Thị trường sò điệp Mỹ vẫn tiếp tục khan hiếm trong năm 2016

Ông Jeff Davis, lãnh đạo Công ty Blue Harvest Fisheries cho biết: Do mùa đông năm 2015 không lạnh nên nhiều ngư dân Maine vẫn tiếp tục khai thác tôm hùm mà không thu hoạch sò điệp. Vì vậy, nguồn cung sò điệp trên thị trường thấp đã đẩy giá sản phẩm này tăng cao.

Ông Michael Tourkistas, Chủ tịch Công ty American HoldCo Group (AHG) cũng cho biết: Nguồn cung sò điệp không tăng hoặc tăng rất ít sẽ giữ giá sò điệp ổn định trong ngắn hạn.

Khách hàng Châu Âu mua sò điệp ngày càng ít. Năm 2015, khi đồng đôla cao hơn đồng euro thì doanh số tại Châu Âu giảm rất nhiều.

Mặc dù, cung và cầu sò điệp đều thấp nhưng giá của sản phẩm này vẫn giữ ở mức cao. Khối lượng hàng bán trong năm 2015 thấp nhưng giá bán lại cao. Một số khách hàng đã không mua sò điệp nữa vì giá cao nhưng doanh thu vẫn tốt. Hy vọng sản lượng khai thác sò điệp trong năm 2016 sẽ tăng nhẹ so với năm 2015. Theo ông này, những năm được mùa, một chiếc tàu có thể thu hoạch được từ 2.400 - 2.600 pao/ngày. Tuy nhiên, năm 2014 một tàu chỉ khai thác được 2.100 - 2.200 pao/ngày. Trong năm 2015, một tàu chỉ khai thác được khoảng 1.500 pao/ngày.

Sò điệp khai thác trong năm 2015 có kích cỡ nhỏ hơn. Một số mặt hàng sò điệp lớn cỡ từ 10 - 20s và 20 - 30s và thậm chí một tỷ lệ nhỏ hơn của sò điệp cỡ lớn được khai thác nhiều trong năm 2015. Hy vọng sản lượng khai thác trong năm 2016 sẽ được cải thiện đôi chút vì sò điệp cỡ nhỏ hơn sẽ tăng. Tuy nhiên, thị trường ưa thích sò điệp cỡ từ 10 - 20, U10 và U12 nhưng vẫn không có các cỡ này trong những năm gần đây.

 Mặc dù sản lượng được cải thiện hơn nhưng NK vẫn tiếp tục giảm, vì vậy giá của sản phẩm này vẫn sẽ cao. Trong tháng 12/2016 chủ yếu sẽ là hàng tồn kho. NK dự kiến sẽ lại giảm trong năm 2016 và các ngày khai thác bổ sung có thể thu hoạch rất ít hoặc gần như không có sò điệp.

Dựa trên các khảo sát sản lượng sò điệp vào mùa hè năm ngoái, NOAA hy vọng sản lượng sò điệp thu hoạch trong năm 2017 sẽ đạt mức kỷ lục. Do vậy, thị trường sò điệp sẽ được cân đối lại. Nếu sản lượng khai thác tăng trong năm 2017 thì giá sẽ được điều chỉnh lại.

Các công ty cần phải điều chỉnh lại mức giá trong năm 2017 và người mua hàng sẽ cẩn trọng hơn trong việc xem xét sản lượng thu hoạch đạt bao nhiêu và lượng hàng bán trước khi mua nhiều để tồn kho. Nếu hạn ngạch trong năm 2017 tăng như dự kiến thì giá có thể giảm trong năm 2017.

Các tàu hiện đang nhận được mức giá sò điệp rất tốt, nhưng mức giá cao này khó có thể duy trì nếu năm 2017 sản lượng khai thác tăng mạnh. Để thị trường sò điệp tăng trưởng mạnh thì các công ty cần phải điều chỉnh lại giá và khôi phục lại nguồn cầu đã mất tại thị trường Châu Âu. Châu Âu đã từng là nhà NK chính sò điệp của Mỹ. Đồng đôla cao và sự chuyển hướng sang sò điệp Scotland đã làm sụt giảm doanh số bán hàng của Mỹ tại Châu Âu.

Tuy nhiên, các báo cáo gần đây cho thấy nguồn lợi sò điệp Scotland giảm. Vì vây, nếu sản lượng sò điệp giảm, giá bán giảm hơn hoặc đồng đôla yếu thì các nhà sản xuất sò điệp Mỹ có cơ hội trở lại thị trường Châu Âu.

Các nhà chế biến Mỹ bán sò điệp cho các nhà NK Châu Âu. Tuy nhiên, DN Mỹ cũng có thể bỏ qua các nhà NK châu Âu để phân phối trực tiếp cho thị trường Châu Âu. Năm ngoái, Công ty Eastern Fisheries chuyên về sò điệp có trụ sở tại Mỹ đã mở nhà máy ở Hà Lan có tên là Eastern Fisheries Europe (EFE). Đây là hoạt động thông minh vì DN này muốn kiểm soát thị trường và hệ thống phân phối của họ tại thị trường châu Âu.

Ngành sò điệp Mỹ hiện còn đang giới hạn về số lượng các tàu cho từng cá nhân hoặc công ty có thể sở hữu. Do vậy, đã hạn chế khả năng mở rộng quy mô của ngành này và bất lợi hơn so với ngành sò điệp của Canada. Ông Davis mong muốn ngành này thay đổi về cách quản lý, chẳng hạn như chủ sở hữu tàu và hướng tới hệ thống hạn ngạch dựa trên cho phép số lượng lớn.

Hiện nay, các tàu khai thác có giá rất cao. Trước đây, các giấy phép khai thác sò điệp được mua với giá 25.000 - 50.000 USD (22.900 - 45.800 euro). Nhưng, hiện nay các giấy phép có giá khoảng 4 - 5 triệu USD (3,67 - 4,58 triệu euro). Một chiếc tàu chỉ có giá khoảng 1 triệu USD, nhưng nếu giấy phép có giá 5 triệu USD (4,58 triệu euro) thì rất ít ngư dân có đủ 6 triệu USD (5,5 triệu euro) để chi cho một chiếc tàu duy nhất. Tình trạng già hóa của các chủ tàu cũng đang là mối quan tâm, lo lắng vì khi họ không làm ngư nghiệp thì họ khó có thể bán 2 - 3 chiếc tàu của họ.

Hiện nay, có một thỏa thuận cho phép người mua góp vốn tối đa từ 10 - 20 triệu USD. Với mức giá cao như vậy thì cần phải hợp nhất đội tàu cũng như cho phép nhiều người góp vốn. Được sự hỗ trợ của công ty cổ phần tư nhân Bregal Partners, Blue Harvest đã mua 8 tàu ​​sò điệp có trụ sở tại Virginia và kết hợp các tài sản chung từ Công ty Peabody Corporation vào mùa xuân năm ngoái. Tập đoàn này cho biết họ đang có kế hoạch tìm kiếm và tiếp tục mua lại các công ty trong ngành này.