Nuôi trồng thủy sản tiếp tục dẫn dắt tăng trưởng nguồn cung toàn cầu
Theo số liệu FAO được bà Shirlene Maria Anthonysamy trình bày, tổng sản lượng khai thác và nuôi trồng thủy sản toàn cầu năm 2024 đạt khoảng 235 triệu tấn, mức cao kỷ lục, bao gồm 195 triệu tấn động vật thủy sản và 40 triệu tấn tảo.
Đáng chú ý, sản lượng động vật thủy sản từ nuôi trồng đạt 102,7 triệu tấn, vượt mức 91,9 triệu tấn từ khai thác tự nhiên, tiếp tục khẳng định vai trò ngày càng lớn của nuôi trồng thủy sản trong bảo đảm nguồn cung thực phẩm toàn cầu.
Cùng với sản xuất, tiêu thụ thực phẩm thủy sản cũng tăng đáng kể. Năm 2024, khoảng 173 triệu tấn động vật thủy sản được sử dụng làm thực phẩm cho con người, tương đương mức cung bình quân 21,3 kg/người, so với khoảng 9 kg/người vào năm 1961.
Thương mại quốc tế tiếp tục đóng vai trò quan trọng, với giá trị xuất khẩu thủy sản toàn cầu đạt khoảng 184 tỷ USD và sự tham gia của hơn 230 nền kinh tế.
Châu Á hiện giữ vị trí trung tâm trong sản xuất thủy sản thế giới. Năm quốc gia nuôi trồng thủy sản lớn nhất gồm Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Việt Nam và Bangladesh, chiếm khoảng 82% sản lượng nuôi trồng toàn cầu.
Theo dự báo trung hạn của FAO, sản lượng động vật thủy sản thế giới có thể tăng từ khoảng 195 triệu tấn năm 2024 lên 214 triệu tấn vào năm 2034. Trong đó, sản lượng nuôi trồng dự kiến đạt 119 triệu tấn, tăng khoảng 16%, trong khi khai thác tự nhiên chỉ tăng nhẹ lên 95 triệu tấn.
Lượng động vật thủy sản dành cho tiêu dùng trực tiếp của con người được dự báo đạt khoảng 193 triệu tấn vào năm 2034, tăng thêm khoảng 19 triệu tấn so với năm 2024.
Những dự báo này cho thấy dư địa phát triển của ngành thủy sản vẫn còn đáng kể, đặc biệt đối với nuôi trồng thủy sản, dù tốc độ tăng trưởng sản lượng được dự báo chậm lại so với thập kỷ trước.
Thương mại thay đổi, yêu cầu tiếp cận thị trường ngày càng cao
Bên cạnh triển vọng tăng trưởng, đại diện FAO lưu ý những thay đổi đáng kể trong cơ cấu thương mại thủy sản toàn cầu.
Nếu trước đây nhu cầu nhập khẩu tập trung chủ yếu tại Hoa Kỳ, Nhật Bản và châu Âu, thì hiện nay châu Á ngày càng đóng vai trò lớn hơn cả trong sản xuất, tiêu dùng và thương mại.
Trung Quốc đã vượt Nhật Bản để trở thành thị trường nhập khẩu động vật thủy sản lớn thứ hai thế giới, đồng thời tiếp tục giữ vị trí quan trọng trong hoạt động xuất khẩu và chế biến thủy sản.
Theo bà Maria, căng thẳng địa chính trị, thay đổi chính sách thương mại, các biện pháp thuế quan và quy định quản lý mới đang góp phần định hình lại các luồng thương mại thủy sản. Những diễn biến này thúc đẩy doanh nghiệp đa dạng hóa thị trường, điều chỉnh nguồn cung và tìm kiếm các cơ hội tại những thị trường mới nổi.
Đồng thời, các thị trường nhập khẩu ngày càng đặt ra yêu cầu cao hơn về an toàn thực phẩm, tính bền vững, truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm thẩm định tuân thủ trong chuỗi cung ứng.
Người tiêu dùng cũng ngày càng quan tâm đến nguồn gốc sản phẩm, tác động môi trường, trách nhiệm xã hội, tính tiện lợi và lợi ích sức khỏe.
Trong bối cảnh đó, khả năng thích ứng đang trở thành một lợi thế cạnh tranh quan trọng, không chỉ đối với doanh nghiệp xuất khẩu mà còn với các chủ thể tham gia toàn bộ chuỗi giá trị thủy sản.
Số hóa và những phân khúc mới mở ra cơ hội gia tăng giá trị
Một nội dung đáng chú ý khác trong bài trình bày là vai trò ngày càng lớn của số hóa và các nền tảng truyền thông số đối với thị trường thủy sản.
Theo đại diện FAO, mạng xã hội và các nền tảng số đang ảnh hưởng ngày càng rõ đến nhận thức, hành vi mua sắm và cách người tiêu dùng đánh giá chất lượng thực phẩm. Đây cũng là những công cụ giúp doanh nghiệp quảng bá sản phẩm mới, tiếp cận khách hàng và truyền tải các giá trị tích cực của thực phẩm thủy sản.
Bên cạnh thị trường thực phẩm truyền thống, nguyên liệu thủy sản đang được sử dụng ngày càng rộng rãi trong những lĩnh vực khác như sản phẩm dinh dưỡng hỗ trợ sức khỏe, dược phẩm, thức ăn nuôi trồng thủy sản và thức ăn cho thú cưng.
Đặc biệt, phân khúc thức ăn cho thú cưng đang phát triển, mở ra nhu cầu đối với nguyên liệu và phụ phẩm thủy sản giàu protein, axit béo Omega-3.
Xu hướng này cho thấy cơ hội nâng cao giá trị nguyên liệu không chỉ nằm ở các sản phẩm thực phẩm thông thường, mà còn ở việc phát triển những ứng dụng mới và tận dụng hiệu quả phụ phẩm chế biến.
Tuy nhiên, việc ngày càng có nhiều lĩnh vực cùng sử dụng nguyên liệu thủy sản cũng đặt ra bài toán về phân bổ nguồn cung và cạnh tranh nguyên liệu trong tương lai.
Từ những phân tích của FAO tại VSS 2026, có thể thấy triển vọng tăng trưởng của thị trường thủy sản thế giới vẫn tích cực, song cơ hội không phân bổ đồng đều giữa các doanh nghiệp và thị trường.
Đối với doanh nghiệp thủy sản Việt Nam, việc đa dạng hóa thị trường, phát triển sản phẩm phù hợp nhu cầu tiêu dùng, tăng cường truy xuất nguồn gốc, ứng dụng công nghệ số và khai thác hiệu quả giá trị nguyên liệu sẽ là những hướng đi đáng quan tâm trong giai đoạn tới.
Xem thêm thông tin và các nội dung từ Hội nghị Vietnam Seafood Summit 2026 tại: https://vietnamseafoodsummit.com/
(vasep.com.vn) Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) đã gia hạn đến ngày 9/1/2027 việc miễn thuế theo Mục 301 đối với 178 sản phẩm nhập khẩu từ Trung Quốc. Các khoản miễn trừ này lẽ ra hết hạn vào ngày 9/11. Danh sách bao gồm 10 dòng thuế thủy sản. Nếu không được gia hạn, các sản phẩm này sẽ phải chịu lại thuế Mục 301, thường ở mức 25%.
(vasep.com.vn) Hoạt động thu hoạch cá tra giống tại xã Hỏa Lựu, TP. Cần Thơ đang diễn ra sôi động, khi nhiều hộ nuôi liên tục thu hoạch, cân bán và vận chuyển cá đến các vùng nuôi thương phẩm. Với giá bán khoảng 40.000 đồng/kg, mô hình này đang mang lại nguồn thu đáng kể cho nông dân địa phương.
(vasep.com.vn) Một dự án thử nghiệm kéo dài ba năm tại Thụy Điển cho thấy các nguồn protein thay thế như protein từ nấm (mycoprotein), bột côn trùng và bột trai có thể thay thế một phần đậu nành và bột cá trong thức ăn chăn nuôi mà vẫn đảm bảo hiệu quả sản xuất.
(vasep.com.vn) Các nhà khoa học tại Đại học Queensland (Australia) đang phát triển công nghệ biến chất thải hữu cơ thành protein đơn bào (SCP) để thay thế bột cá trong thức ăn thủy sản. Giải pháp này có tiềm năng giảm phụ thuộc vào nguồn cá khai thác tự nhiên, đồng thời tận dụng chất thải và hạn chế tác động môi trường.
(vasep.com.vn) Sản lượng khai thác cá minh thái của Nga đã vượt 2 triệu tấn tính đến đầu tháng 11/2026, chiếm gần một nửa tổng sản lượng đánh bắt thủy sản cả nước. Kết quả này cao hơn 3,1% so với mức kỷ lục ghi nhận cùng kỳ năm 2025, phản ánh hoạt động khai thác tích cực tại các ngư trường Viễn Đông.
(vasep.com.vn) Sản lượng phi lê cá minh thái không xương (PBO) của Mỹ đang ghi nhận mức sụt giảm 24% so với cùng kỳ, đẩy dự báo giá chào bán trong quý 1/2027 có thể tăng thêm 500 USD/tấn. Tính đến đầu tháng 10/2026, sản lượng PBO của Mỹ chỉ đạt hơn 95.700 tấn – mức thấp nhất kể từ năm 2022. Sự khan hiếm cục bộ buộc các nhà cung cấp Mỹ phải dồn áp lực nhu cầu và giá cả sang các hợp đồng của năm tới.
(vasep.com.vn) Cục Thống kê Na Uy (SSB) cho biết chỉ số giá tiêu dùng tháng 10/2026 tăng 3,6% so với cùng kỳ, cao hơn mức 3,4% của tháng trước. Giá điện, kể cả phí lưới, tăng 12,8%, chủ yếu kéo lạm phát đi lên, trong khi giá nhiên liệu tăng tới 25,8% trong 12 tháng.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam trong 10 tháng đầu năm 2026 đạt 4,21 tỷ USD, tăng 8,8% so với cùng kỳ. Dù vẫn duy trì tăng trưởng nhờ thị trường Trung Quốc và một số thị trường trong khối CPTPP, kết quả tháng 10 cho thấy những dấu hiệu kém thuận lợi. Xuất khẩu sang Mỹ tiếp tục giảm sâu, trong khi áp lực thuế quan, cạnh tranh quốc tế và chi phí sản xuất đang đặt doanh nghiệp trước nhiều thách thức trong giai đoạn cuối năm.
(vasep.com.vn) Ngành nuôi cá rô phi Brazil đang đẩy mạnh tìm kiếm thị trường xuất khẩu mới nhằm giảm phụ thuộc vào Mỹ – khách hàng chủ lực của cá rô phi nước này. Đa dạng hóa thị trường, đầu tư chế biến và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế được xem là những yếu tố quan trọng để duy trì tăng trưởng xuất khẩu.
(vasep.com.vn) Một thỏa thuận hợp tác chiến lược đa phương vừa được Cơ quan Kiểm soát Nghề cá Châu Âu (EFCA), tổ chức Expertise France và Ủy ban Ấn Độ Dương (IOC) chính thức ký kết nhằm siết chặt quản lý hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Thỏa thuận này là một phần trọng tâm của Chương trình Tây Ấn Độ Dương Bền vững (SWIOP) do Liên minh Châu Âu (EU) khởi xướng.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn