Sở GTVT TP.HCM vừa gửi UBND TP phản hồi về kiến nghị của các doanh nghiệp liên quan đến phí sử dụng công trình, kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ, tiện ích công cộng trong khu vực cửa khẩu cảng biển trên địa bàn TP.HCM.
Doanh nghiệp chịu hệ lụy lớn
Theo Sở GTVT TP.HCM, ngày 4.4, Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV) đã có Công văn số gửi Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính báo cáo một số bất cập, tác động tiêu cực đến hoạt động của doanh nghiệp từ việc thu phí sử hạ tầng cảng biển tại TP.HCM.
Trong đó, Ban IV nêu: Sau giai đoạn ngắn trì hoãn vì ảnh hưởng của đợt dịch bùng phát lần thứ 4, UBND TP.HCM đã quy định chi tiết về đối tượng và mức thu phí sử dụng công trình, kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ, tiện ích công cộng trong khu vực của khẩu cảng biển trên địa bàn thành phố và áp dụng thu phí kể từ 1.4.
Với khối lượng hàng xuất khẩu, nhập khẩu đi qua các cảng biển trên địa bàn TP.HCM như hiện nay, số lượng doanh nghiệp chịu ảnh hưởng và hệ lụy từ quyết định này là đặc biệt lớn.
Sau quyết định này của UBND TP.HCM, hàng loạt doanh nghiệp, hiệp hội, bao gồm cả khối doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước đã gửi phản ánh, kiến nghị tới UBND TP và các tỉnh giáp ranh, đồng thời gửi lên các cấp để phản ánh các vấn đề bất cập.
Theo đó, các doanh nghiệp cho rằng mức thu phí sử dụng hạ tầng cảng biển tại TP.HCM là cao và thời điểm thu phí không phù hợp làm tăng thêm gánh nặng, giảm tính cạnh tranh và khả năng phục hồi của doanh nghiệp sau đại dịch.
Bên cạnh đó, thành phố thu phí không đúng đối tượng với hàng hóa vận tải bằng đường thủy nội địa và hàng trung chuyển, quá cảnh, tạm nhập tái xuất, qua đó cản trở sự phát triển vận tải đường thủy nội địa, làm mất nguồn thu từ hàng trung chuyển, quá cảnh, tạm nhập tái xuất và không đúng với quy định tại điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
Ngoài ra, mức thu chênh lệch giữa việc mở tờ khai thông quan tại TP.HCM và mở tờ khai tại các tỉnh lân cận cũng là vấn đề cần giải quyết vì bài toán chi phí, doanh nghiệp có xu hướng đổ dồn về TP.HCM để mở tờ khai, gây ách tắc, quá tải trong khâu thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu tại các cảng của thành phố.
Căn cứ các phản ánh, kiến nghị của doanh nghiệp, hiệp hội, thông qua trao đổi với các chuyên gia kinh tế và chuyên gia trong lĩnh vực thương mại, Ban IV đánh giá các bất cập nêu trên đã và đang tạo ra hệ lụy không nhỏ, vừa ảnh hưởng tới hoạt động trực tiếp của các doanh nghiệp, vừa tác động tiêu cực tới một số mục tiêu của nền kinh tế.
"TP.HCM đang làm gia tăng một gánh nặng chi phí mới cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu giữa bối cảnh chi phí logistics đã tăng quá cao trong thời gian qua là thể hiện sự "ngược dòng" với chủ trương của Chính phủ về thu hút đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi, phát triển sau đại dịch" - Ban IV khẳng định.
Đối với ý kiến của Ban IV về những bất cập liên quan quy định thu phí hạ tầng cảng biển của UBND TP.HCM, Sở GTVT TP.HCM nêu rõ: Năm 2019, khi xây dựng dự thảo Đề án thu phí, Sở dự kiến thời gian thu phí là 1.1.2021.
Tuy nhiên, trước tình hình diễn biến của đại dịch Covid nên UBND TP đề xuất thời gian thu phí lùi lại tới 1.7.2021. Sau đó, tiếp tục trình HĐND TP 2 lần điều chỉnh thời gian thu phí cảng biển.
Như vậy, việc triển khai thực hiện thu phí này, TP.HCM đã thực hiện chậm hơn nhiều so với một số địa phương khác đã triển khai từ trước như: Hải Phòng, Quảng Ninh, Lào Cai, Lạng Sơn...
Đồng thời, thời gian triển khai thu phí áp dụng từ 1.4.2022 là đã lùi thời gian so với dự kiến ban đầu. Việc thành phố chưa thu phí trong 9 tháng đã làm hụt khoản thu dự kiến 2.205 tỉ đồng. Đây được xem như là một khoản hỗ trợ các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp xuất nhập khẩu để đảm bảo thực hiện tốt mục tiêu “kép” vừa quyết liệt phòng, chống dịch bệnh Covid-19, vừa phát triển kinh tế - xã hội và hỗ trợ khó khăn cho doanh nghiệp.
Trong khi đó, Hải Phòng đã thu loại phí này từ năm 2016 tới nay và việc thu này đã góp phần cho việc lưu thông hàng hóa xuất nhập khẩu ngày càng tốt hơn, giảm các chi phí có liên quan (vận tải, lưu kho, nhân công ...) và thời gian vận chuyển do không còn tình trạng ùn tắc giao thông.
"Do đó, việc chưa thu phí trong thời gian qua đã giảm chi phí cho doanh nghiệp trong 6 năm (từ 2017 - thời điểm Luật phí và lệ phí có hiệu lực từ - đến 2022), không phải tăng một gánh nặng chi phí mới cho doanh nghiệp" - lãnh đạo Sở GTVT TP.HCM khẳng định.
Về việc quy định mức thu phí chênh lệch giữa việc mở tờ khai tại TP.HCM và ngoài TP.HCM, Sở GTVT lý giải: Mức phí được xây dựng tính đến yếu tố đảm bảo trật tự an toàn giao thông. Cụ thể, theo thống kê trong tổng số hàng qua cảng hiện nay thì chỉ có 40% là hàng hóa làm thủ tục thông quan tại TP.HCM, 55% hàng hóa làm thủ tục thông quan tại các địa phương ngoài thành phố, 5% là hàng tạm nhập tái xuất, gửi kho ngoại quan, hàng quá cảnh, hàng chuyển khẩu.
Như vậy, 60% hàng hóa không làm thủ tục thông quan tại thành phố nhưng lại đi vào và sử dụng kết cấu hạ tầng và dịch vụ tiện ích của thành phố đã gây áp lực rất lớn lên kết cấu hạ tầng giao thông, dẫn đến tình trạng ùn tắc, tai nạn giao thông, ô nhiễm môi trường tại các khu vực xung quanh các cảng.
Trên thực tế các doanh nghiệp mở tờ khai tại TP.HCM đã đóng góp cho ngân sách thành phố, giải quyết lao động và góp phần đảm bảo an sinh xã hội tại thành phố. Do đó, đối tượng này trả mức phí thấp hơn các doanh nghiệp mở tờ khai ngoài thành phố nhằm đảm bảo tính công bằng.
Các doanh nghiệp xuất nhập khẩu hàng hóa có thể lựa chọn cảng biển TP.HCM hoặc cảng biển khác để vận chuyển hàng hóa, nhằm hạn chế phần nào phương tiện vận chuyển hàng hóa vào thành phố, hạn chế tình trạng ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông, tai nạn giao thông trên địa bàn thành phố.
"Từ những cơ sở trên, mức Phí sử dụng công trình kết cấu hạ tầng, công trình dịch vụ, tiện ích công cộng khu vực cửa khẩu cảng biển trên địa bàn TP.HCM được ban hành là phù hợp với Luật phí và lệ phí" - văn bản của Sở GTVT TP.HCM nêu rõ.
Phương Linh
(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 16/10 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về giá tôm, nguồn cung nguyên liệu và chính sách quản lý nghề cá. Giá tôm tại Mỹ tiếp tục chịu sức ép trong khi nguồn cung nhập khẩu được dự báo tăng; ngược lại, giá tôm nguyên liệu tại Ấn Độ tăng do sản lượng thu hoạch thấp. Bên cạnh đó, Peru hủy mùa khai thác cá cơm thứ hai, Iceland và Greenland giảm mạnh khuyến nghị khai thác capelin. Nga tiếp tục duy trì nguồn cá minh thái lớn, trong khi doanh nghiệp thủy sản Việt Nam tăng đầu tư vào kho lạnh và vốn lưu động.
Năm 2026, ngành thủy sản Việt Nam tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức trước những biến động phức tạp của kinh tế và thương mại toàn cầu, xu hướng gia tăng bảo hộ thương mại, các rào cản kỹ thuật và yêu cầu ngày càng cao về an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, phát triển bền vững. Bên cạnh áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt trên thị trường quốc tế, khó khăn về nguồn nguyên liệu, chi phí sản xuất, logistics và nguồn vốn cũng tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và xuất khẩu.
(vasep.com.vn) Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) đã gia hạn đến ngày 9/1/2027 việc miễn thuế theo Mục 301 đối với 178 sản phẩm nhập khẩu từ Trung Quốc. Các khoản miễn trừ này lẽ ra hết hạn vào ngày 9/11. Danh sách bao gồm 10 dòng thuế thủy sản. Nếu không được gia hạn, các sản phẩm này sẽ phải chịu lại thuế Mục 301, thường ở mức 25%.
(vasep.com.vn) Hoạt động thu hoạch cá tra giống tại xã Hỏa Lựu, TP. Cần Thơ đang diễn ra sôi động, khi nhiều hộ nuôi liên tục thu hoạch, cân bán và vận chuyển cá đến các vùng nuôi thương phẩm. Với giá bán khoảng 40.000 đồng/kg, mô hình này đang mang lại nguồn thu đáng kể cho nông dân địa phương.
(vasep.com.vn) Một dự án thử nghiệm kéo dài ba năm tại Thụy Điển cho thấy các nguồn protein thay thế như protein từ nấm (mycoprotein), bột côn trùng và bột trai có thể thay thế một phần đậu nành và bột cá trong thức ăn chăn nuôi mà vẫn đảm bảo hiệu quả sản xuất.
(vasep.com.vn) Các nhà khoa học tại Đại học Queensland (Australia) đang phát triển công nghệ biến chất thải hữu cơ thành protein đơn bào (SCP) để thay thế bột cá trong thức ăn thủy sản. Giải pháp này có tiềm năng giảm phụ thuộc vào nguồn cá khai thác tự nhiên, đồng thời tận dụng chất thải và hạn chế tác động môi trường.
(vasep.com.vn) Sản lượng khai thác cá minh thái của Nga đã vượt 2 triệu tấn tính đến đầu tháng 11/2026, chiếm gần một nửa tổng sản lượng đánh bắt thủy sản cả nước. Kết quả này cao hơn 3,1% so với mức kỷ lục ghi nhận cùng kỳ năm 2025, phản ánh hoạt động khai thác tích cực tại các ngư trường Viễn Đông.
(vasep.com.vn) Sản lượng phi lê cá minh thái không xương (PBO) của Mỹ đang ghi nhận mức sụt giảm 24% so với cùng kỳ, đẩy dự báo giá chào bán trong quý 1/2027 có thể tăng thêm 500 USD/tấn. Tính đến đầu tháng 10/2026, sản lượng PBO của Mỹ chỉ đạt hơn 95.700 tấn – mức thấp nhất kể từ năm 2022. Sự khan hiếm cục bộ buộc các nhà cung cấp Mỹ phải dồn áp lực nhu cầu và giá cả sang các hợp đồng của năm tới.
(vasep.com.vn) Cục Thống kê Na Uy (SSB) cho biết chỉ số giá tiêu dùng tháng 10/2026 tăng 3,6% so với cùng kỳ, cao hơn mức 3,4% của tháng trước. Giá điện, kể cả phí lưới, tăng 12,8%, chủ yếu kéo lạm phát đi lên, trong khi giá nhiên liệu tăng tới 25,8% trong 12 tháng.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam trong 10 tháng đầu năm 2026 đạt 4,21 tỷ USD, tăng 8,8% so với cùng kỳ. Dù vẫn duy trì tăng trưởng nhờ thị trường Trung Quốc và một số thị trường trong khối CPTPP, kết quả tháng 10 cho thấy những dấu hiệu kém thuận lợi. Xuất khẩu sang Mỹ tiếp tục giảm sâu, trong khi áp lực thuế quan, cạnh tranh quốc tế và chi phí sản xuất đang đặt doanh nghiệp trước nhiều thách thức trong giai đoạn cuối năm.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn