Xuất khẩu mực, bạch tuộc nửa đầu 2025: Động lực từ châu Á, áp lực từ Mỹ và thẻ vàng IUU

Xuất nhập khẩu 08:29 23/07/2025 Kim Thu
(vasep.com.vn) 6 tháng đầu năm 2025, xuất khẩu mực, bạch tuộc của Việt Nam ghi nhận kết quả khả quan với tổng kim ngạch đạt 335 triệu USD, tăng 16% so với cùng kỳ năm 2024. Trong đó, mực chiếm 58% với giá trị 194 triệu USD (tăng 24%), bạch tuộc chiếm 42% đạt 141 triệu USD (tăng 7%). Tuy nhiên, kết quả này không đồng đều ở tất cả thị trường, phản ánh rõ những cơ hội, thách thức và cả các rào cản kỹ thuật đang tác động đến doanh nghiệp xuất khẩu.

 

Động lực tăng trưởng đến từ châu Á

Hàn Quốc tiếp tục là thị trường lớn nhất, nhập khẩu hơn 122 triệu USD mực, bạch tuộc từ Việt Nam (chiếm 36%), tăng 7% so với cùng kỳ. Các sản phẩm được ưa chuộng tại đây gồm mực ống làm sạch, bạch tuộc chế biến đông lạnh, bạch tuộc nguyên con đông lạnh.

Khối CPTPP cũng ghi nhận mức tăng mạnh 20%, với giá trị đạt hơn 96 triệu USD, trong đó Nhật Bản đóng góp đáng kể với kim ngạch 83 triệu USD (tăng 21%). Các sản phẩm như mực sushi MA, mực tẩm bột chiên và bạch tuộc đông lạnh rất được thị trường Nhật Bản ưa chuộng.

Trung Quốc và Hồng Kông đạt tổng cộng 34 triệu USD, tăng 15% so với cùng kỳ, trong đó Trung Quốc tăng mạnh 87% riêng trong tháng 6/2025. Thái Lan cũng là điểm sáng với mức tăng 37%, nhờ nhu cầu cao đối với bạch tuộc luộc đông lạnh, mực khô và mực nút.

Ngược lại, một số thị trường như Đài Loan, Australia và Hồng Kông sụt giảm, phản ánh sự cạnh tranh gay gắt và những rào cản nhất định về kỹ thuật và thương mại.

Doanh nghiệp đang phải đối mặt với nhiều thách thức

Vấn đề thủ tục và chính sách: Vướng mắc trong cấp giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) theo quy định của Nghị định 31/2018/NĐ-CP khiến nhiều lô hàng gặp trở ngại trong thủ tục xuất khẩu. Ngoài ra, quy định về nguyên liệu nhập khẩu và quy trình kiểm tra an toàn thực phẩm cũng chưa thống nhất, gây ách tắc khi chuyển đổi mục đích sử dụng nguyên liệu.

Thẻ vàng IUU: Xuất khẩu hải sản trong đó có mực, bạch tuộc vẫn bị ảnh hưởng bởi thẻ vàng IUU của EU.

Thuế đối ứng và rủi ro từ Mỹ: Dự kiến áp thuế đối ứng lên tới 20% của Mỹ là một vấn đề đáng lo ngại. Các quy định về xuất xứ hàng hóa (transshipment, 40-20-40…) mơ hồ cũng tạo ra rủi ro bị đánh thuế cao hoặc cấm nhập.

Luật MMPA của Mỹ: NOAA chưa công nhận các biện pháp bảo tồn thú biển của Việt Nam, trong đó có các nghề liên quan đến khai thác mực. Nếu không đạt tương đồng, việc xuất khẩu sang Mỹ có thể bị cấm từ 1/1/2026.

Chiến lược cho doanh nghiệp trong bối cảnh thị trường nhiều biến động

Các doanh nghiệp xuất khẩu mực, bạch tuộc cần chủ động đa dạng hóa thị trường, trong đó các nước châu Á như Hàn Quốc, Nhật Bản, Thái Lan tiếp tục là điểm tựa ổn định, đồng thời nên tận dụng thêm cơ hội từ các thành viên CPTPP khác.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần chuẩn hóa hồ sơ và quy trình, đầu tư vào hệ thống quản lý chất lượng và nguồn gốc nguyên liệu để đảm bảo truy xuất minh bạch và đáp ứng yêu cầu xuất xứ trong bối cảnh các hàng rào kỹ thuật ngày càng siết chặt.

Ngoài ra, doanh nghiệp nên chuẩn bị cho các kịch bản xấu từ thị trường Mỹ, trong đó có khả năng bị áp thuế bằng cách đánh giá lại tỷ trọng xuất khẩu sang Mỹ, điều chỉnh chiến lược thị trường và các hợp đồng dài hạn nếu cần thiết.

Cuối cùng, để đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe từ EU và Mỹ về môi trường và truy xuất nguồn gốc, doanh nghiệp cần tăng cường hợp tác với ngư dân, đầu tư vào hệ thống truy xuất minh bạch nhằm bảo đảm khả năng tiếp cận thị trường bền vững.

xuat khau muc bach tuoc viet nam vasep xuat khau hai san viet nam khai thac iuu khai thac hai san nghi dinh 37 mmpa

TIN MỚI CẬP NHẬT

EU tăng cường hợp tác chống khai thác IUU tại Tây Ấn Độ Dương

 |  08:52 13/11/2026

(vasep.com.vn) Một thỏa thuận hợp tác chiến lược đa phương vừa được Cơ quan Kiểm soát Nghề cá Châu Âu (EFCA), tổ chức Expertise France và Ủy ban Ấn Độ Dương (IOC) chính thức ký kết nhằm siết chặt quản lý hoạt động khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU). Thỏa thuận này là một phần trọng tâm của Chương trình Tây Ấn Độ Dương Bền vững (SWIOP) do Liên minh Châu Âu (EU) khởi xướng.

Copacol (Brazil) dự kiến tăng công suất chế biến cá rô phi lên 300.000 con/ngày vào năm 2027

 |  08:42 13/11/2026

(vasep.com.vn) Hợp tác xã Copacol, một trong những đơn vị chế biến cá rô phi lớn nhất Brazil, đặt mục tiêu nâng công suất xử lý lên 300.000 con/ngày vào năm 2027, tăng 42,9% so với mức hiện tại 210.000 con/ngày. Kế hoạch mở rộng nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu thụ nội địa ngày càng tăng và chuẩn bị năng lực phục vụ các thị trường xuất khẩu mới.

Mỹ chiếm gần 39% kim ngạch xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam

 |  08:40 13/11/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ Việt Nam sang Mỹ đạt hơn 280 triệu USD trong 9 tháng năm 2026, tăng 9% so với cùng kỳ. Đà phục hồi từ tháng 6 giúp thị trường này tiếp tục đóng góp quan trọng vào tăng trưởng toàn ngành, dù doanh nghiệp vẫn đối mặt với áp lực cạnh tranh và yêu cầu nhập khẩu ngày càng chặt chẽ.

Vietnam Seafood Summit 2026: Đổi mới và đa dạng hóa để tạo động lực tăng trưởng mới cho ngành thủy sản

 |  14:50 12/11/2026

(vasep.com.vn) Ngày 11/11/2026, tại TP. Cần Thơ, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) tổ chức Hội nghị Vietnam Seafood Summit 2026 (VSS 2026), quy tụ hơn 300 đại biểu là lãnh đạo doanh nghiệp, đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia và các đối tác trong chuỗi giá trị thủy sản. Với 5 phiên thảo luận chuyên sâu, Hội nghị tập trung nhận diện cơ hội, thách thức và tìm kiếm những giải pháp thiết thực nhằm duy trì tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành thủy sản Việt Nam giai đoạn 2027–2029.

Thủy sản cần làm gì để chạm mốc 16 tỉ USD vào năm 2029?

 |  09:14 12/11/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản 10 tháng năm 2026 đạt gần 10,46 tỉ USD, tăng 12,1%. Tuy nhiên, muốn tăng trưởng hai con số đến năm 2029, ngành phải lấp khoảng trống gần 1,7 tỉ USD so với kịch bản cơ sở.

FAO hỗ trợ Iran phát triển ngành thủy sản bền vững

 |  08:37 12/11/2026

(vasep.com.vn) Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) đang tăng cường hỗ trợ Iran ứng dụng công nghệ, cải thiện quản lý tài nguyên và phát triển chuỗi cung ứng thực phẩm bền vững, trong đó có lĩnh vực thủy sản.

FAO xác định hơn 3 tỷ USD cơ hội đầu tư vào nông nghiệp ASEAN

 |  08:36 12/11/2026

(vasep.com.vn) Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) cùng các đối tác đã xác định hơn 3 tỷ USD cơ hội đầu tư tiềm năng vào nông nghiệp và hệ thống thực phẩm thích ứng với biến đổi khí hậu tại Đông Nam Á. Các lĩnh vực được ưu tiên gồm trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản, lâm nghiệp và phục hồi hệ sinh thái, dự kiến mang lại lợi ích cho ít nhất 2,6 triệu nông dân và ngư dân.

Ai Cập gia hạn 6 tháng chuyển tiếp tiêu chuẩn cá muối và cá ngừ đóng hộp

 |  08:35 12/11/2026

(vasep.com.vn) Nhằm tạo hành lang pháp lý linh hoạt cho chuỗi cung ứng thủy sản, Ai Cập vừa ban hành Nghị định số 209/2026, cung cấp cho các nhà sản xuất và nhập khẩu thời gian chuyển tiếp 6 tháng để đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật mới đối với sản phẩm cá muối, cá ngừ và cá ngừ vằn đóng hộp.

GFCM thông qua hướng dẫn về phúc lợi cá và quản lý ngư cụ nuôi trồng thủy sản thất lạc

 |  08:33 12/11/2026

(vasep.com.vn) Ủy ban Thủy sản Địa Trung Hải (GFCM) thuộc Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) đã thông qua các hướng dẫn mới về phúc lợi cá biển và quản lý ngư cụ nuôi trồng thủy sản bị bỏ rơi, thất lạc hoặc thải bỏ tại Địa Trung Hải và Biển Đen. Các biện pháp này nhằm nâng cao trách nhiệm môi trường và thúc đẩy phát triển bền vững ngành nuôi trồng thủy sản trong khu vực.

Mỹ: Tranh cãi về đề xuất cấm khai thác cá menhaden

 |  08:17 12/11/2026

(vasep.com.vn) Đề xuất cấm khai thác thương mại cá menhaden (một loài cá thuộc họ cá trích) tại vùng biển Đại Tây Dương của Mỹ đang gây tranh cãi giữa các tổ chức câu cá giải trí và ngành khai thác, chế biến thủy sản. Trong khi một bên lo ngại hoạt động đánh bắt ảnh hưởng đến hệ sinh thái, bên còn lại cảnh báo nguy cơ mất việc làm và thiệt hại kinh tế.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC