Cơ hội nào cho ngành thủy sản nếu Mỹ công nhận Việt Nam là kinh tế thị trường?

Xuất nhập khẩu 08:28 16/05/2024 Lê Hằng
(vasep.com.vn) Thông tin Mỹ đang xem xét công nhận Việt Nam có nền kinh tế thị trường đã mang lại niềm hy vọng lạc quan cho nhiều ngành kinh tế Việt Nam, trong đó có ngành thủy sản.

Mỹ luôn nằm trong top 3 thị trường NK thủy sản lớn nhất của Việt Nam, có rất nhiều dư địa, nhưng cũng không ít rào cản khiến DN thủy sản Việt Nam nhiều phen “lao đao”. Trong đó, có những vấn đề kéo dài nhiều năm như thuế CBPG tôm, cá tra và có vấn đề “nóng sốt” của năm 2024 như là thuế chống trợ cấp đối với tôm NK từ Việt Nam vào Mỹ.

Trong 10 năm gần đây, XK thủy sản sang Mỹ dao động ở mức 1,5 tỷ USD – 2,1 tỷ USD, chiếm tỷ trọng đáng kể, từ 18%-23% tổng kim ngạch XK thủy sản của Việt Nam. Trong đó, Mỹ luôn là thị trường tiêu thụ hàng đầu của các mặt hàng chủ lực như tôm, cá ngừ, cá tra…

Việt Nam đồng thời cũng là một đối tác NK cho các nhà kinh doanh thủy sản Mỹ với giá trị NK từ 65-70 triệu USD/năm. Những sản phẩm NK nổi trội là cá hồi, cá trích, cá minh thái, cá bơn…

Trong tiến trình Chính phủ Việt Nam đề nghị DOC xem xét và công nhận Việt Nam có nền kinh tế thị trường, Hiệp hội VASEP đã phối hợp tích cực trong việc chuẩn bị có các thông tin và lập luận gửi DOC nhằm tác động DOC công nhận cho Việt Nam là kinh tế thị trường.

Dự kiến vào tháng 7/2024, DOC sẽ có quyết định về việc Việt Nam có được chuyển đổi trạng thái từ nền kinh tế phi thị trường sang nền kinh tế thị trường hay không. Nếu Việt Nam được công nhận có nền kinh tế thị trường thì đây sẽ là lợi thế cho cho các doanh nghiệp Việt Nam trong các đợt xem xét hành chính thuế chống bán phá giá tôm, cá tra và điều tra chống trợ cấp (CVD) trong thời gian tới.

Vào tháng 10/2023 Hiệp hội các nhà chế biến tôm Mỹ (ASPA) đã nộp đơn đề nghị Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) điều tra trợ cấp đối với tôm nước ấm từ 4 nước: Ấn Độ, Ecuador, Indonesia và Việt Nam. Vào tháng 11/2023, DOC đã công bố chính thức điều tra chống trợ cấp đối với tôm của các nước.

Ngày 25/3/2024, DOC đã ban hành kết luận sơ bộ vụ việc điều tra chống trợ cấp tôm nước ấm đông lạnh xuất xứ từ Việt Nam. Trên cơ sở xem xét thông tin từ các bên liên quan bao gồm Chính phủ và doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam và nguyên đơn Hoa Kỳ, Bộ Thương mại Hoa Kỳ đã xác định mức thuế chống trợ cấp sơ bộ đối với doanh nghiệp của Việt Nam. Cụ thể gồm 2,84% đối với 1 doanh nghiệp bị đơn bắt buộc duy nhất và cho tất cả doanh nghiệp còn lại; 196,41% cho 1 doanh nghiệp bị đơn duy nhất không tham gia vụ việc.

Vụ điều tra chống trợ cấp sẽ được tiến hành song song tại DOC và ITC, trong đó DOC sẽ quyết định biên độ trợ cấp cho các quốc gia, ITC sẽ quyết định có gây hại hay không đến ngành công nghiệp nội địa. Nếu 1 trong 2 giai đoạn điều tra kết luận là phủ định thì vụ điều tra sẽ kết thúc.

Ngoài những vấn đề như thuế CBPG, thuế chống trợ cấp, các rào cản và quy định khác cũng có thể sẽ được nhìn nhận, rà soát với một phương diện nới lỏng hơn, thuận lợi hơn cho ngành thủy sản Việt Nam, đồng thời, cũng là cơ hội thu hút hơn các nhà đầu tư từ Mỹ tới với ngành thủy sản Việt Nam, mở rộng cơ hội giao thương thủy sản giữa 2 nước.

Theo Bộ Công Thương, đối với các vụ việc phòng vệ thương mại, việc công nhận quy chế kinh tế thị trường có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Việc công nhận này sẽ giúp giảm thuế chống bán phá giá đối với hàng nhập khẩu từ Việt Nam, trong khi hàng hóa từ các nền kinh tế phi thị trường thường phải chịu mức thuế cao hơn trong các cuộc điều tra thuế chống bán phá giá. Khi các rào cản thuế quan được tháo gỡ hoặc nới lỏng thì hàng thủy sản Việt Nam sẽ lấy lại lợi thế cạnh tranh về giá tại thị trường Mỹ, đồng thời giúp người tiêu dùng Mỹ tiếp cận nhiều hơn với nguồn thủy sản chất lượng và giá tốt của Việt Nam

Được biết, hiện đã có tổng cộng 72 quốc gia công nhận Việt Nam là nền kinh tế thị trường, trong đó có những nền kinh tế lớn như Anh, Canada, Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc…

kinh te thi truong thue chong tro cap vcd

TIN MỚI CẬP NHẬT

Nghề ghẹ Việt Nam được NOAA Mỹ công nhận tương đương theo MMPA

 |  13:12 12/05/2026

(vasep.com.vn) Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Hoa Kỳ ngày 11/5/2026 đã công bố kết luận công nhận tương đương đối với nghề khai thác ghẹ của Việt Nam, cùng với Indonesia và Sri Lanka, theo quy định của Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú biển. Với kết luận này, thủy sản và sản phẩm thủy sản khai thác từ các nghề ghẹ của Việt Nam tiếp tục được phép nhập khẩu vào thị trường Hoa Kỳ.

Mỹ cấm nhập khẩu ghẹ Philippines, mở đường cho ghẹ Việt Nam vào thị trường Mỹ

 |  10:17 12/05/2026

(vasep.com.vn) Cơ quan Nghề cá Biển Quốc gia Mỹ (NMFS), thuộc NOAA, vừa công bố kết quả xem xét lại các kết luận công nhận tương đương theo Đạo luật Bảo vệ động vật có vú biển (MMPA) đối với nghề khai thác ghẹ. Theo đó, Mỹ sẽ cấm nhập khẩu ghẹ từ các nghề lưới rê và lồng/bẫy của Philippines, trong khi tiếp tục cho phép nhập khẩu ghẹ từ Việt Nam, Indonesia và Sri Lanka.

Mô hình “3 trụ cột” thúc đẩy ngành cá rô phi Mậu Nam phát triển bền vững

 |  08:53 12/05/2026

(vasep.com.vn) Ngành nuôi cá rô phi tại Mậu Nam (Trung Quốc) đang ghi nhận bước chuyển mình rõ nét nhờ chương trình đưa dịch vụ thủy sản “về 100 làng”, với cách tiếp cận toàn diện theo chuỗi giá trị. Tại thị trấn Cao Sơn, mô hình phát triển dựa trên ba trụ cột gồm công nghệ, tài chính và bảo hiểm đang giúp người nuôi giảm rủi ro, nâng cao hiệu quả sản xuất.

Giảm thất thoát – chìa khóa nâng sức cạnh tranh cho cá tra Việt

 |  08:52 12/05/2026

(vasep.com.vn) Ngành cá tra Việt Nam đang đối mặt với bài toán lớn về thất thoát trong toàn bộ chuỗi giá trị, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả kinh tế và năng lực cạnh tranh. Tại hội thảo diễn ra ngày 5/5/2026 ở An Giang, các chuyên gia nhận định dù cá tra là ngành hàng chiến lược của vùng ĐBSCL, đóng góp lớn cho xuất khẩu và sinh kế, nhưng vẫn tồn tại nhiều điểm nghẽn từ sản xuất đến chế biến và phân phối.

Ecuador: SSP đưa tiêu chí “mức lương đủ sống” vào bộ tiêu chuẩn thành viên

 |  08:49 12/05/2026

(vasep.com.vn) Tổ chức Đối tác Tôm Bền vững (SSP), sáng kiến do ngành tôm Ecuador thành lập, vừa công bố sẽ chính thức tích hợp tiêu chí “mức lương đủ sống” vào bộ tiêu chuẩn áp dụng cho các doanh nghiệp thành viên.

Sản lượng khai thác thủy sản của Nga tiếp tục tăng mạnh

 |  08:42 12/05/2026

(vasep.com.vn) Sản lượng khai thác thủy sản của Nga tiếp tục tăng mạnh trong năm 2026, với tổng sản lượng đạt 1.743 nghìn tấn tính đến ngày 27/4/2026, theo dữ liệu từ Cơ quan Liên bang về Thủy sản Nga (Rosrybolovstvo).

Brazil – Paraguay thúc đẩy nuôi cá rô phi tại hồ thủy điện Itaipu

 |  09:33 11/05/2026

(vasep.com.vn) Bộ trưởng Thủy sản và Nuôi trồng Thủy sản Brazil Edipo Araujo vừa có chuyến công tác tới bang São Paulo nhằm khảo sát mô hình nuôi cá rô phi tại khu vực Águas da União, trong khuôn khổ hợp tác kỹ thuật giữa Brazil và Paraguay. Chuyến thăm tập trung vào việc đánh giá tiềm năng phát triển nuôi trồng thủy sản tại hồ chứa của Nhà máy Thủy điện Itaipu – một trong những công trình thủy điện lớn nhất thế giới, nằm tại Foz do Iguaçu.

Phụ phẩm trứng mở hướng thay thế nguyên liệu biển trong thức ăn tôm

 |  09:30 11/05/2026

(vasep.com.vn) Phụ phẩm từ trứng đang được đánh giá là nguồn nguyên liệu giàu cholesterol và phospholipid có khả năng thay thế một phần nguyên liệu biển truyền thống trong thức ăn tôm thẻ chân trắng.

Xuất khẩu cua Nga tăng 10% năm 2025

 |  09:29 11/05/2026

(vasep.com.vn) Nga ghi nhận tăng trưởng xuất khẩu cua trong năm 2025, nhưng giá trị gần như không tăng do giá giảm tại các thị trường chủ lực, đặc biệt là Trung Quốc.

Giảm số tàu cá chưa đủ giải quyết khủng hoảng ngành thủy sản EU

 |  09:27 11/05/2026

(vasep.com.vn) Một báo cáo mới của Ủy ban châu Âu cho thấy ngành khai thác thủy sản EU đang đối mặt nhiều thách thức nghiêm trọng, dù đội tàu đã liên tục thu hẹp về quy mô và công suất. Nghiên cứu do Cơ quan Điều hành Khí hậu, Hạ tầng và Môi trường châu Âu (CINEA) đặt hàng chỉ ra rằng việc “giảm tải” này vẫn chưa giải quyết được sự mất cân đối giữa năng lực khai thác và nguồn lợi thủy sản.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC