Công nghệ giúp thay đổi ngành khai thác thủy sản

Thị trường thế giới 11:20 17/12/2019
(vasep.com.vn) Hai thách thức lớn mà ngành khai thác toàn cầu đang phải đối mặt là biến đổi khí hậu và cung cấp một nguồn protein lành mạnh cho hàng triệu người một cách bền vững. Tuy nhiên, một kỷ nguyên mới với những đổi mới công nghệ sẽ mang đến những cơ hội để bảo vệ đại dương, duy trì một quần thể thủy sản đảm bảo nhu cầu của 3 tỷ người, bảo vệ sinh kế của hơn 260 triệu người và thích ứng với tác động của biến đổi khí hậu.

Công nghệ có thể không tự giải quyết được những khủng hoảng của ngành khai thác toàn cầu, nhưng đây có thể được xem là yếu tố xúc tác cho việc chuyển đổi các chính sách và thực hành nghề cá. Theo cách tiếp cận bền vững, đổi mới công nghệ mang đến cơ hội cải thiện thực hành quản lý nghề cá và kinh doanh thủy sản, đồng thời trao quyền cho ngư dân và cung cấp thêm thông tin cho người tiêu dùng, giúp người tiêu dùng có nhiều lựa chọn đối với tiêu dùng thủy sản có trách nhiệm.

Nghề khai thác cá tuyết Alaska là một ví dụ về cách công nghệ mới giúp khai thác thủy sản hiệu quả và bền vững hơn. Nghề này đang thử nghiệm một hệ thống giám sát điện tử, kết hợp với công nghệ thị giác máy tính và máy học (một ứng dụng trí tuệ nhân tạo cho phép các hệ thống biết được các phản hồi trước đó), để tránh đánh bắt cá bơn Thái Bình Dương, một loài có giá trị cao trong khu vực thường bị bắt cùng khi đánh bắt cá tuyết.

Mặc dù cá tuyết là loài mục tiêu, tuy nhiên ngành thủy sản cũng đã thiết lập giới hạn khai thác cá bơn Thái Bình Dương một cách nghiêm ngặt. Việc vượt quá giới hạn khai thác này có thể dẫn tới việc cấm khai thác cá tuyết. Để giúp ngư dân tuân thủ hạn ngạch khai thác cá bơn Thái Bình Dương, một số tàu đang thử nghiệm các hệ thống giám sát điện tử mới có thể tự động đếm và đo lường kích thước cá bơn và các loài khác khi quyết định loài đó sẽ được khai thác hoặc thả lại biển. Thời gian ước tính có thể được thực hiện một cách nhanh chóng, đồng nghĩa với việc tăng tỷ lệ sống của cá do thời gian cá thiếu oxy ngắn.

Công nghệ cũng có thể giúp người tiêu dùng đưa ra quyết định tốt hơn trong việc hiểu về nguồn gốc thực phẩm và tác động của những lựa chọn đó đối với môi trường và những ngư dân tham gia đánh bắt. Ví dụ, các doanh nghiệp như Bumble Bee Foods có thể cung cấp cho khách hàng thời điểm và địa điểm khai thác cho sản phẩm cá ngừ.

Bumble Bee Foods sử dụng dịch vụ chuỗi khối (Blockchain) của nền tảng đám mây SAP, cho phép người tiêu dùng theo dõi cá ngừ được khai thác ở vùng biển Tây và Trung Thái Bình Dương từ địa điểm khai thác tới bàn ăn.Theo công ty phần mềm SAP của Đức, công nghệ này cung cấp cho các công ty thủy sản khả năng theo dõi các sản phẩm của họ trong suốt chuỗi cung ứng. Người tiêu dùng sau đó có thể quét mã QR bằng điện thoại thông minh để tìm hiểu nguồn gốc cá ngừ và các thực hành có trách nhiệm của ngư dân, từ đó đưa ra quyết định tiêu dùng tốt hơn.

Ở Mexico, một số nhà sản xuất cũng đang cung cấp cho người tiêu dùng nhiều thông tin hơn về sản phẩm. Ở Yucatan (Mexico), ngư dân khai thác cá mú đang thúc đẩy truy xuất nguồn gốc sản phẩm thông qua một nền tảng kỹ thuật số, nền tảng có thể theo dõi tàu khai thác hoạt động qua vệ tinh và cung cấp thông tin về địa điểm và loài khai thác.

Công nghệ cũng cho phép ngư dân đánh bắt quy mô nhỏ cung cấp thông tin không chỉ về nghề cá mà còn đưa ra những thông tin về thị trường, cho phép ngư dân đưa ra những quyết định kinh doanh tốt hơn và thể hiện cam kết đối với bảo tồn đại dương. Ví dụ, đối với ngành thủy sản ở Vịnh California, Mexico, ngư dân và chính quyền có quyền truy cập thông tin hàng ngày về sản lượng khai thác và giá bán thủy sản nhờ sử dụng công nghệ kỹ thuật số. Chương trình Giám sát Hành chính Cộng đồng sử dụng một ứng dụng di động có tên là WebControl Pesca.pro.Thông qua WebControl Pesca, các ngư dân đăng kí giám sát nghề cá có thể theo dõi địa điểm và thời gian khai thác, sản lượng thủy sản khai thác, thông tin khách hàng và giá bán một cách nhanh chóng và chính xác. Các thông tin thu thập được tự động chia sẻ với chính quyền và ngư dân. Nhờ thông tin này, ngư dân có quyền kiểm soát nhiều hơn đối với các hoạt động của họ, giúp ngư dân có thể xác định thông tin như: Giá bán ngày hôm nay có tốt để đi khai thác hoặc đã đến lúc phải dừng hoạt động khai thác do đã đạt mức sản lượng khai thác cho phép hay chưa….

Ngoài WebControl Pesca, ngành hải sản đã cài đặt Hệ thống dữ liệu cá nổi (Pelagic Data Systems) để giám sát tất cả các tàu khai thác của họ. Nhờ thiết bị định vị địa lý này, những ngư dân khai thác hợp pháp có thể thể hiện cam kết đối với việc bảo tồn các loài có nguy cơ tuyệt chủng trong khu vực - như cá heo California và cá Totoaba - và chứng minh rằng ngư dân đang tuân thủ các quy định được xây dựng để bảo vệ các loài đang lâm nguy này.

Việc khai thác sức mạnh của những đổi mới công nghệ theo cách tiếp cận khai thác bền vững sẽ giúp phục hồi đại dương, trao quyền cho ngư dân và cung cấp thông tin tốt hơn cho người tiêu dùng về sản phẩm. 

TIN MỚI CẬP NHẬT

Xuất khẩu cá tra sang Hoa Kỳ năm 2026: Áp lực gia tăng từ thuế, bảo hộ và sức mua yếu

 |  15:47 14/09/2026

(vasep.com.vn) Năm 2026 đang trở thành một năm nhiều thách thức đối với xuất khẩu cá tra Việt Nam sang Hoa Kỳ. Trong khi xuất khẩu cá tra sang một số thị trường vẫn duy trì tăng trưởng, thị trường Hoa Kỳ lại suy giảm rõ rệt. Tám tháng đầu năm, xuất khẩu cá tra sang Hoa Kỳ giảm gần 14% so với cùng kỳ, riêng tháng 8 giảm trên 50%.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 14/9/2026

 |  10:47 14/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 14/9 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về nguồn cung, giá cả và thương mại. Argentina dừng khai thác tôm đỏ, trong khi sản lượng cá ngừ Ecuador tiếp tục giảm. Tại châu Á, Nhật Bản đối mặt nguồn cá mòi suy giảm, còn Indonesia và Philippines đẩy mạnh hoạt động thương mại thủy sản. Bên cạnh đó, rủi ro El Niño tiếp tục gây sức ép lên nguồn nguyên liệu bột cá, dầu cá và chi phí nuôi trồng.

Tàu nhỏ không đăng ký làm gia tăng khai thác IUU và tội phạm trên biển

 |  08:09 14/09/2026

(vasep.com.vn) Các tàu nhỏ không đăng ký, không có dấu hiệu nhận diện quốc gia đang trở thành một thách thức lớn đối với an ninh hàng hải Đông Phi, khi được sử dụng cho khai thác IUU, buôn lậu ma túy, vũ khí, động vật hoang dã và thậm chí hỗ trợ cướp biển.

Chính sách thuế Hoa Kỳ đang làm xoay chuyển thương mại thủy sản thế giới

 |  08:05 14/09/2026

(vasep.com.vn) Các mức thuế mới của Hoa Kỳ không chỉ làm tăng giá thủy sản nhập khẩu, mà còn đang phân chia lại thị phần giữa các nước cung cấp, thúc đẩy doanh nghiệp chuyển hướng sang EU, Trung Quốc, Nhật Bản và các thị trường khu vực. Tôm Ecuador mở rộng tại Mỹ, Ấn Độ tăng bán sang châu Á và châu Âu; cá hồi Chile, Na Uy đứng trước áp lực cạnh tranh từ Canada, Iceland và Quần đảo Faroe; trong khi Việt Nam chịu bất lợi tương đối do mức thuế cao hơn một số đối thủ trực tiếp.

TIN BUỒN: Cụ ông Trần Cao Đại - Thân sinh Chị Trần Hoàng Yến - Phó Trưởng VP Đại diện VASEP tại Hà Nội, Phó Giám đốc VASEP.PRO, từ trần

 |  20:36 11/09/2026

Văn phòng Hiệp hội xin vô cùng thương tiếc báo tin: Cụ Trần Cao Đại - Thân sinh Chị Trần Hoàng Yến - Phó Trưởng VP Đại diện VASEP tại Hà Nội, Phó Giám đốc VASEP.PRO, đã từ trần vào hồi 15 giờ 11 ngày 11/09/2026 (tức ngày 01/08 năm Bính Ngọ). Hưởng thọ: 91 tuổi

Gỡ vướng kiểm tra an toàn thực phẩm, tạo thuận lợi cho nhập khẩu thủy sản đông lạnh

 |  16:49 11/09/2026

(vasep.com.vn) Ngày 09/9/2026, Cục Chăn nuôi và Thú y, thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã có công văn 3486/CNTY-KD&TYCĐ gửi Cục Hải quan về việc kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm NK đối với thực phẩm có nguồn gốc động vật trên cạn, thuỷ sản. Cục Chăn nuôi và Thú y đề xuất sử dụng kết quả kiểm dịch đối với sản phẩm động vật, thủy sản nhập khẩu làm căn cứ phục vụ thông quan, đồng thời tháo gỡ những bất cập trong thực hiện Nghị định 15/2018/NĐ-CP về kiểm tra nhà nước đối với thực phẩm nhập khẩu. Đây được xem là bước điều chỉnh quan trọng nhằm giảm thủ tục hành chính, hạn chế tình trạng doanh nghiệp phải cung cấp nhiều loại hồ sơ cho cùng một lô hàng.

Thái Lan dự báo sản lượng tôm năm 2026 chỉ đạt khoảng 250.000 tấn

 |  08:14 11/09/2026

(vasep.com.vn) Liên đoàn Nuôi trồng thủy sản Thái Lan dự báo sản lượng tôm của nước này trong năm 2026 chỉ đạt khoảng 250.000 tấn, tương đương năm trước và thấp hơn mục tiêu tăng trưởng của ngành. Theo ông Banjong Nisaphawanich, Chủ tịch Liên đoàn và cố vấn Hiệp hội Tôm Thái Lan, dịch bệnh kéo dài tại các vùng nuôi đang là nguyên nhân chính hạn chế khả năng mở rộng sản xuất.

Xuất khẩu cá hồi lập kỉ lục mới trong tháng 8

 |  08:13 11/09/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá hồi Na Uy đạt 153.602 tấn trong tháng 8, trị giá 12,3 tỷ NOK (1,14 tỷ EUR). Sản lượng tăng 7% so với cùng kỳ năm trước, trong khi giá trị xuất khẩu tăng 19% - tương đương thêm 2 tỷ NOK (186 triệu EUR).

Nam Phi triển khai chiến lược mới bảo vệ chim biển trước tác động của nghề cá

 |  08:12 11/09/2026

(vasep.com.vn) Nam Phi vừa công bố Kế hoạch Hành động Quốc gia II về Bảo tồn và Quản lý Chim biển trong Nghề cá, áp dụng giai đoạn 2026–2030, nhằm giảm tình trạng chim biển chết do mắc phải trong quá trình khai thác thủy sản.

Từ tăng trưởng đến bền vững: Bài toán mới của bột cá Việt Nam

 |  08:11 11/09/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu bột cá Việt Nam đang tăng mạnh trong năm 2026. Sau khi đạt 281 triệu USD năm 2025, kim ngạch 7 tháng đầu năm nay đã lên gần 244 triệu USD, tăng 72% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, gần 90% giá trị xuất khẩu vẫn tập trung vào Trung Quốc, đặt ra yêu cầu cấp thiết về đa dạng hóa thị trường, chuẩn hóa chất lượng và nâng giá trị sản phẩm.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC