá ngừ và các thực hành có trách nhiệm của ngư dân, từ đó đưa ra quyết định tiêu dùng tốt hơn.
Ở Mexico, một số nhà sản xuất cũng đang cung cấp cho người tiêu dùng nhiều thông tin hơn về sản phẩm. Ở Yucatan (Mexico), ngư dân khai thác cá mú đang thúc đẩy truy xuất nguồn gốc sản phẩm thông qua một nền tảng kỹ thuật số, nền tảng có thể theo dõi tàu khai thác hoạt động qua vệ tinh và cung cấp thông tin về địa điểm và loài khai thác.
Công nghệ cũng cho phép ngư dân đánh bắt quy mô nhỏ cung cấp thông tin không chỉ về nghề cá mà còn đưa ra những thông tin về thị trường, cho phép ngư dân đưa ra những quyết định kinh doanh tốt hơn và thể hiện cam kết đối với bảo tồn đại dương. Ví dụ, đối với ngành thủy sản ở Vịnh California, Mexico, ngư dân và chính quyền có quyền truy cập thông tin hàng ngày về sản lượng khai thác và giá bán thủy sản nhờ sử dụng công nghệ kỹ thuật số. Chương trình Giám sát Hành chính Cộng đồng sử dụng một ứng dụng di động có tên là WebControl Pesca.pro.Thông qua WebControl Pesca, các ngư dân đăng kí giám sát nghề cá có thể theo dõi địa điểm và thời gian khai thác, sản lượng thủy sản khai thác, thông tin khách hàng và giá bán một cách nhanh chóng và chính xác. Các thông tin thu thập được tự động chia sẻ với chính quyền và ngư dân. Nhờ thông tin này, ngư dân có quyền kiểm soát nhiều hơn đối với các hoạt động của họ, giúp ngư dân có thể xác định thông tin như: Giá bán ngày hôm nay có tốt để đi khai thác hoặc đã đến lúc phải dừng hoạt động khai thác do đã đạt mức sản lượng khai thác cho phép hay chưa….
Ngoài WebControl Pesca, ngành hải sản đã cài đặt Hệ thống dữ liệu cá nổi (Pelagic Data Systems) để giám sát tất cả các tàu khai thác của họ. Nhờ thiết bị định vị địa lý này, những ngư dân khai thác hợp pháp có thể thể hiện cam kết đối với việc bảo tồn các loài có nguy cơ tuyệt chủng trong khu vực - như cá heo California và cá Totoaba - và chứng minh rằng ngư dân đang tuân thủ các quy định được xây dựng để bảo vệ các loài đang lâm nguy này.
Việc khai thác sức mạnh của những đổi mới công nghệ theo cách tiếp cận khai thác bền vững sẽ giúp phục hồi đại dương, trao quyền cho ngư dân và cung cấp thông tin tốt hơn cho người tiêu dùng về sản phẩm.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 6/10 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý sau kỳ nghỉ Quốc khánh tại Trung Quốc, với giá cá hồi và tôm Ecuador điều chỉnh giảm. Nguồn cung cá thịt trắng tại Mỹ tiếp tục ở mức thấp, trong khi Na Uy ghi nhận lượng cá hồi xuất khẩu tháng 9 cao kỷ lục. Tại châu Á, Nhật Bản đối mặt nguy cơ thiếu nguồn cá thu Na Uy, còn Trung Quốc đẩy mạnh đầu tư vào thức ăn và nuôi biển công nghiệp. Bên cạnh đó, chi phí logistics của Nga tăng mạnh và các yêu cầu mới về phúc lợi thủy sản tại Anh tiếp tục đáng chú ý.
(vasep.com.vn) Nghị định thư về Hiệp định Đối tác Nghề cá Bền vững (SFPA) giữa Liên minh châu Âu (EU) và Mauritania sẽ hết hạn vào ngày 14/11/2026, trong khi đàm phán gia hạn vẫn chưa hoàn tất. Ngày 24/9, người phát ngôn Ủy ban châu Âu cho biết vòng đàm phán thứ tư đã diễn ra vào tháng 6 và EU đang phối hợp với Mauritania nhằm sớm đạt được thỏa thuận mới.
(vasep.com.vn) Việc gia hạn kéo dài thời hạn chỉ định Đại học bang Mississippi (MSU) là Trung tâm Tham chiếu của FAO về kháng kháng sinh và an toàn sinh học trong nuôi trồng thủy sản đến tháng 10/2031.
(vasep.com.vn) 8 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu chả cá và surimi của Việt Nam đạt gần tương đương cùng kỳ năm 2025. Sau những tháng đầu năm sụt giảm, xuất khẩu đã cải thiện từ tháng 6 và đạt mức cao trong tháng 8. Tuy nhiên, sự phục hồi chưa đồng đều khi các thị trường lớn diễn biến trái chiều, trong đó Trung Quốc, Nhật Bản, Malaysia, Mỹ và Đài Loan tăng khá, trong khi Hàn Quốc, Indonesia và một số thị trường châu Âu giảm.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản châu Âu đang chứng kiến sự thay đổi rõ rệt trong hành vi tiêu dùng, khi yếu tố tiện lợi, giá cả và khả năng cung ứng ổn định ngày càng ảnh hưởng lớn đến quyết định mua hàng. Theo báo cáo mới của EUMOFA, tiêu thụ thủy sản bình quân đầu người tại EU giảm xuống 22,9 kg năm 2023, mức thấp nhất trong khoảng một thập kỷ; tổng lượng tiêu thụ giảm 21% so với năm 2014, xuống 10,25 triệu tấn.
(vasep.com.vn) Ngày 30/9/2026, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) đã có Công văn số 152/CV-VASEP gửi Bộ Tài chính, đồng kính gửi Cục Thuế và Cục Hải quan, báo cáo một số bất cập, vướng mắc lớn về thuế và kiến nghị các giải pháp tháo gỡ cho doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu thủy sản. Các vấn đề tập trung vào hoàn thuế GTGT, chính sách thuế đối với sản phẩm thủy sản, phân định “sơ chế - chế biến”, ưu đãi thuế TNDN, tỷ giá trên hóa đơn điện tử, hàng xuất khẩu bị trả về, thuế TNCN và tính thống nhất trong thực thi chính sách.
(vasep.com.vn) Hệ thống thực phẩm Canada đang đứng trước nhiều sức ép có thể tác động đến chi phí thực phẩm trong những tháng tới, từ hiện tượng El Niño, biến động giá hàng hóa đến nguồn cung thủy sản và các biện pháp thuế quan trong thương mại Canada – Mỹ. Thông tin được nêu trong báo cáo lạm phát thực phẩm tháng 9 của Loblaw Companies.
(vasep.com.vn) Giá bán buôn cá minh thái tại vùng Viễn Đông của Nga đang tăng mạnh, dù sản lượng khai thác tiếp tục tăng. Theo dữ liệu của Cơ quan Thủy sản Liên bang Nga, đến ngày 21/9/2026, giá bán buôn cá minh thái tại Viễn Đông đạt 215 RUB/kg, tăng 59,3% so với cùng kỳ năm 2025. Đây là mức giá tại khâu bán buôn của doanh nghiệp khai thác, chưa phải giá bán lẻ.
(vasep.com.vn) Hiện tượng El Niño mạnh có thể gây thêm áp lực lên nguồn cung dầu cá - nguyên liệu quan trọng cung cấp axit béo omega-3 cho thức ăn thú cưng. Trong bối cảnh đó, vi tảo được xem là một nguồn thay thế tiềm năng nhờ khả năng cung cấp trực tiếp EPA và DHA.
Tại Responsible Seafood Summit và TCRS Shrimp Summit 2026 do GSA (Global Seafood Alliance) tổ chức tại Bangkok (Thái Lan), câu chuyện về tương lai ngành tôm được đặt ra từ một trong những nền tảng quan trọng nhất: chất lượng con giống.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn