Nền kinh tế thế giới vừa trải qua quý 1/2024 với nhiều biến động phức tạp, khó lường, trong đó, căng thẳng địa chính trị giữa các nước lớn, xung đột quân sự Nga-Ukraine cũng như ở Trung Đông tiếp tục tác động tới tăng trưởng kinh tế toàn cầu. Xung đột chính trị leo thang đã đẩy giá hàng hoá, dịch vụ, năng lượng tăng trở lại, giá vàng tăng kỷ lục. Cùng với đó, những bất lợi trong cuộc chiến chống lạm phát ở Mỹ, Châu Âu đang làm chậm lại tiến trình bắt đầu chu kỳ nới lỏng chính sách tiền tệ. Cạnh tranh thương mại - công nghệ, chủ nghĩa bảo hộ gia tăng cũng là những yếu tố cản trở sự phục hồi của nền kinh tế toàn cầu.
Ngành thủy sản đang đối mặt với tình hình thiếu hụt nguyên liệu cả nuôi trồng lẫn đánh bắt tự nhiên. Ngành nuôi trồng thủy sản bị ảnh hưởng quá trình đô thị hóa nên các biến động từ quy hoạch đất cho sản xuất tại nhiều địa phương và chính những quy hoạch về sử dụng đất chưa đồng bộ đang là thách thức lớn cho cả doanh nghiệp và người nuôi thủy sản. Ngoài ra biến đổi khí hậu là một trong những vấn đề môi trường cấp bách nhất hiện nay, tác động tiêu cực đến nuôi trồng thủy sản, cụ thể hiện tượng thời tiết cực đoan, hạn hán, xâm nhập mặn, nhiệt độ tăng là một trong những tác động rõ ràng nhất của biến đổi khí hậu. Tình hình nắng nóng kéo dài đã ảnh hưởng đến khả năng thích nghi sinh trưởng và phát triển, làm suy giảm sức đề kháng, tăng nguy cơ dịch bệnh dẫn đến hiệu quả nuôi kém. Nguồn hải sản khai thác cũng gặp khó khăn khi tài nguyên ngày càng cạn kiệt, sản lượng khai thác không đủ đáp ứng nhu cầu, nên phải thêm nguồn cung từ nhập khẩu. Tuy nhiên, quy định của thị trường EU và các qui định mới của Việt Nam liên quan đến khai thác IUU đang khiến cho nút thắt nguyên liệu thêm tắc nghẽn.
Trong bối cảnh đầy khó khăn và thách thức đó, xuất khẩu thủy sản Việt Nam 4 tháng đầu năm 2024 đạt 2,7 tỷ USD, tăng 6% so với cùng kỳ năm trước... các mặt hàng và thị trường xuất khẩu đều tăng nhẹ cho thấy có sự phục hồi so với năm 2023. Dù chưa bằng cùng kỳ năm 2022, nhưng đây được đánh giá là kết quả đáng khích lệ trên con đường phục hồi và phát triển của ngành.
Dự báo quý 2 và thời gian còn lại của năm 2024, sự phục hồi của xuất khẩu thủy sản tiếp tục đối mặt nhiều khó khăn do những rủi ro và yếu tố bất định trên thế giới tiếp tục ảnh hưởng tới nền kinh tế có độ mở lớn như Việt Nam.
Là động lực của nền kinh tế toàn cầu và cũng là thị trường có tiềm năng tăng trưởng lớn nhất của thủy sản Việt Nam, nhưng Trung Quốc hiện đang đối mặt với một giai đoạn mới của tăng trưởng chậm và kéo dài. Các chỉ số kinh tế chính của Trung Quốc, như: Chỉ số niềm tin người tiêu dùng, FDI, Thị trường chứng khoán, Chỉ số nhà ở, đều cho thấy xu hướng suy giảm trong dài hạn. Những Doanh nghiệp thủy sản xuất khẩu chính vào thị trường Trung Quốc có thể phải đối mặt với sự giảm sút nhu cầu. Trung Quốc có thể sẽ phải dựa vào xuất khẩu để kích thích tăng trưởng, và đây sẽ là nguyên nhân đặt ra những thách thức về giá cả và cạnh tranh cho các nhà sản xuất quốc tế.
Tôi nêu lên những điều này để chúng ta cùng nhìn vào thực tế xác định những khó khăn thách thức và tìm kiếm các giải pháp phù hợp để xây dựng chiến lược xuất khẩu thủy sản Việt Nam hướng đến mục tiêu 10 tỷ USD trong năm 2024.
Để đạt mục tiêu đặt ra, các doanh nghiệp cần thích nghi và điều chỉnh kế hoạch hoạt động phù hợp với bối cảnh của thị trường, trong đó các doanh nghiệp cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, để tránh sự phụ thuộc đồng thời tăng cường xuất khẩu vào các thị trường mới, hướng đến mở rộng và đẩy mạnh phát triển thị trường nội địa.
Đẩy mạnh công tác quảng bá hình ảnh sản phẩm đến người tiêu dùng, xây dựng hình ảnh và độ nhận diện cho thủy sản Việt Nam, đồng thời cập nhật thông tin từ các thị trường đánh giá đúng diễn biến tình hình, qua đó có được phản ứng thích hợp và kịp thời nhất.
Hội nghị toàn thể Hội viên năm 2024 hôm nay sẽ là cơ hội tốt để chúng ta tiếp tục cùng nhau chia sẻ thông tin, trao đổi kinh nghiệm, xác định những khó khăn để xây dựng chiến lược phát triển phù hợp và tiên phong trong điều kiện mới nhằm tăng sức cạnh tranh, chủ động hơn trong kinh doanh, cùng khẳng định vị trí và tiềm lực phát triển của ngành thủy sản Việt Nam trên thị trường thế giới. Tôi mong rằng qua Hội nghị này, nhiều sáng kiến sẽ được đưa ra, những nghĩ suy phải được nêu ở đây để chúng ta cùng nhau mổ xẻ tìm ra vấn đề để có hướng đi phù hợp.
Bên cạnh sự nỗ lực của cộng đồng Doanh nghiệp và Hiệp hội, sự tham gia của toàn chuỗi cung ứng và sản xuất là sự đồng hành, quan tâm và chỉ đạo sát sao của Chính phủ, Bộ NN&PTNT và các cơ quan Bộ ngành chắc chắn sẽ giúp thủy sản Việt Nam vượt qua khó khăn, ngày càng phát triển lớn mạnh và bền vững.
Hội nghị toàn thể 2024 là cơ hội để các doanh nghiệp thành viên Hiệp hội xích lại gần nhau hơn nữa, thắt chặt mối quan hệ dựa trên việc củng cố niềm tin giữa các thành viên Hiệp hội, chúng ta cùng nhìn lại chặng đường đã đi qua để tiếp tục sát cánh cùng nhau hướng đến mục tiêu chung là xây dựng Hiệp hội vững mạnh góp phần phát triển ngành thủy sản Việt Nam theo hướng bền vững.
(vasep.com.vn) CATCH là một nền tảng kỹ thuật số mới được thiết kế để số hóa toàn bộ quy trình chứng nhận thủy sản nhằm ngăn chặn các sản phẩm đánh bắt bất hợp pháp xâm nhập vào thị trường EU.
(vasep.com.vn) Argentina đã siết chặt khuôn khổ thực thi pháp luật đối với các tàu nước ngoài bị nghi ngờ đánh bắt bất hợp pháp trong Vùng Đặc quyền Kinh tế (EEZ) của mình, tăng cường trọng lượng bằng chứng cho các bản ghi vệ tinh và các cảm biến từ xa khác để mở các thủ tục tố tụng và áp đặt tiền phạt, theo một quy định mới được công bố trên Công báo.
(vasep.com.vn) Trong định hướng tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng bền vững, tỉnh Quảng Trị đang từng bước đẩy mạnh phát triển các mô hình nuôi trồng thủy sản thân thiện với môi trường, trong đó nuôi cá chim vây vàng theo hướng hữu cơ được xem là một hướng đi giàu triển vọng, gắn với mục tiêu nâng cao giá trị sản xuất và xây dựng nông thôn mới bền vững.
(vasep.com.vn) Trong nhiều năm, Brazil gần như không phải là thị trường nhập khẩu cá rô phi đáng kể do nước này là một trong những quốc gia sản xuất cá rô phi lớn nhất thế giới, tự cung ứng phần lớn nhu cầu nội địa. Tuy nhiên, những thay đổi về quan hệ thương mại song phương, diễn biến thị trường và chính sách nội địa Brazil trong hai năm gần đây đã khiến cá rô phi Việt Nam bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý tại thị trường này.
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh Liên minh châu Âu (EU) siết chặt các biện pháp thương mại đối với thủy sản Nga, nhập khẩu phi lê cá từ Nga vào thị trường này vẫn ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể trong những năm gần đây. Số liệu của Eurostat cho thấy, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 11/2025, EU đã chi khoảng 466,6 triệu euro để nhập khẩu phi lê cá Nga, tăng 42% so với năm 2021. Diễn biến này phản ánh nhu cầu ổn định của thị trường châu Âu đối với sản phẩm có giá cạnh tranh và nguồn cung lớn.
(vasep.com.vn) Ngành công nghiệp bột cá của Mauritania, từng tăng trưởng mạnh trong hai thập niên qua, đang bước vào giai đoạn chững lại rõ rệt do các biện pháp quản lý chặt chẽ hơn từ chính phủ. Trong giai đoạn 2007–2021, Mauritania đã nới lỏng quy định và giảm thủ tục cấp phép, qua đó thu hút nhiều nhà đầu tư nước ngoài xây dựng các nhà máy chế biến bột cá dọc bờ biển. Nhờ đó, số lượng nhà máy bột cá của nước này vươn lên đứng thứ hai thế giới.
(vasep.com.vn) Quan hệ hợp tác thủy sản giữa Việt Nam và Nhật Bản là một trong những mối liên kết kinh tế song phương có chiều sâu, ổn định và bền vững nhất trong nhiều thập kỷ qua. Trong lĩnh vực thủy sản, Nhật Bản không chỉ là thị trường nhập khẩu quan trọng mà còn là đối tác có vai trò đặc biệt trong việc định hình năng lực, tiêu chuẩn và chuỗi cung ứng của ngành thủy sản Việt Nam hiện nay.
Người Việt hay nói “trước thềm năm mới”. Với người làm biển, đó là khoảnh khắc đứng ở mũi thuyền khi trời còn lờ mờ sáng; với người nuôi trồng, là lúc đi dọc bờ ao, nhìn mặt nước yên hay gợn. Một khoảnh khắc rất ngắn, nhưng đủ dài để tự hỏi: năm tới, mình sẽ đối đãi với nước, với biển như thế nào?
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh nuôi trồng thủy sản toàn cầu ngày càng chịu áp lực từ yêu cầu bảo vệ môi trường và phát triển bền vững, cá rô phi đơn tính đực đang được xem là một giải pháp công nghệ quan trọng, mở ra hướng đi mới cho ngành nuôi cá rô phi tại nhiều quốc gia.
(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu bước tăng trưởng mạnh của ngành cá minh thái Nga khi sản lượng cung ứng cho thị trường nội địa đạt mức cao kỷ lục 271 nghìn tấn, tăng 7% so với năm 2024. Theo Hiệp hội các doanh nghiệp khai thác cá minh thái Nga (ADM), đây là mức cao nhất từ trước tới nay, đồng thời cho thấy sự chuyển dịch rõ rệt trong chiến lược phát triển thị trường trong nước đối với loài cá chủ lực này. Kể từ năm 2013, khối lượng cá minh thái tiêu thụ nội địa đã tăng gần 4,5 lần.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn