Biển hào phóng.
Mùa này cá nhiều.
Lưới nặng tay.
Nhưng nụ cười thì nhẹ đi.
Người ta cũng quen nói “trúng mùa rớt giá”. Nhưng nếu lặng lại một chút, sẽ thấy đó không chỉ là một câu nói. Đó là một vòng lặp. Như thể con cá đã lớn lên giữa đại dương, nhưng hành trình đi vào bờ lại chưa kịp trưởng thành.
Có một nghịch lý đang hiện ra giữa biển khơi và bến cảng: ngư dân khó bán, doanh nghiệp khó mua.
Người ngoài khơi không biết bán cho ai cho kịp chuyến cá tươi.
Người trong nhà máy lại lúng túng với quy chuẩn, truy xuất, giấy tờ.
Giữa “có cá” và “cần cá”, lại thiếu một hành lang.
Ngày trước, hành lang ấy là những đầu nậu, vựa cá, những người “ăn sóng nói gió” quen thuộc. Họ đứng giữa, nối biển với bờ, nối khoang tàu với chợ cá. Không hoàn hảo, nhưng họ giữ cho dòng chảy của hải sản không bị đứt đoạn.
Rồi khi chúng ta muốn nghề cá hiện đại hơn, minh bạch hơn, bền vững hơn, những quy định mới ra đời. Đó là điều cần thiết.
Nhưng có lẽ, ta đã bước nhanh hơn nhịp chèo của con tàu.
Một bên là khát vọng hội nhập, chống khai thác IUU, truy xuất nguồn gốc, số hoá dữ liệu. Một bên là những con tàu nhỏ, những chuyến biển ngắn ngày, những người quen “đi biển bằng kinh nghiệm”. Khi hai nhịp này chưa gặp nhau, con cá lên bờ nhưng chưa tìm được đường đi tiếp.
Có khi vấn đề không nằm ở sản lượng khai thác.
Mà nằm ở cách chúng ta tổ chức hành trình của con cá.
Một con cá không chỉ cần vùng biển giàu nguồn lợi.
Nó cần một “luồng lạch” thông suốt để đi vào thị trường.
Luồng lạch ấy phải có:
Nếu mỗi ngư dân vẫn bán cá một mình, mỗi doanh nghiệp vẫn đi tìm từng tàu, mỗi vựa cá vẫn hoạt động trong khoảng mờ… thì dù biển có nhiều cá, nỗi lo vẫn còn đó.
Có lẽ đã đến lúc nhìn lại từng mắt xích của nghề biển.
Ngư dân không thể mãi là người “chờ thương lái ngoài khơi”.
Doanh nghiệp không thể chỉ “đợi cá vào chuẩn rồi mới mua”.
Những người thu mua trung gian không nên bị xem là phần “không chính thức”, mà cần được định danh, nâng cấp, trở thành một mắt xích chuyên nghiệp.
Và các nghiệp đoàn nghề cá, hợp tác xã biển, tổ đội, nếu chỉ tồn tại trên danh nghĩa thì chưa đủ. Họ cần trở thành nơi: ngư dân gửi gắm sản lượng, doanh nghiệp tìm thấy sự tin cậy, Nhà nước kết nối được dữ liệu và quản lý.
Chúng ta nói nhiều về chuyển đổi số trên biển: nhật ký điện tử, định vị tàu cá, truy xuất nguồn gốc. Nhưng có lẽ, trước khi chuyển đổi công nghệ, cần chuyển đổi cách nghĩ.
Không phải áp đặt cái mới lên con sóng cũ. Mà là tạo một nhịp chuyển đủ mềm, để con tàu nhỏ cũng có thể đi vào “luồng lớn”.
Một nghề biển không thể thay đổi chỉ sau vài chuyến ra khơi. Nhưng nếu mỗi chuyến biển là một bước tiến nhỏ, thì hành trình dài sẽ dần mở ra.
Con cá không biết nói.
Nhưng hành trình của nó kể rất nhiều điều.
Kể về cách chúng ta tổ chức nghề cá.
Kể về cách chúng ta thiết kế chính sách.
Và kể cả cách chúng ta hiểu nhau, giữa người ra khơi, người thu mua, và người quản lý.
Đến một ngày nào đó, khi tàu cập bến mà người ngư dân không còn hỏi “bán cho ai”, doanh nghiệp không còn băn khoăn “mua thế nào”, thì khi ấy, con cá mới thật sự đi trọn hành trình của mình.
Không chỉ từ biển vào bờ.
Mà từ nỗi lo… sang niềm tin.
Ông Lê Minh Hoan-Phó Chủ tịch Quốc hội-Nguyên Bộ trưởng Bộ NN&PTNT
(vasep.com.vn) Tại Hội thảo “Tăng trưởng 2 con số - Động lực từ doanh nghiệp” do Báo Nhân Dân phối hợp với VCCI tổ chức sáng 8/7, nhiều đại biểu cho rằng cải cách thể chế, cắt giảm điều kiện kinh doanh và khơi thông nguồn lực cho doanh nghiệp là điều kiện then chốt để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới. Với ngành thủy sản, ông Nguyễn Hoài Nam, Tổng Thư ký VASEP, nhấn mạnh 4 điểm nghẽn cần được tháo gỡ đồng bộ: tín dụng, lao động, chi phí vận tải biển và thủ tục xác nhận nguyên liệu xuất khẩu.
(vasep.com.vn) Trữ lượng cá thu tại khu vực Đông Bắc Đại Tây Dương đang ở mức bảo tồn nghiêm trọng sau nhiều năm bị khai thác quá mức, đặc biệt liên quan đến hoạt động đánh bắt của Liên bang Nga. Trong năm 2026, Nga được cho là đã đơn phương nâng hạn ngạch lên 22,5% tổng sản lượng khai thác cho phép (TAC), tương đương 67.548 tấn, gần gấp 5 lần so với tỷ lệ năm 2004.
(vasep.com.vn) Chính quyền bang Andhra Pradesh (Ấn Độ) đã can thiệp nhằm giải quyết tình trạng giá thức ăn thủy sản tăng cao, thông qua một thỏa thuận giữa nông dân nuôi trồng thủy sản và các doanh nghiệp sản xuất thức ăn. Động thái này được thực hiện sau cuộc họp cấp cao do Thủ hiến N. Chandrababu Naidu chủ trì tại Ban Thư ký bang với sự tham gia của đại diện nông dân, doanh nghiệp và cơ quan quản lý.
(vasep.com.vn) Nuôi trồng thủy sản tiếp tục khẳng định vai trò động lực tăng trưởng của ngành thủy sản thế giới khi sản lượng thủy sản nuôi lần đầu tiên vượt mốc 100 triệu tấn trong năm 2024. Đây là thông tin nổi bật trong báo cáo Tình hình nghề cá và nuôi trồng thủy sản thế giới 2026 (SOFIA 2026) do Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) công bố.
(vasep.com.vn) Sau mức tăng khá mạnh trong năm 2025 (t, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam sang Thụy Điển tiếp tục nhích lên trong 5 tháng đầu năm 2026. Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn bằng phẳng. Đơn hàng lên xuống khá mạnh theo từng tháng, cho thấy thị trường này vẫn đang mua hàng theo nhịp thận trọng, gắn với nhu cầu thực và chu kỳ nhập hàng của các nhà phân phối Bắc Âu hơn là một xu hướng tăng đều.
(vasep.com.vn) Dù đã công bố lộ trình từ tháng 2/2025 hướng tới một hiệp định thương mại song phương toàn diện, Mỹ và Ấn Độ đến nay vẫn chưa thể hoàn tất các thỏa thuận đã đề ra.
(vasep.com.vn) Thị trường bột cá và dầu cá toàn cầu đang bước vào giai đoạn căng thẳng về nguồn cung vào cuối tháng 6/2026, khi các yếu tố sinh học tại nguồn khai thác và sự thận trọng trong thương mại tại châu Á cùng lúc siết chặt dòng chảy hàng hóa.
(vasep.com.vn) Trước những yêu cầu kỹ thuật ngày càng khắt khe từ các thị trường nhập khẩu, đặc biệt là Brazil, thành phố Cần Thơ đang chủ động triển khai đồng bộ các giải pháp quản lý và kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng, an toàn sinh học và khả năng truy xuất nguồn gốc đối với cá rô phi.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu ngao của Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trong những tháng đầu năm 2026, dù thị trường đang có dấu hiệu thận trọng hơn. Theo số liệu của Hải quan Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu ngao trong 4 tháng đầu năm đạt hơn 38 triệu USD, tăng 2% so với cùng kỳ năm 2025.
(vasep.com.vn) Nhập khẩu tôm của Trung Quốc trong 5 tháng đầu năm 2026 tiếp tục vượt xa cùng kỳ 2025, cho thấy nhu cầu tại thị trường tiêu thụ thủy sản lớn nhất thế giới vẫn duy trì tích cực. Tuy nhiên, phía sau con số tăng trưởng là bức tranh cạnh tranh ngày càng rõ nét: Ecuador áp đảo phân khúc tôm chân trắng giá cạnh tranh, Ấn Độ giữ vị trí nhà cung cấp lớn thứ hai, trong khi Việt Nam nổi bật ở nhóm tôm hùm nhưng vẫn cần củng cố lợi thế bằng chất lượng, truy xuất và khả năng đáp ứng ổn định.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
