Thuế quan của Hoa Kỳ có thể thúc đẩy chuyển dịch ngành chế biến thủy sản toàn cầu

Chính sách 08:32 09/04/2025 Lê Hằng
(vasep.com.vn) Thuế quan cao của Hoa Kỳ áp lên Trung Quốc (54-79%) và Đông Nam Á (17-46%) có thể thúc đẩy chuyển dịch chế biến thủy sản toàn cầu. Trung Quốc, trung tâm chế biến lớn, sẽ giảm xuất khẩu sang Mỹ. Đông Nam Á mất lợi thế thay thế do thuế quan bất ngờ. Mỹ Latinh (Chile, Ecuador) nổi lên khả dĩ nhờ tránh thuế tối thiểu 10%. Hoa Kỳ cũng có cơ hội hồi sinh chế biến nội địa, dù vướng chi phí lao động cao và thiếu thợ lành nghề. Ngành thủy sản toàn cầu đối mặt với tái cân bằng cung cầu.

Trung Quốc đối mặt với áp lực lớn từ thuế quan Trung Quốc từ lâu là trung tâm chế biến thủy sản toàn cầu, đặc biệt phục vụ thị trường xuất khẩu sang Hoa Kỳ. Tuy nhiên, các mức thuế trừng phạt mới do Tổng thống Donald Trump công bố vào thứ Tư – đợt áp thuế thứ tư nhắm vào Trung Quốc qua hai nhiệm kỳ – có thể gây tổn thất nghiêm trọng cho ngành công nghiệp này. Thủy sản và hàng hóa khác từ Trung Quốc nhập vào Hoa Kỳ sẽ chịu mức thuế 54% hoặc 79%, tùy thuộc vào việc áp dụng thuế quan Mục 301 từ năm 2018.

Cui He, Chủ tịch Liên minh Chế biến và Tiếp thị Thủy sản Trung Quốc (CAPPMA), cho biết với Undercurrent News rằng các công ty thủy sản Trung Quốc sẽ giảm xuất khẩu sang Hoa Kỳ và thu hẹp sản xuất các sản phẩm chế biến dành cho thị trường này. “Cung cầu thủy sản cần được tái cân bằng, và một trật tự thị trường mới sẽ hình thành,” ông nhận định.

Đông Nam Á mất lợi thế thay thế Trong bối cảnh chi phí lao động tại Trung Quốc tăng cao, các nước Đông Nam Á như Việt Nam, Indonesia, Thái Lan và Philippines vốn được xem là lựa chọn thay thế lý tưởng nhờ ngành thủy sản phát triển, sự ổn định chính trị, chuỗi cung ứng toàn cầu mạnh mẽ và sự hỗ trợ từ chính phủ. Tuy nhiên, các quốc gia này cũng bị ảnh hưởng nặng nề bởi thuế quan của Trump: Việt Nam chịu mức 46%, Indonesia 32%, Thái Lan 36%, và Philippines 17%. Ngay cả Ấn Độ, một đồng minh danh nghĩa của Hoa Kỳ, cũng bị áp thuế 26%.

Sonal Varma, nhà kinh tế trưởng khu vực châu Á (trừ Nhật Bản) tại Nomura, chia sẻ với The New York Times: “Tình hình tồi tệ hơn nhiều so với dự đoán.” Priyanka Kishore từ Asia Decoded bổ sung: “Thuế quan áp lên Đông Nam Á là cú sốc bất ngờ, vì Trump ít chỉ trích các nước này so với Trung Quốc.”

Jim Gulkin, Giám đốc Điều hành Siam Canadian, nhận định qua email với Undercurrent: “Biên lợi nhuận trong ngành thủy sản quá thấp để các nhà chế biến, xuất khẩu hay nhập khẩu chịu nổi mức thuế từ 25% trở lên.”

Mỹ Latinh – Lựa chọn khả dĩ? Với thuế quan áp lên hơn 100 quốc gia, chi phí chế biến thủy sản ở nước ngoài để nhập vào Hoa Kỳ đều tăng. Mỹ Latinh nổi lên như một lựa chọn tiềm năng khi Chile, Ecuador, Brazil, Argentina và Peru tránh được mức thuế tối thiểu 10%. Mexico, dù hưởng lợi từ USMCA, vẫn đối mặt với nguy cơ bị áp thuế 25% theo đe dọa gần đây của Trump.

Hoa Kỳ: Cơ hội hồi sinh chế biến nội địa? Một lựa chọn khác là đưa chế biến thủy sản trở lại Hoa Kỳ, điều phù hợp với mục tiêu của Trump. Hiện nay, phần lớn thủy sản đánh bắt tại Mỹ được gửi sang châu Á chế biến. Từ nhiệm kỳ đầu của Trump, phong trào thúc đẩy chế biến nội địa đã xuất hiện, dẫn đầu bởi Bristol Seafood và Shoreside Consulting. Duncan Fields, thành viên Viện Tiếp thị Thủy sản Alaska, nhấn mạnh với Fishermen’s News (1/2022): “Chi phí vận chuyển tăng tạo cơ hội chế biến tại Mỹ, nhất là khi an ninh lương thực được chú trọng.”

Tuy nhiên, Hoa Kỳ vẫn đối mặt với thách thức lớn như chi phí lao động cao, thiếu thợ lành nghề và đầu tư cơ sở hạ tầng hạn chế trong nhiều thập kỷ qua.

thue quan hoa ky thue doi ung

TIN MỚI CẬP NHẬT

Xuất khẩu thủy sản quý IV đối mặt sức ép lớn từ thị trường Mỹ

 |  21:33 19/09/2026

(vasep.com.vn) Xuất khẩu thủy sản Việt Nam tháng 8/2026 đạt 1,14 tỷ USD, tăng 6,4% so với cùng kỳ năm trước; lũy kế tám tháng đạt hơn 8,0 tỷ USD, tăng 11,9%. Kim ngạch vẫn duy trì trên 1 tỷ USD/tháng, nhưng tốc độ tăng của tháng 8 chỉ bằng gần một nửa mức tăng lũy kế. Điều này cho thấy kết quả tám tháng được nâng đỡ đáng kể bởi các tháng tăng cao trước đó, trong khi thị trường đang bước vào giai đoạn khó dự báo hơn.

Chubu Shiryo (Nhật Bản) lập công ty thức ăn thủy sản tại Trung Quốc

 |  07:35 19/09/2026

(vasep.com.vn) Nhà sản xuất thức ăn chăn nuôi Nhật Bản Chubu Shiryo Co., Ltd. sẽ thành lập công ty con tại Hải Khẩu, tỉnh Hải Nam, nhằm sản xuất và kinh doanh thức ăn hỗn hợp cho nuôi trồng thủy sản tại Trung Quốc.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 18/9/2026

 |  15:10 18/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 18/9 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về thương mại, nguồn cung và chính sách quản lý. Mỹ tiếp tục gia tăng các công cụ kiểm soát thương mại và xuất xứ, trong khi Nga đẩy mạnh chuyển hướng xuất khẩu sang châu Á và BRICS. Các yêu cầu về truy xuất, phát thải và quản lý nghề cá tại Mỹ, EU cũng tiếp tục được siết chặt. Bên cạnh đó, Canada ghi nhận xuất khẩu thủy sản sang Việt Nam tăng mạnh trong 8 tháng đầu năm 2026.

Bumble Bee Foods (Mỹ) đóng cửa nhà máy cá đóng hộp tại California

 |  07:43 18/09/2026

(vasep.com.vn) Tập đoàn thủy sản đóng hộp Bumble Bee Foods sẽ đóng cửa nhà máy chế biến cá đóng hộp tại Santa Fe Springs, bang California (Mỹ), theo thông báo điều chỉnh và đào tạo lại lực lượng lao động (WARN) mà doanh nghiệp gửi chính quyền bang California.

Chả cá Hàn Quốc đẩy mạnh phân khúc cao cấp và tiện lợi

 |  07:42 18/09/2026

(vasep.com.vn) Nhà sản xuất chả cá lớn của Hàn Quốc, Samjin Amook, vừa giới thiệu 7 bộ quà tặng chả cá phục vụ Tết Trung thu 2026, cho thấy xu hướng đa dạng hóa sản phẩm surimi tại thị trường này.

Kyokuyo đẩy mạnh cá tra, mở thêm cơ hội cho thủy sản Việt Nam tại Nhật Bản

 |  07:38 18/09/2026

(vasep.com.vn) Cá tra đang được các doanh nghiệp thủy sản Nhật Bản quan tâm hơn trong bối cảnh giá nhiều loại cá thịt trắng truyền thống ở mức cao và nguồn cung biến động. Đáng chú ý, tập đoàn thủy sản Kyokuyo gần đây liên tục đưa cá tra vào nhóm sản phẩm được ưu tiên giới thiệu, nhấn mạnh lợi thế giá hợp lý và nguồn cung ổn định.

Liên minh ngành kêu gọi EU lấp đầy "lỗ hổng" thông tin đối với thủy sản chế biến

 |  09:42 17/09/2026

(vasep.com.vn) Một liên minh gồm các doanh nghiệp thủy sản, tổ chức phi chính phủ (NGO), nhóm bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đầu bếp và nhiều bên liên quan đang khẩn thiết kêu gọi Ủy ban châu Âu (EC) mở rộng quy định bắt buộc về thông tin nhãn mác đối với mọi sản phẩm thủy sản. Liên minh cho rằng người tiêu dùng có thể mất quyền tiếp cận những thông tin quan trọng khi cá được đưa vào các sản phẩm chế biến. Đề xuất này được chiến dịch ‘Follow the Fish’ đưa ra trong cuộc gặp mới đây với Ủy viên châu Âu phụ trách Thủy sản và Đại dương Costas Kadis. Theo đó, chiến dịch kiến nghị EU cần gấp rút sửa đổi Quy định về Tổ chức Thị trường chung (CMO) đối với các sản phẩm thủy sản và nuôi trồng thủy sản.

Điểm tin thủy sản thế giới ngày 17/9/2026

 |  09:21 17/09/2026

(vasep.com.vn) Thị trường thủy sản thế giới ngày 17/9 ghi nhận nhiều diễn biến đáng chú ý về nhu cầu, nguồn cung và chính sách thương mại. Mỹ tăng nhập khẩu tôm, trong khi kiểm soát xuất xứ cá ngừ được đẩy mạnh. Trung Quốc tiếp tục tăng nhập khẩu cá hồi, còn giá bột cá, cá minh thái và nhiều nhóm thủy sản vẫn chịu áp lực nguồn cung. Tại EU, yêu cầu truy xuất đối với thủy sản chế biến được đề xuất mở rộng; trong khi Nhật Bản tiếp tục đối mặt với giá nguyên liệu cao.

Ấn Độ, Sri Lanka cần xử lý thận trọng tranh chấp nghề cá 

 |  08:15 17/09/2026

(vasep.com.vn) Bộ trưởng Quốc phòng Ấn Độ Rajnath Singh ngày 9/9 nhấn mạnh Ấn Độ và Sri Lanka cần phối hợp chặt chẽ để giải quyết các tranh chấp về nghề cá theo hướng cùng có lợi, đồng thời tôn trọng luật pháp và ranh giới tài phán trên biển. 

Anh nối lại đàm phán thương mại với Greenland, kỳ vọng giảm giá thủy sản 

 |  08:14 17/09/2026

(vasep.com.vn) Vương quốc Anh và Greenland đã nối lại đàm phán về thỏa thuận thương mại, được kỳ vọng giúp giảm giá một số sản phẩm thủy sản tại thị trường Anh, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp chế biến và chuỗi cung ứng. 

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC