Thành công bước đầu từ mô hình PPP
Liên kết chuỗi giá trị toàn cầu, hợp tác theo hình thức PPP trong lĩnh vực nông nghiệp để nâng cao năng lực cạnh tranh không phải là câu chuyện mới. Từ năm 2009, ngành nông nghiệp đã thành lập một số nhóm công tác ngành hàng theo hình thức PPP như chè, hồ tiêu, thủy sản, rau quả, hóa chất nông nghiệp...
Theo bà Lê Thị Hoài Thương - Trưởng phòng Quan hệ đối ngoại Công ty Nestlé, đại diện Ban Điều phối ngành hàng cà phê (do Cục Trồng trọt thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) và Công ty Nestlé đồng chủ trì), tính đến hết năm 2017, có trên 80.000 nông hộ đã tham gia dự án PPP thí điểm với khoảng 97.000 ha...
Mặc dù ra đời muộn (thành lập năm 2017), nhưng đến nay, Nhóm công tác PPP ngành hàng gạo đã thực hiện thí điểm 1 dự án PPP tại Đồng bằng sông Hồng và 3 dự án tại Đồng bằng sông Cửu Long, quy mô 1.000 ha/dự án với sự dẫn dắt của Công ty Bayer Việt Nam, Tập đoàn Lộc Trời, Công ty Cơ khí công nông nghiệp, Tổng công ty Giống cây trồng Thái Bình.
Theo ông Lê Quốc Doanh, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT, với đà tăng trưởng này, mục tiêu xuất khẩu nông lâm thủy sản đạt 40 tỷ USD trong năm nay là có thể đạt được. Năm 2019 phấn đấu đạt 41 - 42 tỷ USD. Trong dài hạn, chúng ta hướng tới mục tiêu 50 tỷ USD.
Cần sự vào cuộc rốt ráo của khu vực công
Đa số DN đang thiếu nguồn lực tài chính để đầu tư, mở rộng vùng liên kết, chưa chủ động được nguồn nguyên liệu ổn định, khai thác những thị trường tiềm năng.
Bàn về những thách thức của nông sản Việt, theo Ban Thư ký Đối tác phát triển bền vững nông nghiệp Việt Nam (PSAV), các dự án PPP tại các địa phương hiện nay vẫn chủ yếu có quy mô nhỏ, chưa có sự phối hợp nhiều công ty cùng thực hiện dự án. Nhiều nhóm ngành hiện chưa xây dựng được chiến lược phát triển nhằm giải quyết vấn đề chung của ngành hàng. Việc thiếu ngân sách cho các hoạt động thường niên, hỗ trợ trực tiếp cho các nhóm công tác, cũng như chưa xây dựng được kế hoạch dài hạn... dẫn đến hiệu quả hoạt động của các nhóm chưa cao. Sự tham gia vào chuỗi liên kết, nhóm ngành hàng của các doanh nghiệp (DN) trong nước vẫn còn ít, gần như còn hoạt động riêng lẻ như Central Group, Đồng Giao, Tập đoàn TH, Lavifood, FineFruit... Đa số DN đang thiếu nguồn lực tài chính để đầu tư, mở rộng vùng liên kết, chưa chủ động được nguồn nguyên liệu ổn định, khai thác những thị trường tiềm năng. Cơ chế liên kết giữa DN với nông dân còn lỏng lẻo.
Chẳng hạn như mô hình thực hành nông nghiệp tốt (GAP) trong trồng khoai tây tưới nước phun sương tại Hải Dương, Bắc Giang, Vĩnh Phúc, Hà Nội và Lâm Đồng. Mặc dù năng suất tăng từ 7 - 8 tấn/ha năm 2007 lên 22 tấn/ha năm 2017, diện tích dự án từ 55 ha năm 2010 lên 455 ha năm 2017 với 580 hộ được PepsiCo hỗ trợ..., nhưng số lượng thành viên tham gia nhóm liên kết này còn ở quy mô nhỏ, mới chỉ tập trung ở khoai tây, ngô mà chưa mở rộng ra các ngành hàng khác, tỉnh, thành khác và các công ty khác. Trong khi đó, ngành rau quả rất có tiềm năng phát triển với giá trị xuất khẩu không ngừng tăng nhanh.
Khẳng định lực lượng chủ lực là DN, tuy nhiên, ông Lê Quốc Doanh nhấn mạnh, chỉ một mình DN thì không kham nổi, mà cần có sự vào cuộc rốt ráo hơn của khu vực công, từ cấp bộ cho tới địa phương. Khu vực công cần tăng cường phối hợp tổ chức các buổi đối thoại hợp tác PPP, vận động chính sách, liên kết các nhà tài trợ giúp đơn giản hóa quá trình thực hiện, hỗ trợ kỹ thuật, cách thức thực hiện hiệu quả, làm cầu nối giữa các bên. Địa phương cần tham gia chặt chẽ hơn, hỗ trợ người nông dân cam kết phát triển bền vững cùng DN, tránh tình trạng nông dân bỏ DN, bán sản phẩm cho thương lái khi giá lên cao; không phá bỏ cây trồng, vật nuôi khi giá rẻ...
Để đầu tư một hệ thống sản xuất chế biến đã rất khó khăn, tốn kém, nếu đầu vào không ổn định thì DN không thể yên tâm sản xuất, kinh doanh. Bên cạnh đó, cần nhân rộng các mô hình ứng dụng các phần mềm công nghệ như tra cứu thuốc bảo vệ thực vật, cơ sở dữ liệu nhận diện và giám sát vùng trồng bền vững, công cụ thu thập thông tin về mã số, giám sát vùng trồng, công nghệ tưới chính xác kết hợp với bón phân, truy xuất nguồn gốc...
(vasep.com.vn) Cơ quan Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) vừa quyết định gia hạn thêm 3 tháng cuộc điều tra theo Điều 301 đối với Việt Nam về bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ (SHTT). Kết luận của cuộc điều tra sẽ được đưa ra chậm nhất vào ngày 28/2/2027.
(vasep.com.vn) Từ ngày 5/1/2027, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) áp dụng tiêu chí mới để xác định tư cách bên đứng tên nhập khẩu và siết điều kiện khai báo đối với bên đứng tên nhập khẩu nước ngoài. Doanh nghiệp thủy sản Việt Nam cần xác nhận ai đứng tên trên hồ sơ hải quan Mỹ, đặc biệt nếu đang nhập khẩu qua công ty liên kết tại Mỹ hoặc bán hàng theo điều kiện bên bán chịu trách nhiệm làm thủ tục nhập khẩu.
(vasep.com.vn) Giá bán buôn cá minh thái tại vùng Viễn Đông Nga giảm 5,6% trong sáu tuần, xuống còn 203 rúp/kg. Nguồn cung tăng nhờ điều kiện khai thác thuận lợi và sản lượng đánh bắt cải thiện là những yếu tố chính gây áp lực lên giá.
(vasep.com.vn) Tại hội nghị ở Buenos Aires, Brett Glencross, Giám đốc kỹ thuật IFFO, đã trình bày kết quả dự án thu thập dữ liệu sơ cấp kéo dài bốn năm. Dave Robb, Giám đốc bền vững tại Cargill Aqua Nutrition, phân tích ý nghĩa của dữ liệu đối với các nhà sản xuất thức ăn và doanh nghiệp nuôi trồng thủy sản.
(vasep.com.vn) New Zealand đang mở rộng hợp tác giám sát hàng hải với các quốc đảo Nam Thái Bình Dương, đặc biệt là Fiji và Vanuatu, nhằm nâng cao năng lực phát hiện khai thác bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), buôn lậu và các hoạt động trái phép trên biển.
(vasep.com.vn) Chỉ còn ít ngày trước hạn chót, Mauritania và Liên minh châu Âu (EU) vẫn chưa đạt được thỏa thuận mới về nghề cá. Ủy ban châu Âu đã thông báo Nghị định thư thực thi Hiệp định đối tác nghề cá bền vững EU – Mauritania sẽ hết hiệu lực vào nửa đêm ngày 14/11. Nếu không có giải pháp, 60 tàu cá châu Âu sẽ không được phép khai thác trong vùng biển Mauritania từ ngày 15/11.
(vasep.com.vn) Giá cá rô phi tại thị trường Brazil giảm nhẹ trong tháng 10/2026 do nhu cầu suy yếu và tốc độ tiêu thụ chậm, theo khảo sát công bố ngày 11/11 của Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế Ứng dụng (Cepea) thuộc Đại học São Paulo.
(vasep.com.vn) Một nghiên cứu tại Benin cho thấy bột ấu trùng ruồi lính đen có tiềm năng thay thế hoàn toàn bột cá trong khẩu phần ăn của cá rô phi sông Nile nuôi nhốt mà không ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng và phát triển sinh lý.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá ngừ Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng trong tháng 10/2026, đưa kim ngạch 10 tháng đầu năm vượt 816 triệu USD. Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực là thị trường thế giới vẫn phân hóa mạnh, nhu cầu phục hồi chậm trong khi giá nguyên liệu tăng cao. Điều này đang đặt doanh nghiệp trước bài toán vừa giữ đơn hàng, vừa bảo đảm hiệu quả sản xuất.
(vasep.com.vn) Sản lượng ghẹ khai thác tại vùng biển phía Tây Hàn Quốc giảm đã đẩy giá ghẹ đực vào mùa thu tăng mạnh. Theo báo cáo diễn biến thủy sản của chợ đầu mối Noryangjin, trong tuần từ ngày 12–17/10, giá đấu giá bình quân đạt 20.400 won/kg, tăng 92,45% so với cùng kỳ năm trước và 27,5% so với tuần trước.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn