Thủy sản tăng tốc xuất khẩu sang Mỹ, đối mặt cạnh tranh với Trung Quốc

Xuất nhập khẩu 09:35 05/05/2025 Lê Hằng
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản Việt Nam trong 4 tháng đầu năm 2025 ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ, đạt kim ngạch 3,3 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm 2024. Riêng tháng 4, kim ngạch đạt 894,2 triệu USD, tăng 15%. Tuy nhiên, tăng trưởng không đồng đều giữa các nhóm sản phẩm và thị trường, trong bối cảnh bất ổn về thuế quan từ Hoa Kỳ đang tạo ra những thách thức đáng kể.

Tôm tiếp tục là mặt hàng chủ lực, đạt 1,27 tỷ USD trong 4 tháng, tăng 30% so với cùng kỳ. Riêng tháng 4, xuất khẩu tôm đạt 358,9 triệu USD, tăng 25%. Sự phục hồi chủ yếu đến từ nhu cầu gia tăng ở các thị trường lớn như Trung Quốc, EU và Nhật Bản, cùng với giá tôm đang hồi phục do cung – cầu toàn cầu tái cân bằng.

Cá tra đứng thứ hai với kim ngạch 632,7 triệu USD, tăng 9%; tháng 4 đạt 174,2 triệu USD, tăng nhẹ 3%. Cá ngừ đạt 304,2 triệu USD, tăng 1% trong 4 tháng, riêng tháng 4 giữ nguyên mức 86,3 triệu USD so với cùng kỳ. Cá các loại khác – bao gồm cá rô phi, cá điêu hồng – ghi nhận mức tăng 20%, đạt 679,6 triệu USD; tháng 4 đạt 171,6 triệu USD, tăng 14%.

Mực và bạch tuộc đạt 216,4 triệu USD (tăng 18%) trong 4 tháng, riêng tháng 4 tăng 22% đạt 54,1 triệu USD. Nhuyễn thể có vỏ tiếp tục tăng trưởng mạnh, đạt 83,1 triệu USD, tăng 82%, riêng tháng 4 đạt 21,1 triệu USD, tăng 36%. Trong khi đó, nhóm nhuyễn thể khác giảm 33% trong tháng 4, đạt chưa tới 0,5 triệu USD, dù lũy kế 4 tháng vẫn tăng nhẹ 5%. Cua, ghẹ và giáp xác khác tăng 50%, đạt 112,1 triệu USD; riêng tháng 4 đạt 27,6 triệu USD, tăng 21%.

Về thị trường, Trung Quốc và Hồng Kông tiếp tục là khu vực tiêu thụ lớn nhất, đạt 709,8 triệu USD trong 4 tháng, tăng 56%; tháng 4 đạt 173,3 triệu USD, tăng 23%. Nhật Bản đứng thứ hai với 536,6 triệu USD (tăng 22%), tháng 4 đạt 134,9 triệu USD, tăng 13%.

Thị trường Hoa Kỳ đạt 498,4 triệu USD, tăng 7% so với cùng kỳ, với tháng 4 đạt 153,6 triệu USD, tăng 8%. Dù tăng trưởng trở lại sau quý I trầm lắng, hoạt động xuất khẩu sang Mỹ vẫn chịu tác động rõ rệt từ chính sách thuế quan đối ứng và các rào cản kỹ thuật mới.

Ngược lại, thị trường EU ghi nhận kim ngạch 351,5 triệu USD (tăng 17%) dù riêng tháng 4 giảm 15%, chỉ đạt 76,8 triệu USD. Hàn Quốc đạt 264,1 triệu USD (tăng 15%), tháng 4 tăng nhẹ 2% đạt 64,2 triệu USD. ASEAN trở thành điểm sáng với mức tăng trưởng 25%, đạt 218,8 triệu USD trong 4 tháng; riêng tháng 4 tăng đột biến 68% đạt 68,2 triệu USD.

Trong khi đó, Trung Đông là thị trường duy nhất sụt giảm cả trong tháng 4 (22,8 triệu USD, giảm 26%) và lũy kế 4 tháng (105,4 triệu USD, giảm 8%), do nhu cầu tiêu thụ yếu. Các thị trường khác đóng góp 615,1 triệu USD, tăng 13% so với cùng kỳ, riêng tháng 4 đạt 200,4 triệu USD, tăng 35%.

Bối cảnh bất ổn về thuế quan Hoa Kỳ

Chính sách thuế quan đối ứng của Hoa Kỳ, với mức thuế chống bán phá giá cao (lên tới 46% đối với một số sản phẩm), đang tạo áp lực lớn lên xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Các mặt hàng như cá tra và tôm, vốn phụ thuộc nhiều vào thị trường này, chịu ảnh hưởng nặng nề. Thuế quan làm tăng giá thành sản phẩm, khiến các nhà nhập khẩu Mỹ cân nhắc chuyển hướng sang các nguồn cung khác như Ấn Độ hay Ecuador. Các rào cản kỹ thuật, như kiểm tra an toàn thực phẩm và yêu cầu truy xuất nguồn gốc khắt khe, cũng làm giảm lợi thế cạnh tranh của Việt Nam.

Tuy nhiên, Hiệp định CPTPP và các FTA khác đang giúp Việt Nam giảm thiểu tác động tiêu cực bằng cách mở rộng thị trường sang EU, Nhật Bản và ASEAN. Doanh nghiệp Việt Nam cũng đang điều chỉnh chiến lược, tập trung vào sản phẩm giá trị gia tăng và đa dạng hóa thị trường để giảm phụ thuộc vào Hoa Kỳ.

Dự báo xu hướng hai tháng tới

Trong hai tháng tới (tháng 5 và 6/2025), xuất khẩu thủy sản Việt Nam được dự báo sẽ có sự chuyển dịch mạnh mẽ trước khi chính sách thuế quan đối ứng mới của Hoa Kỳ có hiệu lực từ ngày 9/7/2025. Các doanh nghiệp Việt Nam sẽ tập trung đẩy mạnh xuất khẩu sang Hoa Kỳ, đặc biệt với các sản phẩm chủ lực như tôm và cá tra, nhằm tận dụng tối đa giai đoạn trước khi thuế quan mới làm tăng chi phí. Dự kiến kim ngạch xuất khẩu sang thị trường này có thể tăng 10-15% so với tháng 4/2025, nhờ các hợp đồng được ký kết gấp rút và chiến lược giảm giá để duy trì thị phần.

Ngược lại, xuất khẩu sang các thị trường khác như Trung Quốc và ASEAN có khả năng chững lại, với mức tăng trưởng chỉ khoảng 3-5%. Nguyên nhân là sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ sản phẩm thủy sản Trung Quốc, vốn bị áp thuế cao tại Hoa Kỳ và buộc phải chuyển hướng sang thị trường nội địa cũng như các thị trường lân cận như ASEAN. Sự cạnh tranh này sẽ làm giảm sức hút của sản phẩm Việt Nam, đặc biệt ở phân khúc giá rẻ. EU và Nhật Bản có thể duy trì tăng trưởng ổn định (khoảng 8-10%), nhờ lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do, nhưng không đủ bù đắp sự chững lại ở Trung Quốc và ASEAN.

XK thủy sản 4 tháng đầu năm 2025

Sản phẩm

T4/2025 (triệu USD)

Tăng, giảm (%)

T1-T4/2025 (triệu USD)

Tăng, giảm (%)

Tôm các loại

         358,863

25

         1.269,310

30

Cá tra

         174,163

3

             632,747

9

Cá ngừ

           86,283

0

             304,244

1

Cá các loại khác

         171,632

14

             679,594

20

Cá rô phi + điêu hồng

5,186

158

19,004

138

Mực, bạch tuộc

           54,095

22

             216,364

18

Nhuyễn thể có vỏ

           21,107

36

               83,065

82

Nhuyễn thể khác

                 454

-33

                 2,228

5

Cua ghẹ và giáp xác khác

           27,588

21

             112,100

50

Tổng

         894,184

15

         3.299,653

21

 

xkts 2025

TIN MỚI CẬP NHẬT

Argentina mở vụ khai thác tôm mới, nới lỏng quy định đánh bắt

 |  08:33 10/06/2026

(vasep.com.vn) Mùa khai thác tôm đỏ Argentina (Pleoticus muelleri) tại khu vực bảo vệ cá tuyết non vừa chính thức khởi động với những thay đổi đáng chú ý về chiến lược khai thác và chính sách quản lý nghề cá.

Canada thúc đẩy luật chống lao động cưỡng bức trước nguy cơ bị Mỹ áp thuế

 |  08:32 10/06/2026

(vasep.com.vn) Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 4/6 cho biết chính phủ sẽ sớm trình dự luật mới về lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng, sau khi chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất áp thuế bổ sung 10% đối với Canada và nhiều nền kinh tế khác.

Ngành cá ngừ châu Âu lo ngại sức ép cạnh tranh từ hàng được miễn thuế nhập khẩu

 |  08:30 10/06/2026

(vasep.com.vn) Trước làn sóng các thỏa thuận thương mại có thể mở rộng đáng kể cửa vào thị trường châu Âu cho cá ngừ nhập khẩu từ nhiều khu vực trên thế giới, Nhóm Cá ngừ của Europêche kêu gọi các thể chế EU chấm dứt hạn ngạch thuế quan tự trị đối với loin cá ngừ từ ngày 1/1/2027. Tổ chức này cũng đề nghị các hiệp định thương mại tự do có liên quan đến cá ngừ cần theo dõi sát tác động đối với ngành cá ngừ EU và cho phép áp dụng nhanh các biện pháp tự vệ khi xảy ra xáo trộn thị trường hoặc cạnh tranh không công bằng.

Xuất khẩu cá rô phi sang châu Á: Dư địa vẫn rộng cho sản phẩm giá trị gia tăng

 |  08:22 10/06/2026

(vasep.com.vn) Trong 4 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu cá rô phi Việt Nam sang các thị trường châu Á ghi nhận diễn biến khác nhau giữa từng khu vực và từng quốc gia. Nhóm Trung Đông tăng mạnh, trong đó Ả Rập Xê Út là thị trường lớn nhất trong các thị trường châu Á. Khối thị trường ASEAN cũng tăng rõ, chủ yếu nhờ Malaysia. Trong khi đó, Nhật Bản duy trì mức tăng khá, còn Hàn Quốc giảm so với cùng kỳ năm 2025.

Malaysia tạm ngừng nhập khẩu 5 loài tôm từ Thái Lan từ ngày 1/6/2026

 |  08:50 09/06/2026

(vasep.com.vn) Malaysia đã quyết định tạm ngừng nhập khẩu 5 loài tôm từ Thái Lan và áp dụng các yêu cầu kiểm soát chặt chẽ hơn đối với cá vược (sea bass) nhập khẩu từ nước này kể từ ngày 1/6/2026.

Băng biển Bắc Cực suy giảm đe dọa nguồn lợi thủy sản Bắc Đại Tây Dương

 |  08:50 09/06/2026

(vasep.com.vn) Sự tan chảy nhanh của băng biển Bắc Cực đang làm thay đổi cấu trúc chuỗi thức ăn đại dương, tạo ra những rủi ro mới đối với nguồn lợi thủy sản và nghề cá thương mại ở khu vực Bắc Đại Tây Dương.

Brazil hoãn quyết định xếp cá rô phi vào nhóm loài ngoại lai xâm hại

 |  08:49 09/06/2026

(vasep.com.vn) Tương lai của ngành nuôi cá rô phi tại Brazil vẫn chưa ngã ngũ khi Ủy ban Quốc gia về Đa dạng sinh học Brazil (Conabio) quyết định hoãn việc phân loại cá rô phi là loài ngoại lai xâm hại. Thay vào đó, cơ quan này sẽ thành lập một nhóm công tác chuyên trách nhằm xây dựng bộ tiêu chí kỹ thuật làm cơ sở cho các đánh giá trong tương lai.

Xuất khẩu thủy sản Na Uy tháng 5 giảm nhẹ, Trung Quốc và Ba Lan nổi lên là động lực tăng trưởng

 |  08:48 09/06/2026

(vasep.com.vn) Tháng 5/2026, Na Uy xuất khẩu thủy sản đạt giá trị 13,4 tỷ NOK (khoảng 1,26 tỷ USD), giảm 1% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là tháng thứ tư trong năm ghi nhận kim ngạch xuất khẩu thủy sản sụt giảm, phản ánh những khó khăn mà ngành thủy sản nước này đang đối mặt trong bối cảnh nguồn nguyên liệu hạn chế, rào cản thương mại gia tăng và biến động tỷ giá.

Xuất khẩu tôm sang Mỹ: Áp lực trước mắt và bài toán giữ thị phần

 |  08:46 09/06/2026

(vasep.com.vn) Trong khi xuất khẩu tôm Việt Nam sang nhiều thị trường lớn vẫn duy trì tăng trưởng tích cực trong những tháng đầu năm 2026, thị trường Mỹ lại ghi nhận giảm, cho thấy áp lực cạnh tranh và các rào cản thương mại đang ngày càng lớn hơn đối với ngành tôm Việt Nam.

Kiểm soát bùn đáy ao tôm mùa nắng nóng để hạn chế khí độc và dịch bệnh

 |  08:43 08/06/2026

(vasep.com.vn) Mùa nắng nóng khiến quá trình phân hủy chất hữu cơ trong ao nuôi tôm diễn ra nhanh hơn, làm gia tăng khí độc như NH₃ và H₂S, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tôm và chất lượng môi trường nuôi. Bùn đáy ao hình thành từ thức ăn dư thừa, phân tôm, xác tảo và các chất hữu cơ tích tụ lâu ngày, là nguồn phát sinh nhiều rủi ro nếu không được quản lý hiệu quả.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC