Thuế quan 104% của Trump – Đòn mạnh vào Trung Quốc, nhưng ai thực sự bị tổn thương?

Chính sách 10:51 09/04/2025 Le Hanh
(vasep.com.vn) Ngày 9/4/2025, Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ áp mức thuế tổng hợp 104% lên hàng hóa Trung Quốc, gồm nhiều đợt tăng dồn dập: 10%, 10%, 34% và cuối cùng là 50%. Trong đó, hàng hải sản tiếp tục là một trong những đối tượng bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Động thái này nằm trong chuỗi hành động trả đũa lẫn nhau giữa Washington và Bắc Kinh, đánh dấu một bước leo thang mới trong căng thẳng thương mại Mỹ - Trung.

Trump luôn xem chính sách thuế là công cụ đàm phán. Mức thuế 104% lần này được ông lý giải là phản ứng đối với việc Trung Quốc áp mức thuế 34% lên hàng hóa Mỹ – bắt đầu từ ngày 10/4. Theo Thư ký báo chí Karoline Leavitt, Trump tin rằng Trung Quốc “muốn đạt được thỏa thuận” nhưng “không biết cách bắt đầu”, và thuế là cách buộc Bắc Kinh phải ngồi vào bàn đàm phán.

Tuy nhiên, chiến thuật "cứng rắn" này đặt ra câu hỏi lớn: ai thực sự gánh hậu quả đầu tiên? Với mức thuế cao như vậy, nhiều doanh nghiệp Mỹ – đặc biệt là các nhà nhập khẩu và ngành tiêu dùng hải sản – có thể bị tổn thương ngay lập tức.

Ngành hải sản đứng giữa làn đạn

Hải sản Trung Quốc vào Mỹ: Chi phí tăng vọt

Trung Quốc là nguồn cung hải sản lớn thứ 7 của Mỹ, xuất khẩu hơn 340.000 tấn trong năm 2024, trị giá 1,55 tỷ USD. Năm ngoái, các nhà nhập khẩu Mỹ đã phải trả 232,9 triệu USD tiền thuế cho các sản phẩm hải sản Trung Quốc. Với mức thuế mới, chi phí nhập khẩu có thể tăng gấp đôi, thậm chí gấp ba. Điều này kéo theo:

  • Giá hải sản tại Mỹ tăng cao, đặc biệt là các loại phổ biến như cá rô phi, cá ngừ, tôm đông lạnh.
  • Áp lực đè nặng lên các nhà phân phối, nhà hàng và người tiêu dùng cuối.
  • Doanh nghiệp nhỏ có nguy cơ bị loại khỏi chuỗi cung ứng do không thể cạnh tranh chi phí.

Hải sản Mỹ xuất khẩu sang Trung Quốc: Mất thị trường trọng yếu

Ở chiều ngược lại, Trung Quốc là thị trường xuất khẩu hải sản lớn thứ hai của Mỹ, chỉ sau Canada. Trong năm 2024, Trung Quốc mua 319.193 tấn hải sản Mỹ, trị giá 1,03 tỷ USD. Việc Bắc Kinh đánh thuế 34% sẽ khiến hải sản Mỹ trở nên kém cạnh tranh so với sản phẩm từ Na Uy, Chile hay Việt Nam – các đối thủ không bị đánh thuế cao.

Kết quả là:

  • Doanh nghiệp chế biến và ngư dân Mỹ – đặc biệt tại Alaska và vùng Đông Bắc – có thể mất đơn hàng lớn.
  • Sản phẩm bị dồn lại trong nước, đẩy giá trong nước giảm, ảnh hưởng trực tiếp đến sinh kế của người lao động ngành ngư nghiệp.

Những hệ lụy dây chuyền và rủi ro lâu dài

Chuỗi cung ứng toàn cầu bị xáo trộn: Các công ty logistics, kho lạnh, cảng biển và vận tải liên quan đến ngành thủy sản sẽ bị ảnh hưởng. Những doanh nghiệp từng phụ thuộc vào nguồn hàng Trung Quốc buộc phải tìm nguồn thay thế, có thể đắt đỏ và không ổn định trong ngắn hạn.

Mất lòng tin vào chính sách ổn định: Các nhà đầu tư và doanh nghiệp thương mại đang dần nhận ra: chính sách thuế của Mỹ không còn mang tính dự đoán. Việc thay đổi đột ngột thuế suất theo từng đợt chính trị khiến niềm tin vào môi trường đầu tư lung lay, ảnh hưởng đến quyết định dài hạn.

Trung Quốc tăng tốc đa dạng hóa: Đòn thuế từ Trump có thể đẩy Trung Quốc tăng cường đầu tư vào nội địa hóa và chuyển hướng thương mại sang các đối tác khác như châu Âu, ASEAN hoặc Nam Mỹ. Điều này có thể khiến Mỹ mất dần vai trò trung tâm trong chuỗi cung ứng toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực nông – thủy sản.

Chính sách thuế 104% có thể tạo ra đòn bẩy chiến lược tạm thời, nhưng cũng đặt nền kinh tế Mỹ – đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và ngành thủy sản – vào thế khó. Mặc dù Trump cho rằng đây là cách buộc Trung Quốc phải “làm điều đúng đắn”, nhưng hậu quả dây chuyền rất rõ ràng: người tiêu dùng và nhà sản xuất Mỹ chính là những người bị ảnh hưởng đầu tiên.

Nếu không có một cơ chế đàm phán hiệu quả và dài hạn, chính sách thuế rất dễ biến thành cuộc chiến hao mòn, mà ở đó không có người thắng thực sự.

thue quan hoa ky thue doi ung

TIN MỚI CẬP NHẬT

Oman đưa vào vận hành nhà máy thức ăn thủy sản từ chất thải nông nghiệp trị giá 96 triệu USD

 |  08:20 10/01/2026

(vasep.com.vn) Công ty Omani Bio Products Company (OBPC), có trụ sở tại Khazaen (Oman), vừa chính thức đưa vào vận hành nhà máy sản xuất thức ăn thủy sản mới với tổng vốn đầu tư 37 triệu rial Oman (tương đương 96 triệu USD). Nhà máy sử dụng chất thải nông nghiệp làm nguyên liệu đầu vào và hiện có công suất tối đa 15.000 tấn thức ăn thủy sản mỗi năm, trước khi triển khai các kế hoạch mở rộng.

Xuất khẩu thủy sản Na Uy năm 2025: Giá cá khai thác tăng, cá hồi giữ vai trò chủ lực

 |  08:19 10/01/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025, Na Uy xuất khẩu khoảng 2,8 triệu tấn thủy sản, đạt giá trị 181,5 tỷ NOK. So với năm 2024, kim ngạch xuất khẩu tăng 6,4 tỷ NOK, tương đương mức tăng 4%. Kết quả này đạt được trong bối cảnh ngành thủy sản đối mặt với nhiều yếu tố bất lợi, bao gồm hạn ngạch khai thác giảm đối với nhiều loài cá tự nhiên và những biến động trong thương mại quốc tế.

VIFTA mở rộng cơ hội cho doanh nghiệp thủy sản Việt Nam tại thị trường Israel

 |  08:17 10/01/2026

(vasep.com.vn) Phó Thủ tướng Bùi Thanh Sơn đã ký Quyết định số 16/QĐ-TTg ngày 5/1/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Kế hoạch thực hiện Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Israel (VIFTA). Kế hoạch yêu cầu trong thời gian tới, các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương cụ thể hoá và tổ chức triển khai thực hiện những nhiệm vụ tuyên truyền, phổ biến thông tin về Hiệp định VIFTA và thị trường Israel; xây dựng pháp luật, thể chế và nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển nguồn nhân lực...

Công tác hậu kiểm an toàn thực phẩm sẽ được hệ thống hóa trong một Luật

 |  08:14 10/01/2026

Công tác hậu kiểm thực phẩm rất quan trọng, đây là mô hình mà nhiều nước trên thế giới đang áp dụng. Hiện, công tác hậu kiểm thực phẩm ở nước ta đang được quy định ở các điều khoản khác nhau, chưa thống nhất. Dự kiến, dự thảo Luật An toàn thực phẩm sửa đổi sẽ hệ thống hóa nội dung này.

Cá rô phi dẫn dắt tăng trưởng ngành thủy sản Brazil

 |  09:11 09/01/2026

Ngành nuôi trồng thủy sản Brazil đang trải qua giai đoạn tăng trưởng mạnh mẽ, với cá rô phi trở thành động lực chính thúc đẩy hiện đại hóa toàn ngành. Từ một sản phẩm ngách, rô phi hiện đã vươn lên trở thành loài cá được tiêu thụ nhiều nhất tại Brazil, đóng vai trò trung tâm trong cả ẩm thực lẫn nông nghiệp.

Australia: Cá tuyết Murray đạt chứng nhận BAP 3 sao

 |  09:05 09/01/2026

(vasep.com.vn) Một doanh nghiệp nuôi cá tại bang New South Wales (Australia) – Murray Cod – vừa đạt chứng nhận Best Aquaculture Practices (BAP) 3 sao cho toàn bộ hệ thống trang trại, thức ăn và cơ sở chế biến.

Những diễn biến quan trọng trong ngành thủy sản Hoa Kỳ năm 2025

 |  09:03 09/01/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng đối với thương mại và chính sách thủy sản Hoa Kỳ, khi hàng loạt thay đổi về thuế quan, quy định nhập khẩu và quản lý ngành đã tạo ra những tác động sâu rộng đến chuỗi cung ứng toàn cầu, thị trường nội địa Mỹ cũng như năng lực cạnh tranh của ngành thủy sản.

Ngành thủy sản châu Á trước áp lực thuế quan và tái cấu trúc thị trường năm 2025

 |  08:59 09/01/2026

(vasep.com.vn) Năm 2025 đánh dấu giai đoạn điều chỉnh mang tính cấu trúc của ngành xuất khẩu thủy sản châu Á, trong bối cảnh môi trường thương mại toàn cầu ngày càng phức tạp. Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục duy trì các hàng rào thuế quan, yêu cầu kỹ thuật và tiêu chuẩn bền vững khắt khe hơn, trong khi các hiệp định thương mại như CEPA và CETA mở ra những hướng đi mới, buộc doanh nghiệp và quốc gia xuất khẩu phải tái định vị chiến lược.

Hợp tác xã nông dân Thanh Hoa, An Giang nuôi cá mú, cá bớp làm giàu

 |  08:51 09/01/2026

(vasep.com.vn) Quần đảo Nam Du (tỉnh An Giang) cách đất liền Hà Tiên khoảng 80 km đang dần hình thành mô hình nuôi cá biển lồng bè gắn với kinh tế tập thể, trong đó Hợp tác xã (HTX) nông dân Thanh Hoa được xem là điểm sáng về tổ chức sản xuất và liên kết tiêu thụ.

EU siết chặt quy định đông lạnh cá ngừ dùng cho tiêu thụ trực tiếp từ năm 2026

 |  12:25 08/01/2026

(vasep.com.vn) Liên minh châu Âu (EU) đã ban hành Quy định ủy quyền (Delegated Regulation (EU) 2025/1449) sửa đổi Phụ lục III của Quy định (EC) số 853/2004, nhằm siết chặt điều kiện đông lạnh cá ngừ (tuna) dùng cho tiêu thụ trực tiếp cho con người.

VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM

Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội

Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO

Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu

Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông

Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn

Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh

Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn

VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội

Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn

© Copyright 2020 - Mọi hình thức sao chép phải được sự chấp thuận bằng văn bản của VASEP

DANH MỤC