Gỡ điểm nghẽn thực chất, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp đóng góp vào tăng trưởng hai con số

Chiều 25/8, tại trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc làm việc với Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) và các bộ liên quan về xử lý kiến nghị của doanh nghiệp, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong một số lĩnh vực NN&MT.

Dự cuộc họp có Thứ trưởng Bộ NN&MT Nguyễn Quốc Trị, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú, Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Phạm Mạnh Cường, đại diện Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI)…

Bộ NN&MT tháo gỡ khó khăn, xử lý theo 3 nhóm vướng mắc

Trước đó, ngày 12/8, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đã chủ trì cuộc họp với các bộ, ngành và doanh nghiệp để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong các lĩnh vực đất đai, môi trường, khai thác khoáng sản và nguồn vật liệu. Nội dung cuộc họp đã được thể hiện tại Thông báo kết luận số 432/TB-VPCP ngày 17/8/2026 của Văn phòng Chính phủ.

Tại cuộc họp ngày 25/8, Bộ NN&MT tiếp tục báo cáo tình hình triển khai, kết quả xử lý và nhiệm vụ tiếp tục thực hiện đối với các kiến nghị của doanh nghiệp. Theo đó, Bộ NN&MT tập trung xử lý 19 vấn đề trọng tâm, gồm 10 vấn đề về đất đai và nghĩa vụ tài chính về đất, các vấn đề về môi trường, địa chất, khoáng sản và nguồn vật liệu.

Bộ NN&MT đã phân loại việc xử lý thành 3 nhóm: Những vấn đề có thể giải quyết ngay theo quy định hiện hành; những vấn đề cần hướng dẫn thống nhất để khắc phục cách hiểu, cách áp dụng khác nhau và những vấn đề cần sửa đổi, bổ sung văn bản quy phạm pháp luật.

Đối với các nội dung vượt thẩm quyền hoặc thuộc chức năng của bộ, ngành, địa phương khác, Bộ NN&MT xác định rõ cơ quan chủ trì, phối hợp, nhằm tránh trả lời chung chung hoặc chuyển trách nhiệm không có địa chỉ.

Theo Bộ NN&MT, Bộ đã chủ động tiếp nhận, phân loại và có nội dung trả lời, định hướng xử lý đối với các nhóm kiến nghị trọng tâm. Nhiều vấn đề đã được làm rõ ngay bằng quy định hiện hành, như thẩm quyền điều chỉnh bảng giá đất, quyền của người sử dụng đất trong khu vực quy hoạch chậm triển khai, thủ tục tích hợp đối với nhận chìm chất nạo vét, quản lý phụ phẩm thực phẩm thanh lý và phân loại vật chất nạo vét.

Các kiến nghị cần sửa đổi chính sách đã được đưa vào quá trình sửa đổi Luật Đất đai, Luật Bảo vệ môi trường và các nghị định hướng dẫn.

Về giải pháp thời gian tới, Bộ NN&MT xác định đối với các vấn đề cần sửa đổi văn bản sẽ tiếp thu đầy đủ kiến nghị của doanh nghiệp trong quá trình sửa đổi Luật Đất đai, Luật Bảo vệ môi trường và các nghị định hướng dẫn; tập trung vào cơ chế tiền thuê đất, quy định chuyển tiếp, tham vấn cộng đồng, ký quỹ nhập khẩu phế liệu, EPR, danh mục vật liệu thứ cấp, tái sử dụng nước thải và quản lý tài nguyên tuần hoàn.

Việc sửa đổi phải gắn với đánh giá tác động, cắt giảm chi phí tuân thủ nhưng không hạ thấp yêu cầu bảo vệ môi trường và quản lý tài sản công.

Rõ quy định thì hướng dẫn cụ thể, vướng mắc thì tháo gỡ thực chất

Sau khi nghe Bộ NN&MT, Bộ Tài chính và VCCI báo cáo về việc phối hợp xử lý kiến nghị của các doanh nghiệp, hiệp hội, kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, những khó khăn, vướng mắc được nêu ra đều xuất phát từ thực tế hoạt động của doanh nghiệp và cũng là những vấn đề các địa phương đang gặp phải.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh các kiến nghị thực tế phải được tiếp thu để điều chỉnh, tạo sự thông thoáng, giảm chi phí cho nhà đầu tư và doanh nghiệp. Nếu những điểm nghẽn không được khơi thông, không được tháo gỡ thì tăng trưởng sẽ rất khó khăn. Các cơ quan phải cùng một tiếng nói, gỡ khó cho doanh nghiệp một cách thực chất, đóng góp vào tăng trưởng hai con số.

Phó Thủ tướng nêu rõ, những nội dung đã có quy định thì cần được giải quyết. Theo Phó Thủ tướng, có những vấn đề pháp luật đã quy định nhưng các bộ, ngành, địa phương chưa có hướng dẫn, định hướng cụ thể nên chưa mạnh dạn xử lý; có những vấn đề chưa được pháp luật quy định hoặc vượt khả năng xử lý của cơ quan thực thi. Vì vậy, cần thống nhất quan điểm và cách thức xử lý đối với từng nhóm vấn đề.

Đối với nhóm vấn đề đã rõ, đã có quy định, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ NN&MT trả lời cụ thể theo kiến nghị của VCCI, đồng thời tiếp tục phối hợp với VCCI để hướng dẫn doanh nghiệp. Những nội dung đã có đầy đủ quy định, không còn vướng mắc thì cần hướng dẫn cụ thể, không để doanh nghiệp tiếp tục gặp khó.

Đối với những vấn đề đã có quy định nhưng còn vướng mắc trong quá trình thực hiện tại địa phương, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ NN&MT hướng dẫn cụ thể, nhất là những trường hợp pháp luật đã có hướng nhưng chưa rõ cách áp dụng. Việc trả lời phải theo tinh thần tạo điều kiện tháo gỡ vướng mắc để doanh nghiệp phát triển, đồng hành với đất nước, qua đó góp phần thúc đẩy tăng trưởng.

Phó Thủ tướng lưu ý không nên giữ quan điểm quản lý theo hướng siết chặt trong mọi trường hợp, khiến doanh nghiệp gặp khó khăn. Những nội dung đã có hướng dẫn, có quy định nhưng còn vướng thì cần được lọc ra để giải thích, trả lời rõ.

Mạnh dạn sửa những bất cập, tạo thông thoáng nhưng không hạ thấp yêu cầu quản lý

Đối với lĩnh vực môi trường, Phó Thủ tướng cho rằng đây là nhóm vấn đề phức tạp. Thực tế có thời gian việc quản lý còn buông lỏng, sau đó siết chặt, dẫn đến các địa phương gặp khó khăn, lúng túng trong giải quyết các vấn đề môi trường, đánh giá tác động môi trường và lấy ý kiến.

Đối với tro xỉ làm vật liệu, Phó Thủ tướng cho biết các quy chuẩn, tiêu chuẩn đã có và cho phép sử dụng, đồng thời đề nghị nghiên cứu bổ sung nội dung sử dụng để hoàn thổ trong quá trình sửa Luật Khoáng sản và Luật Bảo vệ môi trường.

Về tái sử dụng nước thải, Phó Thủ tướng đề nghị phân thành hai hướng. Đối với nước thải được tuần hoàn, tái sử dụng trong phạm vi nhà máy, cơ quan, xí nghiệp để tưới cây, súc rửa đường, làm mát máy và các hoạt động tương tự thì nên tạo điều kiện cho doanh nghiệp. Đối với nước thải tập trung, cần có hướng dẫn phù hợp, đồng thời nghiên cứu cơ chế phí để tránh tình trạng doanh nghiệp đã xử lý đạt tiêu chuẩn nhưng tiếp tục phải chịu chi phí quá lớn khi đưa vào hệ thống xử lý tập trung.

Đối với hoạt động nạo vét thu hồi khoáng sản, Phó Thủ tướng đề nghị hướng dẫn theo quy định hiện hành. Tuy nhiên, đối với trường hợp nạo vét tạo ra bùn, đất không thể sử dụng, phải tìm khu vực để đổ mà không có giá trị sử dụng thì cần rà soát việc tính thuế tài nguyên. Trường hợp nạo vét tạo ra cát bồi, đất san lấp có thể sử dụng thì việc thu là phù hợp; nhưng với bùn, đất không sử dụng được thì cần nghiên cứu để không tạo thêm chi phí bất hợp lý cho hoạt động nạo vét.

Phó Thủ tướng đề nghị trên cơ sở cuộc họp, các bộ, ngành triển khai cụ thể theo hướng: "Cái gì rõ thì hướng dẫn, cái gì vướng mắc thì báo cáo Chính phủ để có ý kiến; cái gì thuộc thẩm quyền sửa luật thì ghi nhận, tiếp thu để sửa đổi. Việc xử lý phải cụ thể, tránh trả lời chung chung, qua đó tháo gỡ thực chất các khó khăn, vướng mắc của doanh nghiệp và địa phương".

(Theo Báo Chính phủ)