Bốn tháng đầu năm 2025 chứng kiến sự tăng trưởng ấn tượng của xuất khẩu thủy sản Việt Nam, đặc biệt trong tháng 4 với kim ngạch đạt 900,4 triệu USD, tăng 16% so với cùng kỳ. Tôm tiếp tục dẫn đầu, đóng góp 1,3 tỷ USD, tăng 33,5%, nhờ nhu cầu phục hồi m ạnh mẽ từ Nhật Bản và Trung Quốc. Đáng chú ý, tôm hùm ghi nhận mức tăng trưởng đột phá 295%, đạt 335 triệu USD, trở thành điểm sáng mới của ngành. Cá tra, dù tăng trưởng khiêm tốn hơn với 640 triệu USD (tăng 10,4%), vẫn khẳng định vị thế nhờ các sản phẩm chế biến sâu tăng tới 49%. Nhóm nhuyễn thể có vỏ, như sò, ngao, vẹm, đạt 84,8 triệu USD, tăng 85,5%, cho thấy tiềm năng lớn từ các thị trường ngách như EU và Nhật Bản.
Về thị trường, khối CPTPP dẫn đầu với 931 triệu USD, tăng 29%, trong đó Nhật Bản đóng góp 531 triệu USD. Trung Quốc và Hong Kong bứt phá với kim ngạch 716 triệu USD, tăng 57,4%, nhờ sức mua mạnh dịp trước và sau Tết Nguyên đán. EU và Hàn Quốc cũng ghi nhận tăng trưởng ổn định, lần lượt đạt 352 triệu USD và 262 triệu USD. Đáng chú ý, các thị trường mới nổi như Brazil, Ai Cập, và Ấn Độ cho thấy tiềm năng lớn, với kim ngạch cá tra sang Brazil tăng 67% và cá ngừ sang Thái Lan tăng 214%.
Sự chuyển dịch cơ cấu sản phẩm cũng là một điểm sáng. Các sản phẩm chế biến giá trị gia tăng, như cá tra tẩm bột, mực chế biến, hay bạch tuộc đông lạnh, đều ghi nhận tăng trưởng mạnh, phản ánh xu hướng đáp ứng nhu cầu tiêu dùng tiện lợi và cao cấp tại các thị trường lớn. Điều này cho thấy doanh nghiệp Việt Nam đang đầu tư mạnh vào công nghệ chế biến và đa dạng hóa sản phẩm để tăng sức cạnh tranh.
Tuy nhiên, hành trình chinh phục thị trường quốc tế không hề dễ dàng. Hoa Kỳ, thị trường lớn thứ hai với 539 triệu USD, đang áp dụng chính sách thuế quan mới, đặc biệt là thuế 10% đối với sản phẩm chế biến, khiến xuất khẩu sang Mỹ giảm 9% trong tháng 4. Nguy cơ thuế đối ứng lên tới 46% cùng với các mức thuế chống bán phá giá, chống trợ cấp đối với tôm và cá tra, cùng với chương trình SIMP mở rộng và yêu cầu truy xuất nguồn gốc khắt khe, đang đặt doanh nghiệp Việt Nam trước áp lực lớn. Đạo luật Bảo vệ Động vật biển có vú (MMPA) cũng là một thách thức lớn vì thủy sản Việt Nam có thể phải đối mặt nguy cơ cấm nhập khẩu từ năm 2026 nếu các thủ tục cần thiết không đáp ứng yêu cầu của Hoa Kỳ.
Tại EU, cảnh báo thẻ vàng IUU tiếp tục là rào cản, gây chậm trễ trong cấp giấy chứng nhận và làm gián đoạn các lô hàng. Trung Quốc, dù tăng trưởng mạnh, lại đối mặt với cạnh tranh từ sản phẩm nội địa và áp lực kiểm soát chất lượng. Ngoài ra, chi phí sản xuất tăng cao, từ nguyên liệu, thức ăn, đến logistics, cùng với thiếu hụt container và giá cước vận chuyển tăng, đang làm giảm biên lợi nhuận của doanh nghiệp.
Trước những thách thức này các doanh nghiệp đã linh hoạt chuyển hướng sang các thị trường tiềm năng như Nhật Bản, Hàn Quốc, và ASEAN, Trung Đông, tận dụng lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do. Việc đẩy mạnh chế biến sâu và phát triển sản phẩm giá trị gia tăng không chỉ giúp tăng kim ngạch mà còn giảm phụ thuộc vào các thị trường truyền thống biến động.
Để duy trì đà tăng trưởng, ngành cần tập trung vào một số giải pháp chiến lược: Đầu tư vào truy xuất nguồn gốc; Đẩy mạnh chế biến sâu; Mở rộng thị trường mới; Ổn định nguồn cung và tăng cường hỗ trợ chính sách từ Chính phủ như giãn nợ, giảm lãi vay, và đơn giản hóa thủ tục hành chính để hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua khó khăn tài chính.
Hiện nay, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang chủ trì xây dựng và tổ chức lấy ý kiến đối với dự thảo Thông tư quy định về kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật.
(vasep.com.vn) Trong nuôi tôm thâm canh và siêu thâm canh, việc tăng mật độ thả nuôi giúp nâng sản lượng nhưng cũng tạo áp lực lớn lên hệ sinh thái ao. Nhiều hộ nuôi dù thực hiện đúng quy trình kỹ thuật vẫn gặp tình trạng tôm chậm lớn, môi trường biến động mạnh và năng suất không thể cải thiện do ao đã vượt quá sức tải sinh học.
(vasep.com.vn) Từ ngày 24/7/2026, Mỹ áp dụng thuế Section 301 ở mức 10% hoặc 12,5% đối với hàng hóa nhập khẩu từ 60 nền kinh tế, với lý do các nước chưa thiết lập hoặc thực thi đầy đủ lệnh cấm nhập khẩu sản phẩm làm ra bằng lao động cưỡng bức. Chính sách này được triển khai ngay sau khi thuế Section 122 tạm thời hết hiệu lực.
(vasep.com.vn) Các đợt El Niño lặp lại cùng biến động của chuỗi cung ứng toàn cầu đang thúc đẩy Indonesia đẩy nhanh chiến lược đa dạng hóa nguồn nguyên liệu cho ngành thức ăn thủy sản. Quốc gia này hướng tới xây dựng chuỗi cung ứng có khả năng chống chịu cao hơn, giảm phụ thuộc vào các nguyên liệu nhập khẩu truyền thống như bột cá và đậu tương.
(vasep.com.vn) Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, dịch bệnh và môi trường nuôi diễn biến phức tạp, ngành chuyên môn khuyến cáo người nuôi tôm nước lợ ưu tiên sử dụng con giống có nguồn gốc rõ ràng, được kiểm dịch và sạch bệnh để nâng cao hiệu quả sản xuất.
(vasep.com.vn) Ngày 12/8/2026, Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) đã công bố kết quả cuối cùng của đợt rà soát hành chính lần thứ 21 (POR21) đối với lệnh thuế chống bán phá giá cá tra – cá basa đông lạnh của Việt Nam, cho giai đoạn rà soát từ ngày 1/8/2023 đến 31/7/2024. Kết quả POR21 được đánh giá là không thuận lợi đối với cá tra Việt Nam, nhất là khi đặt trong bối cảnh chi phí tiếp cận thị trường Hoa Kỳ đang tăng.
(vasep.com.vn) Giá các mặt hàng cá thịt trắng tại ba chợ đầu mối lớn của Anh ghi nhận diễn biến trái chiều trong tuần đầu tháng 8, phản ánh sự khác biệt về nguồn cung và nhu cầu từng loài. Tại chợ Peterhead – cảng cá lớn nhất Vương quốc Anh tính theo sản lượng cập cảng – giá cá tuyết Đại Tây Dương (cod) tăng nhẹ lên 7,38 GBP/kg, trong khi cá tuyết chấm đen (haddock) giảm mạnh xuống còn 3,34 GBP/kg. Đáng chú ý, giá cá hake bật tăng hơn 60%, đạt 5,46 GBP/kg, còn cá pollock không ghi nhận giao dịch trong ngày 3/8.
(vasep.com.vn) Cơ quan Giám sát Cạnh tranh Kinh tế Ecuador (SCE) đã phê duyệt đề xuất của Santa Priscila mua lại một số tài sản của Proteinas del Ecuador (Ecuaprotein) phục vụ sản xuất thủy phân tôm và cá.
(vasep.com.vn) Từng giữ vai trò dẫn dắt ngành thức ăn thủy sản toàn cầu nhờ nền tảng nghiên cứu, công nghệ và các tiêu chuẩn chất lượng cao, châu Âu hiện đang chịu sức ép cạnh tranh ngày càng lớn từ các nhà sản xuất tại châu Á và Mỹ Latinh. Tuy vậy, khu vực này vẫn được đánh giá là trung tâm đổi mới công nghệ và phát triển bền vững của ngành.
(vasep.com.vn) Thuế Section 301 mới của Mỹ khiến hàng nhập khẩu có thể đồng thời chịu thuế 10–12,5% và bị CBP tạm giữ theo UFLPA vì nghi vấn lao động cưỡng bức. Hai cơ chế vận hành độc lập, nên doanh nghiệp có thể đã nộp thuế nhưng hàng vẫn bị từ chối; việc hoàn thuế kéo dài 12–18 tháng. Bài viết đề xuất ba phương án: tái xuất, chuyển vào kho ngoại quan hoặc khu thương mại tự do để hoãn thuế, hoặc nộp thuế rồi khiếu nại. Kiểm tra truy xuất, bảo lãnh và dừng khai báo tự động.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn