Thủy sản tăng tốc xuất khẩu sang Mỹ, đối mặt cạnh tranh với Trung Quốc

Xuất nhập khẩu 09:35 05/05/2025 Lê Hằng
(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản Việt Nam trong 4 tháng đầu năm 2025 ghi nhận sự phục hồi mạnh mẽ, đạt kim ngạch 3,3 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm 2024. Riêng tháng 4, kim ngạch đạt 894,2 triệu USD, tăng 15%. Tuy nhiên, tăng trưởng không đồng đều giữa các nhóm sản phẩm và thị trường, trong bối cảnh bất ổn về thuế quan từ Hoa Kỳ đang tạo ra những thách thức đáng kể.

Tôm tiếp tục là mặt hàng chủ lực, đạt 1,27 tỷ USD trong 4 tháng, tăng 30% so với cùng kỳ. Riêng tháng 4, xuất khẩu tôm đạt 358,9 triệu USD, tăng 25%. Sự phục hồi chủ yếu đến từ nhu cầu gia tăng ở các thị trường lớn như Trung Quốc, EU và Nhật Bản, cùng với giá tôm đang hồi phục do cung – cầu toàn cầu tái cân bằng.

Cá tra đứng thứ hai với kim ngạch 632,7 triệu USD, tăng 9%; tháng 4 đạt 174,2 triệu USD, tăng nhẹ 3%. Cá ngừ đạt 304,2 triệu USD, tăng 1% trong 4 tháng, riêng tháng 4 giữ nguyên mức 86,3 triệu USD so với cùng kỳ. Cá các loại khác – bao gồm cá rô phi, cá điêu hồng – ghi nhận mức tăng 20%, đạt 679,6 triệu USD; tháng 4 đạt 171,6 triệu USD, tăng 14%.

Mực và bạch tuộc đạt 216,4 triệu USD (tăng 18%) trong 4 tháng, riêng tháng 4 tăng 22% đạt 54,1 triệu USD. Nhuyễn thể có vỏ tiếp tục tăng trưởng mạnh, đạt 83,1 triệu USD, tăng 82%, riêng tháng 4 đạt 21,1 triệu USD, tăng 36%. Trong khi đó, nhóm nhuyễn thể khác giảm 33% trong tháng 4, đạt chưa tới 0,5 triệu USD, dù lũy kế 4 tháng vẫn tăng nhẹ 5%. Cua, ghẹ và giáp xác khác tăng 50%, đạt 112,1 triệu USD; riêng tháng 4 đạt 27,6 triệu USD, tăng 21%.

Về thị trường, Trung Quốc và Hồng Kông tiếp tục là khu vực tiêu thụ lớn nhất, đạt 709,8 triệu USD trong 4 tháng, tăng 56%; tháng 4 đạt 173,3 triệu USD, tăng 23%. Nhật Bản đứng thứ hai với 536,6 triệu USD (tăng 22%), tháng 4 đạt 134,9 triệu USD, tăng 13%.

Thị trường Hoa Kỳ đạt 498,4 triệu USD, tăng 7% so với cùng kỳ, với tháng 4 đạt 153,6 triệu USD, tăng 8%. Dù tăng trưởng trở lại sau quý I trầm lắng, hoạt động xuất khẩu sang Mỹ vẫn chịu tác động rõ rệt từ chính sách thuế quan đối ứng và các rào cản kỹ thuật mới.

Ngược lại, thị trường EU ghi nhận kim ngạch 351,5 triệu USD (tăng 17%) dù riêng tháng 4 giảm 15%, chỉ đạt 76,8 triệu USD. Hàn Quốc đạt 264,1 triệu USD (tăng 15%), tháng 4 tăng nhẹ 2% đạt 64,2 triệu USD. ASEAN trở thành điểm sáng với mức tăng trưởng 25%, đạt 218,8 triệu USD trong 4 tháng; riêng tháng 4 tăng đột biến 68% đạt 68,2 triệu USD.

Trong khi đó, Trung Đông là thị trường duy nhất sụt giảm cả trong tháng 4 (22,8 triệu USD, giảm 26%) và lũy kế 4 tháng (105,4 triệu USD, giảm 8%), do nhu cầu tiêu thụ yếu. Các thị trường khác đóng góp 615,1 triệu USD, tăng 13% so với cùng kỳ, riêng tháng 4 đạt 200,4 triệu USD, tăng 35%.

Bối cảnh bất ổn về thuế quan Hoa Kỳ

Chính sách thuế quan đối ứng của Hoa Kỳ, với mức thuế chống bán phá giá cao (lên tới 46% đối với một số sản phẩm), đang tạo áp lực lớn lên xuất khẩu thủy sản Việt Nam. Các mặt hàng như cá tra và tôm, vốn phụ thuộc nhiều vào thị trường này, chịu ảnh hưởng nặng nề. Thuế quan làm tăng giá thành sản phẩm, khiến các nhà nhập khẩu Mỹ cân nhắc chuyển hướng sang các nguồn cung khác như Ấn Độ hay Ecuador. Các rào cản kỹ thuật, như kiểm tra an toàn thực phẩm và yêu cầu truy xuất nguồn gốc khắt khe, cũng làm giảm lợi thế cạnh tranh của Việt Nam.

Tuy nhiên, Hiệp định CPTPP và các FTA khác đang giúp Việt Nam giảm thiểu tác động tiêu cực bằng cách mở rộng thị trường sang EU, Nhật Bản và ASEAN. Doanh nghiệp Việt Nam cũng đang điều chỉnh chiến lược, tập trung vào sản phẩm giá trị gia tăng và đa dạng hóa thị trường để giảm phụ thuộc vào Hoa Kỳ.

Dự báo xu hướng hai tháng tới

Trong hai tháng tới (tháng 5 và 6/2025), xuất khẩu thủy sản Việt Nam được dự báo sẽ có sự chuyển dịch mạnh mẽ trước khi chính sách thuế quan đối ứng mới của Hoa Kỳ có hiệu lực từ ngày 9/7/2025. Các doanh nghiệp Việt Nam sẽ tập trung đẩy mạnh xuất khẩu sang Hoa Kỳ, đặc biệt với các sản phẩm chủ lực như tôm và cá tra, nhằm tận dụng tối đa giai đoạn trước khi thuế quan mới làm tăng chi phí. Dự kiến kim ngạch xuất khẩu sang thị trường này có thể tăng 10-15% so với tháng 4/2025, nhờ các hợp đồng được ký kết gấp rút và chiến lược giảm giá để duy trì thị phần.

Ngược lại, xuất khẩu sang các thị trường khác như Trung Quốc và ASEAN có khả năng chững lại, với mức tăng trưởng chỉ khoảng 3-5%. Nguyên nhân là sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ sản phẩm thủy sản Trung Quốc, vốn bị áp thuế cao tại Hoa Kỳ và buộc phải chuyển hướng sang thị trường nội địa cũng như các thị trường lân cận như ASEAN. Sự cạnh tranh này sẽ làm giảm sức hút của sản phẩm Việt Nam, đặc biệt ở phân khúc giá rẻ. EU và Nhật Bản có thể duy trì tăng trưởng ổn định (khoảng 8-10%), nhờ lợi thế từ các hiệp định thương mại tự do, nhưng không đủ bù đắp sự chững lại ở Trung Quốc và ASEAN.

XK thủy sản 4 tháng đầu năm 2025

Sản phẩm

T4/2025 (triệu USD)

Tăng, giảm (%)

T1-T4/2025 (triệu USD)

Tăng, giảm (%)

Tôm các loại

         358,863

25

         1.269,310

30

Cá tra

         174,163

3

             632,747

9

Cá ngừ

           86,283

0

             304,244

1

Cá các loại khác

         171,632

14

             679,594

20

Cá rô phi + điêu hồng

5,186

158

19,004

138

Mực, bạch tuộc

           54,095

22

             216,364

18

Nhuyễn thể có vỏ

           21,107

36

               83,065

82

Nhuyễn thể khác

                 454

-33

                 2,228

5

Cua ghẹ và giáp xác khác

           27,588

21

             112,100

50

Tổng

         894,184

15

         3.299,653

21

 

xkts 2025

TIN MỚI CẬP NHẬT

Đà Nẵng phát triển nuôi tôm công nghệ cao

 |  09:39 17/03/2026

(vasep.com.vn) Đà Nẵng đang đẩy mạnh phát triển nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao theo hướng thâm canh, kiểm soát dịch bệnh và nâng cao hiệu quả sản xuất. Nhiều mô hình nuôi tôm đã đầu tư hệ thống quan trắc môi trường tự động, giám sát liên tục các chỉ số như pH, ôxy hòa tan, nhiệt độ và độ mặn, giúp người nuôi kịp thời điều chỉnh điều kiện ao nuôi và giảm rủi ro dịch bệnh.

Hơn 70% đậu tương xuất khẩu của Mỹ được chứng nhận bền vững

 |  09:35 17/03/2026

(vasep.com.vn) Báo cáo thường niên mới nhất về U.S. Soy Sustainability Assurance Protocol (SSAP) cho thấy tỷ lệ đậu tương xuất khẩu của Mỹ được xác minh bền vững tiếp tục tăng trong những năm gần đây. Theo U.S. Soybean Export Council (USSEC), năm 2025 có 71% tổng lượng đậu tương và các sản phẩm từ đậu tương của Mỹ được xuất khẩu kèm chứng nhận SSAP, xác nhận rằng sản phẩm được sản xuất tuân thủ các quy định pháp luật, tiêu chuẩn canh tác và quy trình kiểm toán của Mỹ.

Mỹ và Canada nối lại đàm phán thương mại trực tiếp

 |  09:33 17/03/2026

(vasep.com.vn) Mỹ và Canada đã nối lại các cuộc đàm phán thương mại trực tiếp sau nhiều tháng gián đoạn. Theo đài CBC, Bộ trưởng Thương mại Canada Dominic LeBlanc đã đến Washington, D.C. ngày 6/3 để gặp Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer.

Mỹ điều tra dư thừa công suất công nghiệp tại nhiều quốc gia

 |  09:24 17/03/2026

(vasep.com.vn) Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) vừa công bố thông báo mở cuộc điều tra theo Điều 301 về tình trạng dư thừa công suất sản xuất công nghiệp tại một số quốc gia và khu vực.

Infographic: Xuất khẩu Hải sản của Việt Nam 2 tháng đầu năm 2026

 |  09:18 17/03/2026

(vasep.com.vn) 2 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu hải sản Việt Nam đạt 667 triệu USD, tăng 15% và đã hiện diện tại 97 thị trường. Nhóm tăng nổi bật là nhuyễn thể có vỏ +38%, cua ghẹ & giáp xác +24%, mực & bạch tuộc +23%.

Cơ quan Đại diện và Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ phối hợp VASEP làm việc với NFI nhằm tháo gỡ vướng mắc cho xuất khẩu thủy sản

 |  08:38 17/03/2026

Boston, Hoa Kỳ ngày 15/3/2026 - Trong khuôn khổ các hoạt động bên lề Hội chợ Thủy sản Bắc Mỹ (Seafood Expo North America) tổ chức tại thành phố Boston, bang Massachusetts, Cơ quan đại diện và Thương vụ Việt Nam tại Hoa Kỳ đã phối hợp với Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) tổ chức buổi làm việc với đại diện Viện Thủy sản Quốc gia Hoa Kỳ (National Fisheries Institute - NFI) cùng các chuyên gia và doanh nghiệp trong ngành nhằm trao đổi về các vấn đề liên quan đến quy định của Hoa Kỳ đối với thủy sản nhập khẩu, đặc biệt là việc thực thi Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú biển (Marine Mammal Protection Act - MMPA).

Giá cá rô phi nguyên liệu tại Trung Quốc nhích nhẹ

 |  08:50 16/03/2026

(vasep.com.vn) Sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, các nhà máy chế biến cá rô phi tại khu vực miền Nam Trung Quốc đã dần khôi phục hoạt động, kéo theo nhu cầu thu mua nguyên liệu tăng lên và giúp giá cá tại ao nuôi nhích nhẹ. Tuy nhiên, triển vọng thị trường vẫn chịu tác động từ những bất ổn liên quan đến chính sách thuế quan của Mỹ và lượng tồn kho lớn tại thị trường nhập khẩu.

Tòa án Mỹ yêu cầu sớm hoàn trả 166 tỷ USD thuế quan thu trái phép

 |  08:47 16/03/2026

(vasep.com.vn) Thẩm phán Richard Eaton của Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ đã bác bỏ đề nghị của Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) về việc gia hạn thời gian hoàn trả khoảng 166 tỷ USD tiền thuế quan được thu theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA).

Xuất khẩu Trung Quốc tăng mạnh đầu năm 2026, thương mại dịch chuyển khỏi Mỹ

 |  08:44 16/03/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu của Trung Quốc ghi nhận mức tăng mạnh trong hai tháng đầu năm 2026, bất chấp căng thẳng thương mại với Mỹ. Theo BBC, tổng kim ngạch xuất khẩu của nước này tăng hơn 20% trong tháng 1 và 2, đưa Trung Quốc tiến gần tới khả năng vượt kỷ lục thặng dư thương mại đạt được trong năm 2025.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC