Theo tổng hợp từ các báo cáo ngành và cơ quan quản lý, hai cơ chế đang cùng lúc tác động đến thị trường gồm: tranh chấp hoàn thuế liên quan đến thuế áp dụng theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) và khả năng áp thuế mới theo Điều khoản 301 của Đạo luật Thương mại Mỹ năm 1974.
Đối với IEEPA, nhiều mức thuế từng được áp dụng trong giai đoạn chính quyền Trump đang bị kiện tại tòa liên bang với lập luận vượt quá thẩm quyền hành pháp. Tuy nhiên, các mức thuế này vẫn tạm thời được duy trì trong khi chờ quá trình kháng cáo, buộc doanh nghiệp nhập khẩu tiếp tục nộp thuế tại cảng và đồng thời thực hiện thủ tục xin hoàn thuế hoặc điều chỉnh sau thông quan với Cơ quan Hải quan và Biên phòng Mỹ (CBP).
Song song đó, các cuộc điều tra theo Điều khoản 301 đang xem xét khả năng áp thuế bổ sung từ 10–12,5% đối với một số nhóm sản phẩm thủy sản, làm gia tăng thêm bất ổn về chi phí trong tương lai. Sự tồn tại đồng thời của nghĩa vụ thuế hiện tại và nguy cơ thuế mới khiến doanh nghiệp nhập khẩu rơi vào tình trạng khó khăn trong lập kế hoạch kinh doanh.
Diễn biến này đang tác động trực tiếp đến hoạt động thương mại, khi các nhà nhập khẩu và phân phối tại Mỹ có xu hướng thận trọng hơn với hợp đồng dài hạn, đồng thời đưa vào các điều khoản điều chỉnh thuế để phân chia rủi ro tăng chi phí khi hàng cập cảng. Nhiều hợp đồng đã ký cũng đang được đàm phán lại.
Trong bối cảnh căng thẳng thương mại Mỹ - Trung, dù có thảo luận về khả năng miễn thuế cho một số mặt hàng “không nhạy cảm”, thủy sản hiện chưa nằm trong nhóm ưu tiên xem xét.
Áp lực chi phí nhập khẩu cũng đang làm gia tăng lợi thế cạnh tranh của nguồn cung nội địa như cá minh thái Alaska (Alaska pollock), trong khi các chuỗi dịch vụ thực phẩm đẩy mạnh sử dụng sản phẩm nội địa gắn với chứng nhận bền vững.
Ngoài ra, nguy cơ áp thuế theo Điều khoản 301 còn có thể ảnh hưởng tới nhiều quốc gia xuất khẩu lớn như Ấn Độ, Việt Nam, Indonesia, Ecuador, Canada, Mexico, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc và Na Uy, làm thu hẹp khả năng thay thế nguồn cung.
Bên cạnh thuế quan, các rào cản phi thuế cũng gia tăng khi Quốc hội Mỹ tăng cường giám sát các hệ thống chứng nhận thủy sản như BAP, ASC và MSC, tập trung vào lao động, truy xuất nguồn gốc và tính bền vững môi trường.
Tổng thể, thị trường nhập khẩu thủy sản Mỹ vẫn duy trì hoạt động nhưng ngày càng phức tạp hơn, với rủi ro chi phí biến động, hợp đồng phải điều chỉnh linh hoạt và yêu cầu tuân thủ ngày càng cao.
Trong hoạt động xuất nhập khẩu thủy sản, kiểm soát nhiệt độ, thời gian vận chuyển và điều kiện bảo quản là yếu tố then chốt để duy trì chất lượng hàng hóa. Đặc thù hàng tươi sống và đông lạnh đòi hỏi chuỗi lạnh được phối hợp xuyên suốt từ lưu trữ, vận chuyển đến giao nhận, giúp doanh nghiệp chủ động vận hành, hạn chế gián đoạn và đáp ứng yêu cầu của thị trường quốc tế.
(vasep.com.vn) Theo số liệu cập nhật đến ngày 11/10/2026 của Cơ quan Kiểm soát Giấy phép Nghề cá Greenland (GFJK), ba hạn ngạch khai thác thủy sản ngoài khơi được phân bổ cho đội tàu Greenland trong năm 2026 đã đạt hoặc vượt mức được cấp. Các trường hợp gồm cá haddock tại vùng biển phía Bắc Na Uy và cá tuyết Đại Tây Dương tại Đông Nam Greenland cùng vùng biển phía Bắc Na Uy.
(vasep.com.vn) Hải quân Sri Lanka phối hợp với các cơ quan nhà nước và cộng đồng ngư dân triển khai chương trình tăng cường ngăn chặn khai thác bất hợp pháp và bảo vệ môi trường biển tại Trincomalee.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu cá rô phi 9 tháng đầu năm 2026 đạt 104 triệu USD, tăng 47% so với cùng kỳ năm 2025. Riêng tháng 9 đạt 13 triệu USD, tăng 86%. Brazil, Mỹ và Ả Rập Xê Út là ba thị trường lớn nhất, chiếm 80% tổng giá trị xuất khẩu.
(vasep.com.vn) Hội đồng Quản lý Nuôi trồng Thủy sản (ASC) đang mở rộng yêu cầu chứng nhận sang chuỗi cung ứng thức ăn thủy sản, hướng tới tăng tính minh bạch về nguồn gốc nguyên liệu và thúc đẩy tính bền vững trong thu mua nguyên liệu biển, bao gồm các nguyên liệu phục vụ sản xuất thức ăn nuôi trồng thủy sản.
(vasep.com.vn) Bộ Sản xuất Peru đã quyết định hủy mùa đánh bắt cá cơm thứ hai năm 2026 tại khu vực miền trung và miền bắc do điều kiện nguồn lợi không thuận lợi dưới tác động của hiện tượng El Niño. Quyết định này làm gia tăng áp lực lên nguồn cung nguyên liệu biển toàn cầu, trong bối cảnh sản lượng bột cá được dự báo giảm xuống dưới 4,6 triệu tấn, mức thấp nhất kể từ năm 2016.
(vasep.com.vn) Xuất khẩu tôm Việt Nam đạt 3,7 tỷ USD trong 9 tháng đầu năm 2026, tăng 11% so với cùng kỳ năm ngoái. Dù duy trì tăng trưởng nhờ thị trường Trung Quốc và một số thị trường trong khối CPTPP, đà tăng đang chậm lại khi xuất khẩu sang Mỹ và EU suy giảm. Áp lực thuế quan, cạnh tranh quốc tế cùng những khó khăn về nguyên liệu đang đặt ra không ít thách thức cho doanh nghiệp trong những tháng cuối năm.
(vasep.com.vn) Ngày 20/10/2026, trong khuôn khổ Triển lãm Thủy sản Mỹ Latinh (Seafood Show Latin America 2026) tại São Paulo, Brazil, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP) và Hiệp hội Nhập khẩu Thủy sản Brazil (ABRAPES) đã có cuộc làm việc nhằm tăng cường hợp tác thương mại, phối hợp quảng bá thủy sản Việt Nam tại thị trường Brazil, đặc biệt là sản phẩm cá rô phi (tilapia), đồng thời trao đổi về phát triển bền vững và những thách thức trong hoạt động nhập khẩu mặt hàng này.
(vasep.com.vn) VASEP đã chính thức công bố nội dung chương trình của Vietnam Seafood Summit 2026 (VSS 2026) với 5 phiên chuyên sâu, đi từ triển vọng ngành hàng, rào cản thương mại, nhu cầu người mua đến thị trường nội địa và các giải pháp nâng năng suất, giảm chi phí cho toàn chuỗi thủy sản.
(vasep.com.vn) Nigeria sẽ hợp tác với Na Uy triển khai giám sát vệ tinh nhằm chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), đồng thời bảo vệ nguồn lợi biển.
VASEP - HIỆP HỘI CHẾ BIẾN VÀ XUẤT KHẨU THỦY SẢN VIỆT NAM
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Hoài Nam - Phó Tổng thư ký Hiệp hội
Đơn vị vận hành trang tin điện tử: Trung tâm VASEP.PRO
Trưởng Ban Biên tập: Bà Phùng Thị Kim Thu
Giấy phép hoạt động Trang thông tin điện tử tổng hợp số 138/GP-TTĐT, ngày 01/10/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông
Tel: (+84 24) 3.7715055 – (ext.203); email: kimthu@vasep.com.vn
Trụ sở: Số 7 đường Nguyễn Quý Cảnh, Phường An Phú, Quận 2, Tp.Hồ Chí Minh
Tel: (+84) 28.628.10430 - Fax: (+84) 28.628.10437 - Email: vasephcm@vasep.com.vn
VPĐD: số 10, Nguyễn Công Hoan, Ngọc Khánh, Ba Đình, Hà Nội
Tel: (+84 24) 3.7715055 - Fax: (+84 24) 37715084 - Email: vasephn@vasep.com.vn
