Bài viết này đưa ra một số phỏng đoán có cơ sở về việc đại dịch toàn cầu và nhận thức gia tăng về môi trường đang tác động đến thói quen của người tiêu dùng và ngành thủy sản như thế nào:
1. Người Châu Âu ăn nhiều cá hơn
COVID-19 chắc chắn đã làm suy yếu ngành cá tươi, đặc biệt là ở cấp độ hậu cần. Nhưng dù đại dịch đang tác động đến chuỗi cung ứng, thì tiêu thụ cá vẫn có xu hướng tăng nữa.
Tại các nước thành viên EU, lượng mua hải sản tăng đều và theo phân tích mới nhất của Hiệp hội chế biến và kinh doanh cá EU, AIPCE-CEP, nhu cầu đối với cá thịt trắng như cá tuyết cod và cá tuyết chấm đen (haddock) tiếp tục tăng.
2. Cá nổi nhỏ được quan tâm hơn:
Cá nổi nhỏ, như cá thu, cá trích, cá cơm và cá trích cơm, có trở nên phổ biến ở cả các nước đã và đang phát triển.
Xu hướng này góp phần làm giảm thiệt hại do biến đổi khí hậu gây ra, sẽ tạo ra những thay đổi sâu sắc đối với cách chúng ta nuôi trồng sản xuất thực phẩm. Nếu được quản lý đúng cách, nguồn cung cá nổi nhỏ có thể đóng một vai trò quan trọng trong việc giảm lượng khí thải carbon của nhân loại.
Dự đoán người dân Bắc Âu sẽ quay lại thói quen tiêu thụ trước kia nên mức tiêu thụ cá trích, cá thu và cá mòi sẽ tăng nhiều hơn. Đó có thể là tin vui cho các nhà máy chế biến cá ở châu Âu, những nhà máy đang ngày càng sử dụng nhiều máy móc công nghệ cao như máy đánh cá tự động để chế biến số lượng lớn cá nhỏ với số lượng công nhân hạn chế.
3. Thời kỳ hoàng kim của của dịch vụ giao hàng hải sản:
Năm 2020, việc kinh doanh nhà hàng rơi vào thời kỳ cực kỳ khó khăn vào. Để trụ vững, nhiều cơ sở đã thử nghiệm hình thức giao đồ ăn mang đi. Việc xoay hướng sang cung cấp thực phẩm cao cấp mang đi đã rất thành công, sau đó nhiều cơ sở muốn duy trì cung cấp các dịch vụ này, dù có đại dịch hay không.
Điều này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến ngành chế biến cá trong tương lai? Khi đại dịch giảm bớt và thực khách quay trở lại nhà hàng yêu thích của họ, chắc chắn các siêu thị và dịch vụ giao hàng online cố gắng kiếm tiền bằng các bữa ăn tươi ngon, cao cấp, được chuẩn bị trước.
4. Xu hướng ăn "từ vây đến đuôi":
“Ăn từ vây tới đuôi” là phong trào khuyến khích thực khách ăn những phần thịt cá và nội tạng vốn trước kia không được ưa chuộng, đang dần dần có sức hút trong 15 năm qua. Nhưng bây giờ, đã đến lúc đưa khái niệm này đi xa hơn, với dịch vụ ăn uống “từ vây đến đuôi”.
Xu hướng này có thể dễ bị loại bỏ như một xu hướng nhất thời, nhưng với những lo ngại về tính bền vững đang gia tăng và con số đáng kinh ngạc là 43% mỗi con cá bị bỏ đi, thì cách thức ăn tận dụng “từ vây tới đuôi” rồi sẽ làm thay đổi thói quen ăn uống của chúng ta.
Theo đó, cá trích, cá cơm và các loại cá nổi nhỏ khác là những loài áp dụng khởi điểm tốt nhất, vì chúng hầu như đã được ăn nguyên con.
Mặc dù chúng ta chưa thể thấy các nhà sản xuất cá kinh doanh máy đánh cặn và máy khử cặn của họ, nhưng cuối cùng chúng ta có thể thấy người tiêu dùng đang chấp nhận lựa chọn thêm như gan cá tuyết áp chảo và bao tử cá nhồi.
5. Cá đóng hộp và đông lạnh tiếp tục phổ biến
Khi bắt đầu đại dịch COVID-19, các kệ hàng siêu thị trên khắp thế giới bị mua sạch, do người mua tích trữ một lượng lớn thực phẩm đóng hộp và các mặt hàng bảo quản khác.
Sau một năm hạn chế và cách ly, công chúng không còn lo lắng về nguồn cung cấp thực phẩm của họ như hồi tháng 3/2020, nhưng doanh số bán thực phẩm đóng hộp và đông lạnh vẫn tiếp tục tăng.
6. Truy xuất nguồn gốc và trữ lượng cá bền vững sẽ trở nên quan trọng
Bên cạnh việc lựa chọn các loài cá nhỏ hơn, khi lựa chọn mua hàng, người tiêu dùng sẽ ngày càng quan tâm đến truy xuất nguồn gốc và tác động môi trường của sản phẩm thủy sản họ mua.
Chúng ta có khả năng thấy nhiều người mua cá hơn những năm trước, nhưng kích thước khẩu phần sẽ nhỏ hơn, và người tiêu dùng phải trả giá cao cho sản phẩm theo độ tươi, chất lượng và thông tin xác thực về nguồn gốc.
Điều này đưa các nhà chế biến cá châu Âu đi đâu?
Nhìn chung, triển vọng cho ngành công nghiệp cá của Châu Âu là lạc quan, nếu nó có thể bắt kịp các xu hướng tiêu dùng mới nhất.
Những tiến bộ vượt bậc trong công nghệ chế biến vài thập kỷ qua đã giúp tăng năng suất chế biến cá nhỏ mỗi giờ, với số lượng công nhân thấp nhất. Đó là tin tuyệt vời đối với người tiêu dùng toàn cầu, đang ngày càng quan tâm đến nguồn protein từ khai thác thủy sản bền vững ...
Theo truyền thống hàng năm của Hiệp hội VASEP, nhằm ghi nhận và vinh danh các doanh nghiệp hội viên có thành tích cao trong xuất khẩu thủy sản tại mỗi Tỉnh, Ban Lãnh đạo Hiệp hội đã thông qua Bản tiêu chí xét chọn các DN thủy sản hội viên có kết quả XK thủy sản xuất sắc trong năm 2026, và tiến hành vinh danh trao kỷ niệm chương tại Hội nghị toàn thể Hiệp hội và Tổng kết Xuất khẩu vào ngày 25/12/2026 tại KS Mariott, Tp. Hồ Chí Minh.
(vasep.com.vn) Tháng 9/2026, Mỹ nhập khẩu 71.016 tấn tôm, trị giá 607 triệu USD, tăng 12% về lượng và 9% về giá trị so với cùng kỳ năm trước. Đây là tháng thứ năm liên tiếp lượng nhập khẩu tăng, đưa kết quả lũy kế 9 tháng trở lại mức tăng trưởng dương.
(vasep.com.vn) Ngành sản xuất kamaboko (chả cá Nhật Bản) đang chịu sức ép từ giá surimi tăng cao, nguồn cung nguyên liệu thu hẹp và cạnh tranh thu mua từ thị trường quốc tế. Trong khi đó, thanh cua ngày càng phổ biến ở nước ngoài, tạo thêm áp lực cho các nhà sản xuất Nhật Bản.
(vasep.com.vn) Chín tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam sang các thị trường châu Phi đạt 2,1 triệu USD, tăng 160% so với cùng kỳ năm trước. Châu Phi hiện chiếm 2% tổng kim ngạch xuất khẩu cá rô phi của Việt Nam, nhưng là một trong những khu vực có tốc độ tăng trưởng cao.
(vasep.com.vn) Chính phủ Uganda vừa tiến hành tiêu hủy khoảng 110.000 ngư cụ khai thác bất hợp pháp, trị giá 400 triệu shilling Uganda, nhằm tăng cường thực thi pháp luật nghề cá, bảo vệ nguồn lợi thủy sản và ngăn chặn các phương thức khai thác mang tính hủy diệt.
(vasep.com.vn) Chi phí vận chuyển container lạnh tiếp tục biến động: phụ phí đi Bờ Đông Nam Mỹ giảm 1.000 USD/40RF, trong khi tuyến Australia và Địa Trung Hải xuất hiện các đợt tăng giá mới.
(vasep.com.vn) Trước tình trạng nuôi tôm thẻ chân trắng kém hiệu quả do dịch bệnh và biến động môi trường, nhiều hộ dân ven biển Hà Tĩnh đang chuyển sang nuôi cá chim vây vàng. Mô hình bước đầu mang lại hiệu quả kinh tế tích cực, giúp tận dụng diện tích ao đầm và đa dạng hóa đối tượng nuôi.
(vasep.com.vn) Phi lê rô phi đông lạnh đang được ngành cá Brazil xem là hướng đi mới để mở rộng thị trường xuất khẩu. Tại Seafood Show Latin America 2026, Hiệp hội Nuôi cá Brazil (PEIXE BR) đánh giá phi lê đông lạnh là cơ hội để đa dạng hóa điểm đến, trong bối cảnh xuất khẩu hiện tập trung chủ yếu vào sản phẩm tươi. Điều kiện để mở rộng là đáp ứng được các quy định của bên mua, dù hiệp hội chưa đưa ra dự báo về sản lượng, doanh thu hay thời gian.
(vasep.com.vn) Việc giảm sử dụng bột cá và dầu cá, thay bằng nguyên liệu thực vật trong thức ăn thủy sản không phải lúc nào cũng giúp giảm tác động môi trường. Một nghiên cứu được trình bày tại Hội nghị của Tổ chức Bột cá và Dầu cá Quốc tế (IFFO), diễn ra ngày 19–21/10/2026 tại Argentina, cho thấy sự thay đổi này có thể làm tăng đáng kể lượng phát thải carbon, nhu cầu sử dụng đất và nước.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn