Biển hào phóng.
Mùa này cá nhiều.
Lưới nặng tay.
Nhưng nụ cười thì nhẹ đi.
Người ta cũng quen nói “trúng mùa rớt giá”. Nhưng nếu lặng lại một chút, sẽ thấy đó không chỉ là một câu nói. Đó là một vòng lặp. Như thể con cá đã lớn lên giữa đại dương, nhưng hành trình đi vào bờ lại chưa kịp trưởng thành.
Có một nghịch lý đang hiện ra giữa biển khơi và bến cảng: ngư dân khó bán, doanh nghiệp khó mua.
Người ngoài khơi không biết bán cho ai cho kịp chuyến cá tươi.
Người trong nhà máy lại lúng túng với quy chuẩn, truy xuất, giấy tờ.
Giữa “có cá” và “cần cá”, lại thiếu một hành lang.
Ngày trước, hành lang ấy là những đầu nậu, vựa cá, những người “ăn sóng nói gió” quen thuộc. Họ đứng giữa, nối biển với bờ, nối khoang tàu với chợ cá. Không hoàn hảo, nhưng họ giữ cho dòng chảy của hải sản không bị đứt đoạn.
Rồi khi chúng ta muốn nghề cá hiện đại hơn, minh bạch hơn, bền vững hơn, những quy định mới ra đời. Đó là điều cần thiết.
Nhưng có lẽ, ta đã bước nhanh hơn nhịp chèo của con tàu.
Một bên là khát vọng hội nhập, chống khai thác IUU, truy xuất nguồn gốc, số hoá dữ liệu. Một bên là những con tàu nhỏ, những chuyến biển ngắn ngày, những người quen “đi biển bằng kinh nghiệm”. Khi hai nhịp này chưa gặp nhau, con cá lên bờ nhưng chưa tìm được đường đi tiếp.
Có khi vấn đề không nằm ở sản lượng khai thác.
Mà nằm ở cách chúng ta tổ chức hành trình của con cá.
Một con cá không chỉ cần vùng biển giàu nguồn lợi.
Nó cần một “luồng lạch” thông suốt để đi vào thị trường.
Luồng lạch ấy phải có:
Nếu mỗi ngư dân vẫn bán cá một mình, mỗi doanh nghiệp vẫn đi tìm từng tàu, mỗi vựa cá vẫn hoạt động trong khoảng mờ… thì dù biển có nhiều cá, nỗi lo vẫn còn đó.
Có lẽ đã đến lúc nhìn lại từng mắt xích của nghề biển.
Ngư dân không thể mãi là người “chờ thương lái ngoài khơi”.
Doanh nghiệp không thể chỉ “đợi cá vào chuẩn rồi mới mua”.
Những người thu mua trung gian không nên bị xem là phần “không chính thức”, mà cần được định danh, nâng cấp, trở thành một mắt xích chuyên nghiệp.
Và các nghiệp đoàn nghề cá, hợp tác xã biển, tổ đội, nếu chỉ tồn tại trên danh nghĩa thì chưa đủ. Họ cần trở thành nơi: ngư dân gửi gắm sản lượng, doanh nghiệp tìm thấy sự tin cậy, Nhà nước kết nối được dữ liệu và quản lý.
Chúng ta nói nhiều về chuyển đổi số trên biển: nhật ký điện tử, định vị tàu cá, truy xuất nguồn gốc. Nhưng có lẽ, trước khi chuyển đổi công nghệ, cần chuyển đổi cách nghĩ.
Không phải áp đặt cái mới lên con sóng cũ. Mà là tạo một nhịp chuyển đủ mềm, để con tàu nhỏ cũng có thể đi vào “luồng lớn”.
Một nghề biển không thể thay đổi chỉ sau vài chuyến ra khơi. Nhưng nếu mỗi chuyến biển là một bước tiến nhỏ, thì hành trình dài sẽ dần mở ra.
Con cá không biết nói.
Nhưng hành trình của nó kể rất nhiều điều.
Kể về cách chúng ta tổ chức nghề cá.
Kể về cách chúng ta thiết kế chính sách.
Và kể cả cách chúng ta hiểu nhau, giữa người ra khơi, người thu mua, và người quản lý.
Đến một ngày nào đó, khi tàu cập bến mà người ngư dân không còn hỏi “bán cho ai”, doanh nghiệp không còn băn khoăn “mua thế nào”, thì khi ấy, con cá mới thật sự đi trọn hành trình của mình.
Không chỉ từ biển vào bờ.
Mà từ nỗi lo… sang niềm tin.
Ông Lê Minh Hoan-Phó Chủ tịch Quốc hội-Nguyên Bộ trưởng Bộ NN&PTNT
(vasep.com.vn) Nhật Bản đang tăng cường hỗ trợ phát triển khai thác, nuôi trồng thủy sản bền vững và cải thiện sinh kế cho cộng đồng tại Khu tự trị Bangsamoro ở Mindanao Hồi giáo (BARMM), Philippines, nhằm nâng cao năng suất, bảo đảm an ninh lương thực và tăng khả năng thích ứng của người dân.
(vasep.com.vn) Các nhà nghiên cứu tại Đại học Queensland, Australia, phát triển quy trình sử dụng khí sinh học từ chất thải hữu cơ để sản xuất protein đơn bào, mở ra hướng thay thế một phần bột cá trong thức ăn thủy sản.
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh nhập khẩu cá ngừ của Đức sụt giảm, xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang thị trường này vẫn ghi nhận những tín hiệu tích cực. Đáng chú ý, kim ngạch xuất khẩu trong quý III/2026 phục hồi mạnh, trong khi số liệu nhập khẩu của Đức cũng cho thấy hàng Việt Nam đang gia tăng vị thế giữa sự cạnh tranh của các nguồn cung.
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới những ngày đầu tháng 11 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về thương mại, thuế chống bán phá giá và cạnh tranh nguồn cung. Mỹ công bố kết quả POR20 đối với tôm Việt Nam, trong khi ngành tôm Mỹ đề nghị điều tra doanh nghiệp Ấn Độ theo Điều 337. Cá tra tiếp tục có tín hiệu tích cực tại thị trường Mỹ, còn nhu cầu sản phẩm thủy sản chế biến, tiện lợi tăng tại Anh. Bên cạnh đó, Nga tiếp tục mở rộng vai trò cung cấp cá minh thái, cá tuyết và thủy sản chế biến cho các thị trường châu Á.
(vasep.com.vn) Giá chào bán cá minh thái Alaska tại biển Bering phục hồi trong tuần thứ ba của tháng 10/2026, sau thời gian đi ngang và giảm nhẹ. Trong giai đoạn 16–22/10, giá cá minh thái bỏ đầu, moi ruột (H&G) cỡ 25+ chào theo điều kiện CFR tăng hai phiên liên tiếp, lên khoảng 2.450 USD/tấn, cao hơn 20–40 USD/tấn so với mức đáy của tuần trước.
(vasep.com.vn) Ấn Độ đã bước vào giai đoạn xây dựng Kế hoạch hành động quốc gia về nghề cá nội địa quy mô nhỏ, hướng tới cải thiện sinh kế ngư dân, tăng cường phối hợp quản lý và sử dụng bền vững nguồn nước ngọt. Kế hoạch được phát triển theo khuôn khổ của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), do Cục Thủy sản Ấn Độ phối hợp với Chương trình Vịnh Bengal (BOBP-IGO) triển khai.
(vasep.com.vn) Một nghị viên tại hạt Kerry, Ireland, vừa kêu gọi Chính phủ tăng cường các biện pháp xử lý nghiêm đối với tàu cá khai thác bất hợp pháp trong vùng biển nước này, nhằm bảo vệ nguồn lợi thủy sản và lợi ích kinh tế của ngành khai thác trong nước.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản tháng 10/2026 ước đạt 1,315 tỷ USD, tăng 13,5% so với cùng kỳ, đưa kim ngạch 10 tháng lên 10,459 tỷ USD, tăng 12,1%. Tuy nhiên, tăng trưởng đang dựa nhiều hơn vào các nhóm cá và thị trường châu Á, trong khi xuất khẩu tôm giảm, thị trường Mỹ chuyển sang tăng trưởng âm. Kết quả thuế chống bán phá giá tôm POR20 dự kiến đầu tháng 11 sẽ là yếu tố quan trọng đối với triển vọng những tháng tới.
(vasep.com.vn) Angel Yeast tổ chức hội nghị công nghệ sinh học tại Trung Quốc, quy tụ hơn 500 đối tác quốc tế nhằm thảo luận về sinh học tổng hợp, đổi mới sản xuất sinh học và hợp tác chuỗi cung ứng.
(vasep.com.vn) Nga và Trung Quốc cam kết tiếp tục tăng cường hợp tác thương mại thủy sản, đồng thời thúc đẩy khôi phục tư cách hoạt động của các doanh nghiệp xuất khẩu sản phẩm thủy sản giữa hai nước. Nội dung này được nêu trong thông cáo chung sau cuộc họp thường kỳ lần thứ 31 giữa lãnh đạo chính phủ Nga và Trung Quốc tại St. Petersburg.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
